Actieve coping en posttraumatische
groei: De mediërende rol van sociale
steun
Datum
05-01-2024
Student
Silje van den Berg
s1015509
Begeleiding
Kalista Meulenbeek, MSc
Aantal woorden
4643
, 2
Samenvatting
Verscheidene onderzoeken hebben een positief verband gevonden tussen actieve coping en PTG,
echter is het mechanisme waarop actieve coping bijdraagt aan PTG nog beperkt onderzocht.
Om doelgerichte interventies in de psychologie en gezondheidszorg te ontwikkelen, is inzicht in de
onderliggende mechanismen van positieve groei en veerkracht na traumatische ervaringen essentieel.
Het doel van het huidige onderzoek is om te achterhalen hoe actieve coping van invloed kan zijn op
PTG en of sociale steun een mediërende rol heeft. Hiervoor is de volgende onderzoeksvraag
opgesteld: “Hoe beïnvloedt actieve coping de posttraumatische groei en in hoeverre wordt dit verband
gemedieerd door sociale steun?”. Om antwoord te kunnen geven op de onderzoeksvraag is een
experiment uitgevoerd waarvoor online vragenlijsten onder Nederlandse respondenten vanaf 16 jaar
zijn verspreid. De resultaten suggereren dat meer gebruik van actieve copingstrategieën tot een
toename van PTG kan leiden. Echter, de veronderstelde mediërende rol van sociale steun in deze
relatie werd niet bevestigd. Op basis hiervan wordt aanbevolen om interventies te richten op het
stimuleren van actieve copingstrategieën. Eventueel vervolgonderzoek zou zich kunnen richten op
alternatieve mediators om de complexe relatie tussen actieve coping en PTG beter te begrijpen.
, 3
De prevalentie van blootstelling aan trauma kan oplopen tot 65% (Vloet et al., 2017). In
klinisch perspectief kan trauma gezien worden als een combinatie van een vreselijke gebeurtenis of
reeks gebeurtenissen die een reële of vermeende dreiging van dood of ernstig letsel inhouden (Wilson
et al., 2013). Ook kan trauma een bedreiging voor de fysieke integriteit van de persoon of anderen
omvatten, waardoor die persoon overweldigende angst, hopeloosheid, hulpeloosheid of afschuw
ervaart. Blootstelling aan traumatische ervaringen kan van negatieve invloed zijn op de
psychologische gezondheid (Wong & Yeung, 2017). Psychologische gezondheidsproblemen kunnen
de vorm aannemen van posttraumatische stressstoornis (PTSS), ernstige angst of depressie (Juczyński
& Ogińska-Bulik, 2018). Onderzoek naar stressvolle en traumatische gebeurtenissen heeft zich
traditioneel gericht op deze negatieve gevolgen na blootstelling aan trauma (Meyerson et al., 2011).
Echter, wordt meer recentelijk de focus verlegd van negatieve uitkomsten naar veerkracht en groei.
Onderzoek naar positieve groei na het meemaken van een trauma heeft praktische implicaties voor de
psychologie en gezondheidszorg. Een breder begrip van positieve groei kan leiden tot interventies die
groei en veerkracht na traumatische gebeurtenissen versterken en het algemene welzijn bevorderen.
Deze vorm van groei na traumatische gebeurtenissen wordt ook wel posttraumatische groei
(PTG) genoemd. PTG verwijst naar de positieve psychologische veranderingen die een individu
ervaart als gevolg van het omgaan met ingrijpende levensgebeurtenissen (Zoellner & Maercker, 2006;
Harmon & Venta, 2021). Dit omvat de subjectieve ervaring van groei na het doorstaan van een
trauma. In het kader van PTG wordt trauma gedefinieerd als diep verontrustende gebeurtenissen die
psychologisch leed veroorzaken, zoals stress (Tedeschi & Calhoun, 2004). PTG wordt ook in het
kader van stressvolle gebeurtenissen beschouwd als een proces waarbij individuen de mogelijkheid
hebben om positieve psychologische verandering te ervaren. Dit impliceert dat de impact van
stressvolle gebeurtenissen niet enkel negatief is; het beidt ook kansen voor persoonlijke groei en
veerkracht. Dit wordt ondersteund door het onderzoek van Meyerson et al. (2011) waaruit blijkt dat
positieve effecten kunnen optreden in de nasleep van traumatische gebeurtenissen. Het concept
benadrukt dat, ondanks de verontrustende aard van trauma en stress, individuen in staat zijn tot adaptie
en ontwikkeling van nieuwe perspectieven. Voorbeelden van positieve psychologische verandering
zijn: grotere waardering voor het leven, het stellen van nieuwe levensprioriteiten en verbeterde