§Hoofdstuk 3; Financiële overzichten
3.1 Investering en financiering
Wie een onderneming drijft, dient te beschikken over productiemiddelen. Welke
productiemiddelen ingezet worden, hangt af van de activiteiten die de onderneming
uitoefent. De productiemiddelen worden in het bedrijfseconomische jargon ‘activa’
(assets) genoemd. We kunnen onderscheid maken tussen vaste en vlottende activa.
Vaste activa (fixed assets) bewijzen gedurende langere tijd (meer dan een jaar) hun
diensten aan de onderneming. Bedrijfsgebouwen hebben een levensduur van
tientallen jaren, transportmiddelen gaan meestal tussen de vijf en tien jaar mee.
Sommige activa hebben een in principe onbeperkte levensduur, bijvoorbeeld het
bedrijfsterrein.
Vlottende activa (current assets) ontstaan en gaan teniet binnen een jaar. De tijd die
verstrijkt tussen de inkoop en het verbruik van de voorraad zal meestal niet meer dan
enkele maanden beslaan. Onder vlottende activa vallen ook de vorderingen op
afnemers aan wie al wel geleverd is, maar die nog niet betaald hebben. De activa
dienen gefinancierd te worden; er verstrijkt tijd tussen het moment van aanschaf van
het productiemiddel en het moment dat – door de inzet ervan in het bedrijfsproces –
ontvangsten ontstaan uit de verkoop van de door de onderneming geproduceerde
goederen of diensten. Bij vaste activa duurt die meerdere jaren, bij vlottende activa
minder dan een jaar. Financiering kan geschieden met eigen vermogen of met
vreemd vermogen.
Eigen vermogen (equity, owner’s equity) is ter beschikking gesteld door de
eigena(a)r(en) van de onderneming. Het gaat dan bijvoorbeeld om spaargeld dat
door een startende ondernemer voor de zaak wordt gebruikt, of om stortingen door
aandeelhouders ter verkrijging van nieuwe aandelen in een nv of bv. Het eigen
vermogen dat ter beschikking wordt gesteld door de eigenaren, zijn er aan de
verstrekking ervan zeggenschapsrechten in de onderneming gekoppeld. Eigen
vermogen is kenmerkend voor onbepaalde tijd ter beschikking gesteld voor de
onderneming. ‘Voor onbepaalde tijd’ wil niet zeggen dat eigen vermogen niet
terugbetaald kan worden; er zijn echter vooraf geen afspraken gemaakt over het
moment van terugbetaling. De beloning voor het ter beschikking stellen van eigen
vermogen is de winst die de onderneming creëert ten behoeve van de eigenaren.
Het is aan de eigenaren om te bepalen of ze deze winst ook daadwerkelijk
uitgekeerd willen zien, of dat ze beslissen tot reservering, waardoor ze in feite
aanvullend eigen vermogen ter beschikking stellen. Eigen vermogen wordt ook wel
risicodragend vermogen genoemd.
Vreemd vermogen (debt, liabilities) is ter beschikking gesteld door schuldeisers.
Vreemd vermogen is tijdelijk vermogen, in die zin dat er van tevoren afspraken zijn
gemaakt over de terugbetaling. Normaliter wordt op leningen een vaste rente
vergoed. Vandaar dat vreemd vermogen ook wel wordt gekenschetst als
risicomijdend vermogen. Risicoloos is het verstrekken van vreemd vermogen
uiteraard nooit, want het kan zijn dat de onderneming haar rente- en
aflossingsverplichtingen niet nakomt. In geval van faillissement van de onderneming
krijgen de vreemdvermogenschaffers hun geld terug voordat de
eigenvermogenverschaffers aan bod komen.
3.1 Investering en financiering
Wie een onderneming drijft, dient te beschikken over productiemiddelen. Welke
productiemiddelen ingezet worden, hangt af van de activiteiten die de onderneming
uitoefent. De productiemiddelen worden in het bedrijfseconomische jargon ‘activa’
(assets) genoemd. We kunnen onderscheid maken tussen vaste en vlottende activa.
Vaste activa (fixed assets) bewijzen gedurende langere tijd (meer dan een jaar) hun
diensten aan de onderneming. Bedrijfsgebouwen hebben een levensduur van
tientallen jaren, transportmiddelen gaan meestal tussen de vijf en tien jaar mee.
Sommige activa hebben een in principe onbeperkte levensduur, bijvoorbeeld het
bedrijfsterrein.
Vlottende activa (current assets) ontstaan en gaan teniet binnen een jaar. De tijd die
verstrijkt tussen de inkoop en het verbruik van de voorraad zal meestal niet meer dan
enkele maanden beslaan. Onder vlottende activa vallen ook de vorderingen op
afnemers aan wie al wel geleverd is, maar die nog niet betaald hebben. De activa
dienen gefinancierd te worden; er verstrijkt tijd tussen het moment van aanschaf van
het productiemiddel en het moment dat – door de inzet ervan in het bedrijfsproces –
ontvangsten ontstaan uit de verkoop van de door de onderneming geproduceerde
goederen of diensten. Bij vaste activa duurt die meerdere jaren, bij vlottende activa
minder dan een jaar. Financiering kan geschieden met eigen vermogen of met
vreemd vermogen.
Eigen vermogen (equity, owner’s equity) is ter beschikking gesteld door de
eigena(a)r(en) van de onderneming. Het gaat dan bijvoorbeeld om spaargeld dat
door een startende ondernemer voor de zaak wordt gebruikt, of om stortingen door
aandeelhouders ter verkrijging van nieuwe aandelen in een nv of bv. Het eigen
vermogen dat ter beschikking wordt gesteld door de eigenaren, zijn er aan de
verstrekking ervan zeggenschapsrechten in de onderneming gekoppeld. Eigen
vermogen is kenmerkend voor onbepaalde tijd ter beschikking gesteld voor de
onderneming. ‘Voor onbepaalde tijd’ wil niet zeggen dat eigen vermogen niet
terugbetaald kan worden; er zijn echter vooraf geen afspraken gemaakt over het
moment van terugbetaling. De beloning voor het ter beschikking stellen van eigen
vermogen is de winst die de onderneming creëert ten behoeve van de eigenaren.
Het is aan de eigenaren om te bepalen of ze deze winst ook daadwerkelijk
uitgekeerd willen zien, of dat ze beslissen tot reservering, waardoor ze in feite
aanvullend eigen vermogen ter beschikking stellen. Eigen vermogen wordt ook wel
risicodragend vermogen genoemd.
Vreemd vermogen (debt, liabilities) is ter beschikking gesteld door schuldeisers.
Vreemd vermogen is tijdelijk vermogen, in die zin dat er van tevoren afspraken zijn
gemaakt over de terugbetaling. Normaliter wordt op leningen een vaste rente
vergoed. Vandaar dat vreemd vermogen ook wel wordt gekenschetst als
risicomijdend vermogen. Risicoloos is het verstrekken van vreemd vermogen
uiteraard nooit, want het kan zijn dat de onderneming haar rente- en
aflossingsverplichtingen niet nakomt. In geval van faillissement van de onderneming
krijgen de vreemdvermogenschaffers hun geld terug voordat de
eigenvermogenverschaffers aan bod komen.
