Jurisprudentie Bijzondere Overeenkomsten
Week 1 – Algemene inleiding, koop en digitale inhoud
Faber – HvJEU 4 Juni 2015, ECLI:EU:C:2015:357
Feiten Faber koopt een auto bij Garage Hazet, welke een paar maanden later tijdens een rit in
brand vliegt en volledig uitbrandt. Faber stelt Hazet aansprakelijk.
Essentie Consument – Klachtplicht
Moet de rechter ambtshalve toetsen of koper een consument is?
Verzet het effectiviteitsbeginsel zich tegen een klachtplicht en heeft Faber aan de
klachtplicht van Art. 7:23 BW voldaan?
Hoe wordt de bewijslast verdeeld en wat moet de consument bewijzen?
Conclusie De nationale rechter is verplicht na te gaan of koper consument is, ook wanneer de koper
zich niet op die hoedanigheid heeft beroepen. Het nationale recht mag daarnaast een
klachtplicht hanteren, op voorwaarde dat de consument voor melden ten minste twee
maanden tijd heeft na ontdekken gebrek. De consument moet daarbij bewijzen dat het
goed niet in overeenstemming is met de overeenkomst en dat het gebrek zich binnen zes
maanden na aflevering heeft gemanifesteerd. De oorzaak hoeft niet bewezen. Ook hoeft
niet bewezen dat het gebrek te wijten is aan de verkoper.
Vano/Foreburghstaete – HR 11 oktober 2013, ECLI:NL:HR:2013:CA3765
Feiten Vano huurt een bedrijfspand van Foeburghstaete. In de overeenkomst waren garanties
opgenomen, welke Vano later schendt. Foreburghstaete vordert vernietiging of ontbinding
van de overeenkomst wegens dwaling dan wel tekortkoming, en daarnaast
schadevergoeding.
Essentie Niet-nakoming – Remedies
Brengt vernietiging wegens dwaling (Art. 6:228 BW) mee dat er geen ruimte is voor
toewijzing van schadevergoeding wegens tekortkoming (Art. 6:74 BW)?
Conclusie Vernietiging van de KO treft in beginsel ook de garanties, wat er voor zorgt dat er daarna
geen sprake meer van een tekortkoming in de nakoming daarvan. Geslaagd beroep op
dwaling betekend niet schadevergoeding, daarvoor moet een specifieke rechtsgrond
aanwezig zijn.
Far Trading/Edco II – HR 12 december 2014, ECLI:NL:HR:2014:3593
Feiten FT heeft petten aan Edco verkocht en geleverd. Edco beroept zich op wanprestatie omdat
de petten niet conform de getoonde monsters waren. FT beroept zich op het niet naleven
van de klachtplicht.
Essentie Klachtplicht – Bewijsverdeling
Conclusie Als een schuldenaar (verkoper) zich beroept op de rechtsgevolgen van de
klachtplichtregelingen van Art. 6:89 jo. 7:23 BW, dan moet de schuldeiser (koper)
bewijzen dat en zo ja, wanneer hij heeft geklaagd. De verkoper moet vervolgens bewijzen
dat niet tijdig is geklaagd. Bij de beoordeling of er tijdig is voldaan aan de klachtplicht
moet er een afweging worden gemaakt van alle betrokken belangen, inclusief het
concreet nadeel dat de verkoper heeft ondervonden.
Kwalificatie als bijzondere overeenkomst – HR 6 november 2020
Feiten X/Amsterdam
Essentie Kwalificatie AO
Conclusie De bedoeling van partijen speelt niet langer een rol bij de vraag of de overeenkomst moet
worden aangemerkt als AO. Er moet gekeken of de overeengekomen rechten en plichten
aansluiten bij de wettelijke omschrijving van Art. 7:610 BW. Maar deze kwalificatie moet
wel worden onderscheiden van de daaraan voorafgaande vraag welke rechten en
, verplichtingen partijen zijn overeengekomen. Die vraag moet beantwoord aan de hand
van de Haviltexmaatstaf. Na vaststelling van de overeengekomen rechten en
verplichtingen door de rechter (uitleg) kan deze beoordelen of vervolgens aan de
kenmerken van een arbeidsovereenkomst is voldaan (kwalificatie). In dit geval is geen
sprake van een arbeidsovereenkomst.
Lichtinstallatie tennispark – HR 11 december 2020, ECLI:NL:HR:2020:2003
Feiten Heijmans verkoopt direct aan een tennispark liggende woningen. Later zijn de
tennisbanen omgebouwd naar ‘all-weather’ banen met lichtinstallatie, waardoor de
kopers veel lichtoverlast ervaren. Zij stellen Heijmans aansprakelijk op grond van non-
conformiteit (Art. 7:17 BW).
Essentie Conformiteit – Normaal gebruik
Wat valt onder normaal gebruik in de zin van Art. 7:17 BW?
Conclusie HR stelt dat hier allereerst gekeken moet worden naar of een zaak voldoet aan wat je mag
verwachten van normaal gebruik van die zaak. Het Hof heeft dat niet gedaan. Het Hof had
moeten onderzoeken of de lichtoverlast onder normaal gebruik ziel. Zo ja, dan hoeft de
koper geen onderzoek te doen en heeft de verkoper een mededelingsplicht. Valt het
onder bijzonder gebruik, dan heeft de koper wel een onderzoeksplicht. HR stelt dat een
zaak niet aan de overeenkomst beantwoord indien zij, mede gelet op de aard van de zaak
en de mededelingen die de verkoper over de zaak heeft gedaan, niet de eigenschappen
bezit die de koper mocht verwachten.
Elektrische auto – HR 28 juni 2024
Feiten Koper koopt Jaguar, waarvan de actieradius niet aan de verwachtingen voldoet. Koper wil
daarom de KO ontbinden en geld terug.
Essentie Conformiteit - Bijzonder gebruik
Conclusie Art. 7:17.2 BW bepaalt dat een zaak niet aan de overeenkomst beantwoord, indien zij,
mede gelet op de aard van de zaak en de mededelingen die de verkoper over de zaak
heeft gedaan, niet de eigenschappen bezit die de koper o.g.v. de overeenkomst mocht
verwachten. De koper mag verwachten dat de zaak de eigenschappen bezit die voor
normaal gebruik daarvan nodig zijn en waarvan hij de aanwezigheid niet behoefde te
betwijfelen. Het verschil tussen de geadverteerde actieradius en de werkelijke actieradius
was significant en daarom beantwoordde de auto niet aan de koopovereenkomst.
Week 2 – Internationaal privaatrecht
New Zealand Mussels – BGH 8 maart 1995
Feiten Koper (Duitsland) koopt mosselen van verkoper (Zwitserland). Na levering bleek dat de
mosselen niet voldeden aan Duitse regelgeving en koper stelt non-conformiteit (Art.
35.2a & b WKV).
Essentie Non-conformiteit – Nationale regelgeving
Conclusie Non-conformiteit op grond van nationale regels maakt een product nog niet non-conform
(mosselen waren nog eetbaar). Daarnaast kan van een buitenlandse verkoper niet
verwacht dat hij op de hoogte is van specifieke publiekrechtelijke regels van het land van
koper. Dit alleen wanneer:
- De regels ook gelden in het land van de verkoper
- De verkoper expliciet heeft toegezegd dat de goederen conform waren
- Er verwacht kan worden dat de verkoper kennis heeft van de regels.
Powdered Milk – BGH 9 januari 2002
Feiten Verkoper (Duitsland) verkoopt melkpoeder aan kopers (Nederland), wat later non-
conform blijkt te zijn. Er zijn conflicterende AV van toepassing.
Essentie Battle of forms
Week 1 – Algemene inleiding, koop en digitale inhoud
Faber – HvJEU 4 Juni 2015, ECLI:EU:C:2015:357
Feiten Faber koopt een auto bij Garage Hazet, welke een paar maanden later tijdens een rit in
brand vliegt en volledig uitbrandt. Faber stelt Hazet aansprakelijk.
Essentie Consument – Klachtplicht
Moet de rechter ambtshalve toetsen of koper een consument is?
Verzet het effectiviteitsbeginsel zich tegen een klachtplicht en heeft Faber aan de
klachtplicht van Art. 7:23 BW voldaan?
Hoe wordt de bewijslast verdeeld en wat moet de consument bewijzen?
Conclusie De nationale rechter is verplicht na te gaan of koper consument is, ook wanneer de koper
zich niet op die hoedanigheid heeft beroepen. Het nationale recht mag daarnaast een
klachtplicht hanteren, op voorwaarde dat de consument voor melden ten minste twee
maanden tijd heeft na ontdekken gebrek. De consument moet daarbij bewijzen dat het
goed niet in overeenstemming is met de overeenkomst en dat het gebrek zich binnen zes
maanden na aflevering heeft gemanifesteerd. De oorzaak hoeft niet bewezen. Ook hoeft
niet bewezen dat het gebrek te wijten is aan de verkoper.
Vano/Foreburghstaete – HR 11 oktober 2013, ECLI:NL:HR:2013:CA3765
Feiten Vano huurt een bedrijfspand van Foeburghstaete. In de overeenkomst waren garanties
opgenomen, welke Vano later schendt. Foreburghstaete vordert vernietiging of ontbinding
van de overeenkomst wegens dwaling dan wel tekortkoming, en daarnaast
schadevergoeding.
Essentie Niet-nakoming – Remedies
Brengt vernietiging wegens dwaling (Art. 6:228 BW) mee dat er geen ruimte is voor
toewijzing van schadevergoeding wegens tekortkoming (Art. 6:74 BW)?
Conclusie Vernietiging van de KO treft in beginsel ook de garanties, wat er voor zorgt dat er daarna
geen sprake meer van een tekortkoming in de nakoming daarvan. Geslaagd beroep op
dwaling betekend niet schadevergoeding, daarvoor moet een specifieke rechtsgrond
aanwezig zijn.
Far Trading/Edco II – HR 12 december 2014, ECLI:NL:HR:2014:3593
Feiten FT heeft petten aan Edco verkocht en geleverd. Edco beroept zich op wanprestatie omdat
de petten niet conform de getoonde monsters waren. FT beroept zich op het niet naleven
van de klachtplicht.
Essentie Klachtplicht – Bewijsverdeling
Conclusie Als een schuldenaar (verkoper) zich beroept op de rechtsgevolgen van de
klachtplichtregelingen van Art. 6:89 jo. 7:23 BW, dan moet de schuldeiser (koper)
bewijzen dat en zo ja, wanneer hij heeft geklaagd. De verkoper moet vervolgens bewijzen
dat niet tijdig is geklaagd. Bij de beoordeling of er tijdig is voldaan aan de klachtplicht
moet er een afweging worden gemaakt van alle betrokken belangen, inclusief het
concreet nadeel dat de verkoper heeft ondervonden.
Kwalificatie als bijzondere overeenkomst – HR 6 november 2020
Feiten X/Amsterdam
Essentie Kwalificatie AO
Conclusie De bedoeling van partijen speelt niet langer een rol bij de vraag of de overeenkomst moet
worden aangemerkt als AO. Er moet gekeken of de overeengekomen rechten en plichten
aansluiten bij de wettelijke omschrijving van Art. 7:610 BW. Maar deze kwalificatie moet
wel worden onderscheiden van de daaraan voorafgaande vraag welke rechten en
, verplichtingen partijen zijn overeengekomen. Die vraag moet beantwoord aan de hand
van de Haviltexmaatstaf. Na vaststelling van de overeengekomen rechten en
verplichtingen door de rechter (uitleg) kan deze beoordelen of vervolgens aan de
kenmerken van een arbeidsovereenkomst is voldaan (kwalificatie). In dit geval is geen
sprake van een arbeidsovereenkomst.
Lichtinstallatie tennispark – HR 11 december 2020, ECLI:NL:HR:2020:2003
Feiten Heijmans verkoopt direct aan een tennispark liggende woningen. Later zijn de
tennisbanen omgebouwd naar ‘all-weather’ banen met lichtinstallatie, waardoor de
kopers veel lichtoverlast ervaren. Zij stellen Heijmans aansprakelijk op grond van non-
conformiteit (Art. 7:17 BW).
Essentie Conformiteit – Normaal gebruik
Wat valt onder normaal gebruik in de zin van Art. 7:17 BW?
Conclusie HR stelt dat hier allereerst gekeken moet worden naar of een zaak voldoet aan wat je mag
verwachten van normaal gebruik van die zaak. Het Hof heeft dat niet gedaan. Het Hof had
moeten onderzoeken of de lichtoverlast onder normaal gebruik ziel. Zo ja, dan hoeft de
koper geen onderzoek te doen en heeft de verkoper een mededelingsplicht. Valt het
onder bijzonder gebruik, dan heeft de koper wel een onderzoeksplicht. HR stelt dat een
zaak niet aan de overeenkomst beantwoord indien zij, mede gelet op de aard van de zaak
en de mededelingen die de verkoper over de zaak heeft gedaan, niet de eigenschappen
bezit die de koper mocht verwachten.
Elektrische auto – HR 28 juni 2024
Feiten Koper koopt Jaguar, waarvan de actieradius niet aan de verwachtingen voldoet. Koper wil
daarom de KO ontbinden en geld terug.
Essentie Conformiteit - Bijzonder gebruik
Conclusie Art. 7:17.2 BW bepaalt dat een zaak niet aan de overeenkomst beantwoord, indien zij,
mede gelet op de aard van de zaak en de mededelingen die de verkoper over de zaak
heeft gedaan, niet de eigenschappen bezit die de koper o.g.v. de overeenkomst mocht
verwachten. De koper mag verwachten dat de zaak de eigenschappen bezit die voor
normaal gebruik daarvan nodig zijn en waarvan hij de aanwezigheid niet behoefde te
betwijfelen. Het verschil tussen de geadverteerde actieradius en de werkelijke actieradius
was significant en daarom beantwoordde de auto niet aan de koopovereenkomst.
Week 2 – Internationaal privaatrecht
New Zealand Mussels – BGH 8 maart 1995
Feiten Koper (Duitsland) koopt mosselen van verkoper (Zwitserland). Na levering bleek dat de
mosselen niet voldeden aan Duitse regelgeving en koper stelt non-conformiteit (Art.
35.2a & b WKV).
Essentie Non-conformiteit – Nationale regelgeving
Conclusie Non-conformiteit op grond van nationale regels maakt een product nog niet non-conform
(mosselen waren nog eetbaar). Daarnaast kan van een buitenlandse verkoper niet
verwacht dat hij op de hoogte is van specifieke publiekrechtelijke regels van het land van
koper. Dit alleen wanneer:
- De regels ook gelden in het land van de verkoper
- De verkoper expliciet heeft toegezegd dat de goederen conform waren
- Er verwacht kan worden dat de verkoper kennis heeft van de regels.
Powdered Milk – BGH 9 januari 2002
Feiten Verkoper (Duitsland) verkoopt melkpoeder aan kopers (Nederland), wat later non-
conform blijkt te zijn. Er zijn conflicterende AV van toepassing.
Essentie Battle of forms