Verslag onderwijskunde, interview en
adviesrapport
AN – GR.1705 – 01.04.2018
De geïnterviewde betrof een moeder van een schoolgaand kind dat naar groep 6 gaat op het regulier
primair onderwijs. De ouder wordt elke week op de hoogte gehouden over de gebeurtenissen op
school. Als ouder gaat ze mee naar schoolreisjes van haar kind, maar dit komt mede door de diabetes
van haar dochter. Daarnaast helpt de moeder regelmatig met huiswerk. De moeder is van mening
dat, wat betreft de leerling centraal, de school moet kijken naar de leerling als individu zodat
maatwerk aangeboden kan worden. Echter, ze is zich er wel van bewust dat scholen niet genoeg
leerkrachten hebben om aan alle individuele wensen van leerlingen te voldoen; gezien de klassen
van 30 leerlingen. Op de school van haar dochter wordt wel min of meer aan maatwerk gedaan:
kinderen die gelijk opgaan werken samen in groepjes. Zo krijgt ieder groepje de benodigde
begeleiding.
Voor dit interview is casus 12 gebruikt waarbij gesteld wordt dat er een nieuwe leerling in de
klas komt van het kind en dat het vanwege gedragsproblemen is vastgelopen op zijn vorige school.
De ouders waren van mening dat het gedragsproblemen vertoonde vanwege de leerkracht. Maar
verdient dit kind een kans in de klas van uw kind? De moeder antwoordde gelijk dat het kind een
tweede kans verdient om te bewijzen dat het ook anders kan. Wanneer je een kind gelijk afwijst, zal
dit niet ten goede komen aan het kind. Hierbij kun je denken aan de gedachtegang dat het kind zich
niet gewild voelt. Ook is ze van mening dat een leerling met een rugzakje geen negatief effect zal
hebben op haar kind en haar schoolprestaties. Deze kinderen kunnen gerust meedraaien op het
regulier onderwijs zolang zij geen hinder vormen voor anderen. In ernstige gevallen zou echter
speciaal onderwijs overwogen moeten worden.
Van het interview maken we een sprongetje naar een adviesrapport van de Onderwijsraad genaamd
‘de leerling centraal’. Dit rapport benadrukt dat het individuele en maatschappelijke belangen dient.
Het onderwijs moet aansluiten op de behoeften van het individu, maar heeft daarnaast een publiek
belang. Hierbij kan gedacht worden aan de sociale samenhang, welzijn en welvaart. Echter wanneer
deze twee belangen botsen moet het maatschappelijk belang zwaarder wegen. De ouder gaat in het
interview echter alleen uit van het individu en gelijke kansen voor iedereen. Beide bronnen komen
redelijk overeen, maar er wordt in het adviesrapport expliciet nog genoemd dat het publieke belang
van het onderwijs niet uit het oog verloren moet worden. Als laatste kritiekpunt worden
keuzevrijheid en kansengelijkheid genoemd door het rapport. De ouder is voornamelijk uitgegaan
van kansengelijkheid.
De leerling centraal vind ik een zeer belangrijk begrip. Destijds als basisschoolleerlinge heb ik
grotendeels altijd de ruimte gehad om zelf mijn dag in te delen, vanwege mijn snelheid. De rest van
de klas kreeg juist meer begeleiding, aandacht en maatwerk. De geïnterviewde ouder had het ook
over maatwerk en ik ben het er dan ook mee eens dat maatwerk een ideale uitkomst kan zijn. Ieder
kind moet mee kunnen komen, maar wel op zijn eigen manier en tempo. Tevens benoemde ze dat
het aanbieden van maatwerk moeilijk gaat wanneer een docent dertig leerlingen onder zijn hoede
heeft. Ik denk dat scholen voor dit probleem een tweede docent zouden kunnen aannemen of een
assistent. De ouder benoemde ook dat ‘gewone’ docenten niet de opleiding hebben gekregen om
speciale kinderen te begeleiden. Hier ben ik het niet volledig mee eens, omdat de academische pabo
bijvoorbeeld aandacht besteedt aan vakken zoals (ortho)pedagogiek. De leerling centraal is en blijft
een ruim begrip die onderwijskundigen, docenten en ouders bezighoudt.
adviesrapport
AN – GR.1705 – 01.04.2018
De geïnterviewde betrof een moeder van een schoolgaand kind dat naar groep 6 gaat op het regulier
primair onderwijs. De ouder wordt elke week op de hoogte gehouden over de gebeurtenissen op
school. Als ouder gaat ze mee naar schoolreisjes van haar kind, maar dit komt mede door de diabetes
van haar dochter. Daarnaast helpt de moeder regelmatig met huiswerk. De moeder is van mening
dat, wat betreft de leerling centraal, de school moet kijken naar de leerling als individu zodat
maatwerk aangeboden kan worden. Echter, ze is zich er wel van bewust dat scholen niet genoeg
leerkrachten hebben om aan alle individuele wensen van leerlingen te voldoen; gezien de klassen
van 30 leerlingen. Op de school van haar dochter wordt wel min of meer aan maatwerk gedaan:
kinderen die gelijk opgaan werken samen in groepjes. Zo krijgt ieder groepje de benodigde
begeleiding.
Voor dit interview is casus 12 gebruikt waarbij gesteld wordt dat er een nieuwe leerling in de
klas komt van het kind en dat het vanwege gedragsproblemen is vastgelopen op zijn vorige school.
De ouders waren van mening dat het gedragsproblemen vertoonde vanwege de leerkracht. Maar
verdient dit kind een kans in de klas van uw kind? De moeder antwoordde gelijk dat het kind een
tweede kans verdient om te bewijzen dat het ook anders kan. Wanneer je een kind gelijk afwijst, zal
dit niet ten goede komen aan het kind. Hierbij kun je denken aan de gedachtegang dat het kind zich
niet gewild voelt. Ook is ze van mening dat een leerling met een rugzakje geen negatief effect zal
hebben op haar kind en haar schoolprestaties. Deze kinderen kunnen gerust meedraaien op het
regulier onderwijs zolang zij geen hinder vormen voor anderen. In ernstige gevallen zou echter
speciaal onderwijs overwogen moeten worden.
Van het interview maken we een sprongetje naar een adviesrapport van de Onderwijsraad genaamd
‘de leerling centraal’. Dit rapport benadrukt dat het individuele en maatschappelijke belangen dient.
Het onderwijs moet aansluiten op de behoeften van het individu, maar heeft daarnaast een publiek
belang. Hierbij kan gedacht worden aan de sociale samenhang, welzijn en welvaart. Echter wanneer
deze twee belangen botsen moet het maatschappelijk belang zwaarder wegen. De ouder gaat in het
interview echter alleen uit van het individu en gelijke kansen voor iedereen. Beide bronnen komen
redelijk overeen, maar er wordt in het adviesrapport expliciet nog genoemd dat het publieke belang
van het onderwijs niet uit het oog verloren moet worden. Als laatste kritiekpunt worden
keuzevrijheid en kansengelijkheid genoemd door het rapport. De ouder is voornamelijk uitgegaan
van kansengelijkheid.
De leerling centraal vind ik een zeer belangrijk begrip. Destijds als basisschoolleerlinge heb ik
grotendeels altijd de ruimte gehad om zelf mijn dag in te delen, vanwege mijn snelheid. De rest van
de klas kreeg juist meer begeleiding, aandacht en maatwerk. De geïnterviewde ouder had het ook
over maatwerk en ik ben het er dan ook mee eens dat maatwerk een ideale uitkomst kan zijn. Ieder
kind moet mee kunnen komen, maar wel op zijn eigen manier en tempo. Tevens benoemde ze dat
het aanbieden van maatwerk moeilijk gaat wanneer een docent dertig leerlingen onder zijn hoede
heeft. Ik denk dat scholen voor dit probleem een tweede docent zouden kunnen aannemen of een
assistent. De ouder benoemde ook dat ‘gewone’ docenten niet de opleiding hebben gekregen om
speciale kinderen te begeleiden. Hier ben ik het niet volledig mee eens, omdat de academische pabo
bijvoorbeeld aandacht besteedt aan vakken zoals (ortho)pedagogiek. De leerling centraal is en blijft
een ruim begrip die onderwijskundigen, docenten en ouders bezighoudt.
