Inhoud:
Voorbereiding les(week) 1: Psychiatrisch onderzoek & visie, ........................................ 2
Voorbereiding les(week) 2: Ontwikkelingspsychologie, ................................................ 8
Voorbereiding les(week) 3: Angst en stress problematiek, .......................................... 21
Voorbereiding les(week) 4: Psychotische stoornissen en stemmingsstoornissen, ....... 32
Voorbereiding les(week) 5: Verslaving & eetstoornissen, ............................................ 44
Voorbereiding les(week) 6: Verstandelijke beperking, ASS & ADHD ............................. 56
Voorbereiding les(week) 7: Suïcidaliteit & persoonlijkheidsstoornissen ...................... 66
Voorbereiding les(week) 8: Forensische Psychiatrie & wetgeving, ............................... 75
Must-knows -> voor de toets
Zoë Schippers 1
, Samenvatting AFP- KTF5
Voorbereiding les(week) 1: Psychiatrisch onderzoek & visie,
Leerdoelen:
De student:
1. Heeft kennis van de algemene psychiatrie zoals staat beschreven in Clijsen e.a hoofdstuk 1 &
2 van leerboek psychiatrie (Koenen & Van Piere, 2015) en kan ervaringen, voorkennis
benoemen over psychiatrie binnen de les.
2. Verzamelt informatie over het algemeen psychisch functioneren van een zorgvrager en kan
hierbij de verschillende domeinen benoemen voor observatie.
3. Heeft kennis van het psychiatrisch onderzoek volgens Hengelveld en weet deze toe te
passen binnen casuïstiek (KBS) in de les.
4. Is in staat het ontstaan van afwijkend gedrag te verklaren vanuit het bio psychosociaal
model en kan dit vertalen naar het stress – kwetsbaarheidsmodel. Hierdoor kan de student
het ontstaan en voortduren van afhankelijk gedrag verklaren.
5. Kent het verschil tussen classificeren (DSM) en diagnosticeren. De student kan aangeven wat
DSM-classificatie is en wat het doel is van de DSM en wat de voor-en nadelen van de DSM
zijn (classificatiesysteem voor psychische aandoeningen).
Is in staat het ontstaan van afwijkend gedrag te verklaren vanuit het bio psychosociaal model en kan
dit vertalen naar het stress – kwetsbaarheidsmodel. Hierdoor kan de student het ontstaan en
voortduren van afhankelijk gedrag verklaren.
Het bio psychosociaal model is een breed kader dat psychisch en fysieke gezondheid verklaart vanuit
een samenspel van biologische, psychologische en sociale factoren. Het stress kwetsbaarheidsmodel
is een specifiek bio psychosociaal model dat psychische stoornissen verklaart als een gevolg van een
combinatie van een individuele aanleg (kwetsbaarheid/diathese) en stressvolle
levensgebeurtenissen, wat leidt tot een overschrijden van een persoonlijke draagkrachtgrens.
Bio psychosociaal model (BPS-model):
*Biologisch: Genetische aanleg, hersenprocessen, hormonen en lichamelijke gezondheid.
*Psychologisch: Gedachten, emoties, gedragspatronen, persoonlijkheid en traumatische ervaringen.
*Sociaal: Familie, cultuur, sociaaleconomische status, levensomstandigheden en maatschappelijke
invloeden.
Stress kwetsbaarheidsmodel:
*Dit model is een toepassing van het bio psychosociaal model en focust specifiek op de interactie
tussen kwetsbaarheid en stress om het ontstaan van psychische stoornissen te verklaren.
*Kwetsbaarheid (Diathese): Een individuele aanleg of gevoeligheid voor het ontwikkelen van een
stoornis, vaak van biologische of genetische aard.
*Stress: Levergebeurtenissen, omgevingsfactoren of andere stressoren die de draagkracht van een
individu kunnen overschrijden.
*Interactie: Een stoornis ontstaat wanneer de combinatie van kwetsbaarheid en stress de drempel
overschrijdt.
*Coping en bescherming: Er is ook aandacht voor beschermingsfactoren (coping) die helpen om
stress te hanteren en te voorkomen dat de draagkrachtgrens wordt overschreden.
Zoë Schippers 2
, Samenvatting AFP- KTF5
Draagkracht Draaglast
Steun Stress
*goede familie band *opvoeding
*sociale kring *hechting
*medische hulp *werk/school
*stabiele leefomgeving *live-events
(Veer) kracht Kwetsbaarheid
*positief/relativering *verslaving
*motivatie *erfelijke belasting
*actieve coping stijl *somatische/psychische aandoeningen
*doelen/ambitie *voor jezelf de lat te hoog leggen
*positief zelfbeeld *medicatie
*stresservaring
Het verschil tussen het bio psychosociaal model en het stresskwetsbaarheidsmodel:
Het bio psychosociaal model biedt het algehele raamwerk van biologische, psychologische en sociale
factoren, terwijl het stress kwetsbaarheidsmodel dit raamwerk gebruikt om te specificeren hoe de
interactie tussen een individuele aanleg en levensstress kan leiden tot psychische problemen.
Wanneer is een psychische stoornis een pathologie? Wanneer het jezelf of de maatschappij in
gevaar brengt.
Leids kaartje:
*Systeem:
-Predisponerende factoren,
-Beschermende factoren,
*Individu:
-Predisponerende factoren,
-Beschermende factoren,
*Psychosociaal,
*Biologisch,
*Symptomen
-Eerste indruk,
-Cognitieve symptomen,
-Affectieve symptomen,
-Conatieve symptomen,
*Syndroomdiagnose,
-Predisponerende factoren,
-Luxerende factoren,
-Onderhoudende factoren,
* Structuurdiagnose:
-DSM5
-Behandelplan
Zoë Schippers 3
, Samenvatting AFP- KTF5
Toelichting leids kaartje:
Predisponerende factoren -> psychiatrische problematiek opvoeders, relatieproblemen
opvoeders, lage SES (sociaaleconomische status),
Luxerende factoren -> lichamelijke ziekte, verliezen van dierbare, verstoring dag-
nacht ritme,
Psychiatrisch onderzoek:
Cognitieve functies -> denken, geheugen,
Affectieve functies -> stemming, gevoel,
Conatieve functies -> gedrag, motivatie,
Kent het verschil tussen classificeren (DSM) en diagnosticeren. De student kan aangeven wat DSM-
classificatie is en wat het doel is van de DSM en wat de voor-en nadelen van de DSM zijn
(classificatiesysteem voor psychische aandoeningen):
De DSM-5 is een boek om uit te classificeren (zodat iedereen hetzelfde gebruikt). De DSM-5 wordt
NIET gebruikt om te diagnosticeren. De DSM-5 is een hulpmiddel.
Zoë Schippers 4
, Samenvatting AFP- KTF5
Zoë Schippers 5
, Samenvatting AFP- KTF5
Zoë Schippers 6
, Samenvatting AFP- KTF5
Zoë Schippers 7