Week 1: Jeugdstelsel
H1 Effectief werken in de jeugdzorg – Introductie
Jeugdwet 2015 doelen:
1. Het versterken van het probleemoplossend vermogen van kinderen,
jongeren, hun ouders en hun sociale omgeving.
2. Het bevorderen van de opvoedvaardigheden van ouders en het
opvoedkundig klimaat van de sociale omgeving.
3. Preventie en vroeg signalering.
4. Het tijdig bieden van de juiste hulp op maat volgens het
uitgangspunt ‘één gezin, één plan, één regisseur'.
5. Minder regels voor professionals.
Met de Jeugdwet werden er in 2015 veel vernieuwingen tegelijkertijd
doorgevoerd:
1. Gemeenten werken verantwoordelijk voor de zorg voor burgers
(jong en oud).
2. De geestelijke gezondheidszorg voor jeugdigen en zorg voor
jeugdigen met een verstandelijke beperking (LVB) werden onder de
jeugdzorg geschaard.
3. Nadruk op preventie ‘Kleine problemen blijven klein’.
Effect --> De kosten voor de jeugdzorg bleken enorm toe te nemen, met
een conflict tussen Rijk en gemeenten over de financiën voor jeugdzorg.
Dit was de aanleiding voor het opstellen van de hervormingsagenda
jeugd.
Hervormingsagenda jeugd (2023) --> Doel = Knelpunten in de
jeugdzorg structureel aan te pakken en het jeugdzorgstelsel financieel
houdbaar te maken voor de toekomst.
- “De jeugd heeft de toekomst. Door veilig en gezond op te groeien,
goed onderwijs te genieten, vrienden te maken, onbekommerd
buiten te spelen, te bewegen en te sporten krijgen jeugdigen de
goede start die zo belangrijk is”.
- Opgesteld door alle partijen die bij de jeugdzorg betrokken zijn (Rijk,
professionals, jongeren en ouders, organisaties voor jeugdzorg en
gemeenten).
,Jeugdzorg --> De term die sinds de invoering van de Jeugdwet in 2015
gebruikt wordt voor een heel breed veld van hulpverlening (jeugdhulp,
jeugdbescherming, jeugdreclassering).
- Vrij toegankelijke hulp --> Wordt geboden door professionals uit
bijvoorbeeld wijkteams.
- Geïndiceerde hulp --> In organisaties voor specialistische hulp.
- GI’s (Gecertificeerde instellingen) --> Jeugdbeschermings- en
jeugdreclasseringsmaatregelen worden opgelegd door de rechter en
uitgevoerd door de GI’s.
Jeugdstelsel:
- Jeugdzorg
- Buurthuizen
- Jongeren werk
- Sportverenigingen
- Kunst & cultuur
- Bibliotheken
- Onderwijs
Er is behoefte aan ‘hoogwaardige jeugdzorg’. Jeugdzorg waarin
professionals:
1. Actuele kennis en effectieve interventies toepassen.
2. Nauw samenwerken met jeugdigen en gezinnen.
3. Al lerend steeds beter worden.
4. Oog hebben voor de oorzaken van problemen van jeugdigen, onder
andere binnen gezinnen en bij ouders zelf.
Effectief werken, dit sluit aan bij:
1. De beroepscode voor sociaal werk (BPSW, 2021) die voor alle
professionals in het sociaal werk geldt.
2. Bij de Stichting Kwaliteitsregister Jeugd (SKJ) geregistreerde jeugd-
en gezinsprofessionals, werkzaam in de jeugdzorg.
Effectief werken --> Het zorgvuldig en expliciet gebruikmaken van de
meest up-to-date kennis uit wetenschap en praktijk, zoals opgenomen in
richtlijnen en met gezamenlijke besluitvorming met jeugdigen en ouders
als basis om een doel te bereiken.
,
, H2 Effectief werken in de jeugdzorg – Weten wat werkt
1) Wetenschappelijke kennis --> Kennis die
is ontwikkeld op basis van wetenschappelijk
onderzoek.
- Kwantitatief wetenschappelijk
onderzoek --> Het verzamelen en analyseren
van cijfers (bijvoorbeeld met behulp van
vragenlijsten die jongeren, ouders of
professionals invullen).
- Kwalitatief wetenschappelijk onderzoek
--> Het verzamelen en analyseren van
bijvoorbeeld ervaringen of observaties.
- Mixed Methodes --> Beide
onderzoeksmethoden worden gecombineerd
om een onderzoeksvraag te beantwoorden.
2) Professionele kennis --> Je professionele oordeel over welke kennis
op een bepaald moment moet worden toegepast.
- Klinische expertise --> Het vermogen om klinische vaardigheden
en ervaringskennis in te zetten ten behoeve van een snelle
inschatting van de unieke situatie en diagnose van de cliënt, diens
belemmeringen en kansen om te profiteren van een interventie en
de waarden en verwachtingen van de cliënt.
- Handelingskennis --> Onderscheid tussen 3 vormen van weten:
o ’Weten dat’ Betreft kennis van de feiten.
o ’Weten hoe’ Is kennis over hoe je iets moet doen.
o ’Bekend zijn met’ Is kennis gebaseerd op ervaring, vaak
impliciete kennis.
Waar en hoe is deze kennis te vinden?
1. Professionele kennis die expliciet is gemaakt --> In toegankelijke
bronnen, zoals richtlijnen Jeugdhulp en jeugdbescherming,
wetenschappelijke literatuur en vakliteratuur.
2. Op zoek gaan naar ‘expert opinions’, experts in het vakgebied die
voorlopen qua kennis of via de online community Platform
Vakmanschap Jeugdprofessionals
3) Ervaringskennis --> Kennis die gevonden in de dialoog met jeugdige
en hun naasten. Meer eigen regie en cliëntparticipatie op alle niveaus.
Voordelen: