De hulpvraag bij systeemaandoeningen in de leefstijlcontext
Fysiotherapeutisch handelen
Inhoud
Week 1..................................................................................................................................................... 3
FH 1 leefstijl en risicofactoren ............................................................................................................. 3
FH 2 Meten van risicofactoren .......................................................................................................... 10
FH 3 Aanpak van risicofactoren ......................................................................................................... 15
FH-Fysiologie CPET: interpretatie & consequenties voor trainen ..................................................... 15
Week 2................................................................................................................................................... 19
FH 6 sPAV diagnostisch proces en behandeling ................................................................................ 19
FH 7 oedeemtherapie ........................................................................................................................ 27
FH8 Geriatrie ..................................................................................................................................... 31
FH PATH Circulatiestoornissen .......................................................................................................... 36
FH 9 sPAV training ............................................................................................................................. 41
FH11 Geriatrie ................................................................................................................................... 42
Week 3................................................................................................................................................... 47
FH 12 cardiovasculair systeem; hartrevalidatie ................................................................................ 47
FH 12b Diagnostiek inspanningsbeperking CPET cardiaal/respiratoir .............................................. 51
FH 13 Diagnostiek cardiovasculair systeem ...................................................................................... 54
FH 14 Casuïstiek hartrevalidatie: Pre-post OK & training in klinische fase ....................................... 63
Week 4................................................................................................................................................... 65
FH 16 Hartfalen & fysiotherapie ........................................................................................................ 65
FH 17 Poli-klinische revalidatie ......................................................................................................... 69
FH-Pathologie 2 Longziekte ............................................................................................................... 76
FH 18 Training + coaching lifestyle .................................................................................................... 83
FH 19 Poliklinische hartrevalidatie .................................................................................................... 85
Week 5................................................................................................................................................... 86
FH 20 Chronisch zorgnet ................................................................................................................... 86
FH21 COPD: diagnostiek en inspanningsbeperking .......................................................................... 87
FH 22 COPD en training ..................................................................................................................... 93
FH 23 COPD en aanvullende strategieën .......................................................................................... 99
FH 24 Diagnostiek en behandeling dyspneu ................................................................................... 102
FH 26 Geriatrie ................................................................................................................................ 104
Week 6................................................................................................................................................. 107
1
, FH 27 Mucusklaring en ontspanningstechnieken ........................................................................... 107
FH 28 Ontspanning .......................................................................................................................... 112
FH 29 Gezondheidsvaardigheden.................................................................................................... 114
FH 30 Mucusklaring ......................................................................................................................... 116
FH 31 Ontspanning en ademhaling ................................................................................................. 118
FH 32 Longrevalidatie en training ................................................................................................... 120
Neuromusculaire elektrostimulatie als training voor COPD-patiënten .......................................... 123
Week 7................................................................................................................................................. 124
FH-PATH-3 Diabetes Mellitus (DM) type II (en I) pathologie en medische diagnostiek.................. 124
FH 33 Diabetes Mellitus type II (en I) behandelen .......................................................................... 129
FH 35 Fysiotherapie bij oncologie gastdocent ................................................................................ 136
FH 36 Monitoren van lifestyle met behulp van technologie ........................................................... 142
FH 38 Groene spelen ....................................................................................................................... 143
FH 39 Gezondheid en monitoren en apps ....................................................................................... 145
Week 8................................................................................................................................................. 146
FH 40 Casus risicofactoren & sPAV ................................................................................................. 146
FH 41 Casus hart .............................................................................................................................. 147
FH 42 Casus long.............................................................................................................................. 148
Klinisch redeneren ........................................................................................................................... 149
2
,Week 1
FH 1 leefstijl en risicofactoren
Leerdoelen
1. De FIO kent de risicofactoren die gerelateerd zijn aan chronische aandoeningen en lifestyle.
2. De FIO kan onderscheid maken tussen beïnvloedbare en niet beïnvloedbare risicofactoren.
3. De FIO heeft kennis van de risicofactoren en de betreffende normaalwaardes.
4. De FIO weet welke lifestyle gerelateerde risicofactoren beïnvloed worden tijdens het
fysiotherapeutisch behandeltraject.
Voorbereidende opdracht (1 SLH)
✓ Risicofactoren worden onderverdeeld in veranderbare en niet-veranderbare risico factoren.
Wat houdt dit in voor jouw werk als fysiotherapeut?
✓ Maak een overzicht van de risicofactoren voor de ontwikkeling van chronische aandoeningen
(NCDs)
Definitie
Chronic diseases, ook wel non-communicabl diseases (NCDs) genoemd, zijn niet overdraagbare
aandoeningen. Ze zijn van lange duur en meestal langzaam progressief. De 4 meest voorkomende
NCDs zijn:
➢ Cardiovasculaire aandoeningen (beroerte)
➢ Kanker
➢ Chronische longaandoeningen (COPD en astma)
➢ Diabetes mellitus
Onze leefstijl heeft veel invloed op deze aandoeningen. Het aantal gevallen neemt alleen maar toe.
➢ B → bewegen
➢ R → roken
➢ A → alcohol
➢ V → voeding
➢ O → ontspanning
➢ D → drugs (medicatie)
Risicofactoren die je kunt beïnvloeden zijn:
➢ Hoge bloeddruk
➢ Te hoog cholesterol
➢ Roken
➢ Fysieke inactiviteit
➢ Obesitas
➢ Ongezonde voeding
➢ Diabetes mellitus
➢ Metabool syndroom
➢ Alcohol
➢ Lage socio-economische status
➢ Mentale gezondheidsproblemen
➢ Psychosociale stress
3
, Hoge bloeddruk
➢ Hypertensie
➢ Ideale bloeddruk → 120/80 mmHg
➢ Systolisch: druk wanneer het hart pompt
➢ Diastolisch: druk wanneer het hart ontspant
➢ Hoge bloeddruk → 140/90 mmHg
Weinig symptomen, maar richt wel schade aan
➢ Beschadiging endotheel
➢ Vorming van plak, die verstoppingen kunnen veroorzaken
➢ Oorzaak van nier falen of hart-/herseninfarcten
Bloeddruk verlagen
Belangrijke factoren:
➢ Goede voeding
➢ Gebruik voedingsmiddelen rijk aan kalium, calcium en magnesium
➢ Beperkt inname van keukenzout
➢ Stress
➢ Vermijd stressvolle situaties
➢ Zorg voor voldoende ontspanning
➢ Lichamelijk activiteit verhogen
➢ Word lichamelijk actiever
Hoog cholesterol
➢ LDL-cholesterol: afval (Low density lipides)
➢ Het teveel wordt vanuit de lever aan de lopende band in het lichaam gedumpt en bevordert
slagaderziekte
➢ HDL-cholesterol (high density lipides)
➢ Brengt het overtollige LDL-cholesterol ‘’met kruiwagentjes tegelijk’’ terug naar de lever waar
het wordt afgebroken.
➢ Het gaat mis bij te veel inname van verzadigde vetzuren, met name transvetten wat leidt tot
sterkere verhoging van LDL-gehalte. (wanneer HDL het niet meer aan kan om de LDL weg te
voeren dan krijg je dumping in het lichaam.)
➢ Lichamelijke activiteit zorgt voor toename HDL- gehalte.
Cholesterolwaarde
➢ Normale cholesterolwaarde: 5 mmol/liter
➢ Lichte verhoging: 6,4 mmol/L
➢ Ernstige verhoging: 6,5-7,9 mmol/L
➢ Nodig: cholesterolverlagers
➢ Sterke verhoging meer of gelijk aan 8 mmol/L
➢ Kans op atherosclerose 4x hoger dan normaal
➢ LDL waarde moet onder 3mmol/l zijn dan is dit goed. Bij kans op hart-en vaatziekten moet
het 2.6 mmol/l zijn of lager.
4
Fysiotherapeutisch handelen
Inhoud
Week 1..................................................................................................................................................... 3
FH 1 leefstijl en risicofactoren ............................................................................................................. 3
FH 2 Meten van risicofactoren .......................................................................................................... 10
FH 3 Aanpak van risicofactoren ......................................................................................................... 15
FH-Fysiologie CPET: interpretatie & consequenties voor trainen ..................................................... 15
Week 2................................................................................................................................................... 19
FH 6 sPAV diagnostisch proces en behandeling ................................................................................ 19
FH 7 oedeemtherapie ........................................................................................................................ 27
FH8 Geriatrie ..................................................................................................................................... 31
FH PATH Circulatiestoornissen .......................................................................................................... 36
FH 9 sPAV training ............................................................................................................................. 41
FH11 Geriatrie ................................................................................................................................... 42
Week 3................................................................................................................................................... 47
FH 12 cardiovasculair systeem; hartrevalidatie ................................................................................ 47
FH 12b Diagnostiek inspanningsbeperking CPET cardiaal/respiratoir .............................................. 51
FH 13 Diagnostiek cardiovasculair systeem ...................................................................................... 54
FH 14 Casuïstiek hartrevalidatie: Pre-post OK & training in klinische fase ....................................... 63
Week 4................................................................................................................................................... 65
FH 16 Hartfalen & fysiotherapie ........................................................................................................ 65
FH 17 Poli-klinische revalidatie ......................................................................................................... 69
FH-Pathologie 2 Longziekte ............................................................................................................... 76
FH 18 Training + coaching lifestyle .................................................................................................... 83
FH 19 Poliklinische hartrevalidatie .................................................................................................... 85
Week 5................................................................................................................................................... 86
FH 20 Chronisch zorgnet ................................................................................................................... 86
FH21 COPD: diagnostiek en inspanningsbeperking .......................................................................... 87
FH 22 COPD en training ..................................................................................................................... 93
FH 23 COPD en aanvullende strategieën .......................................................................................... 99
FH 24 Diagnostiek en behandeling dyspneu ................................................................................... 102
FH 26 Geriatrie ................................................................................................................................ 104
Week 6................................................................................................................................................. 107
1
, FH 27 Mucusklaring en ontspanningstechnieken ........................................................................... 107
FH 28 Ontspanning .......................................................................................................................... 112
FH 29 Gezondheidsvaardigheden.................................................................................................... 114
FH 30 Mucusklaring ......................................................................................................................... 116
FH 31 Ontspanning en ademhaling ................................................................................................. 118
FH 32 Longrevalidatie en training ................................................................................................... 120
Neuromusculaire elektrostimulatie als training voor COPD-patiënten .......................................... 123
Week 7................................................................................................................................................. 124
FH-PATH-3 Diabetes Mellitus (DM) type II (en I) pathologie en medische diagnostiek.................. 124
FH 33 Diabetes Mellitus type II (en I) behandelen .......................................................................... 129
FH 35 Fysiotherapie bij oncologie gastdocent ................................................................................ 136
FH 36 Monitoren van lifestyle met behulp van technologie ........................................................... 142
FH 38 Groene spelen ....................................................................................................................... 143
FH 39 Gezondheid en monitoren en apps ....................................................................................... 145
Week 8................................................................................................................................................. 146
FH 40 Casus risicofactoren & sPAV ................................................................................................. 146
FH 41 Casus hart .............................................................................................................................. 147
FH 42 Casus long.............................................................................................................................. 148
Klinisch redeneren ........................................................................................................................... 149
2
,Week 1
FH 1 leefstijl en risicofactoren
Leerdoelen
1. De FIO kent de risicofactoren die gerelateerd zijn aan chronische aandoeningen en lifestyle.
2. De FIO kan onderscheid maken tussen beïnvloedbare en niet beïnvloedbare risicofactoren.
3. De FIO heeft kennis van de risicofactoren en de betreffende normaalwaardes.
4. De FIO weet welke lifestyle gerelateerde risicofactoren beïnvloed worden tijdens het
fysiotherapeutisch behandeltraject.
Voorbereidende opdracht (1 SLH)
✓ Risicofactoren worden onderverdeeld in veranderbare en niet-veranderbare risico factoren.
Wat houdt dit in voor jouw werk als fysiotherapeut?
✓ Maak een overzicht van de risicofactoren voor de ontwikkeling van chronische aandoeningen
(NCDs)
Definitie
Chronic diseases, ook wel non-communicabl diseases (NCDs) genoemd, zijn niet overdraagbare
aandoeningen. Ze zijn van lange duur en meestal langzaam progressief. De 4 meest voorkomende
NCDs zijn:
➢ Cardiovasculaire aandoeningen (beroerte)
➢ Kanker
➢ Chronische longaandoeningen (COPD en astma)
➢ Diabetes mellitus
Onze leefstijl heeft veel invloed op deze aandoeningen. Het aantal gevallen neemt alleen maar toe.
➢ B → bewegen
➢ R → roken
➢ A → alcohol
➢ V → voeding
➢ O → ontspanning
➢ D → drugs (medicatie)
Risicofactoren die je kunt beïnvloeden zijn:
➢ Hoge bloeddruk
➢ Te hoog cholesterol
➢ Roken
➢ Fysieke inactiviteit
➢ Obesitas
➢ Ongezonde voeding
➢ Diabetes mellitus
➢ Metabool syndroom
➢ Alcohol
➢ Lage socio-economische status
➢ Mentale gezondheidsproblemen
➢ Psychosociale stress
3
, Hoge bloeddruk
➢ Hypertensie
➢ Ideale bloeddruk → 120/80 mmHg
➢ Systolisch: druk wanneer het hart pompt
➢ Diastolisch: druk wanneer het hart ontspant
➢ Hoge bloeddruk → 140/90 mmHg
Weinig symptomen, maar richt wel schade aan
➢ Beschadiging endotheel
➢ Vorming van plak, die verstoppingen kunnen veroorzaken
➢ Oorzaak van nier falen of hart-/herseninfarcten
Bloeddruk verlagen
Belangrijke factoren:
➢ Goede voeding
➢ Gebruik voedingsmiddelen rijk aan kalium, calcium en magnesium
➢ Beperkt inname van keukenzout
➢ Stress
➢ Vermijd stressvolle situaties
➢ Zorg voor voldoende ontspanning
➢ Lichamelijk activiteit verhogen
➢ Word lichamelijk actiever
Hoog cholesterol
➢ LDL-cholesterol: afval (Low density lipides)
➢ Het teveel wordt vanuit de lever aan de lopende band in het lichaam gedumpt en bevordert
slagaderziekte
➢ HDL-cholesterol (high density lipides)
➢ Brengt het overtollige LDL-cholesterol ‘’met kruiwagentjes tegelijk’’ terug naar de lever waar
het wordt afgebroken.
➢ Het gaat mis bij te veel inname van verzadigde vetzuren, met name transvetten wat leidt tot
sterkere verhoging van LDL-gehalte. (wanneer HDL het niet meer aan kan om de LDL weg te
voeren dan krijg je dumping in het lichaam.)
➢ Lichamelijke activiteit zorgt voor toename HDL- gehalte.
Cholesterolwaarde
➢ Normale cholesterolwaarde: 5 mmol/liter
➢ Lichte verhoging: 6,4 mmol/L
➢ Ernstige verhoging: 6,5-7,9 mmol/L
➢ Nodig: cholesterolverlagers
➢ Sterke verhoging meer of gelijk aan 8 mmol/L
➢ Kans op atherosclerose 4x hoger dan normaal
➢ LDL waarde moet onder 3mmol/l zijn dan is dit goed. Bij kans op hart-en vaatziekten moet
het 2.6 mmol/l zijn of lager.
4
