MGZ College Pijn bij chronische aandoeningen

MGZ – College 16: Pijn bij chronische aandoeningen

Pijn

 Pijn is een sensorische en of emotionele ervaring veroorzaakt door feitelijke en of mogelijke
weefselschade
 Nociceptieve pijn -> schade aan organen en weefsels in het lichaam
 Neuropatische pijn -> schade aan zenuwweefsel (hersenen, ruggenmerg, ruggenmerg- en
hersenzenuwen en perifere zenuwen)

Nociceptieve pijn

 Pijn in het lichaam wordt herkend door nociceptieve receptoren
 Pijn wordt via deze receptoren geleid naar het centraal zenuwstelsel
o Ruggenmerg en hersenen
 Pijn wordt geregistreerd en verwerkt in de hersenen
 De hersenen laten het lichaam pijn voelen
 Pijngewaarwording ter hoogte van het bewegingsapparaat en de huid noemt men ook
somatische pijn

Neuropatische pijn

 Door beschadiging van het zenuwweefsel
o Hernia, aangezichtsverlamming, trigeminus pijn bij multiplesclerose
 Acute en chronische pijn
 Behandeld met:
o Antidepressiva of anti-epileptica
 Carbamazepine
 Amytriptyline
 Pregabaline

Fantoompijn

 Niet ten gevolge van weefselschade
 Pijn aan een geamputeerd lichaamsdeel
 Ten gevolge van blijvende pijnbeleving in de hersenen

Snelle pijn

 A-vezels (bevatten myeline)
 Vezels projecteren op neuronen v.h. ruggenmerg
 Stijgende banen geleiden pijn door het ruggenmerg
 Pijn vanuit het ruggenmerg naar de hersenen waar pijnprikkels verwerkt worden
 Snelle pijn is goed te lokaliseren in het lichaam

Trage pijn

 C-vezels (myeline)
 Pijnprikkels van het lichaam worden naar de neuronen van het ruggenmerg geleid
 Stijgende baan in het ruggenmerg projecteert pijnprikkels naar de hersenen

,  Pijn wordt verwerkt in de hersenen
 Trage pijn is moeilijk te lokaliseren in het lichaam

Snelle en trage pijn

 Snelle pijn via de A-vezels
o Scherp, acuut, stekend
o Niet voelbaar in de diepere weefsels
 Trage pijn via de C-vezels
o Brandend, jeukend, chronische pijn
o Diepe pijn vanuit de diepere weefsels
o Oppervlakkige pijn sensaties

Acute pijn

 Nociceptieve pijn
 Snelle pijn
 Ontstaat direct na weefselschade
 Trauma, chirurgische ingreep, brandwonden
 Verdwijnt na herstel

Chronische pijn

 Neuropathische en nociceptieve pijn
 Langer dan 3 maanden
 Pijn na (on)volledig herstel
 Bij zenuwschade -> langdurige pijn
 Chronische pijn -> zenuwschade

Behandeling van pijn volgens de WHO ladder

 Stap 1a: paracetamol
 Stap 1b: NSAID (non-steroidal anti-inflammatory drugs)
 Stap 1c: paracetamol + NSAID
 Stap 2: overstappen op of toevoegen van een zwakwerkend opioïde
 Stap 3: overstappen op of toevoegen van een sterk werkend opioïde
 Stap 4: parenterale toediening van een opioïde

Type medicatie

 NSAID: ibuprofen, diclofenac, naproxen
 Zwakwerkend opioïd: codeine, tramadol
 Sterkwerkend opioïd: morfine, fentanyl,
methadon, oxycodon
 Parenteraal: subcutaan, intraveneus,
epiduraal, spinaal

Behandeling van ernstige pijn

 Eerst pijn behandelen met een sterk opioïde
daarna afbouwen naar paracetamol