Algemeen internistisch lichamelijk onderzoek
NB Hieronder worden alleen de onderdelen van het lichamelijk onderzoek genoemd
die altijd worden uitgevoerd. Op indicatie kunnen aanvullende onderzoeken
uitgevoerd worden.
Algemene principes van het algemeen internistisch lichamelijk onderzoek:
• Ontkledingsinstructies: patiënt moet alles behalve ondergoed uittrekken (BH zo
nodig ook)
• Houding van patiënt: tijdens algemene indruk en onderzoek van hoofd-hals en
thorax achterzijde moet de patiënt zitten en tijdens onderzoek van thorax
voorzijde, abdomen en extremiteiten moet patiënt liggen met hoofd 30° geheven
Algemene indruk
Onderdelen van de algemene indruk:
1. Bepaal of patiënt zieke indruk maakt
2. Metingen: lengte, gewicht, pols en bloeddruk
3. ACIDOTH: let op anemie, cyanose, dyspnoe, oedeem, turgor en huidafwijkingen
Hoofd-hals
Onderdelen van het hoofd-halsonderzoek:
1. Inspectie: vorm, symmetrie en stand van hoofd, huid en beharingspatroon
2. Oogonderzoek:
a. Inspectie van ogen: oogleden, ooglidspleet, cornea, sclerae en conjunctivae
b. Pupilreacties: directe en indirecte pupilreflex
3. Inspectie van mond: tong, tonsillen, farynxboog, slijmvliezen en gebit
4. Palpatie van lymfeklieren: submentaal, submandibulair, pre-auriculair, voor m.
sternocleidomastoideus, supraclaviculair, infraclaviculair, achter m. sternocleido-
mastoideus, retro-auriculair en occipitaal (beschrijf bij zwellingen: grootte, vorm,
oppervlak, consistentie, pijnlijkheid, beweeglijkheid en afgrensbaarheid)
5. Palpatie en auscultatie van a. carotis
6. Inspectie van trachea
7. Palpatie van schildklier: grootte, consistentie en aanwezigheid van noduli
Thorax
Onderdelen van het onderzoek van de achterzijde van de thorax:
1. Inspectie: ademhaling, cyanose, dyspnoe, vorm en symmetrie van thorax en
huidafwijkingen
2. Palpatie: ademhalingsexcursies
3. Percussie: longvelden en longgrenzen
4. Auscultatie: ademgeruis en bijgeluiden
Onderdelen van het onderzoek van de voorzijde van de thorax:
1. Inspectie: ademhaling, cyanose, dyspnoe, opgezette halsvenen, vorm en
symmetrie van thorax, huidafwijkingen en zichtbare pulsaties
NB Hieronder worden alleen de onderdelen van het lichamelijk onderzoek genoemd
die altijd worden uitgevoerd. Op indicatie kunnen aanvullende onderzoeken
uitgevoerd worden.
Algemene principes van het algemeen internistisch lichamelijk onderzoek:
• Ontkledingsinstructies: patiënt moet alles behalve ondergoed uittrekken (BH zo
nodig ook)
• Houding van patiënt: tijdens algemene indruk en onderzoek van hoofd-hals en
thorax achterzijde moet de patiënt zitten en tijdens onderzoek van thorax
voorzijde, abdomen en extremiteiten moet patiënt liggen met hoofd 30° geheven
Algemene indruk
Onderdelen van de algemene indruk:
1. Bepaal of patiënt zieke indruk maakt
2. Metingen: lengte, gewicht, pols en bloeddruk
3. ACIDOTH: let op anemie, cyanose, dyspnoe, oedeem, turgor en huidafwijkingen
Hoofd-hals
Onderdelen van het hoofd-halsonderzoek:
1. Inspectie: vorm, symmetrie en stand van hoofd, huid en beharingspatroon
2. Oogonderzoek:
a. Inspectie van ogen: oogleden, ooglidspleet, cornea, sclerae en conjunctivae
b. Pupilreacties: directe en indirecte pupilreflex
3. Inspectie van mond: tong, tonsillen, farynxboog, slijmvliezen en gebit
4. Palpatie van lymfeklieren: submentaal, submandibulair, pre-auriculair, voor m.
sternocleidomastoideus, supraclaviculair, infraclaviculair, achter m. sternocleido-
mastoideus, retro-auriculair en occipitaal (beschrijf bij zwellingen: grootte, vorm,
oppervlak, consistentie, pijnlijkheid, beweeglijkheid en afgrensbaarheid)
5. Palpatie en auscultatie van a. carotis
6. Inspectie van trachea
7. Palpatie van schildklier: grootte, consistentie en aanwezigheid van noduli
Thorax
Onderdelen van het onderzoek van de achterzijde van de thorax:
1. Inspectie: ademhaling, cyanose, dyspnoe, vorm en symmetrie van thorax en
huidafwijkingen
2. Palpatie: ademhalingsexcursies
3. Percussie: longvelden en longgrenzen
4. Auscultatie: ademgeruis en bijgeluiden
Onderdelen van het onderzoek van de voorzijde van de thorax:
1. Inspectie: ademhaling, cyanose, dyspnoe, opgezette halsvenen, vorm en
symmetrie van thorax, huidafwijkingen en zichtbare pulsaties
