scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
Voorwoord
Voor u ligt de scriptie ‘Het bouwen aan een verbeterd teamklimaat’. Dit onderzoek is geschreven in
het kader van mijn afstuderen aan de opleiding Toegepaste Psychologie op het Saxion in Deventer en
in opdracht van stichting X, locatie X in X. Ik heb hard gewerkt om mijn opleiding met een goed
beroepsproduct af te kunnen ronden. Ook heb ik mijn best gedaan om een beroepsproduct te
ontwikkelen waar de opdrachtgever nuttig gebruik van kan maken.
Graag wil ik mijn opdrachtgever, X, bedanken voor de waardevolle opdracht en de hulp en
ondersteuning die zij heeft geboden gedurende het proces van het schrijven van mijn scriptie.
Daarnaast wil ik mijn dank uitspreken naar mijn stagebegeleiders voor hun feedback. In het
bijzonder wil ik x bedanken voor zijn aanmoediging, wijze raad en ondersteunende gesprekken. Dit
heeft mij geholpen door te zetten tijdens de uitdagende fasen van mijn scriptie.
Veel leesplezier gewenst.
2
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
Samenvatting
Binnen de X, een woonlocatie van de X stichting waar continue begeleiding beschikbaar is voor
vijftien cliënten die professionele ondersteuning nodig hebben, heeft het team de afgelopen jaren
te maken gehad met aanzienlijk personeelsverloop. Een analyse uitgevoerd door een teamcoach
heeft aan het licht gebracht dat er binnen het team een gebrek aan onderlinge vertrouwen heerst,
er een oppervlakkigheid in communicatie bestaat en er terughoudendheid is om elkaar
opbouwende feedback te geven.
Onderzoek van Hicks (2025) identificeert zes dimensies die van invloed zijn op het teamklimaat. Een
gezond teamklimaat, zo blijkt uit dit onderzoek, staat in verband met verbeterde productiviteit,
werkplezier en behoud van medewerkers.
De centrale onderzoeksvraag voor deze scriptie richt zich op het verbeteren van het teamklimaat
binnen de X, onderdeel van de stichting X, aan de hand van de zes dimensies die Hicks (2025) heeft
geïdentificeerd.
Om deze onderzoeksvraag te beantwoorden, is deze opgedeeld in zes deelvragen die in de
verschillende fasen van de HCD-methodologie zijn behandeld. HCD staat voor Human-Centered
Design, waarbij de behoeften, verlangens en pijnpunten van mensen centraal staan.
In de eerste fase, genaamd ‘Inspiration’, wordt er gekeken naar behoeften en verlangens door
gebruik van secundair research, zoals literatuuronderzoek, om inzichten te verkrijgen over het
teamklimaat, verbeteringsmethoden en ondersteunende werkvormen. Daarnaast zijn medewerkers
en experts geïnterviewd om hun ervaringen en inzichten over het onderwerp te verzamelen.
De onderzoeksresultaten tonen aan dat het versterken van de band binnen het team essentieel is om
de betrokkenheid van medewerkers te vergroten. Dit kan bereikt worden door middel van open
gesprekken, actief luisteren, het aanmoedigen van kennismaking tussen collega’s en het organiseren
van gezamenlijke activiteiten. Medewerkers benadrukken een gebrek aan communicatie en
feedback, terwijl er tevens een duidelijke vraag is naar erkenning en waardering.
De tweede fase, ‘Ideation’, richt zich op het genereren van mogelijke ontwerpen. Methodieken zoals
het vinden van thema’s, brainstormen, bundelen van ideeën en het creëren van een prototype
worden hierbij toegepast. Vanuit de bundel ‘Teambuilding’ en de eisen van de medewerkers is er een
prototype ontworpen. Door het ontvangen van feedback op het prototype is er een uiteindelijk een
beroepsproduct ontwikkeld. Dit beroepsproduct is het kaartspel ‘Samen groeien’. ‘Samen groeien’ is
een kaartspel dat bestaat uit drie categorieën die zijn ontwikkeld met oog op zowel
literatuuronderzoek als de behoeften en verwachtingen van de medewerkers.
Concluderend kan er gesteld worden dat een teamactiviteit, zoals het gebruik van het kaartspel
‘Samen groeien’, een veelbelovende oplossing kan dienen voor het verbeteren van de het
teamklimaat. Met dit kaartspel krijgen de teamleden de gelegenheid om elkaar beter te leren
kennen, inzicht te verwerven in zowel henzelf als hun collega’s, en kunnen ze oefenen met het geven
van feedback.
3
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Inleiding...............................................................................................................................................6
1.1 Opdrachtgever................................................................................................................................................6
1.2 Probleemstelling.............................................................................................................................................6
1.3 Doelgroep.......................................................................................................................................................9
1.4 Relevantie.....................................................................................................................................................10
1.5 Stakeholders.................................................................................................................................................11
1.6 Doelstelling...................................................................................................................................................11
1.7 Onderzoeksvragen........................................................................................................................................11
1.7.1 Hoofdvraag............................................................................................................................................11
1.7.2 Deelvragen:...........................................................................................................................................11
1.8 Onderzoeksmethode....................................................................................................................................11
1.8.1 Aanpak...................................................................................................................................................12
1.9 Ethiek............................................................................................................................................................12
Hoofdstuk 2 Inspiration fase..................................................................................................................................13
2.1 Literatuuronderzoek.....................................................................................................................................13
2.1.1 Onderzoeksmethode.............................................................................................................................13
2.1.2 Resultaten literatuuronderzoek.............................................................................................................14
2.1.3 Conclusie deelvraag 4............................................................................................................................19
2.2 Interview medewerkers................................................................................................................................20
2.2.1 Onderzoeksmethode.............................................................................................................................20
2.2.2 De participanten: medewerkers de X....................................................................................................20
2.2.3 Procedure..............................................................................................................................................23
2.2.4 Data-analyse..........................................................................................................................................24
2.2.5 Resultaten interviews medewerkers.....................................................................................................24
2.3 Interview experts..........................................................................................................................................29
2.3.1 De participanten: experts......................................................................................................................29
2.3.2 Semigestructureerd interview...............................................................................................................29
2.3.3 Procedure..............................................................................................................................................30
2.3.4 Resultaten interviews experts...............................................................................................................30
2.4 Conclusies deelvraag 1, 2, 3 en 5..................................................................................................................33
Hoofdstuk 3 Ideation..............................................................................................................................................36
3.1 Find Themes.................................................................................................................................................36
3.2 Brainstorm....................................................................................................................................................37
3.3 Bundle Ideas.................................................................................................................................................41
4
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
3.4 Create a Concept..........................................................................................................................................43
3.4.1 Kaartspel................................................................................................................................................43
3.4.2 Feedback ‘Samen Groeien’ kaartspel....................................................................................................44
3.4.3 Conclusie deelvraag 6............................................................................................................................44
Hoofdstuk 4 – Conclusie, discussie en aanbevelingen............................................................................................46
4.1 Conclusie......................................................................................................................................................46
4.2 Discussie.......................................................................................................................................................47
4.3 Aanbevelingen..............................................................................................................................................48
4.3.1 Implementeren van het beroepsproduct..............................................................................................48
4.3.2 Vervolgonderzoek..................................................................................................................................48
4.3.3 Creëren Teamnormen en Waarden.......................................................................................................48
4.3.4 Inwerkprogramma.................................................................................................................................49
Literatuurlijst..........................................................................................................................................................50
Bijlagen...................................................................................................................................................................53
Bijlage 1: Checklist ethisch advies......................................................................................................................53
Bijlage 2: Informatiebrief deelname interview medewerkers............................................................................55
Bijlage 3: Informed Consent...............................................................................................................................57
Bijlage 4: Topiclist interview medewerkers........................................................................................................58
Bijlage 5: Vragenlijst interview medewerkers....................................................................................................60
Bijlage 6: Topiclist interview experts..................................................................................................................63
Bijlage 7: Vragenlijst interview experts..............................................................................................................64
Bijlage 8: Find Themes........................................................................................................................................65
5
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
Voorwoord
Voor u ligt de scriptie ‘Het bouwen aan een verbeterd teamklimaat’. Dit onderzoek is geschreven in
het kader van mijn afstuderen aan de opleiding Toegepaste Psychologie op het Saxion in Deventer en
in opdracht van stichting X, locatie X in X. Ik heb hard gewerkt om mijn opleiding met een goed
beroepsproduct af te kunnen ronden. Ook heb ik mijn best gedaan om een beroepsproduct te
ontwikkelen waar de opdrachtgever nuttig gebruik van kan maken.
Graag wil ik mijn opdrachtgever, X, bedanken voor de waardevolle opdracht en de hulp en
ondersteuning die zij heeft geboden gedurende het proces van het schrijven van mijn scriptie.
Daarnaast wil ik mijn dank uitspreken naar mijn stagebegeleiders voor hun feedback. In het
bijzonder wil ik x bedanken voor zijn aanmoediging, wijze raad en ondersteunende gesprekken. Dit
heeft mij geholpen door te zetten tijdens de uitdagende fasen van mijn scriptie.
Veel leesplezier gewenst.
2
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
Samenvatting
Binnen de X, een woonlocatie van de X stichting waar continue begeleiding beschikbaar is voor
vijftien cliënten die professionele ondersteuning nodig hebben, heeft het team de afgelopen jaren
te maken gehad met aanzienlijk personeelsverloop. Een analyse uitgevoerd door een teamcoach
heeft aan het licht gebracht dat er binnen het team een gebrek aan onderlinge vertrouwen heerst,
er een oppervlakkigheid in communicatie bestaat en er terughoudendheid is om elkaar
opbouwende feedback te geven.
Onderzoek van Hicks (2025) identificeert zes dimensies die van invloed zijn op het teamklimaat. Een
gezond teamklimaat, zo blijkt uit dit onderzoek, staat in verband met verbeterde productiviteit,
werkplezier en behoud van medewerkers.
De centrale onderzoeksvraag voor deze scriptie richt zich op het verbeteren van het teamklimaat
binnen de X, onderdeel van de stichting X, aan de hand van de zes dimensies die Hicks (2025) heeft
geïdentificeerd.
Om deze onderzoeksvraag te beantwoorden, is deze opgedeeld in zes deelvragen die in de
verschillende fasen van de HCD-methodologie zijn behandeld. HCD staat voor Human-Centered
Design, waarbij de behoeften, verlangens en pijnpunten van mensen centraal staan.
In de eerste fase, genaamd ‘Inspiration’, wordt er gekeken naar behoeften en verlangens door
gebruik van secundair research, zoals literatuuronderzoek, om inzichten te verkrijgen over het
teamklimaat, verbeteringsmethoden en ondersteunende werkvormen. Daarnaast zijn medewerkers
en experts geïnterviewd om hun ervaringen en inzichten over het onderwerp te verzamelen.
De onderzoeksresultaten tonen aan dat het versterken van de band binnen het team essentieel is om
de betrokkenheid van medewerkers te vergroten. Dit kan bereikt worden door middel van open
gesprekken, actief luisteren, het aanmoedigen van kennismaking tussen collega’s en het organiseren
van gezamenlijke activiteiten. Medewerkers benadrukken een gebrek aan communicatie en
feedback, terwijl er tevens een duidelijke vraag is naar erkenning en waardering.
De tweede fase, ‘Ideation’, richt zich op het genereren van mogelijke ontwerpen. Methodieken zoals
het vinden van thema’s, brainstormen, bundelen van ideeën en het creëren van een prototype
worden hierbij toegepast. Vanuit de bundel ‘Teambuilding’ en de eisen van de medewerkers is er een
prototype ontworpen. Door het ontvangen van feedback op het prototype is er een uiteindelijk een
beroepsproduct ontwikkeld. Dit beroepsproduct is het kaartspel ‘Samen groeien’. ‘Samen groeien’ is
een kaartspel dat bestaat uit drie categorieën die zijn ontwikkeld met oog op zowel
literatuuronderzoek als de behoeften en verwachtingen van de medewerkers.
Concluderend kan er gesteld worden dat een teamactiviteit, zoals het gebruik van het kaartspel
‘Samen groeien’, een veelbelovende oplossing kan dienen voor het verbeteren van de het
teamklimaat. Met dit kaartspel krijgen de teamleden de gelegenheid om elkaar beter te leren
kennen, inzicht te verwerven in zowel henzelf als hun collega’s, en kunnen ze oefenen met het geven
van feedback.
3
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1 Inleiding...............................................................................................................................................6
1.1 Opdrachtgever................................................................................................................................................6
1.2 Probleemstelling.............................................................................................................................................6
1.3 Doelgroep.......................................................................................................................................................9
1.4 Relevantie.....................................................................................................................................................10
1.5 Stakeholders.................................................................................................................................................11
1.6 Doelstelling...................................................................................................................................................11
1.7 Onderzoeksvragen........................................................................................................................................11
1.7.1 Hoofdvraag............................................................................................................................................11
1.7.2 Deelvragen:...........................................................................................................................................11
1.8 Onderzoeksmethode....................................................................................................................................11
1.8.1 Aanpak...................................................................................................................................................12
1.9 Ethiek............................................................................................................................................................12
Hoofdstuk 2 Inspiration fase..................................................................................................................................13
2.1 Literatuuronderzoek.....................................................................................................................................13
2.1.1 Onderzoeksmethode.............................................................................................................................13
2.1.2 Resultaten literatuuronderzoek.............................................................................................................14
2.1.3 Conclusie deelvraag 4............................................................................................................................19
2.2 Interview medewerkers................................................................................................................................20
2.2.1 Onderzoeksmethode.............................................................................................................................20
2.2.2 De participanten: medewerkers de X....................................................................................................20
2.2.3 Procedure..............................................................................................................................................23
2.2.4 Data-analyse..........................................................................................................................................24
2.2.5 Resultaten interviews medewerkers.....................................................................................................24
2.3 Interview experts..........................................................................................................................................29
2.3.1 De participanten: experts......................................................................................................................29
2.3.2 Semigestructureerd interview...............................................................................................................29
2.3.3 Procedure..............................................................................................................................................30
2.3.4 Resultaten interviews experts...............................................................................................................30
2.4 Conclusies deelvraag 1, 2, 3 en 5..................................................................................................................33
Hoofdstuk 3 Ideation..............................................................................................................................................36
3.1 Find Themes.................................................................................................................................................36
3.2 Brainstorm....................................................................................................................................................37
3.3 Bundle Ideas.................................................................................................................................................41
4
, scriptie verbeteren samenwerking teams toegepaste psychologie deventer
3.4 Create a Concept..........................................................................................................................................43
3.4.1 Kaartspel................................................................................................................................................43
3.4.2 Feedback ‘Samen Groeien’ kaartspel....................................................................................................44
3.4.3 Conclusie deelvraag 6............................................................................................................................44
Hoofdstuk 4 – Conclusie, discussie en aanbevelingen............................................................................................46
4.1 Conclusie......................................................................................................................................................46
4.2 Discussie.......................................................................................................................................................47
4.3 Aanbevelingen..............................................................................................................................................48
4.3.1 Implementeren van het beroepsproduct..............................................................................................48
4.3.2 Vervolgonderzoek..................................................................................................................................48
4.3.3 Creëren Teamnormen en Waarden.......................................................................................................48
4.3.4 Inwerkprogramma.................................................................................................................................49
Literatuurlijst..........................................................................................................................................................50
Bijlagen...................................................................................................................................................................53
Bijlage 1: Checklist ethisch advies......................................................................................................................53
Bijlage 2: Informatiebrief deelname interview medewerkers............................................................................55
Bijlage 3: Informed Consent...............................................................................................................................57
Bijlage 4: Topiclist interview medewerkers........................................................................................................58
Bijlage 5: Vragenlijst interview medewerkers....................................................................................................60
Bijlage 6: Topiclist interview experts..................................................................................................................63
Bijlage 7: Vragenlijst interview experts..............................................................................................................64
Bijlage 8: Find Themes........................................................................................................................................65
5
