ER-I Week 5
WERKGROEP OPDRACHTEN
Vraag 1
Albert heeft zijn gehele nalatenschap aan Zara vermaakt. De vraag is wie recht heeft op wat.
Eerste stap: voer het testament uit. Dan kijken of iemand iets te kort komt. Als dat zo is, dan pas
vervolgstappen nemen.
In het testament staat dat Zara alles krijgt. B en E zouden nu niets krijgen.
Vervolgstap: wie zou erven als er geen testament zou zijn gemaakt?
In deze casus B en door middel van plaatsvervulling E. C is namelijk een kind en zou dus een
aanspraak kunnen maken op de legitieme portie.
Kijken of ze legitimarissen zijn; art. 4:63 lid 2 BW. B is direct een afstammeling. E komt in de plaats
van D en C als legitimaris. B en E zijn dus legitimarissen. B uit eigen hoofde en E bij
plaatsvervulling.
Kijken naar de portie (breukdeel). Maakt het uit of E een kleinkind is? Hij is hier in zijn eentje dus
nee (anders staken). Als er geen testament was geweest hadden ze allebei de helft gekregen.
Art. 4:64 lid 1 BW. Ze krijgen de helft van die portie. ½ van ½ is ¼. Ze komen nu dus elk een vierde
te kort, want ze krijgen niks van het testament.
Inkorten op deel van Zara; art. 4:87 BW.
Lid 1 is hier niet van toepassing; A heeft over zijn gehele nalatenschap beschikt.
Lid 2 is hier wel van toepassing; makingen worden ingekort. Wel gaan dus verminderen op Zara.
Zara krijgt uiteindelijk de helft. B een kwart en E krijgt ook een kwart. Deze kunnen ze claimen bij
Zara.
Vraag 2
Wat is er in het testament gebeurt? A heeft Z benoemd tot ⅘ van de nalatenschap.
Eerste stap: testament uitvoeren. ⅘ gaat naar Z. ⅕ blijft er over voor de kinderen. Deze zijn normaal
gesproken B, C en D. B verwerpt echter en D is al vooroverleden. B verwerpt dus die is geen
erfgenaam. Plaatsvervulling art. 4:12; G krijgt het deel van B, C krijgt zijn eigen deel en E en F
krijgen staaksgewijs hun deel door plaatsvervulling van D.
B doet niet mee. C krijgt 1/10. D ook 1/10, maar er is plaatsvervulling door E en F. Die krijgen beide
nu 1/20.
Over het ⅕ deel is nu niet beschikt want er staat niks over in het testament. Pas als er iets over staat in
het testament, is er sprake van aanwas. Daar is hier nu geen sprake van. Kijken naar versterferfrecht.
G krijgt niks, want B heeft verworpen. G heeft geen recht op de legitieme portie. Als B vooroverleden
was of onwaardig was, had G wel iets gekregen. Dit staat in art. 4:63 lid 2 BW. Bij verwerpen dus
geen legitieme portie.
Kijken wat de legitieme portie is. Eerst van C, wat is zijn breukdeel. Kijken naar het versterferfrecht
alsof er geen testament is. Ieder zou dan ¼ krijgen (B, C, D en Z). C krijgt dan de helft hiervan. C
krijgt ⅛.
E en F krijgen elk 1/16. Art. 4:64 BW.
, Z krijgt al ⅘, dus ze krijgt al genoeg. Ze is geen legitimaris.
Kijken hoeveel we tekort komen. Legitieme.
C heeft recht op ⅛, maar zou 1/10 krijgen als het testament gevolgd zou worden. We moeten dus
omrekenen. Omrekenen naar een tachtigste. C moet 10/80 krijgen. Als het testament gevolgd zou
worden zou C 8/80 krijgen. Hij komt dus 2/80 tekort.
E en F samen ook 10/80. Hetzelfde geldt voor E en F samen.
C komt dus 1/40 tekort, E komt 1/80 tekort en F komt ook 1/80 tekort.
Waar gaan we dat weghalen?
Kijken naar art. 4:87 BW. Lid 1 gaat hier niet op, want alles is al verdeeld.
Inkorten op grond van lid 2. Het tekort moet gehaald worden bij Z.
In totaal is er 4/80 tekort. Dit is 1/20.
Z krijgt ⅘. Dit is 16/20.
16/20-1/20=15/20=¾.
Z krijgt dus driekwart. C krijgt ⅛ en E en F krijgen elk 1/16.
Er is hier nu nog iets bijzonders aan de hand. In het testament staat niet dat de wettelijke verdeling is
uitgesloten. Dit betekent dat art. 4:81 geldt.
Als de wettelijke verdeling wel expliciet was uitgesloten (art. 4:13 lid 1), dan is de vordering
opeisbaar. Als de wettelijke verdeling niet is uitgesloten, dan is de vordering niet opeisbaar.
De kinderen komen dus iets te kort door het testament, dit kunnen ze gaan inkorten door de legitieme
op Zara, maar ze hebben er uiteindelijk niks aan. Ze krijgen niets.
Vraag 3
Aanwas is expliciet uitgesloten (dit had in de casus moeten staan)
Testament uitvoeren:
Saldo nalatenschap: 44.000-30.000=14.000
30.000 is legaat van John.
Hoeveel erfgenamen zijn er? 4. Wie erven? C, D, G en H. Zij krijgen elk ¼. Dit is 3.500 voor iedere
erfgenaam.
Berekenen wat de legitieme is.
Als iedereen wel gewoon had geërfd, dan zou ieder ⅕ x ½ = 1/10 krijgen (C, D, E, G en H).
1/10 van wat? Wat is de legitimaire massa? Art. 4:65 BW. De 30.000 valt onder art. 4:7 lid 1 sub h.
Deze valt er niet onder volgens art. 4:65 BW.
44.000 + 25.000 (art. 4:66 lid 1, art. 4:67 sub d) + 5.000 (art. 4:67 sub b) = 74.000.
1/10 van 74.000 = 7.400.
Wat krijgt iedereen nu?
C krijgt 3.500, maar hij had 7.400 moeten krijgen, dus hij komt 3.9000 tekort. Hetzelfde geldt voor D.
E is onterfd, maar die doet ook een beroep op zijn legitieme. Hij krijgt dus 7.400.
G krijgt 3.500, maar hij had 7.400 moeten krijgen.
H krijgt 3.500 + 25.000 = 28.500. Hij heeft dus een overschot. Art. 4:70 lid 1 en 2 BW.
WERKGROEP OPDRACHTEN
Vraag 1
Albert heeft zijn gehele nalatenschap aan Zara vermaakt. De vraag is wie recht heeft op wat.
Eerste stap: voer het testament uit. Dan kijken of iemand iets te kort komt. Als dat zo is, dan pas
vervolgstappen nemen.
In het testament staat dat Zara alles krijgt. B en E zouden nu niets krijgen.
Vervolgstap: wie zou erven als er geen testament zou zijn gemaakt?
In deze casus B en door middel van plaatsvervulling E. C is namelijk een kind en zou dus een
aanspraak kunnen maken op de legitieme portie.
Kijken of ze legitimarissen zijn; art. 4:63 lid 2 BW. B is direct een afstammeling. E komt in de plaats
van D en C als legitimaris. B en E zijn dus legitimarissen. B uit eigen hoofde en E bij
plaatsvervulling.
Kijken naar de portie (breukdeel). Maakt het uit of E een kleinkind is? Hij is hier in zijn eentje dus
nee (anders staken). Als er geen testament was geweest hadden ze allebei de helft gekregen.
Art. 4:64 lid 1 BW. Ze krijgen de helft van die portie. ½ van ½ is ¼. Ze komen nu dus elk een vierde
te kort, want ze krijgen niks van het testament.
Inkorten op deel van Zara; art. 4:87 BW.
Lid 1 is hier niet van toepassing; A heeft over zijn gehele nalatenschap beschikt.
Lid 2 is hier wel van toepassing; makingen worden ingekort. Wel gaan dus verminderen op Zara.
Zara krijgt uiteindelijk de helft. B een kwart en E krijgt ook een kwart. Deze kunnen ze claimen bij
Zara.
Vraag 2
Wat is er in het testament gebeurt? A heeft Z benoemd tot ⅘ van de nalatenschap.
Eerste stap: testament uitvoeren. ⅘ gaat naar Z. ⅕ blijft er over voor de kinderen. Deze zijn normaal
gesproken B, C en D. B verwerpt echter en D is al vooroverleden. B verwerpt dus die is geen
erfgenaam. Plaatsvervulling art. 4:12; G krijgt het deel van B, C krijgt zijn eigen deel en E en F
krijgen staaksgewijs hun deel door plaatsvervulling van D.
B doet niet mee. C krijgt 1/10. D ook 1/10, maar er is plaatsvervulling door E en F. Die krijgen beide
nu 1/20.
Over het ⅕ deel is nu niet beschikt want er staat niks over in het testament. Pas als er iets over staat in
het testament, is er sprake van aanwas. Daar is hier nu geen sprake van. Kijken naar versterferfrecht.
G krijgt niks, want B heeft verworpen. G heeft geen recht op de legitieme portie. Als B vooroverleden
was of onwaardig was, had G wel iets gekregen. Dit staat in art. 4:63 lid 2 BW. Bij verwerpen dus
geen legitieme portie.
Kijken wat de legitieme portie is. Eerst van C, wat is zijn breukdeel. Kijken naar het versterferfrecht
alsof er geen testament is. Ieder zou dan ¼ krijgen (B, C, D en Z). C krijgt dan de helft hiervan. C
krijgt ⅛.
E en F krijgen elk 1/16. Art. 4:64 BW.
, Z krijgt al ⅘, dus ze krijgt al genoeg. Ze is geen legitimaris.
Kijken hoeveel we tekort komen. Legitieme.
C heeft recht op ⅛, maar zou 1/10 krijgen als het testament gevolgd zou worden. We moeten dus
omrekenen. Omrekenen naar een tachtigste. C moet 10/80 krijgen. Als het testament gevolgd zou
worden zou C 8/80 krijgen. Hij komt dus 2/80 tekort.
E en F samen ook 10/80. Hetzelfde geldt voor E en F samen.
C komt dus 1/40 tekort, E komt 1/80 tekort en F komt ook 1/80 tekort.
Waar gaan we dat weghalen?
Kijken naar art. 4:87 BW. Lid 1 gaat hier niet op, want alles is al verdeeld.
Inkorten op grond van lid 2. Het tekort moet gehaald worden bij Z.
In totaal is er 4/80 tekort. Dit is 1/20.
Z krijgt ⅘. Dit is 16/20.
16/20-1/20=15/20=¾.
Z krijgt dus driekwart. C krijgt ⅛ en E en F krijgen elk 1/16.
Er is hier nu nog iets bijzonders aan de hand. In het testament staat niet dat de wettelijke verdeling is
uitgesloten. Dit betekent dat art. 4:81 geldt.
Als de wettelijke verdeling wel expliciet was uitgesloten (art. 4:13 lid 1), dan is de vordering
opeisbaar. Als de wettelijke verdeling niet is uitgesloten, dan is de vordering niet opeisbaar.
De kinderen komen dus iets te kort door het testament, dit kunnen ze gaan inkorten door de legitieme
op Zara, maar ze hebben er uiteindelijk niks aan. Ze krijgen niets.
Vraag 3
Aanwas is expliciet uitgesloten (dit had in de casus moeten staan)
Testament uitvoeren:
Saldo nalatenschap: 44.000-30.000=14.000
30.000 is legaat van John.
Hoeveel erfgenamen zijn er? 4. Wie erven? C, D, G en H. Zij krijgen elk ¼. Dit is 3.500 voor iedere
erfgenaam.
Berekenen wat de legitieme is.
Als iedereen wel gewoon had geërfd, dan zou ieder ⅕ x ½ = 1/10 krijgen (C, D, E, G en H).
1/10 van wat? Wat is de legitimaire massa? Art. 4:65 BW. De 30.000 valt onder art. 4:7 lid 1 sub h.
Deze valt er niet onder volgens art. 4:65 BW.
44.000 + 25.000 (art. 4:66 lid 1, art. 4:67 sub d) + 5.000 (art. 4:67 sub b) = 74.000.
1/10 van 74.000 = 7.400.
Wat krijgt iedereen nu?
C krijgt 3.500, maar hij had 7.400 moeten krijgen, dus hij komt 3.9000 tekort. Hetzelfde geldt voor D.
E is onterfd, maar die doet ook een beroep op zijn legitieme. Hij krijgt dus 7.400.
G krijgt 3.500, maar hij had 7.400 moeten krijgen.
H krijgt 3.500 + 25.000 = 28.500. Hij heeft dus een overschot. Art. 4:70 lid 1 en 2 BW.
