Samenvatting literatuur week 4 Ondernemingsrecht:
→ Aansprakelijkheid van de vennootschap, vertegenwoordiging
Literatuur:
M.J. Kroeze, L. Timmerman & J.B. Wezeman, De kern van het ondernemingsrecht:
● Hoofdstuk 6
● Hoofdstuk 9: §9.2, §9.6 en §9.7.
Aanvullende literatuur:
● Hijma-Olthof, Compendium Nederlands vermogensrecht, nrs. 76-85 (Canvas
onder weekmodules).
Jurisprudentie:
Over vertegenwoordiging van personenvennootschappen:
● HR 19 april 2019, NJ 2019,438 (UWV/X)
Over vertegenwoordiging van kapitaalvennootschappen:
● HR 17 december 1982, NJ 1983, 480 Bibolini
Over aansprakelijkheid van de vennootschap uit onrechtmatige daad:
● HR 6 april 1979, NJ 1980, 34 Kleuterschool Babbel
Over aansprakelijkheid in concernverhoudingen:
● HR 19 februari 1988, NJ 1988, 487 Albada Jelgersma
Over aansprakelijkheid op grond van vereenzelviging:
● HR 13 oktober 2000, NJ 2000, 698 Rainbow
Opzet van week 4:
,Week 4 gaat over de aansprakelijkheid van de vennootschap, op welke manieren
kan er aansprakelijkheid ontstaan. Volgende week bespreken we de
aansprakelijkheid van de vennooten zelf. Dus niet de aansprakelijkheid van de cv,
maatschap, vof, nv en bv als geheel en hun gezamenlijke vermogen. Het gaat dan
over hun hoofdelijke aansprakelijkheid, welk regime per rechtspersoon en
personenvennootschap verschilt. Kunnen zij worden aangesproken op hun
privévermogens?
DEEL I: Manieren aansprakelijkheid/ verbintenis verplichting
Aansprakelijkheid van rechtspersonen ( nv en bv ) en
personenvennootschappen ( vof, maatschap en cv )
De aansprakelijkheid van de rechtspersonen en personenvennootschappen kan op 3
verschillende manieren ontstaan:
LET OP: we zien dan een verbintenis en de verplichting die daaruit volgt ook als
aansprakelijkheid
1) Contractueel, rechtsgeldig vertegenwoordigd.
Aansprakelijkheid kan ontstaan uit een contract, er is een contract en die wordt niet
nagekomen. OF het bestaat uit de verplichting van het contract. Contracten en
verbintenissen tussen rechtspersonen/personenvennootschappen en derden
kunnen ontstaan door vertegenwoordiging.
2) Onrechtmatige daad (6:162 BW).
3) Verbintenis uit andere bron dan overeenkomst of onrechtmatige daad:
● Zaakwaarneming (6:198 BW).
● Onverschuldigde betaling (6:203 BW).
● Ongerechtvaardigde verrijking (6:212 BW).
Deel II: Aansprakelijkheid/verbintenis door contract
→ Contracten/aansprakelijkheid ontstaan wanneer de
rechtspersoon/personenvennootschap succesvol vertegenwoordigd wordt
,door een lid van die rechtsvorm en die en overeenkomst sluit met een
derden
Vertegenwoordiging:
BOEK:
Bij vertegenwoordiging gaat het om het verrichten van rechtshandelingen namens
de onderneming met een derde, de wederpartij. Zo’n rechtshandeling kan
bijvoorbeeld een overeenkomst zijn of een proceshandeling. De vertegenwoordiger
zorgt er met zijn vertegenwoordigingshandeling voor dat de onderneming partij
wordt bij die overeenkomst.
- Vertegenwoordiger handelt namens de principaal ( in naam van )
- Vertegenwoordiger kan louter de principaal binden voor zover hij
daartoe bevoegd is ( art. 3:66 BW ) → titel volmacht
De vertegenwoordiger handelt in naam van de principaal, en brengt daarmee een
contract tot stand tussen de derde en de principaal. De vertegenwoordiger valt weg.
Grondslagen vertegenwoordigheidsbevoegdheid:
- Op basis van door principaal verstrekte volmacht ( art. 3:60 BW )
- Vertegenwoordigingsbevoegdheid op grond van de wet, per rechtsvorm
verschillend
Vertegenwoordiging vereniging, coöperatie en stichting
BOEK:
, Voor de vereniging, de coöperatie en de stichting gelden regels voor de
vertegenwoordigingsbevoegdheid van het bestuur die lijken op die voor de nv en
de bv. Het grote verschil is dat bij een vereniging, een coöperatie en een stichting
niet op grond van de wet zelf vertegenwoordigingsbevoegdheid toekomt aan de
individuele bestuurders. Zie art. 2:45 lid 2 BW voor de vereniging, art. 2:53a BW jo.
art. 2:45 lid 2 BW ( voor de coorperatie geldt hetzelfde artikel als bij de vereniging
door schakelbepaling art. 2:53a BW ) voor de coöperatie en art. 2:292 lid 2 BW
voor de stichting: ‘De statuten kunnen de bevoegdheid tot vertegenwoordiging
bovendien toekennen aan een of meer bestuurders.’
Het gevolg van het in de wet onthouden van volledige
vertegenwoordigingsbevoegdheid aan individuele bestuurders van verenigingen,
coöperaties en stichtingen is dat deze bestuurders in beginsel minder zelfstandig
kunnen optreden dan die van een nv of een bv.
Dan valt er nog te wijzen op art. 2:44 lid 2 BW. De uitsluitingen, beperkingen en
voorwaarden waarop dit artikel doelt, zijn wettelijk toegelaten beperkingen van en
voorwaarden voor de vertegenwoordigingsbevoegdheid. Zij kunnen dus op grond
van art. 2:45 lid 3 BW aan een wederpartij worden tegengeworpen. Het bestuur is
met werking tegenover derden onbevoegd om een aantal belangrijke transacties
namens de vereniging te verrichten, tenzij die bevoegdheid volgt uit een regeling in
of krachtens de statuten. De regeling geldt ook voor de stichting ( zie art. 2:291 lid
2 BW ). Voor coorperaties geldt zij niet.
LEES de artikelen even goed door.
Vertegenwoordiging maatschap:
BOEK:
→ Aansprakelijkheid van de vennootschap, vertegenwoordiging
Literatuur:
M.J. Kroeze, L. Timmerman & J.B. Wezeman, De kern van het ondernemingsrecht:
● Hoofdstuk 6
● Hoofdstuk 9: §9.2, §9.6 en §9.7.
Aanvullende literatuur:
● Hijma-Olthof, Compendium Nederlands vermogensrecht, nrs. 76-85 (Canvas
onder weekmodules).
Jurisprudentie:
Over vertegenwoordiging van personenvennootschappen:
● HR 19 april 2019, NJ 2019,438 (UWV/X)
Over vertegenwoordiging van kapitaalvennootschappen:
● HR 17 december 1982, NJ 1983, 480 Bibolini
Over aansprakelijkheid van de vennootschap uit onrechtmatige daad:
● HR 6 april 1979, NJ 1980, 34 Kleuterschool Babbel
Over aansprakelijkheid in concernverhoudingen:
● HR 19 februari 1988, NJ 1988, 487 Albada Jelgersma
Over aansprakelijkheid op grond van vereenzelviging:
● HR 13 oktober 2000, NJ 2000, 698 Rainbow
Opzet van week 4:
,Week 4 gaat over de aansprakelijkheid van de vennootschap, op welke manieren
kan er aansprakelijkheid ontstaan. Volgende week bespreken we de
aansprakelijkheid van de vennooten zelf. Dus niet de aansprakelijkheid van de cv,
maatschap, vof, nv en bv als geheel en hun gezamenlijke vermogen. Het gaat dan
over hun hoofdelijke aansprakelijkheid, welk regime per rechtspersoon en
personenvennootschap verschilt. Kunnen zij worden aangesproken op hun
privévermogens?
DEEL I: Manieren aansprakelijkheid/ verbintenis verplichting
Aansprakelijkheid van rechtspersonen ( nv en bv ) en
personenvennootschappen ( vof, maatschap en cv )
De aansprakelijkheid van de rechtspersonen en personenvennootschappen kan op 3
verschillende manieren ontstaan:
LET OP: we zien dan een verbintenis en de verplichting die daaruit volgt ook als
aansprakelijkheid
1) Contractueel, rechtsgeldig vertegenwoordigd.
Aansprakelijkheid kan ontstaan uit een contract, er is een contract en die wordt niet
nagekomen. OF het bestaat uit de verplichting van het contract. Contracten en
verbintenissen tussen rechtspersonen/personenvennootschappen en derden
kunnen ontstaan door vertegenwoordiging.
2) Onrechtmatige daad (6:162 BW).
3) Verbintenis uit andere bron dan overeenkomst of onrechtmatige daad:
● Zaakwaarneming (6:198 BW).
● Onverschuldigde betaling (6:203 BW).
● Ongerechtvaardigde verrijking (6:212 BW).
Deel II: Aansprakelijkheid/verbintenis door contract
→ Contracten/aansprakelijkheid ontstaan wanneer de
rechtspersoon/personenvennootschap succesvol vertegenwoordigd wordt
,door een lid van die rechtsvorm en die en overeenkomst sluit met een
derden
Vertegenwoordiging:
BOEK:
Bij vertegenwoordiging gaat het om het verrichten van rechtshandelingen namens
de onderneming met een derde, de wederpartij. Zo’n rechtshandeling kan
bijvoorbeeld een overeenkomst zijn of een proceshandeling. De vertegenwoordiger
zorgt er met zijn vertegenwoordigingshandeling voor dat de onderneming partij
wordt bij die overeenkomst.
- Vertegenwoordiger handelt namens de principaal ( in naam van )
- Vertegenwoordiger kan louter de principaal binden voor zover hij
daartoe bevoegd is ( art. 3:66 BW ) → titel volmacht
De vertegenwoordiger handelt in naam van de principaal, en brengt daarmee een
contract tot stand tussen de derde en de principaal. De vertegenwoordiger valt weg.
Grondslagen vertegenwoordigheidsbevoegdheid:
- Op basis van door principaal verstrekte volmacht ( art. 3:60 BW )
- Vertegenwoordigingsbevoegdheid op grond van de wet, per rechtsvorm
verschillend
Vertegenwoordiging vereniging, coöperatie en stichting
BOEK:
, Voor de vereniging, de coöperatie en de stichting gelden regels voor de
vertegenwoordigingsbevoegdheid van het bestuur die lijken op die voor de nv en
de bv. Het grote verschil is dat bij een vereniging, een coöperatie en een stichting
niet op grond van de wet zelf vertegenwoordigingsbevoegdheid toekomt aan de
individuele bestuurders. Zie art. 2:45 lid 2 BW voor de vereniging, art. 2:53a BW jo.
art. 2:45 lid 2 BW ( voor de coorperatie geldt hetzelfde artikel als bij de vereniging
door schakelbepaling art. 2:53a BW ) voor de coöperatie en art. 2:292 lid 2 BW
voor de stichting: ‘De statuten kunnen de bevoegdheid tot vertegenwoordiging
bovendien toekennen aan een of meer bestuurders.’
Het gevolg van het in de wet onthouden van volledige
vertegenwoordigingsbevoegdheid aan individuele bestuurders van verenigingen,
coöperaties en stichtingen is dat deze bestuurders in beginsel minder zelfstandig
kunnen optreden dan die van een nv of een bv.
Dan valt er nog te wijzen op art. 2:44 lid 2 BW. De uitsluitingen, beperkingen en
voorwaarden waarop dit artikel doelt, zijn wettelijk toegelaten beperkingen van en
voorwaarden voor de vertegenwoordigingsbevoegdheid. Zij kunnen dus op grond
van art. 2:45 lid 3 BW aan een wederpartij worden tegengeworpen. Het bestuur is
met werking tegenover derden onbevoegd om een aantal belangrijke transacties
namens de vereniging te verrichten, tenzij die bevoegdheid volgt uit een regeling in
of krachtens de statuten. De regeling geldt ook voor de stichting ( zie art. 2:291 lid
2 BW ). Voor coorperaties geldt zij niet.
LEES de artikelen even goed door.
Vertegenwoordiging maatschap:
BOEK: