Paragraaf 9.8
Nationalisme in de Europese koloniën
- Hoe ontstond het nationalisme in Europese koloniën?
-> In 1888 reisde de 18-jarige Mohandas Gandi van India naar London, waar hij rechten
ging studeren. Gandhi werd advocaat en leidde India naar de onafhankelijkheid.
Studenten zoals Gandhi maakten kennis met westerse waarden als vrijheid en
gelijkheid. Ze werden zich er bewust van dat die waarden niet in de koloniën golden,
want daar werden ze door de Europeanen als ondergeschikten behandeld. Ze beseften
dat ze alleen vrijheid en gelijkheid konden krijgen als de Europeanen vertrokken. De
studenten leerden in Europa ook het nationalisme kennen. Ze namen die ideologie over
en gingen hun koloniën als toekomstige natiestaten zien. In Brits-Indië en Nederlands-
Indië woonden tientallen volken die pas in de tijd van het moderne imperialisme onder 1
bestuur waren gekomen. Gandhi en de Indonesische leider Soekarno leerden de
onderdanen van een kolonie zichzelf ook te zien als 1 volk. Vóór WO 1 streefden
nationalistische bewegingen naar autonomie binnen de koloniale wereldrijken, maar
daarna namen ze daar geen genoeg meer mee. Ze gingen streven naar volledige
onafhankelijkheid.
Verzet
- Hoe kwamen nationalisten in het verzet tegen het kolonialisme?
-> In 1916 hadden een Britse en een Franse diplomaat, Sykes en Pikot, een geheim plan
gemaakt om de Arabische wereld langs een rechte lijn op te splitsen. Frankrijk kreeg
Syrië en andere gebieden ten noorden van de Sykes-Pikotlijn, Groot-Brittannië kreeg de
gebieden ten zuiden van die lijn. De Britten vormden er de nieuwe staat Irak. In 1920
braken massale opstanden uit, waarbij Irakese sjiieten en soennieten samenwerkten. Zo
ontstond een Irakees nationalisme. De Britten sloegen het verzet neer, maar trokken de
conclusie dat ze Irak beter niet zelf konden besturen. Ze stelden een soennitische
koning aan en vormden een Irakees leger met soennitische officieren. Ze bepaalde dat
Irak bij alle belangrijke kwesties hen om advies moest vragen. In 1932 lieten de Britten
Irak onafhankelijk worden, al hielden ze hun greep op militaire vliegvelden en de
opkomende olie-industrie. Ook in India kregen de Britten te maken met verzet. Gandhi
kreeg tientallen miljoenen mensen achter zich door zijn nationalisme te combineren
met traditionele hindoewaarden. Hij riep zijn aanhangers op de regels van de Britten te
negeren en te weigeren met de Britten samen te werken. Deze non-coöperatie werd
massaal nagevolgd. Tegelijk ontstond ook gewelddadig verzet, van zowel Indiase
hindoes als moslims. In Indonesië volgde Soekarno Gandhi’s voorbeeld. Na zijn
opleiding tot ingenieur ergerde hij samen te werken met de Nederlanders. Met andere
, richtte hij in 1927 de Partai Nasional Indonesia op. Soekarno wilde geen islamitische
staat, volgens hem waren godsdienstig, etnische en sociale verschillen ongeschikt. Het
belangrijkste was dat alle Indonesiërs 1 volk waren en een eigen natiestaat moesten
vormen. In 1933 greep de Nederlandse overheid hard in. Terwijl Soekarno en andere
nationalisten werden verbannen naar afgelegen oorden, kreeg de politie ruime
bevoegdheden en kwam er een strenge censuur.
Nationalisme tijdens de Tweede Wereldoorlog
- Welke invloed had de Tweede Wereldoorlog op het nationalisme?
-> Japan liet Soekarno een anti-Nederlandse propaganda maken en beloofde Indonesië
op de duur onafhankelijk te laten worden. Tijdens WO 2 bleef India onder Brits gezag.
Gandhi wilde niet meedoen aan een oorlog voor vrijheid zolang India die vrijheid niet
kreeg. Toen hij in 1942 probeerde met acties onafhankelijkheid af te dwingen pakten de
Britten hem op, gevolg -> in het hele land waren demonstraties. stakingen en
gewelddadigheden uitgebroken. De Britten herstelden de orde en hielden de rest van de
oorlog 100 000 nationalisten gevangen.
Nationalisme in de Europese koloniën
- Hoe ontstond het nationalisme in Europese koloniën?
-> In 1888 reisde de 18-jarige Mohandas Gandi van India naar London, waar hij rechten
ging studeren. Gandhi werd advocaat en leidde India naar de onafhankelijkheid.
Studenten zoals Gandhi maakten kennis met westerse waarden als vrijheid en
gelijkheid. Ze werden zich er bewust van dat die waarden niet in de koloniën golden,
want daar werden ze door de Europeanen als ondergeschikten behandeld. Ze beseften
dat ze alleen vrijheid en gelijkheid konden krijgen als de Europeanen vertrokken. De
studenten leerden in Europa ook het nationalisme kennen. Ze namen die ideologie over
en gingen hun koloniën als toekomstige natiestaten zien. In Brits-Indië en Nederlands-
Indië woonden tientallen volken die pas in de tijd van het moderne imperialisme onder 1
bestuur waren gekomen. Gandhi en de Indonesische leider Soekarno leerden de
onderdanen van een kolonie zichzelf ook te zien als 1 volk. Vóór WO 1 streefden
nationalistische bewegingen naar autonomie binnen de koloniale wereldrijken, maar
daarna namen ze daar geen genoeg meer mee. Ze gingen streven naar volledige
onafhankelijkheid.
Verzet
- Hoe kwamen nationalisten in het verzet tegen het kolonialisme?
-> In 1916 hadden een Britse en een Franse diplomaat, Sykes en Pikot, een geheim plan
gemaakt om de Arabische wereld langs een rechte lijn op te splitsen. Frankrijk kreeg
Syrië en andere gebieden ten noorden van de Sykes-Pikotlijn, Groot-Brittannië kreeg de
gebieden ten zuiden van die lijn. De Britten vormden er de nieuwe staat Irak. In 1920
braken massale opstanden uit, waarbij Irakese sjiieten en soennieten samenwerkten. Zo
ontstond een Irakees nationalisme. De Britten sloegen het verzet neer, maar trokken de
conclusie dat ze Irak beter niet zelf konden besturen. Ze stelden een soennitische
koning aan en vormden een Irakees leger met soennitische officieren. Ze bepaalde dat
Irak bij alle belangrijke kwesties hen om advies moest vragen. In 1932 lieten de Britten
Irak onafhankelijk worden, al hielden ze hun greep op militaire vliegvelden en de
opkomende olie-industrie. Ook in India kregen de Britten te maken met verzet. Gandhi
kreeg tientallen miljoenen mensen achter zich door zijn nationalisme te combineren
met traditionele hindoewaarden. Hij riep zijn aanhangers op de regels van de Britten te
negeren en te weigeren met de Britten samen te werken. Deze non-coöperatie werd
massaal nagevolgd. Tegelijk ontstond ook gewelddadig verzet, van zowel Indiase
hindoes als moslims. In Indonesië volgde Soekarno Gandhi’s voorbeeld. Na zijn
opleiding tot ingenieur ergerde hij samen te werken met de Nederlanders. Met andere
, richtte hij in 1927 de Partai Nasional Indonesia op. Soekarno wilde geen islamitische
staat, volgens hem waren godsdienstig, etnische en sociale verschillen ongeschikt. Het
belangrijkste was dat alle Indonesiërs 1 volk waren en een eigen natiestaat moesten
vormen. In 1933 greep de Nederlandse overheid hard in. Terwijl Soekarno en andere
nationalisten werden verbannen naar afgelegen oorden, kreeg de politie ruime
bevoegdheden en kwam er een strenge censuur.
Nationalisme tijdens de Tweede Wereldoorlog
- Welke invloed had de Tweede Wereldoorlog op het nationalisme?
-> Japan liet Soekarno een anti-Nederlandse propaganda maken en beloofde Indonesië
op de duur onafhankelijk te laten worden. Tijdens WO 2 bleef India onder Brits gezag.
Gandhi wilde niet meedoen aan een oorlog voor vrijheid zolang India die vrijheid niet
kreeg. Toen hij in 1942 probeerde met acties onafhankelijkheid af te dwingen pakten de
Britten hem op, gevolg -> in het hele land waren demonstraties. stakingen en
gewelddadigheden uitgebroken. De Britten herstelden de orde en hielden de rest van de
oorlog 100 000 nationalisten gevangen.
