Aantekeningen:
10.2 Dekolonisatie
H6 Europese expansie
H6 Wereldwijde handelscontacten
H7 Trans-atlantische slavenhandel
H8 Modern imperialisme
H9 Opkomst politiek maatschappelijke stromingen
H9 Verzet tegen west-Europese imperialisme
Redenen:
- Deelname koloniën WO I + WO II
- WO II: Aziatisch land: Japan overwint Europese landen.
- V.S + S.U = tegen kolonialisme
Azië
India/Pakistan: Engelse kolonie 1947 onafhankelijk (hindoes + moslims)
Grandhi met geweldloos verzet
Indonesië
1945 Soekarno roept onafhankelijkheid uit
Reactie NL: politieke acties (1947/1948)
VS oefent druk uit op NL onder dreiging van stopzetting Marshallplan
Soekarno = nationalistische beweging
1949 officieel is Indonesië onafhankelijk
Zuid-Molukken → NL
Wilden een eigen staat → Soekarno staat dat niet toe
Door treinkapingen bijvoorbeeld geprobeerd om een eigen staat te krijgen
Nieuw-Guinea
1962 onderdeel van Indonesië
Korea (Kolonie Japan) 1950-1953
Het eerste land wat via een echte oorlog uit elkaar valt IN AZIË
Noord-Korea = communistisch, gesteund door de SU KOUDE OORLOG
Zuid-Korea = westers, gesteund door de VS KOUDE OORLOG
Vietnam (Kolonie Frankrijk)
Communistisch: onafhankelijkheidsbeweging olv Ho Chi Mintz KOUDE OORLOG
1954 vredesakkoord: Noord-Vietnam: communistisch, gesteund door SU, China
Zuid-Vietnam: pro-westers, steund door VS
Amerikaanse politiek: dominotheorie (onderdeel van containmentpolitiek (=communisme
tegenhouden))
, Vietnamoorlog vanaf 1964 troepen VS
Zuid-Vietnam: Vietcong (VC)
Zuid-Vietnam: is pro westers, maar de bevolking wil communistisch worden
Vietcong (VC) zij willen aansluiting bij Noord-Vietnam(gesteund door
Noord-Vietnam, SU, China)
Amerika moet tegen Zuid-Vietnam en VC vechten, wat ze natuurlijk niet kunnen
winnen.
Redenen:
1. onbekendheid van het terrein
Vietcong werkt de VS ook tegen, ze vochten dus niet alleen tegen
Noord-Vietnam. Ze konden ook de Zuid-Vietnamezen niet vertrouwen, ze
konden je zo vermoorden terwijl je niks door hebt.
2. Vietnamoorlog = TV-oorlog
Amerikaanse publieke opinie keerde zich tegen het Amerikaanse leger, tegen
de oorlog. (Ze zagen de gruwelijke beelden van de oorlog bijna live op hun tv.
Veel mannen weigerde ook om naar Vietnam te gaan om te vechten, ze
snapte niet wat er allemaal gebeurde)
1969(denk aan detente!)→ President Nixon: terugtrekken Amerikaanse troepen uit Zuid-Vietnam
zonder gezichtsverlies.(Ze kunnen niet winnen en hij probeert een uitweg te vinden.)
Gevolg: Noord-Vietnam veroverde Zuid-Vietnam = 1 communistische staat
5. Afrika
Noord-Afrika:
- 1922 Egypte onafhankelijk (Engelse bemoeienis met Suezkanaal)
1956 Egypte nationaliseerde Suezkanaal(zeggen Suezkanaal is van ons)
- 1954 Algerije → oorlog
- Marokko/Tunesië vreedzaam
- 1956 Libië
Rest Afrika
Onafhankelijkheid redelijk soepel verlopen.
Een voorwaarde voor onafhankelijkheid:
Economische afhankelijkheid(wel politieke vrijheid, zolang Europa de bedrijven maar
staande kan houden en geld kan verdienen.)
Historisch voorbeeld : Angola (1975)
MPLA: communistisch (gesteund door SU en China)
UNITA+FNLA: nationalistisch en westers georiënteerd (gesteund door westen)
↓ ↘burgeroorlog, MPLA wint
Koude Oorlog conflict
NU: MPLA staat andere politieke partijen toe, ze zijn dus langzaamaan van het strenge
communisme af aan het gaan. Grondwet.
VS verliest oorlog
Redenen:
● Onbekend met het terrein
● Vietnamoorlog → t.v oorlog