Opdracht (40’):
Ter voorbereiding van deze les heb je je verdiept in de Opiumwet. Onder de Opiumwet
vallen stoffen en middelen die een gevaar kunnen vormen voor de volksgezondheid. Dit
zijn bijvoorbeeld verdovende middelen, bepaalde slaapmiddelen en kalmerende
middelen. Deze middelen mogen alleen gebruikt worden op voorschrift en onder toezicht
van een arts. Voor het bewaren en toedienen van deze medicijnen in een instelling gelden
extra strenge veiligheidseisen. In de thuiszorg gelden andere eisen.
a. Maak met je groepje een presentatie van minimaal 4 en maximaal 5 minuten waarin
jullie beschrijven aan welke regels het bewaren van opiaten en het toedienen van
opiaten moet voldoen. Denk hierbij aan dubbele controle, achter slot en grendel, etc.
b. Beschrijf dit voor zowel een zorginstelling als de thuissituatie.
- Zorginstelling:
De zorgmedewerker moet kunnen laten zien dat zij het opiaat aan de cliënt
heeft gegeven. En dus niet de opiaten voor zichzelf heeft opgespaard. De
organisatie is verantwoordelijk voor het zorgvuldig beheren van de opiaten en
het voorkomen van misbruik. Dit draagt bij aan een veilige werkomgeving.
Opiaten op naam en de voorraad opiaten niet-op-naam (werkvoorraad)
moeten achter slot worden bewaard, apart van andere medicijnen.
Alleen bevoegden mogen toegang hebben tot de opiaten. Dit moet goed
geregeld zijn, met een sleutelprocedure. Er moet zichtbaar zijn wie wanneer
toegang heeft gehad tot de opiaten.
Zorg voor een goede registratie van opiaten. Gaat het bijvoorbeeld om losse
opiaten op naam (niet in medicatierol), of om opiaten niet-op-naam (de
werkvoorraad)? Noteer dan wie, wanneer, welke opiaten voor welke cliënt
heeft gepakt. Het is belangrijk om altijd een overzicht te hebben van de
voorraad en het gebruik van opiaten (hoeveel is er wanneer binnengekomen,
hoeveel is er wanneer uitgegaan, voor wie, door wie). Uitgangspunt is dat je
telt hoeveel er op voorraad is en dit vergelijkt met het aantal dat in de
registratie is vermeld. Daarmee controleer je je voorganger. Klopt het
aanwezige aantal niet, waarschuw dan je leidinggevende.
Opiaten op naam kunnen ook in een medicatierol worden verstrekt. In dat
geval hoeven ze niet apart bewaard (en geregistreerd) te worden. Dan kunnen
ze gewoon bij de overige medicatie worden bewaard, die ook achter een slot
liggen.
- Thuissituatie:
Voor opiaten thuis gelden geen speciale regels. Bij een cliënt thuis gelden de
volgende uitgangspunten:
De cliënt is zelf verantwoordelijk voor het bewaren, beheer en
terugbrengen van overgebleven opiaten.
Opiaten hoeven niet achter slot en grendel.
Er is geen aparte opiatenregistratie nodig. De cliënt krijgt alleen de
voorgeschreven hoeveelheid.
Als thuiszorgmedewerker ben je niet verantwoordelijk voor het beheer
van opiaten. Toch heb je wel een signalerende rol of het beheer door de
cliënt thuis goed gebeurt. Ook kun je met de cliënt (en/of mantelzorger) in
gesprek. Kan hij de medicijnen goed beheren? Weet hij hoe hij medicijnen
veilig moet bewaren? Als je merkt dat er misbruik is (bijvoorbeeld doordat
de medicijnen te snel op zijn), bespreek dit dan met de cliënt, en na
akkoord van de cliënt met de arts en/of apotheker.
LET OP: Iedere groep mag zelf bedenken op welke manier de uitwerking van deze