Herkennen en direct handelen bij septische
shock
Wat is septische shock?
Een septische shock is een ernstige vorm van sepsis, gekenmerkt door
aanhoudende hypotensie. Dit zorgt ervoor dat de bloedcirculatie
onvoldoende is om organen te voorzien van genoeg zuurstof (1).
S E P S I S
Klinische observatie Verpleegkundige handeling (3,4)
ABCDE (1,2)
ABCDE elke 15–30 min bij instabiliteit
Airway ( Luchtweg) NEWS-score en trendbewaking
Verminderd bewustzijn
Risico op luchtwegobstructie door Zuurstof bij SpO₂ < 92%
verminderde spiertonus, aspiratiegevaar
Urinekatheter overwegen → strikte diurese
Breathing ( Ademhaling)
Snelle ademhaling > 22/m Arts waarschuwen bij MAP < 65, lactaat > 2,
Lage saturatie snelle achteruitgang
SBAR-rapportage
Circulation( Bloedsomloop)
Lage bloeddruk <65mmHg
Snelle hartslag >100/min
Weinig urineproductie Medische behandeling (3,4)
Disability (Neurologisch) Bloedkweken vóór antibiotica (indien mogelijk)
Verwardheid
Verminderd bewustzijn Breed-spectrum antibiotica binnen 1 uur
Exposure ( Blootstelling) Snelle vochtresuscitatie (kristalloïden)
Koorts
Vlekken Vasopressoren bij persisterende hypotensie
Warm in vroege sepsis/koud & klam in
schockfase Diagnostiek: lactaat, bloedgassen, lab
Ontstaat door vasodilatatie, capillaire
lekkage en relatieve hypovolemie.
Werkplekmanagement
Geriatrische afdeling Wet en regelgeving (5)
Coördinatie BIG-wet
Snelle samenwerking tussen geriatrisch Handelen binnen eigen bevoegdheden
verpleegkundige, zaalarts, geriater en zo nodig Bloedkweken, infusen en medicatie alleen
SEH/IC bij verslechtering. wanneer bevoegd en bekwaam
Bij plots delier →
altijd sepsis-overweging. WGBO
Infectiepreventie Veel geriatrische patiënten zijn verminderd
Handhygiëne wilsbekwaam → toestemming via wettelijk
PBM vertegenwoordiger
Isolatie bij verdenking luchtweg- of druppelinfectie In acute situatie → veronderstelde toestemming
Documentatie Familie tijdig en duidelijk informeren
Tijdige en nauwkeurige registratie van vitale functies AVG
Moment van bloedkweken, urineproductie en Alleen noodzakelijke patiëntgegevens delen bij
antibioticatoediening acute overdracht
Vastleggen van delierobservatie (DOS-score) Correcte dossiervoering conform privacyregels
Communicatie Wkkgz
SBAR-rapportage richting Arts-assistent Geriatrie of Veiligheid en kwaliteit borgen
specialist ouderengeneeskunde Professionele standaarden (V&VN)
Overdracht naar SEH/IC bij snelle verslechtering Handelen volgens protocollen en richtlijnen
Familie betrekken bij besluitvorming vanwege
kwetsbaarheid patiënt
1.UMC Utrecht. Sepsis [Internet]. Utrecht: UMC Utrecht; [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://www.umcutrecht.nl/nl/ziekte/sepsis
2. Sepsis en Daarna. Hoe herken ik het? De sepsis-signalen [Internet]. [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://www.sepsis-en-daarna.nl/alles-over-sepsis/uitleg-over-sepsis/hoe-herken-ik-het-de-sepsis-signalen/
3. Richtlijnendatabase. Sepsis – richtlijn [Internet]. [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://richtlijnendatabase.nl
4. Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN). Professionele standaarden [Internet]. [geraadpleegd 17
nov 2025]. Beschikbaar via: https://www.venvn.nl
5. Rijksoverheid. Wetten en regels in de zorg [Internet]. [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://www.regelhulp.nl/onderwerpen/wetten-en-regels
shock
Wat is septische shock?
Een septische shock is een ernstige vorm van sepsis, gekenmerkt door
aanhoudende hypotensie. Dit zorgt ervoor dat de bloedcirculatie
onvoldoende is om organen te voorzien van genoeg zuurstof (1).
S E P S I S
Klinische observatie Verpleegkundige handeling (3,4)
ABCDE (1,2)
ABCDE elke 15–30 min bij instabiliteit
Airway ( Luchtweg) NEWS-score en trendbewaking
Verminderd bewustzijn
Risico op luchtwegobstructie door Zuurstof bij SpO₂ < 92%
verminderde spiertonus, aspiratiegevaar
Urinekatheter overwegen → strikte diurese
Breathing ( Ademhaling)
Snelle ademhaling > 22/m Arts waarschuwen bij MAP < 65, lactaat > 2,
Lage saturatie snelle achteruitgang
SBAR-rapportage
Circulation( Bloedsomloop)
Lage bloeddruk <65mmHg
Snelle hartslag >100/min
Weinig urineproductie Medische behandeling (3,4)
Disability (Neurologisch) Bloedkweken vóór antibiotica (indien mogelijk)
Verwardheid
Verminderd bewustzijn Breed-spectrum antibiotica binnen 1 uur
Exposure ( Blootstelling) Snelle vochtresuscitatie (kristalloïden)
Koorts
Vlekken Vasopressoren bij persisterende hypotensie
Warm in vroege sepsis/koud & klam in
schockfase Diagnostiek: lactaat, bloedgassen, lab
Ontstaat door vasodilatatie, capillaire
lekkage en relatieve hypovolemie.
Werkplekmanagement
Geriatrische afdeling Wet en regelgeving (5)
Coördinatie BIG-wet
Snelle samenwerking tussen geriatrisch Handelen binnen eigen bevoegdheden
verpleegkundige, zaalarts, geriater en zo nodig Bloedkweken, infusen en medicatie alleen
SEH/IC bij verslechtering. wanneer bevoegd en bekwaam
Bij plots delier →
altijd sepsis-overweging. WGBO
Infectiepreventie Veel geriatrische patiënten zijn verminderd
Handhygiëne wilsbekwaam → toestemming via wettelijk
PBM vertegenwoordiger
Isolatie bij verdenking luchtweg- of druppelinfectie In acute situatie → veronderstelde toestemming
Documentatie Familie tijdig en duidelijk informeren
Tijdige en nauwkeurige registratie van vitale functies AVG
Moment van bloedkweken, urineproductie en Alleen noodzakelijke patiëntgegevens delen bij
antibioticatoediening acute overdracht
Vastleggen van delierobservatie (DOS-score) Correcte dossiervoering conform privacyregels
Communicatie Wkkgz
SBAR-rapportage richting Arts-assistent Geriatrie of Veiligheid en kwaliteit borgen
specialist ouderengeneeskunde Professionele standaarden (V&VN)
Overdracht naar SEH/IC bij snelle verslechtering Handelen volgens protocollen en richtlijnen
Familie betrekken bij besluitvorming vanwege
kwetsbaarheid patiënt
1.UMC Utrecht. Sepsis [Internet]. Utrecht: UMC Utrecht; [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://www.umcutrecht.nl/nl/ziekte/sepsis
2. Sepsis en Daarna. Hoe herken ik het? De sepsis-signalen [Internet]. [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://www.sepsis-en-daarna.nl/alles-over-sepsis/uitleg-over-sepsis/hoe-herken-ik-het-de-sepsis-signalen/
3. Richtlijnendatabase. Sepsis – richtlijn [Internet]. [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://richtlijnendatabase.nl
4. Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN). Professionele standaarden [Internet]. [geraadpleegd 17
nov 2025]. Beschikbaar via: https://www.venvn.nl
5. Rijksoverheid. Wetten en regels in de zorg [Internet]. [geraadpleegd 17 nov 2025]. Beschikbaar via:
https://www.regelhulp.nl/onderwerpen/wetten-en-regels
