Alle casussen
MICHIEL MUISWINKEL (10 JAAR)
Diagnose: bilaterale stemplooinoduli op vrij rand, grens voorste 1/3 en achterste 2/3 deel van de
stemplooien. Niet sluitende achterste commissuur (zandloperconfiguratie). Mucosale golfbeweging
beiderzijds aanwezig maar verminderd t.o.v. normaal. Supraglottische constrictie tijdens fonatie.
Uitkomsten van logopedische onderzoeken:
S/Z ratio: 0.88
Is dus kleiner dan 1, maar wel binnen de norm van 95%.
Michiel gebruikt zijn valse stembanden om de /z/ langer aan te houden.
Rekening houden dat Michiel heel competitief is en deze oefening dus als een wedstrijdje
ziet
GRBAS: G3R1B3A0S3
Michiel is maximaal aan het knijpen met zijn stem. Dit kan komen door de zandloper
configuratie.
Rekening houden dat Michiel heel competitief is en de oefeningen als een wedstrijdje kan
zien.
Zacht lezen: niet stimuleerbaar (zonder opbouw van de subglotische druk valt de stem van Michiel
weg)
Luidheid gemiddeld spreken: boven 75dB
Is te luid, hij is aan het compenseren
Habitueel stemgeven: de gemiddelde spreektoonhoogte is redelijk normaal (245Hz).
Stimuleerbaarheid:
Pahn: lichte verbetering maar niet helder
Lombard: proef is positief (hij wordt luider) maar de stem is niet positief (toename van de
heesheid)
Stemomvang: ruim 2 octaven
In hoeverre heeft hij zijn stem geforceerd om tot deze omvang te komen?
Jitter: 1.38%
Te hoog, afwijkend
Er zit te veel ruis op zijn stem (de jitter meet de onregelmatigheid van trillingen)
,Wat vertel je in het diagnose adviesgesprek:
S/Z ratio: zoals ik net al zei, sluiten jouw stembanden niet helemaal, ze hebben de vorm van een
zandloper (zandloper tekenen; uitleggen dat er boven en onder lucht doorkomt terwijl ‘normale’
stembanden helemaal kunnen sluiten) doordat dit bij jou niet lukt moet jij heel veel kracht zetten
tijdens het praten en dit is niet de oorzaak van de knobbeltjes maar natuurlijk wel heel vermoeiend
voor jou!
Het is alsof je de hele tijd iets heel zwaars moet tillen met je handen, dat hou je natuurlijk ook niet
heel de dag vol. Dit kan je vergelijken met jou stem.
Zacht lezen: weet jij nog dat ik je vroeg om heel zacht te gaan lezen? Je vond dit best lastig hè? Dit
komt door die knobbeltjes op je stembanden. Door de knobbeltjes kunnen je stembanden niet
goed trillen en ga je harder praten. Dus eigenlijk was het best gemeen van mij om aan jou te vragen
om zachter te gaan praten, want dat gaat helemaal niet door die knobbeltjes.
Luidheid gemiddeld spreken: Ik heb ook gemeten hoe hard jij spreekt. Uit deze meting komt dat jij
best wel hard spreekt, hoor je dit ook wel eens van anderen?
Stimuleerbaarheidsproeven
Pahn: weet je nog dat ik je vroeg om een koeien geluid te maken? Ik vroeg dit omdat we met dit
testje kunnen horen of het lukt om jou stem te ontspannen. Want je stembanden zijn spieren en
net zoals bij het voetballen kan je nadat je een wedstrijd hebt gespeeld best wel last krijgen van
spierpijn.
Lombard: Ik ging ook met papiertjes vlak bij je oren heel veel geluid maken. Hierdoor kon jij jezelf
een stuk minder goed horen waardoor ik juist heel goed kon horen hoe jouw stem klinkt als je
harder ging praten. Ik hoorde dat jij harder ging praten maar doordat je harder ging praten klonk je
ook heser.
Script over de uitleg pathofysiologie van noduli
Welkom Michiel, hoe is het met je?
Vorige keer toen jij bij mij was hebben we allemaal testjes gedaan, weet je nog?. Vandaag gaan we
samen deze uitkomsten bespreken en kijken wat jij kan doen om minder last te hebben van je stem
tijdens het voetballen.
Jij krijgt best wel vaak opmerkingen over je stem en dat is vervelend geef je aan. Daarom heb je
contact gehad met de KNO-arts, weet je dit nog? Weet je nog wat hij daarover zei? Lukt het je om
dit te vertellen?
,(Wanneer het Michiel niet lukt om dit te vertellen)
Die heeft met een camera in jouw keel gekeken, de arts heeft daar kleine bultjes gezien op je
stembanden. Hier zie je jouw stembanden. En zoals je kan zien zie je twee kleine knobbeltjes op je
stembanden aan allebei de kanten. Denk maar aan een bult op je hoofd als je ergens hard tegen aan
botst. Als jij met voetbal heel hard ergens tegen aan botst, komt er een bult op je hoofd
bijvoorbeeld. Dat doen jouw stembanden ook, die klappen te hard tegen elkaar. Deze bultjes
worden knobbeltjes genoemd. Snap je wat ik zeg?
Nu heb ik ook nog allemaal testjes afgenomen en door die uitkomsten is het mij duidelijk geworden
dat jij de hele tijd heel erg je best moet doen om luid te praten en dat je daar ook heel moe van
wordt. Herken jij dit?
Uitleg geven over de uitkomsten van het logopedisch onderzoek
En dan weet ik ook dat jij een allergie voor koemelk hebt gehad (vroeger). Daardoor kreeg jij last
van maagzuur wat omhoogkomt in je mond. Weet je nog hoe dat voelt? Heb je daar nog wel eens
last van als je iets met koemelk eet of drinkt?
Daarvan weten we dat het mogelijk is dat je stembanden een beetje een vies laagje krijgen
waardoor ze wat zwaarder worden en is kost het jou meer moeite om ze te laten trillen. Denk maar
aan als jij op het voetbalveld bent, en er zit modder op de voetbal, dan krijg je de voetbal niet zo
ver geschopt als dat je zou willen. Dat is hoe het in jouw keel ook is.
Behandelen
Oefening:
Ik weet dat jij heel graag iedereen aanvoert op het voetbalveld. Helaas is niet zo goed voor je stem,
daarom wil ik met jou een oefening doen die je kan gebruiken op het veld. Zodat iedereen je wel
kan horen op het veld zonder dat jij moet gaan schreeuwen. Zullen we het eens proberen?
We pakken zo meteen om de beurt een kaartje van de stapel. Op het kaartje staan zinnen die je
zebra mag voorlezen. Eerst zeg je de zin heel stil alsof de zebra in de klas zit en niet betrapt wil
worden (niet fluisteren). Daarna zeg je de zin met een normale luidheid alsof de zebra op het
voetbalveld staat en een microfoon in zijn hand heeft. je hoeft zeker niet te gaan roepen want de
microfoon zorgt ervoor dat je stem luid klinkt.
, DHR. BERNAERT
Diagnose: chronische laryngitis
Uitkomsten KNO: symmetrisch bewegende stemplooien, licht oedemateus, hyperaemie plus enige
vaatinjecties (gesprongen bloedvaatjes in de stembanden), bilateraal. Hyperadductie tijdens
fonatie, abductie normaal. Neus is doorgankelijk, geen septumdeviatie, mogelijk lichte rhinitis (post-
nasal drip/allergische rhinitis?). Advies gegeven RAST uit te laten voeren.
Medicijngebruik: Acupril (ruim 2 jaar) + fluticason actavis (6 maanden)
Bijwerkingen: droge keel
Uitkomsten van de logopedische onderzoeken:
GRBAS: G2R2B1A1S2
Dhr. Knijpt met zijn stem, komt door de hypperadductie
Adem: bij spreken costaal, hoorbaar.
Dhr. Bernart spreekt en zingt lang door op een adem.
Adem bij roepen is claviculair, bij zingen lager in de romp. Na instructie is de
adembeweging bij roepen met buikactie mogelijk, maar de lichaamshouding is zeer
gespannen.
Stimuleerbaarheid:
Lombard: geen verschil te horen
Hij heeft geen instructies gekregen
Nasaleerproef: heldere stem
De ophangmusculatuur wordt in een lagere toon gehangen waardoor de stem helderder
wordt)
Jitter: 3.36%
Te hoog, er zit te veel ruis op zijn stem
H/N ratio: 2.56
Verhouding tussen de tonen die je hoort en de ruis die je dan hoort
MICHIEL MUISWINKEL (10 JAAR)
Diagnose: bilaterale stemplooinoduli op vrij rand, grens voorste 1/3 en achterste 2/3 deel van de
stemplooien. Niet sluitende achterste commissuur (zandloperconfiguratie). Mucosale golfbeweging
beiderzijds aanwezig maar verminderd t.o.v. normaal. Supraglottische constrictie tijdens fonatie.
Uitkomsten van logopedische onderzoeken:
S/Z ratio: 0.88
Is dus kleiner dan 1, maar wel binnen de norm van 95%.
Michiel gebruikt zijn valse stembanden om de /z/ langer aan te houden.
Rekening houden dat Michiel heel competitief is en deze oefening dus als een wedstrijdje
ziet
GRBAS: G3R1B3A0S3
Michiel is maximaal aan het knijpen met zijn stem. Dit kan komen door de zandloper
configuratie.
Rekening houden dat Michiel heel competitief is en de oefeningen als een wedstrijdje kan
zien.
Zacht lezen: niet stimuleerbaar (zonder opbouw van de subglotische druk valt de stem van Michiel
weg)
Luidheid gemiddeld spreken: boven 75dB
Is te luid, hij is aan het compenseren
Habitueel stemgeven: de gemiddelde spreektoonhoogte is redelijk normaal (245Hz).
Stimuleerbaarheid:
Pahn: lichte verbetering maar niet helder
Lombard: proef is positief (hij wordt luider) maar de stem is niet positief (toename van de
heesheid)
Stemomvang: ruim 2 octaven
In hoeverre heeft hij zijn stem geforceerd om tot deze omvang te komen?
Jitter: 1.38%
Te hoog, afwijkend
Er zit te veel ruis op zijn stem (de jitter meet de onregelmatigheid van trillingen)
,Wat vertel je in het diagnose adviesgesprek:
S/Z ratio: zoals ik net al zei, sluiten jouw stembanden niet helemaal, ze hebben de vorm van een
zandloper (zandloper tekenen; uitleggen dat er boven en onder lucht doorkomt terwijl ‘normale’
stembanden helemaal kunnen sluiten) doordat dit bij jou niet lukt moet jij heel veel kracht zetten
tijdens het praten en dit is niet de oorzaak van de knobbeltjes maar natuurlijk wel heel vermoeiend
voor jou!
Het is alsof je de hele tijd iets heel zwaars moet tillen met je handen, dat hou je natuurlijk ook niet
heel de dag vol. Dit kan je vergelijken met jou stem.
Zacht lezen: weet jij nog dat ik je vroeg om heel zacht te gaan lezen? Je vond dit best lastig hè? Dit
komt door die knobbeltjes op je stembanden. Door de knobbeltjes kunnen je stembanden niet
goed trillen en ga je harder praten. Dus eigenlijk was het best gemeen van mij om aan jou te vragen
om zachter te gaan praten, want dat gaat helemaal niet door die knobbeltjes.
Luidheid gemiddeld spreken: Ik heb ook gemeten hoe hard jij spreekt. Uit deze meting komt dat jij
best wel hard spreekt, hoor je dit ook wel eens van anderen?
Stimuleerbaarheidsproeven
Pahn: weet je nog dat ik je vroeg om een koeien geluid te maken? Ik vroeg dit omdat we met dit
testje kunnen horen of het lukt om jou stem te ontspannen. Want je stembanden zijn spieren en
net zoals bij het voetballen kan je nadat je een wedstrijd hebt gespeeld best wel last krijgen van
spierpijn.
Lombard: Ik ging ook met papiertjes vlak bij je oren heel veel geluid maken. Hierdoor kon jij jezelf
een stuk minder goed horen waardoor ik juist heel goed kon horen hoe jouw stem klinkt als je
harder ging praten. Ik hoorde dat jij harder ging praten maar doordat je harder ging praten klonk je
ook heser.
Script over de uitleg pathofysiologie van noduli
Welkom Michiel, hoe is het met je?
Vorige keer toen jij bij mij was hebben we allemaal testjes gedaan, weet je nog?. Vandaag gaan we
samen deze uitkomsten bespreken en kijken wat jij kan doen om minder last te hebben van je stem
tijdens het voetballen.
Jij krijgt best wel vaak opmerkingen over je stem en dat is vervelend geef je aan. Daarom heb je
contact gehad met de KNO-arts, weet je dit nog? Weet je nog wat hij daarover zei? Lukt het je om
dit te vertellen?
,(Wanneer het Michiel niet lukt om dit te vertellen)
Die heeft met een camera in jouw keel gekeken, de arts heeft daar kleine bultjes gezien op je
stembanden. Hier zie je jouw stembanden. En zoals je kan zien zie je twee kleine knobbeltjes op je
stembanden aan allebei de kanten. Denk maar aan een bult op je hoofd als je ergens hard tegen aan
botst. Als jij met voetbal heel hard ergens tegen aan botst, komt er een bult op je hoofd
bijvoorbeeld. Dat doen jouw stembanden ook, die klappen te hard tegen elkaar. Deze bultjes
worden knobbeltjes genoemd. Snap je wat ik zeg?
Nu heb ik ook nog allemaal testjes afgenomen en door die uitkomsten is het mij duidelijk geworden
dat jij de hele tijd heel erg je best moet doen om luid te praten en dat je daar ook heel moe van
wordt. Herken jij dit?
Uitleg geven over de uitkomsten van het logopedisch onderzoek
En dan weet ik ook dat jij een allergie voor koemelk hebt gehad (vroeger). Daardoor kreeg jij last
van maagzuur wat omhoogkomt in je mond. Weet je nog hoe dat voelt? Heb je daar nog wel eens
last van als je iets met koemelk eet of drinkt?
Daarvan weten we dat het mogelijk is dat je stembanden een beetje een vies laagje krijgen
waardoor ze wat zwaarder worden en is kost het jou meer moeite om ze te laten trillen. Denk maar
aan als jij op het voetbalveld bent, en er zit modder op de voetbal, dan krijg je de voetbal niet zo
ver geschopt als dat je zou willen. Dat is hoe het in jouw keel ook is.
Behandelen
Oefening:
Ik weet dat jij heel graag iedereen aanvoert op het voetbalveld. Helaas is niet zo goed voor je stem,
daarom wil ik met jou een oefening doen die je kan gebruiken op het veld. Zodat iedereen je wel
kan horen op het veld zonder dat jij moet gaan schreeuwen. Zullen we het eens proberen?
We pakken zo meteen om de beurt een kaartje van de stapel. Op het kaartje staan zinnen die je
zebra mag voorlezen. Eerst zeg je de zin heel stil alsof de zebra in de klas zit en niet betrapt wil
worden (niet fluisteren). Daarna zeg je de zin met een normale luidheid alsof de zebra op het
voetbalveld staat en een microfoon in zijn hand heeft. je hoeft zeker niet te gaan roepen want de
microfoon zorgt ervoor dat je stem luid klinkt.
, DHR. BERNAERT
Diagnose: chronische laryngitis
Uitkomsten KNO: symmetrisch bewegende stemplooien, licht oedemateus, hyperaemie plus enige
vaatinjecties (gesprongen bloedvaatjes in de stembanden), bilateraal. Hyperadductie tijdens
fonatie, abductie normaal. Neus is doorgankelijk, geen septumdeviatie, mogelijk lichte rhinitis (post-
nasal drip/allergische rhinitis?). Advies gegeven RAST uit te laten voeren.
Medicijngebruik: Acupril (ruim 2 jaar) + fluticason actavis (6 maanden)
Bijwerkingen: droge keel
Uitkomsten van de logopedische onderzoeken:
GRBAS: G2R2B1A1S2
Dhr. Knijpt met zijn stem, komt door de hypperadductie
Adem: bij spreken costaal, hoorbaar.
Dhr. Bernart spreekt en zingt lang door op een adem.
Adem bij roepen is claviculair, bij zingen lager in de romp. Na instructie is de
adembeweging bij roepen met buikactie mogelijk, maar de lichaamshouding is zeer
gespannen.
Stimuleerbaarheid:
Lombard: geen verschil te horen
Hij heeft geen instructies gekregen
Nasaleerproef: heldere stem
De ophangmusculatuur wordt in een lagere toon gehangen waardoor de stem helderder
wordt)
Jitter: 3.36%
Te hoog, er zit te veel ruis op zijn stem
H/N ratio: 2.56
Verhouding tussen de tonen die je hoort en de ruis die je dan hoort
