KUNST ALGEMEEN: HOFCULTUUR,
ROMANTIEK & REALISME
HOFCULTUUR
Axis mundi: symbolische plek waar volgens religies de zichtbare en onzichtbare werelden (hemel en aarde) bij
elkaar komen.
Baldakijn: een hemeldak boven een troon, vaak meegevoerd in processies als ‘dak’ boven een meegedragen
heiligenbeeld.
Balletto: dansstukken uit de renaissance rond een bepaald thema, voor de gasten vertoond tijdens grote
feestelijke banketten.
Ballet-komedie: een toneelgenre in het Frankrijk van de zeventiende eeuw waarbij gesproken en geacteerde
delen worden afgewisseld met muziek en dans. Vaak humoristisch.
Ballet de cour: letterlijk: dans op een binnenplaats. Vanaf de zestiende eeuw in Frankrijk opgevoerd hofballet
waarin een mythologisch verhaal centraal staat.
Ballet-opera / tragédie lyrique: ontwikkeld door Lully aan het hof van Lodewijk XIV door elementen uit de Franse
tragedie te combineren met ballet de cour en de Italiaanse opera. Dans is een vast onderdeel bij deze operavorm.
Barok: een kunststijl die vooral wordt gekenmerkt door decoratieve versieringen.
Colonnades: een rij zuilen die een overkapping draagt.
Commedia dell’arte: Italiaans volkstoneel, waarbij de teksten niet letterlijk zijn vastgelegd. Op basis van een
scenario verzinnen de acteurs in reactie op het publiek de teksten en dialogen.
Divertissement: letterlijk: vermaak of amusement. Populair onderdeel van de vroege Franse opera’s. Het
doorlopende verhaal wordt onderbroken met vaak grootschalige dans.
Dramme per musica: benaming voor serieuze opera in de zeventiende en achttiende eeuw.
En dehors: het met de klok mee naar buiten draaien van de benen vanuit de heupen.
Favola in musica: term voor opera uit de late renaissance, vroege barok.
Homo universalis: een persoon die op allerlei gebieden kundig en deskundig is (kunsten, literatuur en
wetenschap). Hij heeft daarnaast een klassiek atletisch lichaam.
Intermedio: letterlijk: ‘tussendoor’. Oorspronkelijk kort maar in de renaissance zeer uitgebreid tussenspel tussen
de bedrijven van een toneelstuk.
Opera: muzikaal drama voor zang en orkest waarbij muziek zeker zo belangrijk is als tekst.
Patroonheilige: een heilige waarvan men bij doopsel de naam ontvangt of beschermheilige die bijvoorbeeld een
stad of beroepsgroep beschermt.
Pilaster: een halfzuil die uit een gevel naar voren komt.
, Prima pratica: muziekstijl uit de zestiende eeuw die feitelijk teruggrijpt op regels uit de renaissance. Gebruikt
zogenaamde kerktoonladders (modi) en vermijdt overdaad in muzikale uitingen en instrumentgebruik.
Recitatief: muziekdeel in een opera waarin zonder tekstherhaling een verhaalfragment wordt verteld, meestal
begeleid door een basso continuo.
Seconda pratica: muziekstijl uit de zestiende eeuw die afstand neemt van de muziekstijlregels uit de renaissance.
Tegenhanger van de prima pratica, met meer compositievrijheid om te spelen met dissonantie en contrapunt.
Villanella: strofisch danslied uit de vijftiende en zestiende eeuw, van Napolitaanse afkomst.
ACHTERGROND
- Tijd van de ontdekkers en hervormers – renaissance (16e eeuw)
- Tijd van de regenten en vorsten – barok (17e eeuw)
- Periode van 1500-1700
STIJLEN EN STROMINGEN
Barok
- Bouwkunst
- Schilderkunst
Drama en muziek
- Dramma per musica
- Ballet-komedie
- Commedia dell’arte
Barok
- Kunststroming uit de 17e eeuw
- Ontstaan in Italië
- Decoratief
- Theatrale effecten
- Samensmelten van kunstvormen
Rond 1600 eindigt de periode van de renaissance, en begint in Italië de barok. Barok bouwt voort op de
renaissance maar gaat vrijer om met de klassieke cultuur en wordt gekenmerkt door een overdaad aan
decoraties en een theatrale stijl. Kunst uit de barok is overdonderend en roept emoties op schilderkunst en
bouwkunst lopen soms in elkaar over.
Barokke bouwkunst
- Dieptewerking met perspectieven
- Tweezijdige symmetrie
- Kostbare materialen
- Gebogen en plastische vormen
- Versiering religieuze onderwerpen
We kijken eerst naar de barokke bouwkunst en stedenbouw. In de barok zie je veel dieptewerking met
perspectieven en tweezijdige symmetrie. Er worden kostbare materialen gebruikt en de vormen zijn gebogen en
plastisch. Er zijn veel versieringen vaak met religieuze onderwerpen een voorbeeld van barokke bouwkunst is
het Sint-Pietersplein ontworpen door Bernini.
ROMANTIEK & REALISME
HOFCULTUUR
Axis mundi: symbolische plek waar volgens religies de zichtbare en onzichtbare werelden (hemel en aarde) bij
elkaar komen.
Baldakijn: een hemeldak boven een troon, vaak meegevoerd in processies als ‘dak’ boven een meegedragen
heiligenbeeld.
Balletto: dansstukken uit de renaissance rond een bepaald thema, voor de gasten vertoond tijdens grote
feestelijke banketten.
Ballet-komedie: een toneelgenre in het Frankrijk van de zeventiende eeuw waarbij gesproken en geacteerde
delen worden afgewisseld met muziek en dans. Vaak humoristisch.
Ballet de cour: letterlijk: dans op een binnenplaats. Vanaf de zestiende eeuw in Frankrijk opgevoerd hofballet
waarin een mythologisch verhaal centraal staat.
Ballet-opera / tragédie lyrique: ontwikkeld door Lully aan het hof van Lodewijk XIV door elementen uit de Franse
tragedie te combineren met ballet de cour en de Italiaanse opera. Dans is een vast onderdeel bij deze operavorm.
Barok: een kunststijl die vooral wordt gekenmerkt door decoratieve versieringen.
Colonnades: een rij zuilen die een overkapping draagt.
Commedia dell’arte: Italiaans volkstoneel, waarbij de teksten niet letterlijk zijn vastgelegd. Op basis van een
scenario verzinnen de acteurs in reactie op het publiek de teksten en dialogen.
Divertissement: letterlijk: vermaak of amusement. Populair onderdeel van de vroege Franse opera’s. Het
doorlopende verhaal wordt onderbroken met vaak grootschalige dans.
Dramme per musica: benaming voor serieuze opera in de zeventiende en achttiende eeuw.
En dehors: het met de klok mee naar buiten draaien van de benen vanuit de heupen.
Favola in musica: term voor opera uit de late renaissance, vroege barok.
Homo universalis: een persoon die op allerlei gebieden kundig en deskundig is (kunsten, literatuur en
wetenschap). Hij heeft daarnaast een klassiek atletisch lichaam.
Intermedio: letterlijk: ‘tussendoor’. Oorspronkelijk kort maar in de renaissance zeer uitgebreid tussenspel tussen
de bedrijven van een toneelstuk.
Opera: muzikaal drama voor zang en orkest waarbij muziek zeker zo belangrijk is als tekst.
Patroonheilige: een heilige waarvan men bij doopsel de naam ontvangt of beschermheilige die bijvoorbeeld een
stad of beroepsgroep beschermt.
Pilaster: een halfzuil die uit een gevel naar voren komt.
, Prima pratica: muziekstijl uit de zestiende eeuw die feitelijk teruggrijpt op regels uit de renaissance. Gebruikt
zogenaamde kerktoonladders (modi) en vermijdt overdaad in muzikale uitingen en instrumentgebruik.
Recitatief: muziekdeel in een opera waarin zonder tekstherhaling een verhaalfragment wordt verteld, meestal
begeleid door een basso continuo.
Seconda pratica: muziekstijl uit de zestiende eeuw die afstand neemt van de muziekstijlregels uit de renaissance.
Tegenhanger van de prima pratica, met meer compositievrijheid om te spelen met dissonantie en contrapunt.
Villanella: strofisch danslied uit de vijftiende en zestiende eeuw, van Napolitaanse afkomst.
ACHTERGROND
- Tijd van de ontdekkers en hervormers – renaissance (16e eeuw)
- Tijd van de regenten en vorsten – barok (17e eeuw)
- Periode van 1500-1700
STIJLEN EN STROMINGEN
Barok
- Bouwkunst
- Schilderkunst
Drama en muziek
- Dramma per musica
- Ballet-komedie
- Commedia dell’arte
Barok
- Kunststroming uit de 17e eeuw
- Ontstaan in Italië
- Decoratief
- Theatrale effecten
- Samensmelten van kunstvormen
Rond 1600 eindigt de periode van de renaissance, en begint in Italië de barok. Barok bouwt voort op de
renaissance maar gaat vrijer om met de klassieke cultuur en wordt gekenmerkt door een overdaad aan
decoraties en een theatrale stijl. Kunst uit de barok is overdonderend en roept emoties op schilderkunst en
bouwkunst lopen soms in elkaar over.
Barokke bouwkunst
- Dieptewerking met perspectieven
- Tweezijdige symmetrie
- Kostbare materialen
- Gebogen en plastische vormen
- Versiering religieuze onderwerpen
We kijken eerst naar de barokke bouwkunst en stedenbouw. In de barok zie je veel dieptewerking met
perspectieven en tweezijdige symmetrie. Er worden kostbare materialen gebruikt en de vormen zijn gebogen en
plastisch. Er zijn veel versieringen vaak met religieuze onderwerpen een voorbeeld van barokke bouwkunst is
het Sint-Pietersplein ontworpen door Bernini.
