,ontwikkelingspsychologie robert feldman 9e editie 2024 samenvatting
, ontwikkelingspsychologie robert feldman 9e editie 2024 samenvatting
Hoofdstuk 1 een inleiding in de ontwikkeling van het kind
Ontwikkelingspsychologie is de wetenschappelijke studie naar de groei,
verandering en stabiliteit van conceptie tot adolescentie. Het richt zich op de
menselijke ontwikkeling.
Conceptie = bevruchting
Reikwijdte van het vakgebied:
1. Thema’s binnen de
ontwikkelingspsychologie Fysieke
ontwikkeling
cognitieve ontwikkeling
sociale en persoonlijkheidsontwikkeling
• Fysieke ontwikkeling: ontwikkeling die betrekking heeft op de fysieke
opbouw van het lichaam zoals de hersenen, het zenuwstelsel, de
spieren, de zintuigen en de behoefte aan eten, drinken en slaap op ons
gedrag.
• Cognitieve ontwikkeling: ontwikkeling die betrekking heeft op de manier waarop het
gedrag van mensen wordt beïnvloedt door groei en verandering in de
eigenschappen die de ene persoon van de andere onderscheiden.
• Sociale en persoonlijkheidsontwikkeling: ontwikkeling die betrekking heeft op
sociale relaties en interacties met anderen en op duurzame
eigenschappen die de ene persoon van de andere onderscheiden.
Leeftijdsgroepen:
- Prenatale periode (van conceptie tot geboorte)
- Baby/peutertijd ( geboorte tot 3 jaar)
- Kleutertijd ( 3-6 jaar)
- De schooltijd (6-12 jaar)
- Adolescentie (12-20 jaar)
2. Cultuur is een belangrijke kwestie binnen de ontwikkelingspsychologie.
Veel aspecten van onze ontwikkeling worden niet alleen beïnvloedt door
brede culture verschillen, maar ook door etnische en sociale economische
variaties binnen een bepaalde cultuur.
3. Elk persoon krijgt in zijn leven te maken met normatieve historisch
bepaalde invloeden, normatieve leeftijdsgebonden invloeden,
normatieve socioculturele invloeden en niet-normatieve
gebeurtenissen.
• Cohort is een groep mensen die rond dezelfde tijd op dezelfde plek is geboren.
• Normatieve gebeurtenissen zijn gebeurtenissen die zich voor de meeste
individuele binnen een groep op dezelfde manier voltrekken. (de puberteit
is een normatieve gebeurtenis omdat het iedereen ongeveer in dezelfde
periode overkomt). Oorlogen, hongersnoden hebben invloed op alle leden
van een cohort.
• Normatieve invloeden zijn invloeden die leiden tot conformiteit omdat men de
gevolgen van afwijkend gedrag vreest. (Ontwikkeling wordt ook bepaald door
1
, ontwikkelingspsychologie robert feldman 9e editie 2024 samenvatting
normatieve invloeden zoals etnische afkomst, sociale klasse, lidmaatschap
van een subcultuur en andere factoren.
Vraagstukken en onderwerpen
1. Continue verandering versus discontinue verandering
• Bij continue verandering is de ontwikkeling geleidelijk en vloeien de
prestaties op een bepaald niveau voort uit die van de vorige niveaus. Het
is kwantitatief en blijft het hele leven hetzelfde. Hoe kinderen praten,
denken en handelen heeft overeenkomsten met hoe het lichaam groeit.
• Discontinue verandering vindplaats in aparte stappen of stadia en elke stadium
levert gedrag op dat kwantitatief ander is dan gedrag in een eerder
stadia. Zulke stadia zijn onder meer de kleutertijd, kindertijd en
adolescentie.
2. Kritieke en gevoelige periode: de invloed van de omgeving
• Kritieke periode is een specifieke tijd in de ontwikkeling waarin een
bepaalde gebeurtenis de grootste gevolgen heeft. Een liefdevolle ouder is
noodzakelijk voor de hechting.
• Mensen zijn op het gebied van cognitieve, sociale en persoonlijkheidsontwikkeling
flexibel.
• Plasticiteit is de mate waarin ontwikkeling gedrag of fysieke structuur
kan worden gewijzigd. Kinderen kunnen latere ervaringen gebruiken om
achterstanden in te halen.
• Gevoelige periode is een afgebakende periode meestal vroeg in het leven van een
organisme, waarin dat organisme extra gevoelig is voor
omgevingsinvloeden die betrekking hebben op een bepaald facet van de
ontwikkeling. (In de kritische periode zijn de gevolgen permanent wanneer
een kind in de ontwikkeling bepaalde invloeden mist.
3. Levensloopmodel versus focus op specifieke perioden
• In het levensloopmodel ligt de nadruk op groei en verandering in de loop
van de levensduur en op verbanden tussen verschillende perioden. Zoals
dat de omgeving van iemand bepaald wordt door de andere mensen in
zijn sociale omgeving.
• Focus op specifieke perioden zien de kindertijd en de adolescentie als de
belangrijkste perioden.
4. Nature versus nurture
• Nature verwijst naar eigenschappen, vermogen en capaciteiten die mensen
van hun ouders erven. Het omvat elke factor die het resultaat is van het
geleidelijk ontvouwen van voorbestemde genetische informatie, een
proces dat bekend staat als maturatie.
• Nurture verwijst naar de omgevingsinvloeden die ons gedrag bepalen. Denk aan de
invloed of de buurt men opgroeit.
De toekomst van de ontwikkelingspsychologie – enkele trends zijn:
- Een groeiende specialisatie
- Meer samenwerking tussen verschillende gebieden (interdisciplinariteit)
- Meer aandacht voor diversiteit vraagstukken
- Groter invloed op kwesties van publiekbelang