Samenvatting - Vitale infrastructuur (AIV-V2VIC-23)

Samenvatting Vitale infrastructuur: Risicomanagment &
Risicocommunicatie
Risicomanagement
Vitale infrastructuur (en nationale veiligheid)
Gevoelige- en belangrijke processen. Nodig om te maatschappij draaiende te houden, anders
leidt het tot maatschappelijke ontwrichting.
 Hoe zorgen we dat we die vitale processen draaiende houden en niet verstoord
wordt.

Nationale veiligheid
“Onder nationale veiligheid verstaan we de bescherming van onze nationale
veiligheidsbelangen tegen dreigingen die deze belangen kunnen schaden en daarmee
maatschappelijke ontwrichting kunnen veroorzaken. Dit doen we door dreigingen te
verminderen en de weerbaarheid tegen de dreigingen te verhogen”.
 Nationale veiligheidsbelangen
-> extreem weer; wateroverlast door hevige regenbuien, stroomuitval,
-> stroomkabels en datakabels worden met opzet beschadigd.
-> internetblokkades. Vanuit de overheid om protesten te voorkomen, om
desinformatie te stoppen en om de informatievoorziening te blokkeren.
§ Vraag is wel of het proportioneel is.
-> bacterie in het drinkwater, water moeten koken.
 Dreigingen – die de nationale veiligheid kunnen verstoren, vanuit allerlei hoeken
(terroristen, klimaat). Moedwillig (door mensen, dus expres) of niet-moedwillig (bijv
klimaat en natuur).
 Maatschappelijke ontwrichting – het normale leven kan niet meer doorgaan zoals
het normaal wel doorgaat.
 Weerbaarheid: zorgen dat je ergens tegen kan



Vitale processen

,Uitgangspunt:
Als een dreiging één of meer veiligheidsbelangen ernstig aantast, kan dat maatschappelijke
ontwrichting veroorzaken en daarmee de nationale veiligheid schaden.

Enorme diversiteit: Rijksbrede risicoanalyse nationale veiligheid
 Klimaat- en natuurrampen
 Infectieziekten
 Zware ongevallen
 Polarisatie, extremisme en terrorisme
 Ongewenste inmenging en beïnvloeding democratische rechtsstaat
 Internationale en militaire dreigingen – NAVO
 Economische dreigingen
 Cyberdreigingen
 Bedreiging van vitale infrastructuur


Hybride dreigingen
Alle soorten dreigingen die niet militair zijn. Wordt ook wel gebruikt om desinformatie te
verspreiden, verkiezingen te beïnvloeden, de overheid niet meer te vertrouwen, wordt ook
wel gebruikt gemaakt van drones.
 Fysiek – via drones
 Virtueel-informatief – desinformatie verspreiden
 Cognitief – zorgen dat mensen de overheid niet meer vertrouwen. Mensen bang
maken, vertrouwen af te nemen.

Rijksbrede risicoanalyse
Dreiging: een aantoonbare ontwikkeling, gebeurtenis of fenomeen die/dat veiligheid of
stabiliteit kan schaden.

, Risico: is daarentegen het samenspel van impact (het totaal van de gevolgen van een
bepaalde dreiging) en de waarschijnlijkheid (de verwachting over het manifesteren van een
dreiging).

Risicomatrix
 Impact
 Waarschijnlijkheid
 Wat zijn de voor- en nadelen?




Zes nationale veiligheidsbelangen gericht op het ongestoord functioneren
1. Territoriale veiligheid
 a. Ongestoord functioneren van het Koninkrijk der Nederlanden en haar EU en NAVO
bondgenoten als onafhankelijke staten in brede zin, dan wel territoriale veiligheid in
enge zin.
2. Internationale rechtsorde en stabiliteit
 a. Het goed functioneren van het internationale stelsel van normen en afspraken,
gericht op het bevorderen van de internationale vrede en veiligheid, inclusief
mensenrechten, en effectieve multilaterale instituties en regimes, alsmede het goed
functioneren van staten grenzend aan het Koninkrijk der Nederlanden en in de
directe omgeving van de Europese Unie
3. Sociale en politieke stabiliteit
 a. Ongestoord voortbestaan van een maatschappelijk klimaat waarin individuen
ongestoord kunnen functioneren en groepen mensen goed met elkaar kunnen
samenleven binnen de verworvenheden van de democratische rechtstaat van het
Koninkrijk der Nederlanden en de daarin gedeelde waarden.
4. Ecologische veiligheid