Staatsinrichting: hoe de macht is verdeeld in ons land. Gaat over hoe de politieke
macht is verdeeld.
Belangrijke personen: Thorbecke (liberaal kamerlid) & Koning willem II
Belangrijke jaartallen: 1815 grondwet & 1848 grondwet gewijzigd
Koning willem I was de eerste koning van NL.
Koning willem II en Koning Willem III kregen te maken met de grondwetswijziging.
In 1815 wordt NL een constitutionele monarchie. Parlement (1e en 2e kamer) is de
volksvertegenwoordiging.
1815: Willem I heeft de meeste macht en ministers zijn de dienaren die hem helpen.
In 1830 komen Belgen in opstand tegen Willem I
België werd uiteindelijk zelfstandig in 1839.
De Damoproer: 1848
Mensen in Amsterdam gaan de straat op en er ontstaan rellen ze willen dat macht
beter wordt verdeeld.
Willem II: ‘In één nacht van conservatief naar liberaal’
Johan Rudolph Thorbecke, kreeg de opdracht om de grondwet te wijzigen dit
gebeurde in 1848.
Koning keurt wetten niet meer goed maar het parlement
De koning wordt onschendbaar -> ministers zijn verantwoordelijk
Parlement beslist hoeveel geld er wordt uitgegeven
Burgers krijgen grondrechten: onderwijs, vrijheid van vereniging en vrijheid van
vergadering.
Democratie? -> nee, alleen rijke mannen mogen stemmen (censuskiesrecht)
, Luxemburgse kwestie
Ruzie tussen het parlement en de koning over Luxemburg.
1866-1867 Willem III wil Luxemburg verkopen. Alle ministers waren akkoord.
Parlement weet hier niets van.
Parlement het machtigst.
Liberalen, Liberale Unie
- Vrijheid, overheid moet zich weinig bemoeien met de mensen
- Liberale partij nu, VVD
socialisten, sociaal democraten
- democraten komen vooral op voor armere mensen. Vinden dat de overheid
veel moet helpen.
- SDAP: Sociaal-Democratische-Arbeiders-Partij
- Leider was: Troelstra
- Maakte een grote fout! Hij denkt dat Nederland klaar was voor een grote
revolutie. Hij roept veel mensen maar kreeg niet genoeg mensen op z’n been.
1918
Confessionelen - protestanten
- Handelen vanuit een geloofsovertuiging
- 1879: Anti-Revolutionaire Partij, afkorting: ARP
- Wilde kiesrecht voor mannen
- Grote aanhang onder de kleine luyden
- Wordt geleid door Abraham Kuyper
Confessionelen - Katholieken
- Wordt geleid door Schaepman
- RKSP - Rooms-Katholieke-Staats-Partij
- Katholieke emancipatie
- ----> Gelijkheid voor geloven
1848: machtsverschuiving
NL wordt een parlementaire democratie: burgers kiezen het parlement
Censuskiesrecht: Rijke mannen, die bepaald percentage belasting betalen mogen
stemmen..
macht is verdeeld.
Belangrijke personen: Thorbecke (liberaal kamerlid) & Koning willem II
Belangrijke jaartallen: 1815 grondwet & 1848 grondwet gewijzigd
Koning willem I was de eerste koning van NL.
Koning willem II en Koning Willem III kregen te maken met de grondwetswijziging.
In 1815 wordt NL een constitutionele monarchie. Parlement (1e en 2e kamer) is de
volksvertegenwoordiging.
1815: Willem I heeft de meeste macht en ministers zijn de dienaren die hem helpen.
In 1830 komen Belgen in opstand tegen Willem I
België werd uiteindelijk zelfstandig in 1839.
De Damoproer: 1848
Mensen in Amsterdam gaan de straat op en er ontstaan rellen ze willen dat macht
beter wordt verdeeld.
Willem II: ‘In één nacht van conservatief naar liberaal’
Johan Rudolph Thorbecke, kreeg de opdracht om de grondwet te wijzigen dit
gebeurde in 1848.
Koning keurt wetten niet meer goed maar het parlement
De koning wordt onschendbaar -> ministers zijn verantwoordelijk
Parlement beslist hoeveel geld er wordt uitgegeven
Burgers krijgen grondrechten: onderwijs, vrijheid van vereniging en vrijheid van
vergadering.
Democratie? -> nee, alleen rijke mannen mogen stemmen (censuskiesrecht)
, Luxemburgse kwestie
Ruzie tussen het parlement en de koning over Luxemburg.
1866-1867 Willem III wil Luxemburg verkopen. Alle ministers waren akkoord.
Parlement weet hier niets van.
Parlement het machtigst.
Liberalen, Liberale Unie
- Vrijheid, overheid moet zich weinig bemoeien met de mensen
- Liberale partij nu, VVD
socialisten, sociaal democraten
- democraten komen vooral op voor armere mensen. Vinden dat de overheid
veel moet helpen.
- SDAP: Sociaal-Democratische-Arbeiders-Partij
- Leider was: Troelstra
- Maakte een grote fout! Hij denkt dat Nederland klaar was voor een grote
revolutie. Hij roept veel mensen maar kreeg niet genoeg mensen op z’n been.
1918
Confessionelen - protestanten
- Handelen vanuit een geloofsovertuiging
- 1879: Anti-Revolutionaire Partij, afkorting: ARP
- Wilde kiesrecht voor mannen
- Grote aanhang onder de kleine luyden
- Wordt geleid door Abraham Kuyper
Confessionelen - Katholieken
- Wordt geleid door Schaepman
- RKSP - Rooms-Katholieke-Staats-Partij
- Katholieke emancipatie
- ----> Gelijkheid voor geloven
1848: machtsverschuiving
NL wordt een parlementaire democratie: burgers kiezen het parlement
Censuskiesrecht: Rijke mannen, die bepaald percentage belasting betalen mogen
stemmen..
