Ziektebeeld Parkinson
Stage PL 1, oktober 2020
Inhoud
1. Wat is Parkinson? .............................................................................................................................2
2. Epidemiologie ..................................................................................................................................2
3. Etiologie ............................................................................................................................................2
4. Symptomen ......................................................................................................................................2
5. Diagnose: Welke onderzoeken zijn nodig om tot een diagnose te komen? .....................................3
Neurologisch onderzoek ...................................................................................................................3
Lichamelijk onderzoek ......................................................................................................................3
Aanvullend onderzoek ......................................................................................................................3
6. Behandeling ......................................................................................................................................4
Medicatie ..........................................................................................................................................4
Chirurgie ...........................................................................................................................................4
Paramedisch ....................................................................................................................................4
7. Prognose ..........................................................................................................................................4
8. Complicaties .....................................................................................................................................5
9. Aandachtspunten voor de verzorging en begeleiding ......................................................................5
Bibliografie ............................................................................................................................................7
, 1. Wat is Parkinson?
Nederlandse naam: Parkinson
Medische naam: idiopathisch parkinsonisme
De ziekte van Parkinson is een aandoening waarbij zenuwcellen versneld afsterven in de substantia
nigra (de zwarte kern van de hersenen). Deze neuronen produceren de chemische stof dopamine.
Wanneer een bepaald percentage neuronen is afgestorven ontstaan er klachten vanwege een tekort
aan dopamine. (Radboudumc, n.b.) (ParkinsonNet, 2019)
Wat is de functie van dopamine?
Dopamine is een neurotransmitter die informatie van de ene naar de andere zenuwcel overbrengen.
Dopamine zorgt ervoor dat we ons tevreden en beloond voelen. Dopamine wordt niet constant
geproduceerd maar komt vrij bij bepaalde handelingen. Een laag dopamine level maakt de
aansturing van spieren lastiger wat kan leiden tot spierstijfheid, traag bewegen en sterk
beven. (herseninstituut, 2020)
2. Epidemiologie
In Nederland leven 50.000 mensen met de ziekte van Parkinson, het komt voor bij mannen en
vrouwen, jong en oud. Wereldwijd is Parkinson de op één na meest voorkomende progressieve
hersenziekten met 7 miljoen patiënten. Parkinson is lange tijd een zeldzame aandoening geweest,
van 1990 tot 2015 is het aantal mensen met de ziekte van Parkinson verdubbeld tot 6 miljoen. De
verwachting is dat dit aantal in 10 jaar tijd verdubbeld is, dit komt vooral door de
vergrijzing. (ParkinsonNet, 2019) (Radboudumc, 2019)
3. Etiologie
De oorzaak van Parkinson is niet bekend, het lijkt erop dat meerdere oorzaken samen zorgen voor
het ontstaan van Parkinson. Zo is uit onderzoek gebleken dat een tekort aan de stof dopamine in
de hersenen een groot deel van de symptomen van Parkinson veroorzaakt. Erfelijkheid speelt ook
een rol te spelen bij het ontstaan van de ziekte van Parkinson (bij 10 tot 15%). Mogelijk spelen
achteruitgang van de werking van de hersenen op latere leeftijd, een stoornis in de
eiwitstofwisseling en omgevingsfactoren zoals in contact komen met giftige stoffen een
rol. (ParkinsonNet, 2019) (Radboudumc, n.b.)
4. Symptomen
Voorbeelden van lichamelijke symptomen die vaak voorkomen bij de ziekte van Parkinson zijn:
Tremors van de handen, benen, kin of tong.
Bradykinesie, trager worden van bewegingen.
Akinesie, moeite met het starten van bewegingen.
Hypokinesie, ontbreken van automatische bewegingen.
Rigiditeit, stijfheid van de spieren.
Houdings- en evenwichtsproblemen, soms ook vallen bij langer bestaan van de ziekte.
Bevriezen van de benen tijdens het lopen.
Stage PL 1, oktober 2020
Inhoud
1. Wat is Parkinson? .............................................................................................................................2
2. Epidemiologie ..................................................................................................................................2
3. Etiologie ............................................................................................................................................2
4. Symptomen ......................................................................................................................................2
5. Diagnose: Welke onderzoeken zijn nodig om tot een diagnose te komen? .....................................3
Neurologisch onderzoek ...................................................................................................................3
Lichamelijk onderzoek ......................................................................................................................3
Aanvullend onderzoek ......................................................................................................................3
6. Behandeling ......................................................................................................................................4
Medicatie ..........................................................................................................................................4
Chirurgie ...........................................................................................................................................4
Paramedisch ....................................................................................................................................4
7. Prognose ..........................................................................................................................................4
8. Complicaties .....................................................................................................................................5
9. Aandachtspunten voor de verzorging en begeleiding ......................................................................5
Bibliografie ............................................................................................................................................7
, 1. Wat is Parkinson?
Nederlandse naam: Parkinson
Medische naam: idiopathisch parkinsonisme
De ziekte van Parkinson is een aandoening waarbij zenuwcellen versneld afsterven in de substantia
nigra (de zwarte kern van de hersenen). Deze neuronen produceren de chemische stof dopamine.
Wanneer een bepaald percentage neuronen is afgestorven ontstaan er klachten vanwege een tekort
aan dopamine. (Radboudumc, n.b.) (ParkinsonNet, 2019)
Wat is de functie van dopamine?
Dopamine is een neurotransmitter die informatie van de ene naar de andere zenuwcel overbrengen.
Dopamine zorgt ervoor dat we ons tevreden en beloond voelen. Dopamine wordt niet constant
geproduceerd maar komt vrij bij bepaalde handelingen. Een laag dopamine level maakt de
aansturing van spieren lastiger wat kan leiden tot spierstijfheid, traag bewegen en sterk
beven. (herseninstituut, 2020)
2. Epidemiologie
In Nederland leven 50.000 mensen met de ziekte van Parkinson, het komt voor bij mannen en
vrouwen, jong en oud. Wereldwijd is Parkinson de op één na meest voorkomende progressieve
hersenziekten met 7 miljoen patiënten. Parkinson is lange tijd een zeldzame aandoening geweest,
van 1990 tot 2015 is het aantal mensen met de ziekte van Parkinson verdubbeld tot 6 miljoen. De
verwachting is dat dit aantal in 10 jaar tijd verdubbeld is, dit komt vooral door de
vergrijzing. (ParkinsonNet, 2019) (Radboudumc, 2019)
3. Etiologie
De oorzaak van Parkinson is niet bekend, het lijkt erop dat meerdere oorzaken samen zorgen voor
het ontstaan van Parkinson. Zo is uit onderzoek gebleken dat een tekort aan de stof dopamine in
de hersenen een groot deel van de symptomen van Parkinson veroorzaakt. Erfelijkheid speelt ook
een rol te spelen bij het ontstaan van de ziekte van Parkinson (bij 10 tot 15%). Mogelijk spelen
achteruitgang van de werking van de hersenen op latere leeftijd, een stoornis in de
eiwitstofwisseling en omgevingsfactoren zoals in contact komen met giftige stoffen een
rol. (ParkinsonNet, 2019) (Radboudumc, n.b.)
4. Symptomen
Voorbeelden van lichamelijke symptomen die vaak voorkomen bij de ziekte van Parkinson zijn:
Tremors van de handen, benen, kin of tong.
Bradykinesie, trager worden van bewegingen.
Akinesie, moeite met het starten van bewegingen.
Hypokinesie, ontbreken van automatische bewegingen.
Rigiditeit, stijfheid van de spieren.
Houdings- en evenwichtsproblemen, soms ook vallen bij langer bestaan van de ziekte.
Bevriezen van de benen tijdens het lopen.