MK Kindergeneeskunde Samenvatting

MK: Kindergeneeskunde Samenvatting

Bijeenkomst 1: Problemen van de pasgeborene en de zuigeling
Kindergeneeskunde boek: Hoofdstuk 1, 2 en 12.1
Brightspace: Dictaat kind en jeugd hoofdstuk 2
1. De ontwikkeling en groei van de pasgeborene en de zuigeling beschrijven ten
aanzien van lengte, gewicht, schedelomtrek, reflexen en motorische ontwikkeling
- Overgang naar neonaat
o Respiratoir: vocht uit de long geperst tijdens de bevalling (eerste
ademteugen)
o Circulatoir: na de geboorte neemt de longvaatweerstad geleidelijk af 
foramen ovale sluit door drukverandering tussen linker- en rechterharthelft
 onder invloed van toename van de zuurstofspanning sluit de ductus
- Pasgeborene – zuigelingenleeftijd – kinderleeftijd – puberteit
- Lengte
o À terme geboren baby: 50-55 cm
o 1 jaar: 72-82 cm
o Vanaf dan groeit het kind 5-8 cm per jaar
o Groeispurt in de puberteit
 Meisjes: eindigt rond de 18e
 Jonges: groeien langer door en worden gemiddeld langer
- Gewicht (groei in het 1ste jaar het snelst)
o À terme geboren baby: 2500-4500 gram en verliest ongeveer 5-10% gewicht
in de 1ste week, na 7-10 dagen is dit weer terug
o 1ste kwartaal: 150-175 gram per week
o Na 5 maanden geboortegewicht verdubbeld en na 1 jaar verdrievoudigd
o Per jaar komt het kind 2-3 kg aan
- Schedelomtrek
o Bij geboorte gemiddeld 35 cm
o Hoofd is in verhouding met het lichaam groot
o Hoe ouder het kind wordt hoe kleiner de schedel wordt in verhouding met
het lichaam
o Grote fontanel in de 15-18 maanden gesloten en schedelnaden bij 5-6
maanden gesloten
- Reflexen
o Zuigreflex = beweging bij honger en prikkeling
 Verdwijnt na 6-8 maanden
o Zoekreflex: draaien van het hoofd naar de zijkant bij aanraking van de
wang/lippen
 Verdwijnt na ongeveer 6 maanden
o Moro-reflex (schrikreflex): het omhoog en opzij bewegen van de armen bij
een plotselinge prikkel
 Verdwijnen (deels) na ongeveer 3 maanden
- Motorische ontwikkeling
o Aanwijzing voor de mate van rijpheid van het zenuwstelsel


1

, o Na geboorte: bewegingen zijn ongecoördineerd, maar leert relatief snel om
te rollen, zitten, staan, lopen etc.
o De ontwikkeling loopt voor ieder kind gelijk, maar ieder heeft zijn eigen
tempo




- Ontwikkelingsachterstand (retardie)
o Prenataal: infectie en bloeding
o Perinataal: zuurstofgebrek rond geboorte en ernstige prematuriteit
o Postnataal: infectie, bloed, tumor en stofwisselingsziekte
o Aanleg: aangeboren ziekte of syndroom

2. De verschillende groeicurves beschrijven en de betekenis ervan aan anderen
uitleggen
- Groeicurve is anders per baby aan de hand van etniciteit
- Voorspelling opgesteld aan de hand van lengte en gewicht ouders
- Baby moet zo veel mogelijk op bij de donkergroene lijn zitten en in het
groengekleurde gebied. Als er een merkwaardige curve ontstaat kan dit te maken
hebben met ziekte (bijvoorbeeld: lactose intolerantie  gewicht neemt af)




3. De opvang van de pasgeborene beschrijven en de Apgarscore uitleggen
- Apgarscore = snelle indruk van de algeme toestand




2

,4. De normaalwaarden van de vitale parameters beschrijven
Leeftijd Pols in rust (p/min) Ademfrequentie (p/min)
Pasgeborene – 1 maand 80-180 40-60
Zuigeling 1-12 maanden 80-180 35-40
Peuter 1-3 jaar 70-110 25-30
Kleuter 4-6 jaar 70-110 21-23
Schoolkind 7-12 jaar 70-110 19-21
Puber/adolescent 13-18 55-90 16-18
jaar
- Ademhalingsfrequentie neemt af met de leeftijd evenals hartfrequentie

5. Het begrip asfyxie van de pasgeborene uitleggen
- Zuurstoftekort net voor of tijdens de geboorte waardoor er schade kan
plaatsvinden aan organen




6. Een beschrijving geven van kenmerken en verschijnselen van de à terme
pasgeborene t.a.v.:
a. Definitie à terme
o Geboren worden tussen 37 en 42 weken
 (meestal) gezond
 Goed geboortegewicht en lengte

b. Huidverschijnselen (vernix, milia, erythema neonatorum)
o Vernix = baby is bedekt met slijm en huidcellen vanuit de baarmoederwand
 Vettige stof geproduceerd door de talgklieren
 Beschermt tegen uitdroging
 Beschermt tegen afkoeling en remt bacteriegroei na de geboorte
 Wordt vanzelf door de huid geresorbeerd
 Prematuur: veel vernix  heeft niet voldoende tijd gehad om in de
huid te resorberen
o Milia = kleine witte gerstkorreltjes (rond de neus en wangen)
 Verstopte nog niet functionerende talg- en zweetklieren

3

,  Verdwijnen vanzelf
o Erythema neonatorum = roodheid
 Verdwijnen vanzelf
 Kunnen overal op het lichaam zitten
c. Vaatafwijkingen (ooievaarsbeet, hemangioom, wijnvlek, mongolenvlek)
o Ooievaarbeet = vaag begrensde rode vlek op het voorhoofd of in de nek
 Verbleekt meestal in het 1ste jaar
o Hemangioom = kluwen van verwijde capillairen in het onderhuidse weefsel
 Verheft zich vaak boven het huidoppervlak (aardbeienvlek)
 Verdwijnen meestal spontaan
 Kunnen in de eerste maanden na geboorte in grote toenemen
o Wijnvlek = plaatselijke vermeerdering van huidvaatjes
 Rood/blauwe vlek
 Kan overal op het lichaam komen
 Blijft het hele leven zitten
o Mongolenvlek = grote zwarte/donkerblauwe plekken op de billen en het
sacrum
 Met name bij gepigmenteerde rassen
 Goedaardige afwijking
 Lokale toename van pigment is naevi

d. Schedel (cefaalhematoom, caput succedaneum, moulage, schedelnaden,
fontanellen)
o Cefaalhematoom = bloeduitstorting tussen het bot en periost (beenvlies:
buitenbekleding van botweefsel) van de schedel
 Ontstaat door de druk op het hoofdje tijdens de bevalling
 Het overschrijdt de schedelnaden niet
 Eerste dagen na geboorte niks te zien, daarna ontstaat een bult op
het hoofd die groter wordt
 Bloed wordt vanzelf weer geresorbeerd
 Onschuldige aandoening
 Meer kans op een hoog bilirubinegehalte na de geboorte
 Pijn, anemie en shock
o Caput succedaneum = oedeem in het voorliggende deel (geboortezwelling)
 Ontstaat door de druk op het hoofdje tijdens de bevalling
 Gaat vanzelf weg
o Moulage = schedelnaden schuiven iets over elkaar
 Dit gebeurt tijdens passage door het baringskanaal
 Schedelomtrek wordt kleiner
 Paar uur na geboorte verdwenen
o Achterste fontanel dicht rond 2 maanden
o Voorste fontanel en schedelnaden dicht rond 12-24 maanden




4