1. Hart en bloedsomloop
Het trainen van de hartspier (en de rest van de spieren) kan door het regelmatig sneller en
harder te laten werken > cardiotraining.
Hartslag:
1. Kamers vullen
2. Leegpersen van de kamers
3. Korte pauze
Diastole Het bloed stroomt door de boezems naar de
= boezems en kamers zijn ontspannen hartkleppen.
Boezemsystole
Boezems persen hun bloed naar de kamers.
= boezems trekken samen
Er komt druk op het bloed waardoor
De hartkleppen sluiten
Kamersystole
Slagaderklep en aortaklep open gaan
= kamers trekken samen
Hierdoor stroomt het bloed de longslagaders en
de aorta in.
De druk in de kamers wordt kleiner dan de druk in
Diastole
de longslagaders en aorta > kleppen sluiten
Uit het lichaam stroomt het bloed vrij naar de boezems, want er zijn daar geen kleppen in de
holle ader en longader die het bloed tegenhouden.
De spierwanden van de gevulde boezems trekken samen.
De druk in de boezems neemt toe.
De kleppen naar de ontspannen kamers gaan open, het bloed gaat naar de kamers. Als de
kamers gevuld zijn met bloed, trekken de spieren in de wand van de kamer van onder naar
boven samen.
De druk neemt toe.
Door de toegenomen druk in de kamers, gaan de kleppen naar de aorta en de longslagader
open. De kleppen van de ontspannen boezems gaan hierdoor juist dicht. Het bloed kan maar
één kant uit, naar de slagaders, aorta en de longslagaders.
Als de kamers geleegd zijn, vullen de ontspannen boezems weer met bloed. De kleppen
tussen boezem en kamer zijn dicht, de kamers ontspannen ook.
Nu is er even een rustmoment en alle kleppen zijn gesloten.
Dat is weer het begin van de hartslagcyclus.
Hartcyclus = is het voortdurend herhalen van de hartslag
Als en arts luistert met een stethoscoop hoort hij bij één hartslag 2 tonen, bij de eerste
sluiten de hartkleppen en bij de tweede de longslagaderklep en de aortaklep.
Enkelvoudige bloedsomloop (dieren zoals vissen)
Het bloed stroomt van het hart eerst naar de kieuwen en dan naar de rest van het lichaam
en daarna weer terug naar het hart.
Het hart heeft maar één boezem en één kamer
Aanvoer van zuurstof verloopt trager
1
,Dubbele bloedsomloop
De grote en kleine bloedsomloop samen
Kleine bloedsomloop
De rechterhelft van het hart pompt het zuurstofarme bloed via de longslagaders naar de
longen. Daar komt de zuurstof in het bloed, dit gaat vervolgens naar de linkerkamer.
Grote bloedsomloop
De linkerhelft pompt het zuurstofrijke bloed via de aorta en slagaders naar de organen, waar
(een deel van) de O2 uitgaat naar de cellen. Het zuurstofarme bloed gaat via aders en holle
aders terug naar de rechterhelft van het hart.
Dieren
Gesloten bloedsomloop (= bloed zit altijd in bloedvaten)
Aders = vanaf de organen naar het hart (vaak vernoemd naar orgaan waar ze
vandaan komen):
Kransslagaders > afvoeren van bloed uit hartspierweefsel
Holle aders (onderste en bovenste) > grote aders naar rechterboezem
Poortader > ader van de darmen naar de lever
Slagaders = stromen van het hart af naar de organen (bv. hersenen en nieren)
Haarvaten = in weefsel
Open bloedomloop
Hartbuis aan de rugzijde. Deze heeft gepierde hartkamers die samentrekken, waardoor het
bloed gaat stromen. Het bloed wordt naar de kop gepompt en vanuit daar gaat het tussen
de cellen door weer terug. De krijgen zuurstof via tracheeën.
Embryonale bloedsomloop
Zuurstofrijk bloed via navelstrengader
Opening tussen rechter en linker kamer > ovale venster (foramen ovale)
Ductus Botalli (= verbinding tussen longslagader en aorta)
De longen werken nog niet bij een embryo, maar moeten wel zuurstof krijgen (minder),
daarom is de opening en de ductus Botalli er.
Na de geboorte:
1.Baby huilt > longen vullen zich met lucht, vanaf dan stroomt er meer bloed naar de longen
2.Druk in de linker harthelft wordt hoger > foramen ovale sluit en vergroeit daarna met
tussenschot
3.De Ductus Botalli sluit een paar dagen na de geboorte. Wat overblijft is een stuk
bindweefsel
4.Bloedvat tussen navelstrengader en holle ader sluit na afknippen van de navelstreng
5.Bloedvaten van de navelsteng verschrompelen binnen enkele dagen
2
, De bloedsomloop van de mens is voor de geboorte aangepast
aan een situatie waarin longen nog niet kunnen werken. Alles
wat het embryo nodig heeft, ook de zuurstof, komt van de
placenta via de navelstrengader. Het bloed in de
navelstrengader is dus zuurstofrijk. Let op de vertakking van de
navelstrengader naar de lever (plaatje).
De lever is vanaf de tiende week tot de zevende maand
belangrijk voor de productie van rode bloedcellen. Het embryo
gebruikt zuurstof. Dus alle bloedvaten die van de organen
komen zijn zuurstofarm De longen zorgen niet voor zuurstof in
het bloed, ook zij gebruiken zelf zuurstof. De longaders zijn in
het embryo dus zuurstofarm. Het zuurstofarme bloed,
afkomstig van de organen van het embryo in de onderste holle
ader, mengt dus met zuurstofrijk bloed dat er vanaf de
navelstrengader instroomt. De onderste holle ader bevat dus na
de aansluiting van de navelstrengader gemengd bloed De
longen werken nog niet, er hoeft maar weinig bloed heen. Er zit
daarom een opening tussen de beide boezems waar het
meeste bloed doorheen gaat. Beide kamers persen nu
gemengd bloed naar de slagaders. De longslagader hoeft nog
niet veel bloed naar de longen te brengen. Er is daarom nog
een kortsluiting; Ductus Botalli. Die een verbinding vormt
tussen de longslagader en de aorta, waardoor er bloed van de
longslagader naar de aorta stroomt. Alle organen krijgen
gemengd bloed, dus niet volledig zuurstofrijk bloed.
Het kind is geboren, de navelstreng wordt afgebonden. De aanvoer van zuurstof vanaf de
placenta en de afvoer van koolstofdioxide stopt. Koolstofdioxidetoename is de ademprikkel
voor de baby om zijn alle eerste ademhaling uit te voeren. De weerstand in de longvaten
verminderd. De verbinding tussen de longslagader en de aorta, de Ductus Botalli, is er nog
maar laat nauwelijks bloed passeren en groeit in een paar dagen helemaal dicht. De baby
haalt al snel gewoon adem. Vanaf nu komt er zuurstofrijk bloed uit de longen naar het hart.
De veranderde situatie in de longen zorgt ervoor dat de opening tussen beide boezems sluit.
De harthelften zijn nu gescheiden. De aorta vervoert vanaf dit moment zuurstofrijkbloed
naar alle organen, behalve naar de longen. De embryonale bloedsomloop is vervangen door
de definitieve situatie.
Ductus Botalli
definitieve situatie
3
Het trainen van de hartspier (en de rest van de spieren) kan door het regelmatig sneller en
harder te laten werken > cardiotraining.
Hartslag:
1. Kamers vullen
2. Leegpersen van de kamers
3. Korte pauze
Diastole Het bloed stroomt door de boezems naar de
= boezems en kamers zijn ontspannen hartkleppen.
Boezemsystole
Boezems persen hun bloed naar de kamers.
= boezems trekken samen
Er komt druk op het bloed waardoor
De hartkleppen sluiten
Kamersystole
Slagaderklep en aortaklep open gaan
= kamers trekken samen
Hierdoor stroomt het bloed de longslagaders en
de aorta in.
De druk in de kamers wordt kleiner dan de druk in
Diastole
de longslagaders en aorta > kleppen sluiten
Uit het lichaam stroomt het bloed vrij naar de boezems, want er zijn daar geen kleppen in de
holle ader en longader die het bloed tegenhouden.
De spierwanden van de gevulde boezems trekken samen.
De druk in de boezems neemt toe.
De kleppen naar de ontspannen kamers gaan open, het bloed gaat naar de kamers. Als de
kamers gevuld zijn met bloed, trekken de spieren in de wand van de kamer van onder naar
boven samen.
De druk neemt toe.
Door de toegenomen druk in de kamers, gaan de kleppen naar de aorta en de longslagader
open. De kleppen van de ontspannen boezems gaan hierdoor juist dicht. Het bloed kan maar
één kant uit, naar de slagaders, aorta en de longslagaders.
Als de kamers geleegd zijn, vullen de ontspannen boezems weer met bloed. De kleppen
tussen boezem en kamer zijn dicht, de kamers ontspannen ook.
Nu is er even een rustmoment en alle kleppen zijn gesloten.
Dat is weer het begin van de hartslagcyclus.
Hartcyclus = is het voortdurend herhalen van de hartslag
Als en arts luistert met een stethoscoop hoort hij bij één hartslag 2 tonen, bij de eerste
sluiten de hartkleppen en bij de tweede de longslagaderklep en de aortaklep.
Enkelvoudige bloedsomloop (dieren zoals vissen)
Het bloed stroomt van het hart eerst naar de kieuwen en dan naar de rest van het lichaam
en daarna weer terug naar het hart.
Het hart heeft maar één boezem en één kamer
Aanvoer van zuurstof verloopt trager
1
,Dubbele bloedsomloop
De grote en kleine bloedsomloop samen
Kleine bloedsomloop
De rechterhelft van het hart pompt het zuurstofarme bloed via de longslagaders naar de
longen. Daar komt de zuurstof in het bloed, dit gaat vervolgens naar de linkerkamer.
Grote bloedsomloop
De linkerhelft pompt het zuurstofrijke bloed via de aorta en slagaders naar de organen, waar
(een deel van) de O2 uitgaat naar de cellen. Het zuurstofarme bloed gaat via aders en holle
aders terug naar de rechterhelft van het hart.
Dieren
Gesloten bloedsomloop (= bloed zit altijd in bloedvaten)
Aders = vanaf de organen naar het hart (vaak vernoemd naar orgaan waar ze
vandaan komen):
Kransslagaders > afvoeren van bloed uit hartspierweefsel
Holle aders (onderste en bovenste) > grote aders naar rechterboezem
Poortader > ader van de darmen naar de lever
Slagaders = stromen van het hart af naar de organen (bv. hersenen en nieren)
Haarvaten = in weefsel
Open bloedomloop
Hartbuis aan de rugzijde. Deze heeft gepierde hartkamers die samentrekken, waardoor het
bloed gaat stromen. Het bloed wordt naar de kop gepompt en vanuit daar gaat het tussen
de cellen door weer terug. De krijgen zuurstof via tracheeën.
Embryonale bloedsomloop
Zuurstofrijk bloed via navelstrengader
Opening tussen rechter en linker kamer > ovale venster (foramen ovale)
Ductus Botalli (= verbinding tussen longslagader en aorta)
De longen werken nog niet bij een embryo, maar moeten wel zuurstof krijgen (minder),
daarom is de opening en de ductus Botalli er.
Na de geboorte:
1.Baby huilt > longen vullen zich met lucht, vanaf dan stroomt er meer bloed naar de longen
2.Druk in de linker harthelft wordt hoger > foramen ovale sluit en vergroeit daarna met
tussenschot
3.De Ductus Botalli sluit een paar dagen na de geboorte. Wat overblijft is een stuk
bindweefsel
4.Bloedvat tussen navelstrengader en holle ader sluit na afknippen van de navelstreng
5.Bloedvaten van de navelsteng verschrompelen binnen enkele dagen
2
, De bloedsomloop van de mens is voor de geboorte aangepast
aan een situatie waarin longen nog niet kunnen werken. Alles
wat het embryo nodig heeft, ook de zuurstof, komt van de
placenta via de navelstrengader. Het bloed in de
navelstrengader is dus zuurstofrijk. Let op de vertakking van de
navelstrengader naar de lever (plaatje).
De lever is vanaf de tiende week tot de zevende maand
belangrijk voor de productie van rode bloedcellen. Het embryo
gebruikt zuurstof. Dus alle bloedvaten die van de organen
komen zijn zuurstofarm De longen zorgen niet voor zuurstof in
het bloed, ook zij gebruiken zelf zuurstof. De longaders zijn in
het embryo dus zuurstofarm. Het zuurstofarme bloed,
afkomstig van de organen van het embryo in de onderste holle
ader, mengt dus met zuurstofrijk bloed dat er vanaf de
navelstrengader instroomt. De onderste holle ader bevat dus na
de aansluiting van de navelstrengader gemengd bloed De
longen werken nog niet, er hoeft maar weinig bloed heen. Er zit
daarom een opening tussen de beide boezems waar het
meeste bloed doorheen gaat. Beide kamers persen nu
gemengd bloed naar de slagaders. De longslagader hoeft nog
niet veel bloed naar de longen te brengen. Er is daarom nog
een kortsluiting; Ductus Botalli. Die een verbinding vormt
tussen de longslagader en de aorta, waardoor er bloed van de
longslagader naar de aorta stroomt. Alle organen krijgen
gemengd bloed, dus niet volledig zuurstofrijk bloed.
Het kind is geboren, de navelstreng wordt afgebonden. De aanvoer van zuurstof vanaf de
placenta en de afvoer van koolstofdioxide stopt. Koolstofdioxidetoename is de ademprikkel
voor de baby om zijn alle eerste ademhaling uit te voeren. De weerstand in de longvaten
verminderd. De verbinding tussen de longslagader en de aorta, de Ductus Botalli, is er nog
maar laat nauwelijks bloed passeren en groeit in een paar dagen helemaal dicht. De baby
haalt al snel gewoon adem. Vanaf nu komt er zuurstofrijk bloed uit de longen naar het hart.
De veranderde situatie in de longen zorgt ervoor dat de opening tussen beide boezems sluit.
De harthelften zijn nu gescheiden. De aorta vervoert vanaf dit moment zuurstofrijkbloed
naar alle organen, behalve naar de longen. De embryonale bloedsomloop is vervangen door
de definitieve situatie.
Ductus Botalli
definitieve situatie
3
