Werkcollege week 6
Onderdelen van een wet (voorbeeld: Kadasterwet)
• Opschrift (wet van 3…2023)
• Aanhef (Wij Beatrix…doen te weten)
• Considerans (Alzo wij…(Kadasterwet);)
• Lichaam (kern van de regeling: de artikelen)
• Overgangs- en slotbepalingen (hierin staat de o ciële naam van een wet: de citeertitel)
Elke wet begint met “Algemene bepalingen”.
Citeertitel is altijd in het laatste artikel van de wet te vinden.
Opbouw van een wet.
De meeste wetten zijn als volgt opgebouwd:
• Boek(en)
• Voorbeeld van een wet met verschillende boeken: Burgerlijk Wetboek (BW)
• Art. 6:162 BW (= artikel 162, boek 6 BW)
• Hoofdstuk(ken)/Titel(s)
• Voorbeeld van een wet met verschillende hoofdstukken: Algemene wet bestuursrecht (Awb)
• Afdeling(en)
• Artikel(en)
• Leden/sub
• Vb. Art. 1:1 lid 1 Awb (lid vormt een afgeronde zin)
• Vb. Art. 1:1 lid 1 sub 1 Awb (sub kan alleen worden gelezen in samenhang met daaraan
voorafgaande zin
Gelaagde opbouw: van algemeen naar speci ek
› Burgerlijk Wetboek
• Eerst: algemene regels
• Daarna: speci eke regels
› De regel is: bijzondere (speci eke) bepalingen gaan voor algemene bepalingen!
› Dus: bepalingen van Boek 6 BW gaan voor op de bepalingen van Boek 3 BW
› Voorbeeld:
• Rechtshandelingen: 3:33 BW
• Speci eker; overeenkomst is een soort rechtshandeling: 6:217 BW
• Nog speci eker; koopovereenkomst: 7:1 BW
› Ook: Algemene wet bestuursrecht (Awb)
Burgerlijk Wetboek
› Boek 1: Personen- en familierecht
› Boek 2: Rechtspersonen
› Boek 3: Vermogensrecht algemeen
› Boek 4: Erfrecht
› Boek 5: Zakelijke rechten
› Boek 6: Verbintenissenrecht algemeen
› Boek 7: Bijzondere overeenkomsten (en Boek 7A: vervolg)
› Boek 8: Verkeersmiddelen en vervoer
› Er is geen Boek 9!
› Boek 10: Interna onaal privaatrecht
fi fi fi ti fi fi ffi
, Vraag over ondernemingsrecht? Hee te maken met rechtspersonen > Kijken in Boek 2
Algemene wet bestuursrecht
› Geen boeken (zoals BW), maar hoofdstukken
› Hoofdstuk 1 t/m 11
› Gelaagde structuur:
› Voorbeeld:
• Hoofdstuk 1: inleidende bepalingen
• De ni e van besluit en beschikking (art. 1:3 Awb)
• Hoofdstuk 3: algemene bepalingen over besluiten & Hoofdstuk 4: bijzonderembepalingen over
besluiten
• Geven nadere regels over besluiten en beschikkingen
• Moeten worden gelezen in het licht van hoofdstuk
Wetboek van Strafrecht
› Boek 1: algemene bepalingen
› Boek 2: misdrijven
› Boek 3: overtredingen
Schakelbepalingen
› Schakelbepaling legt een rela e tussen diverse wetsar kelen
› Andere bepalingen worden van overeenkoms ge toepassing verklaard
› Voorbeeld: art. 7:50 BW
• Deze bepaling verklaart alle ar kelen die betrekking hebben op de koopovereenkomst van
overeenkoms ge toepassing op de ruilovereenkomsten.
• Dus: als er sprake is van een ruilovereenkomst, gebruik je alsnog de bepalingen die zien op een
koopovereenkomst
Als je meerdere artikelen gebruikt schrijf je dat als volgt: art. 3:84 BW jo. Art. 3:86 BW.
In welk artikel van welke wet staat dat onze regering wordt gevormd door de Koning en ministers?
• Art. 42 lid 1 Gw
fi ti ti ti ft ti ti
, Werkcollege week 7 - Bestuursrecht & bestuursprocesrecht
1. Zoek uit of een minister de bevoegdheid hee om een Nederlander van 20 jaar zij na onaliteit te
ontnemen omdat die aan de zijde van Hamas vecht tegen Israël. Hamas staat op de lijst van
terroris sche organisa es. p: gebruik zoekterm Nederlanderschap
• Ja, volgens Art. 14 lid 4 RWN kan onze minister in het belang van de na onale veiligheid het
Nederlanderschap intrekken van een persoon indien die zich hee aangesloten bij een
organisa e die staat op de lijst van organisa es die een dreiging vormen voor de na onale
veiligheid, dus ja de minister kan zijn na onaliteit ontnemen want hij is deel van een
terroris sche groep die volgens de casus op deze lijst staat.
• Als de minister dit doet moet hij wel verantwoording a eggen in de kamer, als een groot deel
van de kamer het daar niet mee eens is gaat het niet door.
2. De gemeente Tynaarlo scha nieuwe computers aan voor haar ambtenaren. Welk recht is op
daarop van toepassing? Ga daarbij in op de vraag of de gemeente Tynaarlo een rechtspersoon is.
• Aangezien de gemeente Tynaarlo een rechtspersoon is (volgens ar kel 2:1 lid 1 BW), handelt zij in dit
geval als koper in een privaatrechtelijke transac e. Daarom is het privaatrecht, en meer speci ek het
verbintenissenrecht uit Boek 6 en het overeenkomstenrecht uit Boek 7 BW, van toepassing. Zie ook lid 1:3
lid 1 Awb.
3. Is de Kinderombudsman een bestuursorgaan in de zin van de Awb?
• Volgens Art. 1:1 lid 2 sub f Awb worden subs tuut-ombudsmannen benoemd in Art. 9 lid 1 WNo niet als
bestuursorgaan aangemerkt, volgens Art. 1 sub b WNo is de kinderombudsman een subs tuut-
ombudsman, en dus is de kinderombudsman geen bestuursorgaan. Art. 1:1 lid 2 sub f Awb jo. Art. 9 WNo
4. Leg uit of op het afsluiten van een provinciale weg door provincieambtenaren de regels van de Awb van
toepassing zijn.
• Nee, dit betre een feitelijke handeling. Alleen op besluiten, zie art. 1:3 Awb, zijn de regels van de Awb
van toepassing. Een feitelijke rechtshandeling is geen publiekrechtelijke rechtshandeling.
• De Awb is van toepassing wanneer er sprake is van een besluit (1:3) van een bestuursorgaan (1:1).
• Je kijkt bij deze vraag dus eerst of er sprake is van een bestuursorgaan en daarna of er sprake is van
een besluit. Ogv art. 1:1 is er sprake van een bestuursorgaan. Ogv art. 1:3 is er geen spraken van een
een besluit, want er is geen sprake van een publiekrechtelijke rechtshandeling. In dit geval is er sprake
van een feitelijke rechtshandeling en dat is geen publiekrechtelijke rechtshandeling omdat er geen
sprake is van een beoogd rechtsgevolg.
5. Om te kunnen procederen (bezwaar en beroep instellen) tegen een besluit van een bestuursorgaan dien je
belanghebbende te zijn. Leg uit of, en zo ja onder welke voorwaarden, een s ch ng die zich bezig houdt met
klimaatac es belanghebbende kan zijn.
• belanghebbende is omschreven in art. 1:2 lid 1 Awb: degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is
betrokken. Een rechtspersoon kan volgens Art. 1:2 lid 3 Awb een belanghebbende zijn als algemene
collec eve belangen in het geding zijn die zij behar gen onder de voorwaarde dat deze belangen blijken
uit hun doelstellingen en feitelijke werkzaamheden. S ch ng is een rechtspersoon ogv art. 2:3 BW.
Dus ja, een s ch ng kan een belanghebbende zijn onder de genoemde voorwaarden (blijkens hun
feitelijke werkzaamheden in het bijzonder behar gen.
6. De rechter toetst een genomen besluit door een bestuursorgaan onder meer op de vraag in hoeverre de
algemene beginselen van behoorlijk bestuur in acht zijn genomen. (abbb’s)
A. Wat houdt het vertrouwensbeginsel in en waar is die te vinden?
B. Wat kan de rechter doen als hij van oordeel is dat dit beginsel is geschonden door het bestuursorgaan in
kwes e?
• A: Als iemand iets zegt of doet, en de ander begrijpt dat logisch als een echte afspraak, dan kan de eerste
persoon later niet zeggen: "Oh, maar dat bedoelde ik helemaal niet zo!"
Kort gezegd: Als het voor de ander logisch leek dat jij iets echt meende, dan kun je er niet zomaar op
terugkomen door te zeggen dat je het niet zo bedoelde. Staat niet in de wet. Bestuursorgaan dient het
door een bestuursorgaan opgewekt en gerechtvaardigd vertrouwen te honoreren.
titi tititi tift ti ti tift ti ti tititiftti ti ti fl ti ft ti ti ti tifiti ti
Onderdelen van een wet (voorbeeld: Kadasterwet)
• Opschrift (wet van 3…2023)
• Aanhef (Wij Beatrix…doen te weten)
• Considerans (Alzo wij…(Kadasterwet);)
• Lichaam (kern van de regeling: de artikelen)
• Overgangs- en slotbepalingen (hierin staat de o ciële naam van een wet: de citeertitel)
Elke wet begint met “Algemene bepalingen”.
Citeertitel is altijd in het laatste artikel van de wet te vinden.
Opbouw van een wet.
De meeste wetten zijn als volgt opgebouwd:
• Boek(en)
• Voorbeeld van een wet met verschillende boeken: Burgerlijk Wetboek (BW)
• Art. 6:162 BW (= artikel 162, boek 6 BW)
• Hoofdstuk(ken)/Titel(s)
• Voorbeeld van een wet met verschillende hoofdstukken: Algemene wet bestuursrecht (Awb)
• Afdeling(en)
• Artikel(en)
• Leden/sub
• Vb. Art. 1:1 lid 1 Awb (lid vormt een afgeronde zin)
• Vb. Art. 1:1 lid 1 sub 1 Awb (sub kan alleen worden gelezen in samenhang met daaraan
voorafgaande zin
Gelaagde opbouw: van algemeen naar speci ek
› Burgerlijk Wetboek
• Eerst: algemene regels
• Daarna: speci eke regels
› De regel is: bijzondere (speci eke) bepalingen gaan voor algemene bepalingen!
› Dus: bepalingen van Boek 6 BW gaan voor op de bepalingen van Boek 3 BW
› Voorbeeld:
• Rechtshandelingen: 3:33 BW
• Speci eker; overeenkomst is een soort rechtshandeling: 6:217 BW
• Nog speci eker; koopovereenkomst: 7:1 BW
› Ook: Algemene wet bestuursrecht (Awb)
Burgerlijk Wetboek
› Boek 1: Personen- en familierecht
› Boek 2: Rechtspersonen
› Boek 3: Vermogensrecht algemeen
› Boek 4: Erfrecht
› Boek 5: Zakelijke rechten
› Boek 6: Verbintenissenrecht algemeen
› Boek 7: Bijzondere overeenkomsten (en Boek 7A: vervolg)
› Boek 8: Verkeersmiddelen en vervoer
› Er is geen Boek 9!
› Boek 10: Interna onaal privaatrecht
fi fi fi ti fi fi ffi
, Vraag over ondernemingsrecht? Hee te maken met rechtspersonen > Kijken in Boek 2
Algemene wet bestuursrecht
› Geen boeken (zoals BW), maar hoofdstukken
› Hoofdstuk 1 t/m 11
› Gelaagde structuur:
› Voorbeeld:
• Hoofdstuk 1: inleidende bepalingen
• De ni e van besluit en beschikking (art. 1:3 Awb)
• Hoofdstuk 3: algemene bepalingen over besluiten & Hoofdstuk 4: bijzonderembepalingen over
besluiten
• Geven nadere regels over besluiten en beschikkingen
• Moeten worden gelezen in het licht van hoofdstuk
Wetboek van Strafrecht
› Boek 1: algemene bepalingen
› Boek 2: misdrijven
› Boek 3: overtredingen
Schakelbepalingen
› Schakelbepaling legt een rela e tussen diverse wetsar kelen
› Andere bepalingen worden van overeenkoms ge toepassing verklaard
› Voorbeeld: art. 7:50 BW
• Deze bepaling verklaart alle ar kelen die betrekking hebben op de koopovereenkomst van
overeenkoms ge toepassing op de ruilovereenkomsten.
• Dus: als er sprake is van een ruilovereenkomst, gebruik je alsnog de bepalingen die zien op een
koopovereenkomst
Als je meerdere artikelen gebruikt schrijf je dat als volgt: art. 3:84 BW jo. Art. 3:86 BW.
In welk artikel van welke wet staat dat onze regering wordt gevormd door de Koning en ministers?
• Art. 42 lid 1 Gw
fi ti ti ti ft ti ti
, Werkcollege week 7 - Bestuursrecht & bestuursprocesrecht
1. Zoek uit of een minister de bevoegdheid hee om een Nederlander van 20 jaar zij na onaliteit te
ontnemen omdat die aan de zijde van Hamas vecht tegen Israël. Hamas staat op de lijst van
terroris sche organisa es. p: gebruik zoekterm Nederlanderschap
• Ja, volgens Art. 14 lid 4 RWN kan onze minister in het belang van de na onale veiligheid het
Nederlanderschap intrekken van een persoon indien die zich hee aangesloten bij een
organisa e die staat op de lijst van organisa es die een dreiging vormen voor de na onale
veiligheid, dus ja de minister kan zijn na onaliteit ontnemen want hij is deel van een
terroris sche groep die volgens de casus op deze lijst staat.
• Als de minister dit doet moet hij wel verantwoording a eggen in de kamer, als een groot deel
van de kamer het daar niet mee eens is gaat het niet door.
2. De gemeente Tynaarlo scha nieuwe computers aan voor haar ambtenaren. Welk recht is op
daarop van toepassing? Ga daarbij in op de vraag of de gemeente Tynaarlo een rechtspersoon is.
• Aangezien de gemeente Tynaarlo een rechtspersoon is (volgens ar kel 2:1 lid 1 BW), handelt zij in dit
geval als koper in een privaatrechtelijke transac e. Daarom is het privaatrecht, en meer speci ek het
verbintenissenrecht uit Boek 6 en het overeenkomstenrecht uit Boek 7 BW, van toepassing. Zie ook lid 1:3
lid 1 Awb.
3. Is de Kinderombudsman een bestuursorgaan in de zin van de Awb?
• Volgens Art. 1:1 lid 2 sub f Awb worden subs tuut-ombudsmannen benoemd in Art. 9 lid 1 WNo niet als
bestuursorgaan aangemerkt, volgens Art. 1 sub b WNo is de kinderombudsman een subs tuut-
ombudsman, en dus is de kinderombudsman geen bestuursorgaan. Art. 1:1 lid 2 sub f Awb jo. Art. 9 WNo
4. Leg uit of op het afsluiten van een provinciale weg door provincieambtenaren de regels van de Awb van
toepassing zijn.
• Nee, dit betre een feitelijke handeling. Alleen op besluiten, zie art. 1:3 Awb, zijn de regels van de Awb
van toepassing. Een feitelijke rechtshandeling is geen publiekrechtelijke rechtshandeling.
• De Awb is van toepassing wanneer er sprake is van een besluit (1:3) van een bestuursorgaan (1:1).
• Je kijkt bij deze vraag dus eerst of er sprake is van een bestuursorgaan en daarna of er sprake is van
een besluit. Ogv art. 1:1 is er sprake van een bestuursorgaan. Ogv art. 1:3 is er geen spraken van een
een besluit, want er is geen sprake van een publiekrechtelijke rechtshandeling. In dit geval is er sprake
van een feitelijke rechtshandeling en dat is geen publiekrechtelijke rechtshandeling omdat er geen
sprake is van een beoogd rechtsgevolg.
5. Om te kunnen procederen (bezwaar en beroep instellen) tegen een besluit van een bestuursorgaan dien je
belanghebbende te zijn. Leg uit of, en zo ja onder welke voorwaarden, een s ch ng die zich bezig houdt met
klimaatac es belanghebbende kan zijn.
• belanghebbende is omschreven in art. 1:2 lid 1 Awb: degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is
betrokken. Een rechtspersoon kan volgens Art. 1:2 lid 3 Awb een belanghebbende zijn als algemene
collec eve belangen in het geding zijn die zij behar gen onder de voorwaarde dat deze belangen blijken
uit hun doelstellingen en feitelijke werkzaamheden. S ch ng is een rechtspersoon ogv art. 2:3 BW.
Dus ja, een s ch ng kan een belanghebbende zijn onder de genoemde voorwaarden (blijkens hun
feitelijke werkzaamheden in het bijzonder behar gen.
6. De rechter toetst een genomen besluit door een bestuursorgaan onder meer op de vraag in hoeverre de
algemene beginselen van behoorlijk bestuur in acht zijn genomen. (abbb’s)
A. Wat houdt het vertrouwensbeginsel in en waar is die te vinden?
B. Wat kan de rechter doen als hij van oordeel is dat dit beginsel is geschonden door het bestuursorgaan in
kwes e?
• A: Als iemand iets zegt of doet, en de ander begrijpt dat logisch als een echte afspraak, dan kan de eerste
persoon later niet zeggen: "Oh, maar dat bedoelde ik helemaal niet zo!"
Kort gezegd: Als het voor de ander logisch leek dat jij iets echt meende, dan kun je er niet zomaar op
terugkomen door te zeggen dat je het niet zo bedoelde. Staat niet in de wet. Bestuursorgaan dient het
door een bestuursorgaan opgewekt en gerechtvaardigd vertrouwen te honoreren.
titi tititi tift ti ti tift ti ti tititiftti ti ti fl ti ft ti ti ti tifiti ti
