VV HOORCOLLEGES
Tentamen = MC
HOORCOLLEGE 1 – INLEIDING
Fase 1 van ontwikkelingsfase in de veterinaire volksgezondheid = voedselzekerheid
Fase 2 van ontwikkelingsfase in de veterinaire volksgezondheid = vleeskeuring en
zoönosecontrole
Fase 3 van ontwikkelingsfase in de veterinaire volksgezondheid =
gezondheidswetenschappen
STEC (Shiga Toxine-producerende E. coli): E. coli-stammen die Shiga-toxinen produceren
en zo ernstige darminfecties bij mens en dier kunnen veroorzaken (o.a. diarree,
hemolytisch uremisch syndroom). Het is commensaal bij runderen. Belangrijke zoönose;
transmissie via besmet vlees, rauwe melk, groentes (kiemgroentes) of mest.
Cryptosporidose: Zoönose veroorzaakt door Cryptosporidium parvum; protozo die
darminfecties veroorzaakt bij mens en dier (vooral kalveren/lammetjes). Overdracht via
fecaal-orale route (besmet water, voedsel of contact met vacht waar poep op zit).
Symptomen: waterige diarree; zelflimiterend bij gezonde individuen, ernstig bij
immuungecompromitteerden (YOPI).
Rauw vlees voor hond en kat
- Risico voor dier: of hij wel genoeg mineralen en nutriënten binnenkrijgt
- Risico voor omgeving: waar je klaarmaakt en mensen voor ziektes
Doe het niet geven!
Zoönosen bij paarden
Clostridium difficile: te weinig onderzoek over gedaan
Cryptosporidium
Dermatophilose: regenschurft/regenrot (vochtige omstandigheden).
Giardia
Malleus (kwade droes)
Miltvuur
Phrodococcus eqiu
Venezuelan equine encophalomyelitis
RIVM zegt meer ziektes van paarden die zoönose dit is ook met als je vlees niet goed
verhit.
Er zijn heel veel paarden ongeregistreerd en schapen antibiotica gebruik wordt vaak niet
in computers gezet.
VETERINARY PUBLIC HEALTH (VPH)
Vakgebied binnen de diergeneeskunde dat zich richt op het beschermen van de
volksgezondheid door controle van zoönose, voedselveiligheid, dierenwelzijn en
milieugezondheid via diergezondheidsmaatregelen en toezicht op de voedselketen.
Meer aandacht voor zoönose nationaal actieplan versterken zoönose beleid
1. Preventie: voorkomend dat zoönose ontstaan en verspreiden
2. Detectie: ziekteverwekkers altijd optijd opmerken
3. Respons : snel reageren op eventuele uitbraken
Samenwerking tussen veterinaire en humane partijen!
,ONE HEALTH (OH)
= het idee dat de gezondheid van mens, dier en milieu met elkaar verbonden is. Als
dieren ziek worden, kan dat ook gevolgen hebben voor mensen, bijvoorbeeld bij ziektes
die overdraagbaar zijn tussen dier en mens. Daarom werken dierenartsen, artsen en
milieudeskundigen samen om ziekten te voorkomen en de leefomgeving gezond te
houden. Vanuit veterinair oogpunt speelt de dierenarts dus een belangrijke rol in het
beschermen van zowel diergezondheid als volksgezondheid.
- Dier en planten gezondheid
- Omgeving en milieu gezondheid
- Mensen gezondheid
Niet alleen maar aan het individuele dier te denken, maar ook aan het milieu. Hond met
vlooienmiddel het haar niet kammen en aan vogels geven risico.
VOEDSELKETEN EN KRINGLOOP DENKEN
NL: veel import en export
- Zuivel het grootst (door de drama in china met melanine babypoeder)
Voedselketen
Is erop gemaakt om van het basisproduct (ruwe grondstof) een hoogwaardig product te
maken en te verkopen (geld verdienen). Als je producten maakt dan krijg je reststromen,
en daarvan krijg je problemen: mest, stikstof, etc.
In de hele keten werken
dierenartsen
,Wat doe je met de restproducten?
Afzetmarkt voor krijgen circulaire kringlopen!
In die kringlopen kan je ook weer risico hebben.
- Een hantavirusuitbraak ontstaat meestal als er veel muizen zijn, bijvoorbeeld na
een jaar met veel voedsel (zoals eikels of zaden). Meer muizen betekent meer
virus in de omgeving, en mensen kunnen besmet raken door in contact te komen
met uitwerpselen of urine van besmette muizen.
- Lyme ziekte via teken heeft te maken met veranderd landgebruik en
kwamen meer herten meer teken. Lyme begon bij herten.
- Ebola: probleem is dat er steeds meer bushmeat (vlees vanuit apen) meer naar
stedelijke gebieden kwam. Gaf uitbraken.
- E.coli: mensen terug naar de natuur en groente willen eten. Niet alleen maar
zuivel, kaas melkmaar ook groentes.
One health en voedselveiligheid
- Food borne transmissie
- Contact met dieren
- Houden van dieren
o Besmetten van water
- Transmissie naar plantaardige producten
- Chemische contaminanten
- Resistente genen door antibiotica
HOORCOLLEGE 2 – ZIEKTELAST, BRONATTRIBUTIE EN PRIORITERING
INTERVENTIES
Hoe definieer je de impact of belang van een ziekte?
Ziekten beïnvloeden verschillende aspecten
- Gezondheid
o Korte termijn
o Lange termijn: lang problemen ervan
- Welzijn
o Mentale gezondheid
- Economisch
o Duur
o Kosten overheid
o Kosten patiënt
Ziektelast = het kwantificeren van deze aspecten vereist specifieke meet methoden!
Tellen van het gevallen
Sterftegevallen
Ernst van gevallen
o Duur van symptomen
o Risico op langdurige gevolgen
o Vermindering van kwaliteit van leven
o Behoefte aan gespecialiseerde zorg: ziekenhuis, ICU, revalidatie
Ernst van sterfte: het is anders als een kind sterft dan een bejaard iemand. Een kind heeft
veel meer jaren niet kunnen leven.
, Samenvattende indicatoren voor volksgezondheid
DALY = enige maat die relevant is om te weten (tentamenstof)
DALY = Disability-Adjusted Life Year → maat voor hoeveel gezonde levensjaren
verloren gaan door ziekte of vroegtijdige dood. Drukt de impact van de ziekte in termen
van gezondheidsverlies aan.
Biedt een coherente vergelijkbare beschrijving van de ziektelast tussen ziekten en
landen.
- Meest voorkomende maat van ziektelast voor zowel infectieziekten als niet-
infectieuze ziekten
- Ziektelast is een functie van het aantal getroffen personen, de duur van de
nadelige gezondheidseffecten en de ernst van deze effecten
Optellen van alle rode stukjes: de tijd die wij hebben geleefd met een disability/ziekte is
de YLD eerste component van de DALY.
YLL is tweede component: je hebt natuurlijk een levensverwachting en als je die leeftijd
niet bereikt door premature sterfte dan heb je een aantal jaren niet kunnen leven YLL.
Stel je hebt een persoon met een levensverwachting van 80 jaar (EU is 82 jaar
gemiddeld). Deze persoon heeft de eerste 20 jaar in perfecte gezondheid geleefd. De
relatieve handicap was daar 0. Toen deze persoon 20 jaar was kreeg hij een relatieve
handicap van 0,4, dus de kwaliteit van leven van deze persoon is gedaald met 40%. Deze
persoon heeft nog 40 jaar met deze handicap geleefd. Deze persoon heeft 16 jaar van
zijn leven niet in perfecte gezondheid kunnen leven 40 jaar x 0,4 = 16 jaar. YLD = 16.
Tentamen = MC
HOORCOLLEGE 1 – INLEIDING
Fase 1 van ontwikkelingsfase in de veterinaire volksgezondheid = voedselzekerheid
Fase 2 van ontwikkelingsfase in de veterinaire volksgezondheid = vleeskeuring en
zoönosecontrole
Fase 3 van ontwikkelingsfase in de veterinaire volksgezondheid =
gezondheidswetenschappen
STEC (Shiga Toxine-producerende E. coli): E. coli-stammen die Shiga-toxinen produceren
en zo ernstige darminfecties bij mens en dier kunnen veroorzaken (o.a. diarree,
hemolytisch uremisch syndroom). Het is commensaal bij runderen. Belangrijke zoönose;
transmissie via besmet vlees, rauwe melk, groentes (kiemgroentes) of mest.
Cryptosporidose: Zoönose veroorzaakt door Cryptosporidium parvum; protozo die
darminfecties veroorzaakt bij mens en dier (vooral kalveren/lammetjes). Overdracht via
fecaal-orale route (besmet water, voedsel of contact met vacht waar poep op zit).
Symptomen: waterige diarree; zelflimiterend bij gezonde individuen, ernstig bij
immuungecompromitteerden (YOPI).
Rauw vlees voor hond en kat
- Risico voor dier: of hij wel genoeg mineralen en nutriënten binnenkrijgt
- Risico voor omgeving: waar je klaarmaakt en mensen voor ziektes
Doe het niet geven!
Zoönosen bij paarden
Clostridium difficile: te weinig onderzoek over gedaan
Cryptosporidium
Dermatophilose: regenschurft/regenrot (vochtige omstandigheden).
Giardia
Malleus (kwade droes)
Miltvuur
Phrodococcus eqiu
Venezuelan equine encophalomyelitis
RIVM zegt meer ziektes van paarden die zoönose dit is ook met als je vlees niet goed
verhit.
Er zijn heel veel paarden ongeregistreerd en schapen antibiotica gebruik wordt vaak niet
in computers gezet.
VETERINARY PUBLIC HEALTH (VPH)
Vakgebied binnen de diergeneeskunde dat zich richt op het beschermen van de
volksgezondheid door controle van zoönose, voedselveiligheid, dierenwelzijn en
milieugezondheid via diergezondheidsmaatregelen en toezicht op de voedselketen.
Meer aandacht voor zoönose nationaal actieplan versterken zoönose beleid
1. Preventie: voorkomend dat zoönose ontstaan en verspreiden
2. Detectie: ziekteverwekkers altijd optijd opmerken
3. Respons : snel reageren op eventuele uitbraken
Samenwerking tussen veterinaire en humane partijen!
,ONE HEALTH (OH)
= het idee dat de gezondheid van mens, dier en milieu met elkaar verbonden is. Als
dieren ziek worden, kan dat ook gevolgen hebben voor mensen, bijvoorbeeld bij ziektes
die overdraagbaar zijn tussen dier en mens. Daarom werken dierenartsen, artsen en
milieudeskundigen samen om ziekten te voorkomen en de leefomgeving gezond te
houden. Vanuit veterinair oogpunt speelt de dierenarts dus een belangrijke rol in het
beschermen van zowel diergezondheid als volksgezondheid.
- Dier en planten gezondheid
- Omgeving en milieu gezondheid
- Mensen gezondheid
Niet alleen maar aan het individuele dier te denken, maar ook aan het milieu. Hond met
vlooienmiddel het haar niet kammen en aan vogels geven risico.
VOEDSELKETEN EN KRINGLOOP DENKEN
NL: veel import en export
- Zuivel het grootst (door de drama in china met melanine babypoeder)
Voedselketen
Is erop gemaakt om van het basisproduct (ruwe grondstof) een hoogwaardig product te
maken en te verkopen (geld verdienen). Als je producten maakt dan krijg je reststromen,
en daarvan krijg je problemen: mest, stikstof, etc.
In de hele keten werken
dierenartsen
,Wat doe je met de restproducten?
Afzetmarkt voor krijgen circulaire kringlopen!
In die kringlopen kan je ook weer risico hebben.
- Een hantavirusuitbraak ontstaat meestal als er veel muizen zijn, bijvoorbeeld na
een jaar met veel voedsel (zoals eikels of zaden). Meer muizen betekent meer
virus in de omgeving, en mensen kunnen besmet raken door in contact te komen
met uitwerpselen of urine van besmette muizen.
- Lyme ziekte via teken heeft te maken met veranderd landgebruik en
kwamen meer herten meer teken. Lyme begon bij herten.
- Ebola: probleem is dat er steeds meer bushmeat (vlees vanuit apen) meer naar
stedelijke gebieden kwam. Gaf uitbraken.
- E.coli: mensen terug naar de natuur en groente willen eten. Niet alleen maar
zuivel, kaas melkmaar ook groentes.
One health en voedselveiligheid
- Food borne transmissie
- Contact met dieren
- Houden van dieren
o Besmetten van water
- Transmissie naar plantaardige producten
- Chemische contaminanten
- Resistente genen door antibiotica
HOORCOLLEGE 2 – ZIEKTELAST, BRONATTRIBUTIE EN PRIORITERING
INTERVENTIES
Hoe definieer je de impact of belang van een ziekte?
Ziekten beïnvloeden verschillende aspecten
- Gezondheid
o Korte termijn
o Lange termijn: lang problemen ervan
- Welzijn
o Mentale gezondheid
- Economisch
o Duur
o Kosten overheid
o Kosten patiënt
Ziektelast = het kwantificeren van deze aspecten vereist specifieke meet methoden!
Tellen van het gevallen
Sterftegevallen
Ernst van gevallen
o Duur van symptomen
o Risico op langdurige gevolgen
o Vermindering van kwaliteit van leven
o Behoefte aan gespecialiseerde zorg: ziekenhuis, ICU, revalidatie
Ernst van sterfte: het is anders als een kind sterft dan een bejaard iemand. Een kind heeft
veel meer jaren niet kunnen leven.
, Samenvattende indicatoren voor volksgezondheid
DALY = enige maat die relevant is om te weten (tentamenstof)
DALY = Disability-Adjusted Life Year → maat voor hoeveel gezonde levensjaren
verloren gaan door ziekte of vroegtijdige dood. Drukt de impact van de ziekte in termen
van gezondheidsverlies aan.
Biedt een coherente vergelijkbare beschrijving van de ziektelast tussen ziekten en
landen.
- Meest voorkomende maat van ziektelast voor zowel infectieziekten als niet-
infectieuze ziekten
- Ziektelast is een functie van het aantal getroffen personen, de duur van de
nadelige gezondheidseffecten en de ernst van deze effecten
Optellen van alle rode stukjes: de tijd die wij hebben geleefd met een disability/ziekte is
de YLD eerste component van de DALY.
YLL is tweede component: je hebt natuurlijk een levensverwachting en als je die leeftijd
niet bereikt door premature sterfte dan heb je een aantal jaren niet kunnen leven YLL.
Stel je hebt een persoon met een levensverwachting van 80 jaar (EU is 82 jaar
gemiddeld). Deze persoon heeft de eerste 20 jaar in perfecte gezondheid geleefd. De
relatieve handicap was daar 0. Toen deze persoon 20 jaar was kreeg hij een relatieve
handicap van 0,4, dus de kwaliteit van leven van deze persoon is gedaald met 40%. Deze
persoon heeft nog 40 jaar met deze handicap geleefd. Deze persoon heeft 16 jaar van
zijn leven niet in perfecte gezondheid kunnen leven 40 jaar x 0,4 = 16 jaar. YLD = 16.
