Gynaecologische tumoren, Mammacelcarcinoom
Urologische tumoren, prostaatcarcinoom
College “Gynaecologische tumoren/ Mammacarcinoom Urologische tumoren/
Prostaatcarcinoom”
• Algemeen/Inleiding
• Ovariumcarcinoom
• Endometriumcarcinoom
• Cervixcarcinoom
• Vulvacarcinoom/premaligneafwijkingen
• Mammacarcinoom
• Niercelcarcinoom
• Pyelumcarcinoom(=Nierbekkenkanker)
• Blaascarcinoom
• Peniscarcinoom
• Testiscarcinoom
• Prostaatcarcinoom
Gynaecologische tumoren
• Komen deze tumoren frequent voor?
Ja deze komen frequent voor: cervix en mamma
• Hoe kan je deze tumoren opsporen?
Met een speciaal screeningsprogramma
• Zijn screeningsprogramma’s zinvol?
Ja
Wat is dit? Is dit “normaal”?
,Myomen zijn goedaardig! Latijnse naam
voor vleesboom. Goedaardige gezwellen
afkomstig van de baarmoeder. Als ze klein
zijn veroorzaken ze geen klachten. Maar
soms worden ze groot en dan
veroorzaken ze buikklachten.
Ovarium tumor/ cyste
Cyste is goedaardig
Carcinoom is kwaadaardig
Echoscopie
ovarium normal / ovarium cyste
Ovariumcarcinoom : eierstokkanker
Afbeeldingen van ct scan, altijd daarna biopt gedaan om soort kanker vast te stellen.
, Ovariumcarcinoom/Risicofactoren
• Erfelijke factoren
• Omgevingsfactoren (asbest)
• Hormonale factoren
– nullipara + (vrouwen die nog nooit een kind hebben gekregen hebben verhoogd risico op
ovariumcarcinoom)
– ovulatiefrequentie +
– pilgebruik - (vrouwen die de pil gebruiken hebben minder kans op ovariumcarcinoom
Erfelijke factoren
In ongeveer 5 % van de gevallen komt het ovariumcarcinoom familiair voor
Mamma-ovariumcarcinoom:
Genen: BRCA1 gen BRCA2 gen
Bij vinden BRCA 1 gen 60 % kans!
Bij vinden BRCA 2 gen 20 % kans!
Screening/ Preventie
Alleen zinvol bij patiënten met:
• verhoogd risico zoals gendragers
• een belaste familieanamnese waarbij het gen nog niet is aangetoond
• profylactische ovariectomie (eierstokken weghalen)
Soorten ovariumtumoren wat histopathologie betreft
• Epitheliale tumoren 80-85 %
• Sex cord stroma tumoren 5-10 %
• Kiemceltumoren 5% (= ovarium teratoom, monsterlijke
zwellingen)
• Metastatische tumoren 10 % (colon,mamma,maag)
Ovariumcarcinoom/ Klachten
In begin vaak geen klachten, maar als er klachten ontstaan:
– Opgezet(gevoel) buik
– toename buikomvang
– irregulair bloedverlies
– virilisatie (ontwikkelen van mannelijke eigenschappen bij vrouwen)
– Dyspareunie (pijn bij het vrijen)
• Late klachten:
– anorexie, vermagering, mictie/ defecatieproblemen, lage rugpijn
Probleem bij screening: de ovaria zijn slecht te onderzoeken!
Ovariumcarcinoom Tumormarker: Ca-125. Deze word in bloed geprikt maar er komen veel
foute diagnoses uit, het is niet sensitief genoeg om als screening te gebruiken.
• bij de differentiëren tussen maligne en benigne
• niet specifiek en sensitief genoeg
(in geval van kanker niet altijd verhoogd en soms wel verhoogd bij geen kanker...)
Urologische tumoren, prostaatcarcinoom
College “Gynaecologische tumoren/ Mammacarcinoom Urologische tumoren/
Prostaatcarcinoom”
• Algemeen/Inleiding
• Ovariumcarcinoom
• Endometriumcarcinoom
• Cervixcarcinoom
• Vulvacarcinoom/premaligneafwijkingen
• Mammacarcinoom
• Niercelcarcinoom
• Pyelumcarcinoom(=Nierbekkenkanker)
• Blaascarcinoom
• Peniscarcinoom
• Testiscarcinoom
• Prostaatcarcinoom
Gynaecologische tumoren
• Komen deze tumoren frequent voor?
Ja deze komen frequent voor: cervix en mamma
• Hoe kan je deze tumoren opsporen?
Met een speciaal screeningsprogramma
• Zijn screeningsprogramma’s zinvol?
Ja
Wat is dit? Is dit “normaal”?
,Myomen zijn goedaardig! Latijnse naam
voor vleesboom. Goedaardige gezwellen
afkomstig van de baarmoeder. Als ze klein
zijn veroorzaken ze geen klachten. Maar
soms worden ze groot en dan
veroorzaken ze buikklachten.
Ovarium tumor/ cyste
Cyste is goedaardig
Carcinoom is kwaadaardig
Echoscopie
ovarium normal / ovarium cyste
Ovariumcarcinoom : eierstokkanker
Afbeeldingen van ct scan, altijd daarna biopt gedaan om soort kanker vast te stellen.
, Ovariumcarcinoom/Risicofactoren
• Erfelijke factoren
• Omgevingsfactoren (asbest)
• Hormonale factoren
– nullipara + (vrouwen die nog nooit een kind hebben gekregen hebben verhoogd risico op
ovariumcarcinoom)
– ovulatiefrequentie +
– pilgebruik - (vrouwen die de pil gebruiken hebben minder kans op ovariumcarcinoom
Erfelijke factoren
In ongeveer 5 % van de gevallen komt het ovariumcarcinoom familiair voor
Mamma-ovariumcarcinoom:
Genen: BRCA1 gen BRCA2 gen
Bij vinden BRCA 1 gen 60 % kans!
Bij vinden BRCA 2 gen 20 % kans!
Screening/ Preventie
Alleen zinvol bij patiënten met:
• verhoogd risico zoals gendragers
• een belaste familieanamnese waarbij het gen nog niet is aangetoond
• profylactische ovariectomie (eierstokken weghalen)
Soorten ovariumtumoren wat histopathologie betreft
• Epitheliale tumoren 80-85 %
• Sex cord stroma tumoren 5-10 %
• Kiemceltumoren 5% (= ovarium teratoom, monsterlijke
zwellingen)
• Metastatische tumoren 10 % (colon,mamma,maag)
Ovariumcarcinoom/ Klachten
In begin vaak geen klachten, maar als er klachten ontstaan:
– Opgezet(gevoel) buik
– toename buikomvang
– irregulair bloedverlies
– virilisatie (ontwikkelen van mannelijke eigenschappen bij vrouwen)
– Dyspareunie (pijn bij het vrijen)
• Late klachten:
– anorexie, vermagering, mictie/ defecatieproblemen, lage rugpijn
Probleem bij screening: de ovaria zijn slecht te onderzoeken!
Ovariumcarcinoom Tumormarker: Ca-125. Deze word in bloed geprikt maar er komen veel
foute diagnoses uit, het is niet sensitief genoeg om als screening te gebruiken.
• bij de differentiëren tussen maligne en benigne
• niet specifiek en sensitief genoeg
(in geval van kanker niet altijd verhoogd en soms wel verhoogd bij geen kanker...)
