Inleiding recht samenvatting
Functies van het recht:
Waarden => normen => rechtsregels
Vb. Leven => gij zult niet doden => wetboek van strafrecht
Vb. Eigendom => gij zult niet doden => wetboek van strafrecht
1. Normatieve functie: bepaalde normen vinden we als samenleving zo belangrijk, dat
ze schriftelijk worden vastgelegd.
2. Geschillenoplossing: eigenrichting voorkomen.
3. Additioneel/additief: biedt basis wanneer partijen vergeten zijn iets af te spreken.
4. Instrumenteel: doorhakken van knopen om zaken in samenleving te regelen.
De 4 rechtsbronnen vormen samen het positieve recht:
1. Wet
2. Verdrag
3. Jurisprudentie
4. Gewoonte
Privaatrecht
Belang van individu staat centraal
Onderwerp: rechtsverhouding tussen individuen
Gelijkwaardige, horizontale verhoudingen
Publiekrecht
Algemeen belang staat centraal
Onderwerp: rechtsverhouding Staat – individu/ inrichting van de overheid
Verticale, ongelijkwaardige verhoudingen; het gaat nl. om de uitoefening van
bevoegdheden die exclusief aan de overheid zijn toegekend.
Personen- en familierecht:
Betreft alle persoonlijke betrekkingen binnen en buiten het gezin.
Onderwerpen: nationaliteit, recht op naam, afstamming, huwelijk, echtscheiding,
ouderlijke macht etc.
Vermogensrecht
Betreft - globaal gezegd - de onderlinge betrekkingen tussen personen die op geld
waardeerbaar zijn.
Onrechtmatige daad, rechten en plichten uit overeenkomsten etc.
Ondernemingsrecht
Regelt alles wat ondernemingen en bedrijven betreft.
Staatsrecht
,Regels die betrekking hebben op:
De organisatie van de staat en zijn organen
De bevoegdheden van die organen
De invloed die burgers daarop kunnen uitoefenen
Bestuursrecht
Regels m.b.t. de juridische bestuursactiviteit van de overheid
Bijv. omgevingsvergunningen, bijstandsuitkeringen, belastingaanslag etc.
Strafrecht
Het materiële strafrecht geeft aan welke feiten strafbaar zijn, wie dader is en welke
sancties er zijn.
Volkenrecht (internationaal publiekrecht)
Bevat rechtsregels over het verkeer tussen staten onderling en het verkeer tussen
staten en volkenrechtelijke organisaties.
Verschillende wetgevers
, Zij maken verschillende soorten regelgeving.
Rangorde tussen de verschillende wetten
Voorrangsregels:
Hogere regels gaan boven lagere regels
Bijzondere regels gaan boven algemene regels
Jongere regels gaan boven oudere regels.
Verdrag
Grondwet
(Regering en Staten-Generaal)
Wetten in formele zin
(Regering en Staten-Generaal)
Algemeen Maatregel van Bestuur AMvB (ook wel koninklijke besluit genoemd)
(Regering)
Ministeriele regelingen
(Ministers)
Provinciale verordeningen Verordeningen van andere openbare lichamen
(Provinciale Staten) (besturen van deze openbare lichamen)
Gemeentelijke verordening Waterschaps-Verordening
(gemeenteraad) (alg. bestuur waterschap)
Functies van het recht:
Waarden => normen => rechtsregels
Vb. Leven => gij zult niet doden => wetboek van strafrecht
Vb. Eigendom => gij zult niet doden => wetboek van strafrecht
1. Normatieve functie: bepaalde normen vinden we als samenleving zo belangrijk, dat
ze schriftelijk worden vastgelegd.
2. Geschillenoplossing: eigenrichting voorkomen.
3. Additioneel/additief: biedt basis wanneer partijen vergeten zijn iets af te spreken.
4. Instrumenteel: doorhakken van knopen om zaken in samenleving te regelen.
De 4 rechtsbronnen vormen samen het positieve recht:
1. Wet
2. Verdrag
3. Jurisprudentie
4. Gewoonte
Privaatrecht
Belang van individu staat centraal
Onderwerp: rechtsverhouding tussen individuen
Gelijkwaardige, horizontale verhoudingen
Publiekrecht
Algemeen belang staat centraal
Onderwerp: rechtsverhouding Staat – individu/ inrichting van de overheid
Verticale, ongelijkwaardige verhoudingen; het gaat nl. om de uitoefening van
bevoegdheden die exclusief aan de overheid zijn toegekend.
Personen- en familierecht:
Betreft alle persoonlijke betrekkingen binnen en buiten het gezin.
Onderwerpen: nationaliteit, recht op naam, afstamming, huwelijk, echtscheiding,
ouderlijke macht etc.
Vermogensrecht
Betreft - globaal gezegd - de onderlinge betrekkingen tussen personen die op geld
waardeerbaar zijn.
Onrechtmatige daad, rechten en plichten uit overeenkomsten etc.
Ondernemingsrecht
Regelt alles wat ondernemingen en bedrijven betreft.
Staatsrecht
,Regels die betrekking hebben op:
De organisatie van de staat en zijn organen
De bevoegdheden van die organen
De invloed die burgers daarop kunnen uitoefenen
Bestuursrecht
Regels m.b.t. de juridische bestuursactiviteit van de overheid
Bijv. omgevingsvergunningen, bijstandsuitkeringen, belastingaanslag etc.
Strafrecht
Het materiële strafrecht geeft aan welke feiten strafbaar zijn, wie dader is en welke
sancties er zijn.
Volkenrecht (internationaal publiekrecht)
Bevat rechtsregels over het verkeer tussen staten onderling en het verkeer tussen
staten en volkenrechtelijke organisaties.
Verschillende wetgevers
, Zij maken verschillende soorten regelgeving.
Rangorde tussen de verschillende wetten
Voorrangsregels:
Hogere regels gaan boven lagere regels
Bijzondere regels gaan boven algemene regels
Jongere regels gaan boven oudere regels.
Verdrag
Grondwet
(Regering en Staten-Generaal)
Wetten in formele zin
(Regering en Staten-Generaal)
Algemeen Maatregel van Bestuur AMvB (ook wel koninklijke besluit genoemd)
(Regering)
Ministeriele regelingen
(Ministers)
Provinciale verordeningen Verordeningen van andere openbare lichamen
(Provinciale Staten) (besturen van deze openbare lichamen)
Gemeentelijke verordening Waterschaps-Verordening
(gemeenteraad) (alg. bestuur waterschap)
