Samenvatting Communicatieleer. : kernbegrippen van professionele communicatie Samenvatting H1 t/m H6 plus examenvragen en antwoorden achteraan

Communicatieleer
Samenvatting H1 t/m H6 plus examenvragen en antwoorden achteraan

Boek: kernbegrippen van professionele communicatie
www.kernbegrippenvanprofessionelecommunicatie.nl


Schema Compositie
1. Context → situatie waarin communicatie plaatsvindt
2. Organisatie → wie communiceert? Doelen/identiteit
3. Publieksgroep → voor wie?
4. Content → wat wordt gezegd?
5. Aanpak (Connect) → via welke middelen/media?
6. Visie → onderliggende communicatie-opvatting


Hoofddomeinen
 Corporate communicatie
 Externe communicatie
 Beeldvorming. Organisatie doelen.
 Interne communicatie, organisatie doelen

 Marketingcommunicatie
 Merken/ producten/diensten
 Verkoop, marketingdoelen

 Media
 Tekst- en beeld producties/ campagnes / mediaplanningen
 Nb offline (evenementen). Online (sociale media)

 Denk ook aan publieke communicatie
 Overheidscommunicatie
 Beïnvloeding gedrag




1. visie op communicatie

,1.1 jij en communicatie
De ene keer communiceer je als privépersoon, de andere keer in een
werksituatie. Je gebruikt woorden en gebaren en ook als je nier bewust
iets aan het zeggen of schrijven bent, communiceer je want je 'zegt' ook
iets via je kleding en je houding.

Mensen communiceren de hele dag door. Soms gebeurt dat doelgericht,
maar vaak ook zonder erbij na te denken. Die communicatie vindt op
allerlei manieren plaats.

1.2 het woord communicatie
Het woord communicatie is nog niet heel oud in Nederland. Pas na de
tweede wereldoorlog kwam het in gebruik zoals we het nu kennen.
Communicatie is een containerbegrip: er wordt van alles onder verstaan
en aan opgehangen. 'Het is zelfs waarschijnlijker dat dat niet zo is", aldus
James Stappers in zijn afscheidscollege in 1995.

James Stappers (1930-2014) wordt gezien als de grondlegger van de
wetenschappelijke studie Communicatiewetenschap in Nederland.
Bouwman en Rutten (2014) schreven naar aanleiding van zijn overlijden in
2014 een 'In memoriam', waarin ze zijn visie en werk neerzetten.

1.3 voorbeelden van communicatie
Zie boek, hele lijst.

1.4 communicatie en informatie
In alle gevallen van het voorbeeld van de man op het onbewoond eiland
heeft er communicatie plaats gevonden, omdat iemand zich heeft geuit en
daarmee de mogelijkheid voor informatie-uitwisseling heeft geschapen. Of
die uiting echt wordt waargenomen en of erop wordt gereageerd, zal van
geval tot geval verschillen. Communicatie hoeft niet altijd bedoeld,
beantwoord en geslaagd/succesvol te zijn.

Stappers (1983) formuleerde wat dit betreft vier 'niet nodig' principes: om
van communicatie te spreken is niet nodig dat:
 De zender daadwerkelijk een bedoeling heeft met wat hij
communiceert, hij kan ook onbedoeld communiceren; we noemen
dat het principe van intentionaliteit;
 Het waarnemen van de uitingen in het 'hier en nu' van het uiten
plaatsvindt; we noemen dat het principe van tijd en plaats;
 De boodschap daadwerkelijk wordt waargenomen en
geïnterpreteerd door een of meer ontvangers(s); we noemen dat het
principe van geslaagdheid;
 De ontvanger reageert; we noemen dat het principe van
wederkerigheid.

Bij communicatie is er sprake van zich uiten ('zenden') en waarnemen en
interpreteren ('ontvangen'), maar dat hoeft niet per se tegelijk en op

, dezelfde plaats te gebeuren. Het waarnemen en interpreteren kan ook
later plaatsvinden.




Hoofdstuk 2: de organisatie

Waarom communicatie essentieel is

Organisatie = samen werken aan doelen → vereist afstemming.

Succes = afhankelijk van:
 betrokken medewerkers
 begrip
 motivatie
 dialoog
Extern winnen = intern beginnen

2.2 de organisatie als kernbegrip
 Elke organisatie heeft zo zijn eigen organisatie doelstelling.

2.3 een organisatie kan niet zonder communicatie
 In een organisatie wordt structureel gewerkt aan een
gemeenschappelijk doel
 Dynamische proces vol activiteiten en interacties
 Vraagt continu om afstemming- communiceren



 Succes hangt af van betrokkenheid en inzet medewerkers
(interne communicatie)
 Weten wat ze moeten doen
 Begrip voor maatregelen
 Gewaardeerd en betrokken voelen
 Meepraten over reilen en zeilen organisatie

Extern winnen, is intern beginnen
De band met de medewerkers moet goed zijn, dan ziet het er van buiten
goed uit.
Als het van binnen goed gaat zie je dat ook van buiten.

Interne communicatie
 Verschuiving interne mededelingen naar betrekken medewerkers bij
veranderingen
 Van zenden (een richtingsverkeer) naar dialoog (twee
richtingsverkeer)
 Essentie volgens Erik Reijnders: delen/duiden/ doen