IT-CRIMINALITEIT & CYBERSECURITY
HOOFDSTUK 1 – Cybercriminaliteit en computercriminaliteit
1.1 Computercriminaliteit vs cybercriminaliteit
Computercriminaliteit
Computercriminaliteit betre stra are feiten waarbij computers of computergegevens een
essen ële rol spelen, doordat zij het doel, het middel of de omgeving van het delict vormen.
Cybercriminaliteit
Cybercriminaliteit is een speci eke vorm hiervan, waarbij het stra are feit uitsluitend
mogelijk is via of tegen digitale netwerken, zoals internet.
1.2 De drie typen computercriminaliteit (Donn Parker)
Volgens Donn Parker worden drie categorieën onderscheiden:
a. Computergerichte delicten
Hierbij is de computer of het computersysteem het doel van het delict.
De dader richt zich op:
• het binnendringen in systemen,
• het manipuleren van gegevens,
• of het verstoren van processen.
Voorbeelden:
• Hacken (computervredebreuk)
• Gegevensmanipula e
• DDoS-aanvallen
De computer wordt aangevallen.
b. Computergerelateerde delicten
Hierbij is de computer een substan eel hulpmiddel om een klassiek delict te plegen.
De computer is het instrument, niet het doel.
Voorbeelden:
• Online oplich ng
• Helpdeskfraude
• Iden teitsfraude via internet
Zonder computer is het delict las ger, maar niet onmogelijk.
1
,c. Computerrelevante delicten
Hierbij is de computer slechts een omgevingsfactor.
De computer speelt geen ac eve rol in het plegen van het delict, maar kan wel:
• informa e beva en,
• communica e mogelijk maken,
• of bewijsmateriaal opleveren.
Voorbeelden:
• Ui ngsdelicten (opruiing, belediging)
• Opslag van stra aar materiaal
• E-mailverkeer bij voorbereiding van een misdrijf
De computer is onderdeel van de context, niet van de kern.
2
, HOOFDSTUK 2 – Slachto ers, impact en beschermde belangen
2.1 Waarom slachto ers vaak geen aangi e doen
Slachto ers van computerdelicten doen vaak geen aangi e, om meerdere redenen:
1. Beperkte schade
Wanneer de schade gering is, wordt aangi e als niet zinvol ervaren.
2. Angst voor reputa eschade
Organisa es vrezen nega eve publiciteit en verlies van vertrouwen.
3. Onwetendheid
Slachto ers realiseren zich niet al jd dat zij slachto er zijn geworden van een
computerdelict.
Dit verklaart waarom cybercriminaliteit een groot dark number kent.
2.2 Vic m blaming
Een belangrijk bije ect van cybercriminaliteit is vic m blaming.
Hierbij:
• wordt het slachto er verantwoordelijk gehouden,
• krijgt het slachto er verwijten vanuit de sociale omgeving,
• of trekt het slachto er zich terug uit de (online) samenleving.
Vic m blaming vergroot de psychologische impact van cybercriminaliteit en verlaagt
de aangi ebereidheid verder.
2.3 Beschermde belangen bij ICT-criminaliteit
Het strafrecht beschermt bij ICT-criminaliteit drie kernbelangen:
1. Beschikbaarheid
Systemen en gegevens moeten toegankelijk en bruikbaar blijven. Verstoring kan
leiden tot uitval van diensten, economische schade en maatschappelijke
ontwrich ng.
2. Integriteit
Gegevens en systemen moeten correct, volledig en betrouwbaar zijn. Manipula e of
vervuiling kan verstrekkende gevolgen hebben.
3. Exclusiviteit
Gegevens en middelen mogen niet toegankelijk zijn voor onbevoegden. Dit betre
vertrouwelijkheid en geheimhouding.
2.4 Impact van cybercriminaliteit in de maatschappij
3
HOOFDSTUK 1 – Cybercriminaliteit en computercriminaliteit
1.1 Computercriminaliteit vs cybercriminaliteit
Computercriminaliteit
Computercriminaliteit betre stra are feiten waarbij computers of computergegevens een
essen ële rol spelen, doordat zij het doel, het middel of de omgeving van het delict vormen.
Cybercriminaliteit
Cybercriminaliteit is een speci eke vorm hiervan, waarbij het stra are feit uitsluitend
mogelijk is via of tegen digitale netwerken, zoals internet.
1.2 De drie typen computercriminaliteit (Donn Parker)
Volgens Donn Parker worden drie categorieën onderscheiden:
a. Computergerichte delicten
Hierbij is de computer of het computersysteem het doel van het delict.
De dader richt zich op:
• het binnendringen in systemen,
• het manipuleren van gegevens,
• of het verstoren van processen.
Voorbeelden:
• Hacken (computervredebreuk)
• Gegevensmanipula e
• DDoS-aanvallen
De computer wordt aangevallen.
b. Computergerelateerde delicten
Hierbij is de computer een substan eel hulpmiddel om een klassiek delict te plegen.
De computer is het instrument, niet het doel.
Voorbeelden:
• Online oplich ng
• Helpdeskfraude
• Iden teitsfraude via internet
Zonder computer is het delict las ger, maar niet onmogelijk.
1
,c. Computerrelevante delicten
Hierbij is de computer slechts een omgevingsfactor.
De computer speelt geen ac eve rol in het plegen van het delict, maar kan wel:
• informa e beva en,
• communica e mogelijk maken,
• of bewijsmateriaal opleveren.
Voorbeelden:
• Ui ngsdelicten (opruiing, belediging)
• Opslag van stra aar materiaal
• E-mailverkeer bij voorbereiding van een misdrijf
De computer is onderdeel van de context, niet van de kern.
2
, HOOFDSTUK 2 – Slachto ers, impact en beschermde belangen
2.1 Waarom slachto ers vaak geen aangi e doen
Slachto ers van computerdelicten doen vaak geen aangi e, om meerdere redenen:
1. Beperkte schade
Wanneer de schade gering is, wordt aangi e als niet zinvol ervaren.
2. Angst voor reputa eschade
Organisa es vrezen nega eve publiciteit en verlies van vertrouwen.
3. Onwetendheid
Slachto ers realiseren zich niet al jd dat zij slachto er zijn geworden van een
computerdelict.
Dit verklaart waarom cybercriminaliteit een groot dark number kent.
2.2 Vic m blaming
Een belangrijk bije ect van cybercriminaliteit is vic m blaming.
Hierbij:
• wordt het slachto er verantwoordelijk gehouden,
• krijgt het slachto er verwijten vanuit de sociale omgeving,
• of trekt het slachto er zich terug uit de (online) samenleving.
Vic m blaming vergroot de psychologische impact van cybercriminaliteit en verlaagt
de aangi ebereidheid verder.
2.3 Beschermde belangen bij ICT-criminaliteit
Het strafrecht beschermt bij ICT-criminaliteit drie kernbelangen:
1. Beschikbaarheid
Systemen en gegevens moeten toegankelijk en bruikbaar blijven. Verstoring kan
leiden tot uitval van diensten, economische schade en maatschappelijke
ontwrich ng.
2. Integriteit
Gegevens en systemen moeten correct, volledig en betrouwbaar zijn. Manipula e of
vervuiling kan verstrekkende gevolgen hebben.
3. Exclusiviteit
Gegevens en middelen mogen niet toegankelijk zijn voor onbevoegden. Dit betre
vertrouwelijkheid en geheimhouding.
2.4 Impact van cybercriminaliteit in de maatschappij
3
