Hoofdstuk 1: De wereld: een mozaïek van regio’s
1.1 De wereld indelen
Globalisering is de toenemende samenwerking tussen landen op sociaal, cultureel,
economisch en politiek terrein.
De wereld kan op verschillende manieren ingedeeld worden:
● Cultuurgebieden: de bevolking van de cultuurgebieden delen dezelfde geschiedenis
waar gaandeweg een bepaalde culturele identiteit ontwikkeld is. Soms is het
taalverschil tussen volkeren zo groot dat de communicatie alleen mogelijk is via een
derde taal; lingua franca. Bovendien drukt godsdienst een grote stempel op de
normen en waarden van een samenleving, vaak beïnvloed religie de politiek, zelfs in
het westen.
● Politieke kenmerken: het democratische gehalte is te meten met de democratie-
index, er wordt dan rekening gehouden met vrije verkiezingen, functioneren,
mensenrechten en de mate van de deelname van burgers in de politieke
besluitvorming.
● Economische welvaart is op verschillende manieren te meten:
○ Samenstelling van de beroepsbevolking: primaire, secundaire of tertiaire
sector
○ Bruto binnenlands product per inwoner (bbp/inw): waarde van alle
goederen en diensten die in een land worden geproduceerd.
○ Bruto regionaal product per inwoner (brp/inw): waarde van alle goederen
en diensten die in een regio worden geproduceerd.
Als je gebruik maakt van een bruto product, moet je wel met het volgende rekening houden:
■ Betrouwbaarheid cijfers is niet altijd even groot
■ Zelfvoorziening is niet opgenomen in cijfers
■ Prijsverschillen: koopkracht kan verschillen
■ Regionale ongelijkheid en sociale ongelijkheid worden verborgen
in het landelijk gemiddelde
De bevolkingsspreiding in de wereld is ongelijkmatig. In sommige gebieden is de
bevolkingsdichtheid heel erg hoog, en in andere juist weer laag. In steden leven relatief de
meeste mensen, de verstedelijkingsgraad ligt wereldwijd al ruim boven de 50%. In arme
landen ligt het verstedelijkingstempo erg hoog.
1.1 De wereld indelen
Globalisering is de toenemende samenwerking tussen landen op sociaal, cultureel,
economisch en politiek terrein.
De wereld kan op verschillende manieren ingedeeld worden:
● Cultuurgebieden: de bevolking van de cultuurgebieden delen dezelfde geschiedenis
waar gaandeweg een bepaalde culturele identiteit ontwikkeld is. Soms is het
taalverschil tussen volkeren zo groot dat de communicatie alleen mogelijk is via een
derde taal; lingua franca. Bovendien drukt godsdienst een grote stempel op de
normen en waarden van een samenleving, vaak beïnvloed religie de politiek, zelfs in
het westen.
● Politieke kenmerken: het democratische gehalte is te meten met de democratie-
index, er wordt dan rekening gehouden met vrije verkiezingen, functioneren,
mensenrechten en de mate van de deelname van burgers in de politieke
besluitvorming.
● Economische welvaart is op verschillende manieren te meten:
○ Samenstelling van de beroepsbevolking: primaire, secundaire of tertiaire
sector
○ Bruto binnenlands product per inwoner (bbp/inw): waarde van alle
goederen en diensten die in een land worden geproduceerd.
○ Bruto regionaal product per inwoner (brp/inw): waarde van alle goederen
en diensten die in een regio worden geproduceerd.
Als je gebruik maakt van een bruto product, moet je wel met het volgende rekening houden:
■ Betrouwbaarheid cijfers is niet altijd even groot
■ Zelfvoorziening is niet opgenomen in cijfers
■ Prijsverschillen: koopkracht kan verschillen
■ Regionale ongelijkheid en sociale ongelijkheid worden verborgen
in het landelijk gemiddelde
De bevolkingsspreiding in de wereld is ongelijkmatig. In sommige gebieden is de
bevolkingsdichtheid heel erg hoog, en in andere juist weer laag. In steden leven relatief de
meeste mensen, de verstedelijkingsgraad ligt wereldwijd al ruim boven de 50%. In arme
landen ligt het verstedelijkingstempo erg hoog.