Inhoudsopgave
Behaviorisme:....................................................................................................... 1
Cognitivisme:........................................................................................................ 3
Constructivisme:................................................................................................... 5
Handelingspsychologen:.......................................................................................................... 6
Behaviorisme:
De (leer)psychologische stroming die de basisprincipes vormt voor het huidige
onderwijs —> de mens is een tabula rasa (blanco blad) dat in de loop van zijn leven
ingevuld wordt door onderwijs, opvoeding en omgeving
—> je kan dus gedrag onder controle houden of aanpassen als je de beloning of
consequentie ook aanpast
Grondlegger = Watson: geloofde dat hij binnen zijn eigen gecontroleerde
laboratorium experimenten via een stimulus (externe prikkel) een respons
(waarneembaar gedrag) kon creëren
- ‘psychologie is de wetenschap van het zintuigelijk waarneembare’
De 3 leertheoretische principes van het behaviorisme:
Klassieke Conditionering —> Pavlov
Een stimulus levert een bepaalde response op: Hond die gaat kwijlen van een bel
Ongeconditioneerde respons: natuurlijk reflex van de hond is kwijlen bij eten —>
passief gedrag
Ongeconditioneerde stimulus: de eerste keren als de hond de bel hoort gaat die
nog niet kwijlen
Geconditioneerde reflex: als de hond de bel hoort gaat hij kwijlen omdat hij weet:
krijgt eten
Extinctie / uitdovingsfase: als je de bel steeds hoort maar geen beloning krijgt
Stimulusgeneralisatie: kindje dat een knal hoort bij het zien van een wit konijntje,
kan daarna niet eens meer een witte knuffel zien zonder bang te worden
Stimulusdiscriminatie: je hond luistert alleen naar jou
Operante conditionering —> Skinner
Op basis van de reactie op de omgeving
Overeenkomst klassieke conditionering: de stimulus-gedragsreactie bestaat nog
steeds
- de stimulus was nu geen prikkel maar een situatie met daarin een bepaald gedrag
(positief of negatief), dit gedrag werd dan beloond of bestraft, en hierdoor ga je het
vaker of niet doen
Dit heet: SHAPING: Het verband tussen gedrag en consequenties staat nu centraal
(belonen of straffen) —> actief gedrag!!
Modelleren / observationeel leren —> Bandura
Ontstaan uit de kritiek op Skinner: Shaping is te langdurig om gedrag aan te leren
Nadoen (modelleren) zou sneller gaan
Hierbij is nodig: Spiegelneuronen en Empathie —> stelt je in staat om gedrag van
anderen te kopiëren
, Rol docent bij behaviorisme:
- het verzorgen van de juiste stimuli op het juiste moment —> positief gedrag
belonen en negatief gedrag straffen
- Voorbeeldgedrag (modelleren) —> bijv: wil je respect, moet je ook respect geven En
Niet op tafel zitten
- Omgeving scheppen (conditioneren)
- Sturing bieden
- Realiseer je dat snel en duurzaam aanleren verschillen —> snel aanleren is bijv.
Direct straffen als je iets niet wil hebben. Duurzaam aanleren is beter bij belonen
(als je een kind beloont ziet worden voor iets wil jij dat ook en ga je ook je best
doen)
Fixed straffen: elke keer als iemand iets goed doet een compliment of sticker geven
—> leren sneller gedrag aan maar is minder duurzaam
Variabel straffen: soms een sticker of complimentje —> je moet er niet van uit gaan
dat je altijd een beloning krijgt
Andere stromingen rondom behaviorisme:
Thorndike’s connectionisme:
- leren is het verkrijgen van associaties tussen zintuigelijke indrukken (prikkel) en
gedragsimpulsen
- Trial and error
- Wet van effect: als iets een gunstig effect heeft (beloning) zal het gedrag zich
herhalen
Behaviorisme:....................................................................................................... 1
Cognitivisme:........................................................................................................ 3
Constructivisme:................................................................................................... 5
Handelingspsychologen:.......................................................................................................... 6
Behaviorisme:
De (leer)psychologische stroming die de basisprincipes vormt voor het huidige
onderwijs —> de mens is een tabula rasa (blanco blad) dat in de loop van zijn leven
ingevuld wordt door onderwijs, opvoeding en omgeving
—> je kan dus gedrag onder controle houden of aanpassen als je de beloning of
consequentie ook aanpast
Grondlegger = Watson: geloofde dat hij binnen zijn eigen gecontroleerde
laboratorium experimenten via een stimulus (externe prikkel) een respons
(waarneembaar gedrag) kon creëren
- ‘psychologie is de wetenschap van het zintuigelijk waarneembare’
De 3 leertheoretische principes van het behaviorisme:
Klassieke Conditionering —> Pavlov
Een stimulus levert een bepaalde response op: Hond die gaat kwijlen van een bel
Ongeconditioneerde respons: natuurlijk reflex van de hond is kwijlen bij eten —>
passief gedrag
Ongeconditioneerde stimulus: de eerste keren als de hond de bel hoort gaat die
nog niet kwijlen
Geconditioneerde reflex: als de hond de bel hoort gaat hij kwijlen omdat hij weet:
krijgt eten
Extinctie / uitdovingsfase: als je de bel steeds hoort maar geen beloning krijgt
Stimulusgeneralisatie: kindje dat een knal hoort bij het zien van een wit konijntje,
kan daarna niet eens meer een witte knuffel zien zonder bang te worden
Stimulusdiscriminatie: je hond luistert alleen naar jou
Operante conditionering —> Skinner
Op basis van de reactie op de omgeving
Overeenkomst klassieke conditionering: de stimulus-gedragsreactie bestaat nog
steeds
- de stimulus was nu geen prikkel maar een situatie met daarin een bepaald gedrag
(positief of negatief), dit gedrag werd dan beloond of bestraft, en hierdoor ga je het
vaker of niet doen
Dit heet: SHAPING: Het verband tussen gedrag en consequenties staat nu centraal
(belonen of straffen) —> actief gedrag!!
Modelleren / observationeel leren —> Bandura
Ontstaan uit de kritiek op Skinner: Shaping is te langdurig om gedrag aan te leren
Nadoen (modelleren) zou sneller gaan
Hierbij is nodig: Spiegelneuronen en Empathie —> stelt je in staat om gedrag van
anderen te kopiëren
, Rol docent bij behaviorisme:
- het verzorgen van de juiste stimuli op het juiste moment —> positief gedrag
belonen en negatief gedrag straffen
- Voorbeeldgedrag (modelleren) —> bijv: wil je respect, moet je ook respect geven En
Niet op tafel zitten
- Omgeving scheppen (conditioneren)
- Sturing bieden
- Realiseer je dat snel en duurzaam aanleren verschillen —> snel aanleren is bijv.
Direct straffen als je iets niet wil hebben. Duurzaam aanleren is beter bij belonen
(als je een kind beloont ziet worden voor iets wil jij dat ook en ga je ook je best
doen)
Fixed straffen: elke keer als iemand iets goed doet een compliment of sticker geven
—> leren sneller gedrag aan maar is minder duurzaam
Variabel straffen: soms een sticker of complimentje —> je moet er niet van uit gaan
dat je altijd een beloning krijgt
Andere stromingen rondom behaviorisme:
Thorndike’s connectionisme:
- leren is het verkrijgen van associaties tussen zintuigelijke indrukken (prikkel) en
gedragsimpulsen
- Trial and error
- Wet van effect: als iets een gunstig effect heeft (beloning) zal het gedrag zich
herhalen
