Inhoudsopgave
Casus/vaardigheden.....................................................................................1
Week 1......................................................................................................1
Week 2....................................................................................................12
Week 5....................................................................................................17
Systeem.....................................................................................................22
Bijeenkomst 2.1......................................................................................22
Bijeenkomst 3.1......................................................................................33
Bijeenkomst 3.2 ........................................................................................42
Bijeenkomst 4.2......................................................................................51
Bijeenkomst 5.1......................................................................................58
Bijeenkomst 6.1......................................................................................70
Bijeenkomst 7.1......................................................................................80
Casus/vaardigheden
Week 1
Taak: De zilveren ketting
In 1992 ontdekt Daphne op een antiekmarkt in Den Haag een schitterende
zilveren ketting. Zij kan deze voor een opvallend lage prijs kopen. Navraag
,bij de verkoper leert Daphne weinig: de verkoper geeft aan de herkomst
van de ketting niet goed te kennen. Wel wijst hij Daphne op het fraaie
zilver en op het feit dat zij een buitenkansje laat lopen, omdat hij (de
handelaar) snel van de ketting af wil. Hierop koopt Daphne de ketting.
In 1997 overlijdt Daphne onverwacht. De ketting komt terecht bij haar 7-
jarige dochter en enig erfgenaam Jolien. Inmiddels is gebleken dat de
ketting kort voor de aankoop door Daphne bij antiquair Aalbers is gestolen.
Daphne is hiervan echter nooit op de hoogte gebracht en Jolien weet
uiteraard helemaal niets van de voorgeschiedenis van de ketting.
In 2014 heeft Jolien dringend geld nodig en verkoopt zij de ketting aan
haar vriendin Pauline. Zij spreken af dat meteen wordt geleverd door
middel van een levering constituto possessorio (cp-levering) en dat Jolien
de ketting nog een maand onder zich houdt. De vriendinnen zijn echter vrij
laks: Pauline neemt de ketting pas na een half jaar mee naar huis, als zij
toevallig bij Jolien op bezoek is.
Er lijkt bijna een vloek op de ketting te rusten: in 2016 breekt Henri bij
Pauline in en neemt al haar sieraden mee, waaronder dus ook de ketting.
Een jaar na de inbraak doet Henri de ketting cadeau aan zijn nichtje
Mathilde voor haar 18e verjaardag. De criminele activiteiten van Henri
worden in 2019 bekend bij de politie en hij wordt gearresteerd: zijn familie,
inclusief Mathilde, is stomverbaasd om te horen over ome Henri's
verborgen bestaan als meesterdief.
Vraag:
Bespreek voor elk van de hierboven vermelde gebeurtenissen wat
er met het eigendomsrecht van de ketting is gebeurd. Bespreek
steeds wie eigenaar is, en op grond waarvan.
Situatie 1 – Daphne koopt de ketting van Antiekmarkt.
Op grond van artikel 3:84 BW ontstaat overdracht door; een geldige titel,
levering en beschikkingsbevoegdheid van de vervreemder. De geldige titel
bestaat uit de koopovereenkomst tussen Daphne en Antiekmarkt. De
levering geschiedt conform artikel 3:90 lid 1 (bezitsverschaffing). De
Antiekmarkt lijkt op dat moment beschikkingsbevoegd. Er is dus een
geldige overdracht tot stand gekomen.
Situatie 2- De ketting blijkt gestolen
Aalbers is de oorspronkelijke eigenaar van de ketting. De dief heeft zich de
ketting in bezit genomen op grond van artikel 3:113 lid 1. Hij is op grond
,van artikel 3:118 lid 1 niet te goeder trouw. Dit veranderd niets aan het
eigendom dat nog altijd bij Aalbers ligt.
Als Daphne de zaak overneemt van de dief dan neemt zij enkel het bezit
op grond van artikel 3:113 lid 1. Eigendomsoverdracht komt niet tot stand,
want de dief is beschikkingsonbevoegd. Een beroep op 3:86 komt Daphne
niet toe, want zij is gelet op de feitelijke omstandigheden niet te goeder
trouw.
Daphne is dus in werkelijkheid enkel bezitter te kwade trouw geworden.
Het eigendom ligt nog altijd bij Aalbers.
Situatie 3- De ketting komt bij Jolien
Volgens artikel 3:80 lid 2 verkrijgt Jolien de goederen van Daphne onder
algemene titel door erfopvolging. In artikel 3:116 is bepaald dat diegene
die een ander onder algemene titel opvolgt, hij diegene in diens bezit en
houderschap opvolgt met alle gebreken en hoedanigheden.
Daphne was bezitter te kwade trouw van de ketting. Jolien wordt dus
bezitter te kwade trouw van de ketting.
Situatie 4- Jolien verkoopt de ketting
De rechtsvordering van Aalbers dat ontstaan is na de diefstal in 2012
verjaart met ingang van 2014 (na 20 jaar op grond van 3:306 BW). In 2012
is Jolien dus van bezitter te kwader trouw, door verjaring eigenaar
geworden van de ketting.
Zij verkoopt de ketting aan pauline. Op grond van artikel 3:84 komt
overdracht tot stand door geldige titel, levering en
beschikkingsbevoegdheid. Koopovereenkomst is de geldige titel, Jolien is
eigenaar en dus beschikkingsbevoegd, en er is een CP-levering op grond
van artikel 3:90 jo 3:115 sub a. Pauline is dus eigenaar en middellijk
bezitter geworden, en Jolien onmiddellijk houder. Dat Jolien de ketting
langer onder zich houdt dan afgesproken doet niets af aan de onderlinge
verhoudingen.
Situatie 5- Henri steelt de ketting en geeft deze aan Mathilde
Henri wordt door de diefstal op grond van artikel 3:113 lid 1 jo 3:118 BW
bezitter te kwade trouw. Hij draagt de ketting op grond van 3:84 over aan
Mathilde. De geldige titel is de schenkingsovereenkomst, levering is 3:90
bezitsverschaffing, en beschikkingsbevoegdheid. Henri is echter niet
beschikkingsbevoegd.
Kan Mathilde een beroep doen op 3:86? Nee want de
beschikkingsonbevoegdheid kan enkel opgelost worden als de overdracht
, anders dan om niet geschiedt. De overdracht in de casus is om niet
geschiedt (schenking). Pauline is eigenaar gebleven.
Taak: Dubbelop
Het overslagbedrijf Nedpak, heeft op korte termijn een grote hoeveelheid
containers nodig: in totaal 300 stuks. Het bedrijf besluit om 100 containers
te kopen en, omdat een deel van de extra containers slechts tijdelijk nodig
is, de andere 200 te huren. Binnen een paar weken worden de containers
door Pieterse BV bij Nedpak afgeleverd.
Pieterse BV produceert, verkoopt en verhuurt o.a. containers. Alle
containers worden door Pieterse BV van een uniek registratienummer
voorzien, zodat ze gemakkelijker van elkaar en van andermans containers
zijn te onderscheiden. Pieterse BV houdt van de containers die verhuurd
worden een lijst bij om te voorkomen dat na afloop van de verhuurperiode
niet meer duidelijk is welke containers eigendom van Pieterse BV zijn. Toch
gaat er wel eens iets mis. Zo heeft Nedpak een twintigtal containers,
waarvan het dacht eigenaar te zijn, aan De Boer & Co doorverkocht omdat
Nedpak een beperkte overcapaciteit in de nabije toekomst voorziet. Deze
containers zijn echter in werkelijkheid eigendom van Pieterse BV gebleven.
Omdat Nedpak de containers echter voorlopig nog zelf nodig heeft, is
besloten tot een levering door middel van constitutum possessorium. Aan
het einde van de huurtermijn komt de vergissing aan het licht; zowel
Pieterse BV als De Boer menen eigenaar te zijn van deze containers.
Vragen:
a) Wie is eigenaar, bezitter en houder van de betreffende
containers op het moment dat deze aan De Boer & Co worden
doorverkocht?
1) Met betrekking tot de 100 verkochte containers. Pieterse B.V. is de
eigenaar en draagt deze over op grond van 3:84 BW. Geldige titel is de
koopovereenkomst, levering is bezitsverschaffing op grond van 3:90 BW
en Pieterse B.V. is als eigenaar beschikkingsbevoegd. Pieterse was dus
eigenaar en bezitter na overdracht is Nedpak eigenaar en bezitter.
2) Met betrekking tot de 200 verhuurde containers. Op grond van artikel
3:110 wordt Nedpak onmiddellijk houder van de 200 containers. Dit blijkt
uit de rechtsverhouding tussen Nedpak en Pieterse (Huurovereenkomst).
Pieterse is eigenaar en middellijk bezitter geworden.
b) Wordt De Boer & Co eigenaar van deze containers?
Casus/vaardigheden.....................................................................................1
Week 1......................................................................................................1
Week 2....................................................................................................12
Week 5....................................................................................................17
Systeem.....................................................................................................22
Bijeenkomst 2.1......................................................................................22
Bijeenkomst 3.1......................................................................................33
Bijeenkomst 3.2 ........................................................................................42
Bijeenkomst 4.2......................................................................................51
Bijeenkomst 5.1......................................................................................58
Bijeenkomst 6.1......................................................................................70
Bijeenkomst 7.1......................................................................................80
Casus/vaardigheden
Week 1
Taak: De zilveren ketting
In 1992 ontdekt Daphne op een antiekmarkt in Den Haag een schitterende
zilveren ketting. Zij kan deze voor een opvallend lage prijs kopen. Navraag
,bij de verkoper leert Daphne weinig: de verkoper geeft aan de herkomst
van de ketting niet goed te kennen. Wel wijst hij Daphne op het fraaie
zilver en op het feit dat zij een buitenkansje laat lopen, omdat hij (de
handelaar) snel van de ketting af wil. Hierop koopt Daphne de ketting.
In 1997 overlijdt Daphne onverwacht. De ketting komt terecht bij haar 7-
jarige dochter en enig erfgenaam Jolien. Inmiddels is gebleken dat de
ketting kort voor de aankoop door Daphne bij antiquair Aalbers is gestolen.
Daphne is hiervan echter nooit op de hoogte gebracht en Jolien weet
uiteraard helemaal niets van de voorgeschiedenis van de ketting.
In 2014 heeft Jolien dringend geld nodig en verkoopt zij de ketting aan
haar vriendin Pauline. Zij spreken af dat meteen wordt geleverd door
middel van een levering constituto possessorio (cp-levering) en dat Jolien
de ketting nog een maand onder zich houdt. De vriendinnen zijn echter vrij
laks: Pauline neemt de ketting pas na een half jaar mee naar huis, als zij
toevallig bij Jolien op bezoek is.
Er lijkt bijna een vloek op de ketting te rusten: in 2016 breekt Henri bij
Pauline in en neemt al haar sieraden mee, waaronder dus ook de ketting.
Een jaar na de inbraak doet Henri de ketting cadeau aan zijn nichtje
Mathilde voor haar 18e verjaardag. De criminele activiteiten van Henri
worden in 2019 bekend bij de politie en hij wordt gearresteerd: zijn familie,
inclusief Mathilde, is stomverbaasd om te horen over ome Henri's
verborgen bestaan als meesterdief.
Vraag:
Bespreek voor elk van de hierboven vermelde gebeurtenissen wat
er met het eigendomsrecht van de ketting is gebeurd. Bespreek
steeds wie eigenaar is, en op grond waarvan.
Situatie 1 – Daphne koopt de ketting van Antiekmarkt.
Op grond van artikel 3:84 BW ontstaat overdracht door; een geldige titel,
levering en beschikkingsbevoegdheid van de vervreemder. De geldige titel
bestaat uit de koopovereenkomst tussen Daphne en Antiekmarkt. De
levering geschiedt conform artikel 3:90 lid 1 (bezitsverschaffing). De
Antiekmarkt lijkt op dat moment beschikkingsbevoegd. Er is dus een
geldige overdracht tot stand gekomen.
Situatie 2- De ketting blijkt gestolen
Aalbers is de oorspronkelijke eigenaar van de ketting. De dief heeft zich de
ketting in bezit genomen op grond van artikel 3:113 lid 1. Hij is op grond
,van artikel 3:118 lid 1 niet te goeder trouw. Dit veranderd niets aan het
eigendom dat nog altijd bij Aalbers ligt.
Als Daphne de zaak overneemt van de dief dan neemt zij enkel het bezit
op grond van artikel 3:113 lid 1. Eigendomsoverdracht komt niet tot stand,
want de dief is beschikkingsonbevoegd. Een beroep op 3:86 komt Daphne
niet toe, want zij is gelet op de feitelijke omstandigheden niet te goeder
trouw.
Daphne is dus in werkelijkheid enkel bezitter te kwade trouw geworden.
Het eigendom ligt nog altijd bij Aalbers.
Situatie 3- De ketting komt bij Jolien
Volgens artikel 3:80 lid 2 verkrijgt Jolien de goederen van Daphne onder
algemene titel door erfopvolging. In artikel 3:116 is bepaald dat diegene
die een ander onder algemene titel opvolgt, hij diegene in diens bezit en
houderschap opvolgt met alle gebreken en hoedanigheden.
Daphne was bezitter te kwade trouw van de ketting. Jolien wordt dus
bezitter te kwade trouw van de ketting.
Situatie 4- Jolien verkoopt de ketting
De rechtsvordering van Aalbers dat ontstaan is na de diefstal in 2012
verjaart met ingang van 2014 (na 20 jaar op grond van 3:306 BW). In 2012
is Jolien dus van bezitter te kwader trouw, door verjaring eigenaar
geworden van de ketting.
Zij verkoopt de ketting aan pauline. Op grond van artikel 3:84 komt
overdracht tot stand door geldige titel, levering en
beschikkingsbevoegdheid. Koopovereenkomst is de geldige titel, Jolien is
eigenaar en dus beschikkingsbevoegd, en er is een CP-levering op grond
van artikel 3:90 jo 3:115 sub a. Pauline is dus eigenaar en middellijk
bezitter geworden, en Jolien onmiddellijk houder. Dat Jolien de ketting
langer onder zich houdt dan afgesproken doet niets af aan de onderlinge
verhoudingen.
Situatie 5- Henri steelt de ketting en geeft deze aan Mathilde
Henri wordt door de diefstal op grond van artikel 3:113 lid 1 jo 3:118 BW
bezitter te kwade trouw. Hij draagt de ketting op grond van 3:84 over aan
Mathilde. De geldige titel is de schenkingsovereenkomst, levering is 3:90
bezitsverschaffing, en beschikkingsbevoegdheid. Henri is echter niet
beschikkingsbevoegd.
Kan Mathilde een beroep doen op 3:86? Nee want de
beschikkingsonbevoegdheid kan enkel opgelost worden als de overdracht
, anders dan om niet geschiedt. De overdracht in de casus is om niet
geschiedt (schenking). Pauline is eigenaar gebleven.
Taak: Dubbelop
Het overslagbedrijf Nedpak, heeft op korte termijn een grote hoeveelheid
containers nodig: in totaal 300 stuks. Het bedrijf besluit om 100 containers
te kopen en, omdat een deel van de extra containers slechts tijdelijk nodig
is, de andere 200 te huren. Binnen een paar weken worden de containers
door Pieterse BV bij Nedpak afgeleverd.
Pieterse BV produceert, verkoopt en verhuurt o.a. containers. Alle
containers worden door Pieterse BV van een uniek registratienummer
voorzien, zodat ze gemakkelijker van elkaar en van andermans containers
zijn te onderscheiden. Pieterse BV houdt van de containers die verhuurd
worden een lijst bij om te voorkomen dat na afloop van de verhuurperiode
niet meer duidelijk is welke containers eigendom van Pieterse BV zijn. Toch
gaat er wel eens iets mis. Zo heeft Nedpak een twintigtal containers,
waarvan het dacht eigenaar te zijn, aan De Boer & Co doorverkocht omdat
Nedpak een beperkte overcapaciteit in de nabije toekomst voorziet. Deze
containers zijn echter in werkelijkheid eigendom van Pieterse BV gebleven.
Omdat Nedpak de containers echter voorlopig nog zelf nodig heeft, is
besloten tot een levering door middel van constitutum possessorium. Aan
het einde van de huurtermijn komt de vergissing aan het licht; zowel
Pieterse BV als De Boer menen eigenaar te zijn van deze containers.
Vragen:
a) Wie is eigenaar, bezitter en houder van de betreffende
containers op het moment dat deze aan De Boer & Co worden
doorverkocht?
1) Met betrekking tot de 100 verkochte containers. Pieterse B.V. is de
eigenaar en draagt deze over op grond van 3:84 BW. Geldige titel is de
koopovereenkomst, levering is bezitsverschaffing op grond van 3:90 BW
en Pieterse B.V. is als eigenaar beschikkingsbevoegd. Pieterse was dus
eigenaar en bezitter na overdracht is Nedpak eigenaar en bezitter.
2) Met betrekking tot de 200 verhuurde containers. Op grond van artikel
3:110 wordt Nedpak onmiddellijk houder van de 200 containers. Dit blijkt
uit de rechtsverhouding tussen Nedpak en Pieterse (Huurovereenkomst).
Pieterse is eigenaar en middellijk bezitter geworden.
b) Wordt De Boer & Co eigenaar van deze containers?
