Aan de hand van een voorbeeld laat ik zien hoe je kwetsbare mensen kunt helpen
om weer meer zelfvertrouwen en kracht te krijgen.
De afgelopen tien weken heb ik me beziggehouden met het thema empowerment
tijdens de module ‘Empowerment: cliëntversterkend werken’. In deze presentatie
deel ik wat ik heb geleerd en wat mij is opgevallen.
Ik vertel over verschillende manieren om naar empowerment te kijken, hoe je dit
terugziet in de zorg, en hoe je zorgvragers kunt ondersteunen om zelf meer regie te
nemen. Ook ga ik in op lastige keuzes die hierbij kunnen ontstaan en geef ik
praktische tips.
Aan het einde kijk ik terug op mijn eigen rol als wijkverpleegkundige bij Trivium
Meulenbeltzorg en hoe ik kan helpen om zorgvragers sterker te maken en zelf
beslissingen te laten nemen.
,
, Empowerment is een proces waarbij mensen hun eigen kracht (her)ontdekken en
leren inzetten om zo meer grip te krijgen op hun leven. Het draait om het stimuleren
van zelfbewustzijn, het vergroten van regie en het actief deelnemen aan
betekenisvolle levensgebieden zoals wonen, werken, relaties, zingeving en zorg
(Boumans & Movisie, 2016). In de wijkverpleging is dit van groot belang, zeker bij
mensen met een progressieve aandoening zoals ALS. Juist in situaties waar
beperkingen toenemen, is het essentieel om oog te blijven houden voor wat iemand
nog wél kan en wil.
Een cliënt bij wie empowerment centraal staat, is meneer B. Hij is 42 jaar en heeft de
diagnose ALS. Meneer is gescheiden en zorgt om de week voor zijn twee
minderjarige kinderen. Wij ondersteunen hem dagelijks tweemaal bij algemene
dagelijkse levensverrichtingen (ADL), en hij krijgt daarnaast begeleiding vanuit
revalidatiecentrum het Roessingh.
Ondanks de voortschrijdende ziekte blijft meneer B. zich inzetten om zo zelfstandig
mogelijk te blijven. Hij was werkzaam in het bankwezen en zoekt nu actief naar
manieren om betrokken te blijven bij het dagelijks leven. Hij rijdt nog zelf auto, doet
de afwas en probeert zijn dagelijkse handelingen zelfstandig te organiseren.
Wanneer nodig schakelt hij op eigen initiatief hulp in van vrienden of familie. Ook
bedenkt hij zelf oplossingen om zijn zelfstandigheid te behouden, bijvoorbeeld door
hulpmiddelen te gebruiken.
Empowerment betekent in deze context dat de cliënt – ondanks fysieke
achteruitgang – de regie ervaart over zijn leven. Niet de beperking staat centraal,
maar de veerkracht en creativiteit van de cliënt. Als wijkverpleegkundige kun je dit
proces ondersteunen door vanaf het begin ruimte te geven voor eigen inbreng, en
door keuzes en beslissingen samen te verkennen. Dit vraagt om een gelijkwaardige