Master Diergeneeskunde UU
Differentiatie GD
Prekliniek
Week 1
Door MvdM
,Door MvdM
Pre-kliniek GD
AB in de DAP
Week 1 - maandag
,Door MvdM
VERANTWOORD AB-GEBRUIK BIJ GD
Antimicrobial stewardship in de GD-praktijk
Achtergrond
Er zijn jaarlijks meer dan 35.000 dodelijke humane slachtoffers als gevolg van een infectie met
antibioticaresistente bacteriën. Sinds 2007
wordt het aantal DALY’s geschat op bijna
900.000. De meeste slachtoffers zijn kwetsbare
patiënten (neonaten of
immuungecomprimeerden)
Er zijn de laatste 30 jaar eigenlijk nauwelijks
nieuwe AB ontwikkeld, terwijl de resistentie
tegen AB juist enorm is toegenomen door:
a) Verkeerd gebruik
b) Het natuurlijke proces van selectie (generatie interval)
De risico’s van verkeerd AB-gebruik:
1. Bijwerkingen en/of contra-indicaties
2. Verstoring van het commensale microbioom
3. Selectie op resistente (darm)bacteriën
Wat is antimicrobiële resistentie (AMR)?
Het gaat om selectie:
- Gevoelige bacteriën gaan dood, terwijl de resistente bacteriën overleven en vermenigvuldigen.
- De bacteriepopulatie wordt resistent; NIET het dier of de infectie!
In pathogenen / bacteriën die infectie veroorzaken:
- Intrinsieke therapie is niet effectief
- Switch naar ander middel nodig / extra diagnostiek nodig
- Infectie duurt langer en benadeling duurder
Maar ook in commensalen
- Asymptomatisch
- Silent transmission
- Kolonisatieperiode kan lang zijn
- Groot reservoir in mens, dier en omgeving
- Stille epidemie ligt op de loer
• Aanwezigheid
o Intrinsieke resistentie: het werkingsmechanisme van het
AB is niet van toepassing op die bacterie (bv wel of geen
celwand)
o Verkregen resistentie
• Verkregen resistentie krijg t.g.v. selectieve druk:
a) Chromosomaal, door een mutatie
b) Opname van mobiele, genetische elementen
, Door MvdM
• Ieder AB-gebruik leidt tot selectie!! Ook wanneer de AB-therapie gewoon noodzakelijk is.
• Voorkeur voor lokaal > parenteraal > oraal
• Meten is weten: monitoring van AB-gebruik
o In NL Nethmap/Maran
- Maran is veterinair; maar niet voor gezelschapdieren…..
o Nieuwe EU regels: vanaf 2030 ook verplicht voor GD en paard
Redenen voor AMS:
A) One Health, we leven in nauw contact met onze (huis)dieren
B) Gebruik van AB leidt tot selectie op resistentie
C) Er worden weinig nieuwe AB meer ontwikkeld
D) In de diergeneeskunde veel dezelfde AB gebruikt als humaan
E) We willen de AB die we hebben, zo lang mogelijk werkzaam houden
› Humaan
› Maar ook veterinair
› Ten gunste van geneeskunde op het hoogste/modernste niveau
› Maar ook om simpele infecties de baas te blijven, zoals een blaasontsteking
› …..en ten behoeve van diergezondheid en dierenwelzijn
Wat kunnen we doen?
1. Infectiepreventie
2. Onderzoek:
- Nieuwe antimicrobiële middelen
- Snelle en betaalbare diagnostiek
- Epidemiologie
- Alternatieven
3. Bewaken werkzaamheid/beschikbaarheid producten = Antimicrobial Stewardship
Wat is Antimicrobial Stewardship? (AMS)
• Balans tussen de belangen van de individuele patiënt en die van de samenleving
• Doel = “Het optimaliseren van klinische uitkomsten en kosteneffectieve behandelingen, waarbij de
onbedoelde gevolgen van het gebruik van antimicrobiële middelen, zoals toxiciteit, het selecteren op
pathogene micro-organismen en resistentieontwikkeling, worden geminimaliseerd
• ‘A coherent set of actions which promote using antimicrobials responsibly
• Er is nu dus geen structurele AMR-monitoring n huisdieren.
o Studie EMSA: S. Pseudointermedius, E.coli en P. aeruginosa zijn de meest klinisch relevante
bacteriën die te maken hebben met resistentie binnen
de gezelschapsdieren
Prudent gebruik van AB:
Rol van de DA – overwegingen:
A) Wel of geen AB (bv eerst wassen ipv meteen AB)
B) Welke AB (1e, 2e of 3e keuze)
C) Welke toedieningsvorm
D) Lengte van AB-kuur (kuur afmaken?)
AB in de praktijk