Cases Week 1
1.1
De directeur Barend Annen, tevens enig aandeelhouder, van BaaN BV meldt u dat hij heeft
besloten om geen jaarrekening van de BV over 2025 te gaan opstellen. Hij wil de fiscale
balans en winst- en verliesrekening bij de KvK deponeren, zonder enige wijziging daarin aan
te brengen.
Is dit toegestaan? Zo ja, en zo nee, motiveer uw antwoord, en vermeld eventueel de
bijbehorende voorwaarden.
Uitwerking les:
De Fiscale jaarrekening bestaat niet, de fiscale balans bestaat wel. Dit is een beetje een vage
vraag. Het hangt er vanaf. Eerste vraag is:
- Is dit een kleine of micro-rechtspersoon. Die mogen de jaarrekening die ze deponeren
opstellen op basis van fiscale grondslagen. (art. 2:396 (6) BW)
- Je moet consistent zijn: je moet op alles de fiscale grondslag pakken.
- Een jaarrekening bestaat uit: (1) balans, (2) winst-en-verliesrekening, en (3) de
toelichting.
- Enige wijziging is echter toch wel noodzakelijk, bv niet-aftrekbare kosten en
belastingkosten in W&V opnemen. de fiscale winstberekening niet altijd 1-op-1
hetzelfde is als de winst- en verliesrekening die je volgens Titel 9 Boek 2 BW moet
opstellen voor de jaarrekening. Voorbeelden hiervan zijn:
o Niet aftrekbare kosten
o Belastingkosten
Dus: ook al mag een kleine of micro-BV in principe de fiscale grondslagen gebruiken (art.
2:396 lid 6 BW), moet zij toch nog een paar aanpassingen doen zodat de jaarrekening
juridisch en verslaggevings-technisch klopt. Dat betekent o.a.:
Alle kosten (ook niet-aftrekbare) opnemen in de W&V.
Een belastinglast boeken in de W&V
Punten voor antwoorden:
- De groottecriteria.
- Dit moet je voor alles doen.
- En er moet een toelichting zijn.
Als je fiscaal een boete krijgt, wat dan? In de aangifte zitten ook zaken die fiscaal zijn, zoals
boetes die niet mogen worden opgenomen bij de fiscale rekening. Specifieke fiscale
dingen moeten wel echt toegelicht worden.
Uitwerking:
Toegestaan of niet toegestaan: Nee, het is niet toegestaan dat Barend Annen geen
jaarrekening opstelt en alleen de fiscale balans en winst- en verliesrekening deponeert bij de
KvK zonder aanpassingen.
Motivatie:
1. Jaarrekeningplicht: Art. 2:394 lid 1 BW stelt dat Nederlandse rechtspersonen
verplicht zijn hun jaarstukken, waaronder jaarrekening, bestuursverslag en Overige
1
, gegevens, openbaar te maken via deponering bij het Handelsregister van de KvK. Dit
moet:
o binnen 8 dagen na vaststelling.
o dient in het NL,FR, DU of EN te zijn
o datum vaststelling moet worden vermeld
Art. 2:394 lid 3 BW: Verplichting tot deponering van de jaarrekening bij de KvK
binnen een bepaalde termijn: uiterlijk 12 maanden na einde boekjaar.
o Art. 2:403 BW: Elektronische deponering is verplicht vanaf boekjaar 2025
voor alle rechtspersonen.
2. Jaarrekeningplicht: Volgens art. 2:361 BW moet een rechtspersoon een enkelvoudige
jaarrekening opstellen bestaande uit balans, winst- en verliesrekening én toelichting.
Het deponeren van alleen fiscale cijfers voldoet hier niet aan.
3. Inhoud en volledigheid: Art. 2:395 BW schrijft voor dat afzonderlijke publicatie(s)
van onderdelen ondubbelzinnig moet worden verwezen naar de volledige
openbaarmaking. Alleen fiscale cijfers voldoen hier niet aan, omdat toelichtingen,
vergelijkende cijfers en eventuele bestuursverslagpunten ontbreken.
4. Groottecategorie: De omvang van de BV bepaalt de verplichting voor opstelling en
publicatie. Als BaaN BV klein of micro is, zijn bepaalde vereenvoudigingen mogelijk,
maar zelfs dan moeten de jaarstukken voldoen aan minimumvereisten van art. 2:361
BW en art. 2:394 BW.
5. Civielrechtelijke en bestuurdersaansprakelijkheid: Het niet-nakomen van deze
verplichtingen kan leiden tot civielrechtelijke vorderingen door belanghebbenden.
Zelfs iedereen mag nakoming van publicatieplicht eisen (art. 2:394 lid 7 BW). Ook
geldt bestuurdersaansrpakelijkheid bij faillissement of misleidende cijfers (Art. 2:451
lid 2 BW) en art. 2:362 BW).
Voorwaarden voor vereenvoudigde of vrijgestelde jaarrekening (indien van toepassing):
Micro- of kleine rechtspersonen kunnen onder voorwaarden beperkte jaarstukken
opstellen (art. 2:396 lid 9 BW).
Jaarstukken moeten ter inzage liggen en eventueel moet een verklaring van een
accountant worden toegevoegd.
Vrijstellingen gelden niet automatisch voor middelgrote of grote rechtspersonen.
Conclusie:
Barend Annen kan niet volstaan met alleen de fiscale balans en winst- en verliesrekening. Hij
moet een volledige jaarrekening opstellen conform art. 2:361 BW, inclusief toelichting, en
deze binnen 12 maanden na het einde van het boekjaar elektronisch deponeren bij de KvK
volgens art. 2:394 BW en art. 2:403 BW. Enkel fiscale cijfers zijn onvoldoende en overtreden
de wettelijke verplichtingen.
2
,1.2
Geef per voornemen aan of u ermee akkoord gaat; motiveer steeds uw antwoord.
Boer Geert BV heeft in 2024 een prototype weten te maken van een innovatieve voerrobot.
a. Teneinde in 2024 – na jaren van verliezen, eindelijk – een positief resultaat te kunnen
presenteren is de directie van Boer Geert BV voornemens om de in 2024 gemaakte
ontwikkelingsuitgaven te activeren.
Antwoord les:
Ontwikkelingskosten MOETEN worden geactiveerd, dit is niet een kwestie van ‘mogen’. Als
je voldoet aan de 6 voorwaarden van ‘activeren’, dan moet je activeren.
Als je niet activeert, dan zijn de ontwikkelingsuitgaven ‘kosten’ op de W&V.
Om te activeren moet je voldoen aan 6 voorwaarden:
- Technische uitvoerbaarheid kunnen aantonen
- Intentie om het af te maken
- Toekomstige economische voordelen moeten waarschijnlijk zijn.
- Voldoende middelen beschikbaar zijn (geld) om het af te zijn
- Je moet weten hoeveel het gaat kosten
- Je moet voldoende geld hebben en kennis hebben
De voorwaardes zijn geen ‘of’ maar ‘en’. Als jij niet voldoende aan de vorwaardes voldoet,
dan mag je de kosten niet activeren. Dan moet je de kosten dus gewoon nemen. Dan krijg je
een impairment (volgende les).
Analyse:
Volgens art. 2:365(2) BW mogen kosten van ontwikkeling worden geactiveerd, mits ze
toereknbaar zijn aan toekomstige producten of processen en voldoende zekerheid bestaat dat
ze economische voordelen zullen opleveren. Ook moet er volgens lid 2 een reserve worden
opgenomen ter hoogte van de activering.
De RJ sluiten hierbij aan en eisen dat er sprake moet zijn van een duidelijk en afgebakend
project, waarvan de technische uitvoerbaarheid en commerciële haalbaarheid aannemelijk is.
Daarnaast geldt: kosten moeten betrouwbaar kunnen worden vastgelegd (verwerkingscriteria:
waarschijnlijkheid van voordeel + betrouwbare waardering (art. 2:384 BW).
Conclusie:
Boer Geert BV mag de gemaakte ontwikkelingsuitgaven activeren, mits hij kan aantonen dat
de voorrobot technisch uitvoerbaar is, er een afzetmarkt is, en de uitgaven betrouwbaar te
meten zijn. Het doel van een positief resultaat presenteren, mag niet leidend zijn, maar de
onderliggende economische realiteit wel.
b. Boer Geert BV activeert in 2024 ook de 2022 en 2023 als kosten verantwoorde
ontwikkelingsuitgaven van de robot.
Antwoord les:
Zaken die al als kosten zijn verwerkt in de W&V mogen niet alsnog worden geactiveerd.
Dat mag niet volgens de RJ
3
, Analyse:
Het realisatiebeginsel en de bestendigheid van de waarderingsgrondslagen geldt hier: kosten
die in voorgaande jaren al in de winst-en-verliesrekening zijn verwerkt, kunnen niet met
terugwerkende kracht op de balans worden gezet. Dit volgt uit:
- Art. 2:362(1) BW: jaarrekening moet een getrouw beeld geven. Terugwerkende
activering zou dit schenden.
- Art. 2:384(6) BW: bestendigheid van waarderingsgrondslagen: eenmaal gemaakte
keuzes moeten consistent worden teogepast (gegronde reden hebben voor
verandering).
- RJ 210.204: Uitgaven die in eerdere jaren als kosten zijn geboekt, mogen niet alsnog
worden geactiveerd.
De RJ verbiedt expliciet dat in eerdere jaren als kosten verantwoorde ontwikkelingsuitgaven
alsnog worden geactiveerd, omdat dit in strijd is met het realisatiebeginsel en de
bestendigheid van waarderingsgrondslagen.
Conclusie:
Boer Geert BV mag de uitgaven van 2022 en 2023 niet alsnog activeren. Alleen in 2024
gemaakte ontwikkelingskosten die aan de voorwaarden voldoen, mogen worden geactiveerd.
c. Het voornemen is om de afschrijving van het geactiveerde bedrag te starten als de
voerrobot op de markt te koop wordt aangeboden (naar verwachting medio 2027) en
dan af te schrijven in 8 jaar.
Antwoord les:
Afschrijving start wanneer het immaterieel vast actief gebruiksklaar is. Normaliter is dit
gelijk aan het moment dat het in gebruik wordt genomen, of net daarvoor. Dus bijvoorbeeld
eigenlijk als je start met de verkoop (ongeacht als het al verkocht wordt of niet/als mensen het
kopen).
Analyse:
Verkoop vanaf 2027, daarna afschrijving in 8 jaar.
Art. 2:386(1) BW: de afschrijvingen geschieden onafhankelijk van het resultaat van het
boekjaar. De afschrijvingen starten zodra het actief in gebruik wordt genomen, dus zodra
het economische voordelen oplevert.
Bij ontwikkelingskosten is dit het moment dat de ontwikkeling voltooid is en het actief klaar
is voor gebruik/verkoop. Wachten tot 2027 (het moment van marktintroductie) is te laat,
want de voltooiing zal waarschijnlijk eerder liggen (bijvoorbeeld wanneer het prototype klaar
is of productiefase bereikt is).
RJ 210.445 bevestigt dit: vanaf voltooiing starten met afschrijven.
Art. 2:386(3) BW:
- De geactiveerde kosten in verband met de oprichting en met de uitgifte van aandelen
worden afgeschreven in ten hoogste vijf jaren.
- De kosten van ontwikkeling voor zover geactiveerd en de geactiveerde kosten van
goodwill worden afgeschreven naar gelang van de verwachte gebruiksduur
Conclusie:
4
1.1
De directeur Barend Annen, tevens enig aandeelhouder, van BaaN BV meldt u dat hij heeft
besloten om geen jaarrekening van de BV over 2025 te gaan opstellen. Hij wil de fiscale
balans en winst- en verliesrekening bij de KvK deponeren, zonder enige wijziging daarin aan
te brengen.
Is dit toegestaan? Zo ja, en zo nee, motiveer uw antwoord, en vermeld eventueel de
bijbehorende voorwaarden.
Uitwerking les:
De Fiscale jaarrekening bestaat niet, de fiscale balans bestaat wel. Dit is een beetje een vage
vraag. Het hangt er vanaf. Eerste vraag is:
- Is dit een kleine of micro-rechtspersoon. Die mogen de jaarrekening die ze deponeren
opstellen op basis van fiscale grondslagen. (art. 2:396 (6) BW)
- Je moet consistent zijn: je moet op alles de fiscale grondslag pakken.
- Een jaarrekening bestaat uit: (1) balans, (2) winst-en-verliesrekening, en (3) de
toelichting.
- Enige wijziging is echter toch wel noodzakelijk, bv niet-aftrekbare kosten en
belastingkosten in W&V opnemen. de fiscale winstberekening niet altijd 1-op-1
hetzelfde is als de winst- en verliesrekening die je volgens Titel 9 Boek 2 BW moet
opstellen voor de jaarrekening. Voorbeelden hiervan zijn:
o Niet aftrekbare kosten
o Belastingkosten
Dus: ook al mag een kleine of micro-BV in principe de fiscale grondslagen gebruiken (art.
2:396 lid 6 BW), moet zij toch nog een paar aanpassingen doen zodat de jaarrekening
juridisch en verslaggevings-technisch klopt. Dat betekent o.a.:
Alle kosten (ook niet-aftrekbare) opnemen in de W&V.
Een belastinglast boeken in de W&V
Punten voor antwoorden:
- De groottecriteria.
- Dit moet je voor alles doen.
- En er moet een toelichting zijn.
Als je fiscaal een boete krijgt, wat dan? In de aangifte zitten ook zaken die fiscaal zijn, zoals
boetes die niet mogen worden opgenomen bij de fiscale rekening. Specifieke fiscale
dingen moeten wel echt toegelicht worden.
Uitwerking:
Toegestaan of niet toegestaan: Nee, het is niet toegestaan dat Barend Annen geen
jaarrekening opstelt en alleen de fiscale balans en winst- en verliesrekening deponeert bij de
KvK zonder aanpassingen.
Motivatie:
1. Jaarrekeningplicht: Art. 2:394 lid 1 BW stelt dat Nederlandse rechtspersonen
verplicht zijn hun jaarstukken, waaronder jaarrekening, bestuursverslag en Overige
1
, gegevens, openbaar te maken via deponering bij het Handelsregister van de KvK. Dit
moet:
o binnen 8 dagen na vaststelling.
o dient in het NL,FR, DU of EN te zijn
o datum vaststelling moet worden vermeld
Art. 2:394 lid 3 BW: Verplichting tot deponering van de jaarrekening bij de KvK
binnen een bepaalde termijn: uiterlijk 12 maanden na einde boekjaar.
o Art. 2:403 BW: Elektronische deponering is verplicht vanaf boekjaar 2025
voor alle rechtspersonen.
2. Jaarrekeningplicht: Volgens art. 2:361 BW moet een rechtspersoon een enkelvoudige
jaarrekening opstellen bestaande uit balans, winst- en verliesrekening én toelichting.
Het deponeren van alleen fiscale cijfers voldoet hier niet aan.
3. Inhoud en volledigheid: Art. 2:395 BW schrijft voor dat afzonderlijke publicatie(s)
van onderdelen ondubbelzinnig moet worden verwezen naar de volledige
openbaarmaking. Alleen fiscale cijfers voldoen hier niet aan, omdat toelichtingen,
vergelijkende cijfers en eventuele bestuursverslagpunten ontbreken.
4. Groottecategorie: De omvang van de BV bepaalt de verplichting voor opstelling en
publicatie. Als BaaN BV klein of micro is, zijn bepaalde vereenvoudigingen mogelijk,
maar zelfs dan moeten de jaarstukken voldoen aan minimumvereisten van art. 2:361
BW en art. 2:394 BW.
5. Civielrechtelijke en bestuurdersaansprakelijkheid: Het niet-nakomen van deze
verplichtingen kan leiden tot civielrechtelijke vorderingen door belanghebbenden.
Zelfs iedereen mag nakoming van publicatieplicht eisen (art. 2:394 lid 7 BW). Ook
geldt bestuurdersaansrpakelijkheid bij faillissement of misleidende cijfers (Art. 2:451
lid 2 BW) en art. 2:362 BW).
Voorwaarden voor vereenvoudigde of vrijgestelde jaarrekening (indien van toepassing):
Micro- of kleine rechtspersonen kunnen onder voorwaarden beperkte jaarstukken
opstellen (art. 2:396 lid 9 BW).
Jaarstukken moeten ter inzage liggen en eventueel moet een verklaring van een
accountant worden toegevoegd.
Vrijstellingen gelden niet automatisch voor middelgrote of grote rechtspersonen.
Conclusie:
Barend Annen kan niet volstaan met alleen de fiscale balans en winst- en verliesrekening. Hij
moet een volledige jaarrekening opstellen conform art. 2:361 BW, inclusief toelichting, en
deze binnen 12 maanden na het einde van het boekjaar elektronisch deponeren bij de KvK
volgens art. 2:394 BW en art. 2:403 BW. Enkel fiscale cijfers zijn onvoldoende en overtreden
de wettelijke verplichtingen.
2
,1.2
Geef per voornemen aan of u ermee akkoord gaat; motiveer steeds uw antwoord.
Boer Geert BV heeft in 2024 een prototype weten te maken van een innovatieve voerrobot.
a. Teneinde in 2024 – na jaren van verliezen, eindelijk – een positief resultaat te kunnen
presenteren is de directie van Boer Geert BV voornemens om de in 2024 gemaakte
ontwikkelingsuitgaven te activeren.
Antwoord les:
Ontwikkelingskosten MOETEN worden geactiveerd, dit is niet een kwestie van ‘mogen’. Als
je voldoet aan de 6 voorwaarden van ‘activeren’, dan moet je activeren.
Als je niet activeert, dan zijn de ontwikkelingsuitgaven ‘kosten’ op de W&V.
Om te activeren moet je voldoen aan 6 voorwaarden:
- Technische uitvoerbaarheid kunnen aantonen
- Intentie om het af te maken
- Toekomstige economische voordelen moeten waarschijnlijk zijn.
- Voldoende middelen beschikbaar zijn (geld) om het af te zijn
- Je moet weten hoeveel het gaat kosten
- Je moet voldoende geld hebben en kennis hebben
De voorwaardes zijn geen ‘of’ maar ‘en’. Als jij niet voldoende aan de vorwaardes voldoet,
dan mag je de kosten niet activeren. Dan moet je de kosten dus gewoon nemen. Dan krijg je
een impairment (volgende les).
Analyse:
Volgens art. 2:365(2) BW mogen kosten van ontwikkeling worden geactiveerd, mits ze
toereknbaar zijn aan toekomstige producten of processen en voldoende zekerheid bestaat dat
ze economische voordelen zullen opleveren. Ook moet er volgens lid 2 een reserve worden
opgenomen ter hoogte van de activering.
De RJ sluiten hierbij aan en eisen dat er sprake moet zijn van een duidelijk en afgebakend
project, waarvan de technische uitvoerbaarheid en commerciële haalbaarheid aannemelijk is.
Daarnaast geldt: kosten moeten betrouwbaar kunnen worden vastgelegd (verwerkingscriteria:
waarschijnlijkheid van voordeel + betrouwbare waardering (art. 2:384 BW).
Conclusie:
Boer Geert BV mag de gemaakte ontwikkelingsuitgaven activeren, mits hij kan aantonen dat
de voorrobot technisch uitvoerbaar is, er een afzetmarkt is, en de uitgaven betrouwbaar te
meten zijn. Het doel van een positief resultaat presenteren, mag niet leidend zijn, maar de
onderliggende economische realiteit wel.
b. Boer Geert BV activeert in 2024 ook de 2022 en 2023 als kosten verantwoorde
ontwikkelingsuitgaven van de robot.
Antwoord les:
Zaken die al als kosten zijn verwerkt in de W&V mogen niet alsnog worden geactiveerd.
Dat mag niet volgens de RJ
3
, Analyse:
Het realisatiebeginsel en de bestendigheid van de waarderingsgrondslagen geldt hier: kosten
die in voorgaande jaren al in de winst-en-verliesrekening zijn verwerkt, kunnen niet met
terugwerkende kracht op de balans worden gezet. Dit volgt uit:
- Art. 2:362(1) BW: jaarrekening moet een getrouw beeld geven. Terugwerkende
activering zou dit schenden.
- Art. 2:384(6) BW: bestendigheid van waarderingsgrondslagen: eenmaal gemaakte
keuzes moeten consistent worden teogepast (gegronde reden hebben voor
verandering).
- RJ 210.204: Uitgaven die in eerdere jaren als kosten zijn geboekt, mogen niet alsnog
worden geactiveerd.
De RJ verbiedt expliciet dat in eerdere jaren als kosten verantwoorde ontwikkelingsuitgaven
alsnog worden geactiveerd, omdat dit in strijd is met het realisatiebeginsel en de
bestendigheid van waarderingsgrondslagen.
Conclusie:
Boer Geert BV mag de uitgaven van 2022 en 2023 niet alsnog activeren. Alleen in 2024
gemaakte ontwikkelingskosten die aan de voorwaarden voldoen, mogen worden geactiveerd.
c. Het voornemen is om de afschrijving van het geactiveerde bedrag te starten als de
voerrobot op de markt te koop wordt aangeboden (naar verwachting medio 2027) en
dan af te schrijven in 8 jaar.
Antwoord les:
Afschrijving start wanneer het immaterieel vast actief gebruiksklaar is. Normaliter is dit
gelijk aan het moment dat het in gebruik wordt genomen, of net daarvoor. Dus bijvoorbeeld
eigenlijk als je start met de verkoop (ongeacht als het al verkocht wordt of niet/als mensen het
kopen).
Analyse:
Verkoop vanaf 2027, daarna afschrijving in 8 jaar.
Art. 2:386(1) BW: de afschrijvingen geschieden onafhankelijk van het resultaat van het
boekjaar. De afschrijvingen starten zodra het actief in gebruik wordt genomen, dus zodra
het economische voordelen oplevert.
Bij ontwikkelingskosten is dit het moment dat de ontwikkeling voltooid is en het actief klaar
is voor gebruik/verkoop. Wachten tot 2027 (het moment van marktintroductie) is te laat,
want de voltooiing zal waarschijnlijk eerder liggen (bijvoorbeeld wanneer het prototype klaar
is of productiefase bereikt is).
RJ 210.445 bevestigt dit: vanaf voltooiing starten met afschrijven.
Art. 2:386(3) BW:
- De geactiveerde kosten in verband met de oprichting en met de uitgifte van aandelen
worden afgeschreven in ten hoogste vijf jaren.
- De kosten van ontwikkeling voor zover geactiveerd en de geactiveerde kosten van
goodwill worden afgeschreven naar gelang van de verwachte gebruiksduur
Conclusie:
4