Thema 1 Inleiding in arbeid en gezondheid
Definitie ziekteverzuim: de afwezigheid van werk waarbij een beroep wordt gedaan op de Wet
Uitbetaling Loon Bij Ziekte, dat wil zeggen dat de werkgever loon doorbetaalt wanneer de
werknemer vanwege ziekte niet kan werken.
Verzuimmaten hierbij zijn:
Verzuimpercentage het totaal aantal verzuimde kalendermensdagen
Meldingsfrequentie het totaal aantal ziekmeldingen in een bepaalde periode/de gemiddelde
personeelssterkte in die periode (berekend op jaarbasis).
Gemiddelde verzuimduur het aantal verzuimde kalenderdagen gedeeld door het aantal
beëindigde verzuimgevallen over en bepaalde periode.
Soorten ziekteverzuim:
Wit 40% men kan niet werken door bijvoorbeeld een longontsteking, bedrijfsongeval, etc.
Grijs 55% hierbij is het niet zeker of de medewerker echt niet kan werken. Onder grijs verzuim
vallen onder meer de psychische en psychosomatische klachten.
Zwart 5% de medewerker meldt zich ziek, maar voelt zich niet ziek.
Intern verzuim het niet werken bij afwezigheid (oftewel ziekteverzuim)
Extern verzuim het niet werken bij aanwezigheid (te laat komen, langer pauzes nemen, niet
proactieve aanwezigheid).
Drie groepen factoren die van invloed zijn op het ziekteverzuim:
Individugebonden factoren algemene fysieke toestand, algemene psychische toestand,
privé-situatie
Maatschappijgebonden factoren waardering van werk, waardering van gezondheid,
sociale stelsel
Organisatiegebonden factoren arbeidsinhoud, arbeidsomstandigheden, arbeidsverhoudingen,
arbeidsvoorwaarden.
Op drie verschillende gebieden zijn interventies mogelijk:
Het evenwicht tussen de medewerker en zijn/haar functie (belasting/belastbaarheid) hierbij
moet rekening gehouden worden met de inhoud van het werk, de omstandigheden, de
verhoudingen en de voorwaarden.
De verzuimdrempel wordt bepaald door de verzuimgelegenheid en de verzuimbehoefte
De hervattingsdrempel
Beïnvloeding van het verzuim met behulp van het beschrijvend beslissingsmodel kent drie
ingangen:
Preventief beleid beïnvloeden van het evenwicht tussen de medewerker en de functie
Verzuimdrempelverhogend beleid beïnvloeden van de veruimdrempel
Curatief beleid het verlagen van de hervattingsdrempel door betere reïntegratie-activiteiten
,Richtlijnen voor het contact opnemen met een bedrijfsarts:
Als er achtergronden meespelen bij een ziekmelding waarbij het van belang kan zijn dat de
bedrijfsarts hiervan op de hoogte is.
Bij conflicten op de afdeling die van invloed kunnen zijn op de ziekmelding.
Zodra de leidinggevende aangepast werk voor de medewerker denkt te hebben
Bij twijfel aan de gegrondheid van de ziekmelding
Voor vragen of overleg over problemen bij langdurige ziektes waarbij het ook van belang is dat er
andere disciplines bij aanwezig zijn.
Rangorde in de wijze waarop een gebrek aan productiviteit zichtbaar wordt:
Niveau 1: op dit niveau spelen vraagstukken ronden aan- en afwezigheid van de medewerkers,
duur, frequentie, etc. Dit uit zich in het ziek voelen en het ervaren van een lage waardering.
Niveau 2: op dit niveau spelen problemen die als kenmerk hebben een mismatch tussen de
medewerkers en de ‘plaats’ in de organisatie. Dit uit zich in ontevredenheid, conflicten,
kwaliteitsproblemen, etc.
Niveau 3: op dit niveau spelen problemen die als kenmerk hebben dat perspectief en motivatie
ontbreken. Gevolgen hiervan kunnen zijn burn-out, verloop, RSI, verzuim.
Niveau 4: dit niveau heeft betrekking op de duurzaamheid en het nemen van eigen
verantwoordelijkheid.
Er is eigenlijk sprake van een groeimodel met verschillende niveaus. Daarnaast bestaat het uit twee
perspectieven: het werknemersperspectief en het ondernemersperspectief.
Drie modellen om verzuim te benaderen:
Het medische model ziek is ziek
Het belasting/belastbaarheidsmodel ziek is niet hetzelfde als arbeidsongeschikt
Het gedragsmodel ziek is ziek, maar verzuim is een keuze
, Stappenplan voor verzuimmanagement:
1. Analyseer het beïnvloedbare verzuim
2. Formuleer uw streven: een doel in cijfers en winst
3. Aan de slag met probleemverzuim
4. Maak resultaten zichtbaar
Twee methoden waarop de kosten van het verzuim berekend kan worden:
1. Liquiditeitenmethode nadruk ligt op de uitgaven die het ziekteverzuim met zich
meebrengt.
2. Opportunitymethode nadruk ligt op het verlies van de opbrengsten.
Het kosten-batenmodel verzuimbeleid:
Batenmodel ontwikkeld om uit te rekenen wat de financiële opbrengsten zijn van een lager
verzuim.
Kostenmodel geeft een overzicht van alle kosten die te maken hebben met maatregelen voor het
terugdringen van het verzuimbeleid.
Definitie ziekteverzuim: de afwezigheid van werk waarbij een beroep wordt gedaan op de Wet
Uitbetaling Loon Bij Ziekte, dat wil zeggen dat de werkgever loon doorbetaalt wanneer de
werknemer vanwege ziekte niet kan werken.
Verzuimmaten hierbij zijn:
Verzuimpercentage het totaal aantal verzuimde kalendermensdagen
Meldingsfrequentie het totaal aantal ziekmeldingen in een bepaalde periode/de gemiddelde
personeelssterkte in die periode (berekend op jaarbasis).
Gemiddelde verzuimduur het aantal verzuimde kalenderdagen gedeeld door het aantal
beëindigde verzuimgevallen over en bepaalde periode.
Soorten ziekteverzuim:
Wit 40% men kan niet werken door bijvoorbeeld een longontsteking, bedrijfsongeval, etc.
Grijs 55% hierbij is het niet zeker of de medewerker echt niet kan werken. Onder grijs verzuim
vallen onder meer de psychische en psychosomatische klachten.
Zwart 5% de medewerker meldt zich ziek, maar voelt zich niet ziek.
Intern verzuim het niet werken bij afwezigheid (oftewel ziekteverzuim)
Extern verzuim het niet werken bij aanwezigheid (te laat komen, langer pauzes nemen, niet
proactieve aanwezigheid).
Drie groepen factoren die van invloed zijn op het ziekteverzuim:
Individugebonden factoren algemene fysieke toestand, algemene psychische toestand,
privé-situatie
Maatschappijgebonden factoren waardering van werk, waardering van gezondheid,
sociale stelsel
Organisatiegebonden factoren arbeidsinhoud, arbeidsomstandigheden, arbeidsverhoudingen,
arbeidsvoorwaarden.
Op drie verschillende gebieden zijn interventies mogelijk:
Het evenwicht tussen de medewerker en zijn/haar functie (belasting/belastbaarheid) hierbij
moet rekening gehouden worden met de inhoud van het werk, de omstandigheden, de
verhoudingen en de voorwaarden.
De verzuimdrempel wordt bepaald door de verzuimgelegenheid en de verzuimbehoefte
De hervattingsdrempel
Beïnvloeding van het verzuim met behulp van het beschrijvend beslissingsmodel kent drie
ingangen:
Preventief beleid beïnvloeden van het evenwicht tussen de medewerker en de functie
Verzuimdrempelverhogend beleid beïnvloeden van de veruimdrempel
Curatief beleid het verlagen van de hervattingsdrempel door betere reïntegratie-activiteiten
,Richtlijnen voor het contact opnemen met een bedrijfsarts:
Als er achtergronden meespelen bij een ziekmelding waarbij het van belang kan zijn dat de
bedrijfsarts hiervan op de hoogte is.
Bij conflicten op de afdeling die van invloed kunnen zijn op de ziekmelding.
Zodra de leidinggevende aangepast werk voor de medewerker denkt te hebben
Bij twijfel aan de gegrondheid van de ziekmelding
Voor vragen of overleg over problemen bij langdurige ziektes waarbij het ook van belang is dat er
andere disciplines bij aanwezig zijn.
Rangorde in de wijze waarop een gebrek aan productiviteit zichtbaar wordt:
Niveau 1: op dit niveau spelen vraagstukken ronden aan- en afwezigheid van de medewerkers,
duur, frequentie, etc. Dit uit zich in het ziek voelen en het ervaren van een lage waardering.
Niveau 2: op dit niveau spelen problemen die als kenmerk hebben een mismatch tussen de
medewerkers en de ‘plaats’ in de organisatie. Dit uit zich in ontevredenheid, conflicten,
kwaliteitsproblemen, etc.
Niveau 3: op dit niveau spelen problemen die als kenmerk hebben dat perspectief en motivatie
ontbreken. Gevolgen hiervan kunnen zijn burn-out, verloop, RSI, verzuim.
Niveau 4: dit niveau heeft betrekking op de duurzaamheid en het nemen van eigen
verantwoordelijkheid.
Er is eigenlijk sprake van een groeimodel met verschillende niveaus. Daarnaast bestaat het uit twee
perspectieven: het werknemersperspectief en het ondernemersperspectief.
Drie modellen om verzuim te benaderen:
Het medische model ziek is ziek
Het belasting/belastbaarheidsmodel ziek is niet hetzelfde als arbeidsongeschikt
Het gedragsmodel ziek is ziek, maar verzuim is een keuze
, Stappenplan voor verzuimmanagement:
1. Analyseer het beïnvloedbare verzuim
2. Formuleer uw streven: een doel in cijfers en winst
3. Aan de slag met probleemverzuim
4. Maak resultaten zichtbaar
Twee methoden waarop de kosten van het verzuim berekend kan worden:
1. Liquiditeitenmethode nadruk ligt op de uitgaven die het ziekteverzuim met zich
meebrengt.
2. Opportunitymethode nadruk ligt op het verlies van de opbrengsten.
Het kosten-batenmodel verzuimbeleid:
Batenmodel ontwikkeld om uit te rekenen wat de financiële opbrengsten zijn van een lager
verzuim.
Kostenmodel geeft een overzicht van alle kosten die te maken hebben met maatregelen voor het
terugdringen van het verzuimbeleid.