Samenvatting thema 1 =>
H1 Maatschappelijke problemen:
Maatschappijleer gaat over maatschappelijke vraagstukken. Zulke vraagstukken zijn geen
persoonlijke problemen.
Maatschappelijke problemen hebben volgende kenmerken:
- Heel veel mensen ondervinden de gevolgen
- Tegengestelde belangen/opvattingen over de oorzaak en oplossingen
- Moet gezamenlijk/door de overheid opgelost worden
Maatschappelijke problemen worden gevormd door belangen en opvattingen. Belangen en
opvattingen worden gevormd door:
- Waarden, uitgangspunt die je wilt bereiken => vrijheid, eerlijkheid, gezondheid.
- Normen, regel die aangeeft hoe je je hoort te gedragen gebaseerd op waarde => gezondheid ->
niet roken.
- Belangen, het voor- en nadeel dat iemand ergens bij heeft.
Alle waarden, normen en belangen zijn bij elkaar het standplaatsgebondenheid.
Macht -> Het vermogen om het gedrag van anderen dwingen te beïnvloeden.
Gezag -> Geaccepteerde macht
Er zijn verschillende machtsbronnen:
- Geld
- Functie/Beroep
- Kennis
- Geweld
- Aantal
- Aanzien
Je hebt verschillende soorten macht. Informele en formele macht. Informele macht is macht dat
nergens is vastgelegd. Formele macht is (wettig) vastgelegde macht.
In de samenleving ontstaat sociale ongelijkheid, ongelijkheid die in de maatschappij is ontstaan.
Sociale ongelijkheid ontstaat door K.I.M.S. - ladder
- Kansen/Kennis
- Inkomen
- Macht
- Status
De mate waarin mensen het gevoel hebben bij elkaar te horen is het sociale cohesie.
H2 Kennis van zaken:
Om te kijken of informatie betrouwbaar is moet je kritisch kijken. Bij kritisch kijken kijk je naar de
volgende zaken:
- Wie is de zender?
- Me welk doel wort het bericht verzonden?
- Is het actuele informatie?
- Welke bronnen worden gebruikt?
- Is er hoor en wederhoor?
- Komt het overeen met andere bronnen?
Als er geen hoor en wederhoor is, is er een selectieve waarneming. De selectieve waarneming
wordt bepaald door:
- Referentiekader, standplaatsgebondenheid -> dingen die jij weet en voelt over onderwerpen.
- Selectieve perceptie -> informatie die je ontvangt pas je (bewust of onbewust) aan je
referentiekader.
Een goed beeld wordt gevormd door de werkelijkheid, betrouwbare en volledige informatie nodig.
Bij vrijheid van meningsuiting -> censuur verboden. Niks mag verboden worden mits het niets of
niemand discrimineert, beledigd of smaat/laster geeft.
, Als er censuur plaats vindt in een staat, kunnen feiten verdraaid worden. Bij censuur kunnen feiten
als volgt verdraait worden:
- Manipulatie -> Het opzettelijk weglaten of verdraaien van feiten zonder dat de ontvanger dit
door heeft
- Propaganda -> Bewust eenzijdig informatie geven met als doel de mening van mensen
beïnvloeden. Dit langdurig, systematisch doen heet indoctrineren.
Manipuleren en propaganda heeft effect op ons wereldbeeld:
- Stereotypering -> Vast beeld van een groep mensen aan wie je allemaal dezelfde kenmerken
aanschrijft
- Vooroordeel -> Mening van tevoren over iets of iemand zonder dat je kennis van zaken heeft.
- Discriminatie -> Het anders behandelen van mensen op grond van kenmerken die in de situatie
niet van belang zijn.
Er zijn drie theorieën over de invloed van de media:
- Cultivatie theorie -> De massamedia in onze westerse, geïndustrialiseerde samenleving de rol
van de kerk en het onderwijs overgenomen. Het verspreiden van waarden, kennis en ervaringen
gebeurt nu door de media en niet meer door leraar of de pastoor. Op die manier ontstaat er een
een pseudo-realiteit. De cultivatie theorie zegt dat de media invloed heeft op:
- Het overdragen van cultuur
- De normen en waarden van mensen, mensen die veel naar dezelfde series kijken, gaan de
normen en waarden van deze progamma’s overnemen.
- Het direct verband tussen kijktijd en wereldbeeld
- Het beeld van de werkelijkheid en de televisie werkelijkheid wordt verwisseld.
- Agendasetting theorie -> De media hebben niet zozeer invloed op wat mensen denken, maar
wel op waarvoor ze denken. De media bepalen welke onderwerpen mensen belangrijk vinden
en waar ze zich druk over maken. De media beïnvloeden niet alleen de gespreksagens van
burgers, maar ook de politieke agenda. Een onderwerp komt dan via de media op de politieke
agenda.
- Media bepaalt de onderwerpen die mensen bezighouden
- Veel aandacht voor media -> gesprekken mensen
- Media bepaald niet wat de mensen precies vinden over het onderwerp.
- Framing theorie -> Deze theorie houdt in dat de media een onderwerp vanuit een bepaalde
invalshoek presenteren en daarmee de manier beïnvloeden waarop mensen over iets denken.
Het gaat om de manier waarop de media onderwerpen belichten. Het mediaframe wordt
bepaald door de journalist: welke kant van een verhaal wordt benadrukt? Welke woorden
worden gebruikt?
- Onderwerpen in de media worden op een bepaalde manier gepresenteerd.
- Mediaframe is van invloed op publiek -> Bepaald mede vanuit welk inzicht de mensen naar
een onderwerp kijken
- Media bepaald wel over ons praten en denken en op welke manier we over dat onderwerp
praten en denken.
H1 Maatschappelijke problemen:
Maatschappijleer gaat over maatschappelijke vraagstukken. Zulke vraagstukken zijn geen
persoonlijke problemen.
Maatschappelijke problemen hebben volgende kenmerken:
- Heel veel mensen ondervinden de gevolgen
- Tegengestelde belangen/opvattingen over de oorzaak en oplossingen
- Moet gezamenlijk/door de overheid opgelost worden
Maatschappelijke problemen worden gevormd door belangen en opvattingen. Belangen en
opvattingen worden gevormd door:
- Waarden, uitgangspunt die je wilt bereiken => vrijheid, eerlijkheid, gezondheid.
- Normen, regel die aangeeft hoe je je hoort te gedragen gebaseerd op waarde => gezondheid ->
niet roken.
- Belangen, het voor- en nadeel dat iemand ergens bij heeft.
Alle waarden, normen en belangen zijn bij elkaar het standplaatsgebondenheid.
Macht -> Het vermogen om het gedrag van anderen dwingen te beïnvloeden.
Gezag -> Geaccepteerde macht
Er zijn verschillende machtsbronnen:
- Geld
- Functie/Beroep
- Kennis
- Geweld
- Aantal
- Aanzien
Je hebt verschillende soorten macht. Informele en formele macht. Informele macht is macht dat
nergens is vastgelegd. Formele macht is (wettig) vastgelegde macht.
In de samenleving ontstaat sociale ongelijkheid, ongelijkheid die in de maatschappij is ontstaan.
Sociale ongelijkheid ontstaat door K.I.M.S. - ladder
- Kansen/Kennis
- Inkomen
- Macht
- Status
De mate waarin mensen het gevoel hebben bij elkaar te horen is het sociale cohesie.
H2 Kennis van zaken:
Om te kijken of informatie betrouwbaar is moet je kritisch kijken. Bij kritisch kijken kijk je naar de
volgende zaken:
- Wie is de zender?
- Me welk doel wort het bericht verzonden?
- Is het actuele informatie?
- Welke bronnen worden gebruikt?
- Is er hoor en wederhoor?
- Komt het overeen met andere bronnen?
Als er geen hoor en wederhoor is, is er een selectieve waarneming. De selectieve waarneming
wordt bepaald door:
- Referentiekader, standplaatsgebondenheid -> dingen die jij weet en voelt over onderwerpen.
- Selectieve perceptie -> informatie die je ontvangt pas je (bewust of onbewust) aan je
referentiekader.
Een goed beeld wordt gevormd door de werkelijkheid, betrouwbare en volledige informatie nodig.
Bij vrijheid van meningsuiting -> censuur verboden. Niks mag verboden worden mits het niets of
niemand discrimineert, beledigd of smaat/laster geeft.
, Als er censuur plaats vindt in een staat, kunnen feiten verdraaid worden. Bij censuur kunnen feiten
als volgt verdraait worden:
- Manipulatie -> Het opzettelijk weglaten of verdraaien van feiten zonder dat de ontvanger dit
door heeft
- Propaganda -> Bewust eenzijdig informatie geven met als doel de mening van mensen
beïnvloeden. Dit langdurig, systematisch doen heet indoctrineren.
Manipuleren en propaganda heeft effect op ons wereldbeeld:
- Stereotypering -> Vast beeld van een groep mensen aan wie je allemaal dezelfde kenmerken
aanschrijft
- Vooroordeel -> Mening van tevoren over iets of iemand zonder dat je kennis van zaken heeft.
- Discriminatie -> Het anders behandelen van mensen op grond van kenmerken die in de situatie
niet van belang zijn.
Er zijn drie theorieën over de invloed van de media:
- Cultivatie theorie -> De massamedia in onze westerse, geïndustrialiseerde samenleving de rol
van de kerk en het onderwijs overgenomen. Het verspreiden van waarden, kennis en ervaringen
gebeurt nu door de media en niet meer door leraar of de pastoor. Op die manier ontstaat er een
een pseudo-realiteit. De cultivatie theorie zegt dat de media invloed heeft op:
- Het overdragen van cultuur
- De normen en waarden van mensen, mensen die veel naar dezelfde series kijken, gaan de
normen en waarden van deze progamma’s overnemen.
- Het direct verband tussen kijktijd en wereldbeeld
- Het beeld van de werkelijkheid en de televisie werkelijkheid wordt verwisseld.
- Agendasetting theorie -> De media hebben niet zozeer invloed op wat mensen denken, maar
wel op waarvoor ze denken. De media bepalen welke onderwerpen mensen belangrijk vinden
en waar ze zich druk over maken. De media beïnvloeden niet alleen de gespreksagens van
burgers, maar ook de politieke agenda. Een onderwerp komt dan via de media op de politieke
agenda.
- Media bepaalt de onderwerpen die mensen bezighouden
- Veel aandacht voor media -> gesprekken mensen
- Media bepaald niet wat de mensen precies vinden over het onderwerp.
- Framing theorie -> Deze theorie houdt in dat de media een onderwerp vanuit een bepaalde
invalshoek presenteren en daarmee de manier beïnvloeden waarop mensen over iets denken.
Het gaat om de manier waarop de media onderwerpen belichten. Het mediaframe wordt
bepaald door de journalist: welke kant van een verhaal wordt benadrukt? Welke woorden
worden gebruikt?
- Onderwerpen in de media worden op een bepaalde manier gepresenteerd.
- Mediaframe is van invloed op publiek -> Bepaald mede vanuit welk inzicht de mensen naar
een onderwerp kijken
- Media bepaald wel over ons praten en denken en op welke manier we over dat onderwerp
praten en denken.
