Diagnostiek bij kanker
College “Diagnostiek bij Kanker”
• Algemeen
• Radiologie
• Nucleaire geneeskunde
Feiten….
• Kanker ontstaat uit één cel en ontwikkelt zich tot een massa van grammen tumorweefsel
• Ergens dan krijgt de patiënt symptomen, bezoekt hij/ zij een arts en wordt de diagnose
gesteld
• Tumor niet eerder symptomatisch dan bij een massa van 1 gram (een omvang van 1 cm³)
• Een dergelijke tumor bevat 109 cellen en bevindt zich dan, op driekwart van de tijd tussen
het ontstaan (1 cel) en de dood (1012 cellen)
• een tijdpad van meer dan 5 jaar
Feiten….
Bij meer dan 40% van de patiënten genezing met locoregionale behandeling mogelijk is Dit
betekent dat in een aantal patiënten een klinisch manifeste tumor nog niet gemetastaseerd
is! Van groot belang! ….
• goede algemene anamnese
• een compleet lichamelijk onderzoek
• kennis van (herkennen van) symptomen
• vragen naar gewoonten (roken, drinken, drugs), familie, sociale omstandigheden
• beroep
• noxen (schadelijke prikkels)
• en een aanvullend onderzoek!!!
Wat is dit?
Beide foto’s zijn thorax foto’s (borst, longen en
hart)
Beide foto’s zijn niet helemaal in orde. Bij foto 1
zie je een tumor, er word een biopt genomen en
het blijkt longkanker te zijn
Bij foto 2 zie je een abces, geen maligniteit
Een wat is dit?
Een foto van de longen.
Linkerkant is een rontgenfoto.
Rechterkant is een CT- scan.
Je ziet links dat er heel veel afwijkingen zijn en
rechts word dat door de CT-scan bevestigd.
,Diagnose?
• Hoe wordt de diagnose kanker gesteld?
Door volledige anamnese en volledig onderzoek met beeldvorming (CT-scan,
radiologie) maar doorslaggevend is punctie/bioptie. Zo wordt gezien of ze
kwaadaardig of goed zijn.
• Door wie en waar?
Een aantal specialisten: oncoloog, huisarts, met: radioloog, plastisch chirurg. Er zijn
heel veel disciplines nodig voor multidisciplinair overleg.
Diagnose....
Anamnese, lichamelijk en aanvullened onderzoek (beeldvoormig onderzoek), punctie/
biopsie
De diagnose van kanker wordt gesteld op basis van histopathologie (studie van
ziekteprocessen in weefsels) na biopsie of cytologie
Diagnostiek
• Klacht gericht
• Zonder klachten
• Bevolkingsonderzoek (welke zijn er?)
Bevolkingsonderzoek
• Mammacarcinoom (vrouwen vanaf 50 jaar; elke 2 jaar)
• Cervixcarcinoom (vrouwen vanaf 30 jaar; elke 5 jaar)
• Darm (vrouwen en mannen vanaf 55 jaar; elke 2 jaar)
• Prostaat (niet? /wel?) (word aan gewerkt, aangezien veel testen nog onbetrouwbare
informatie geven
Mammacarcinoom diagnose en onderzoek
Vrouw 53 jaar met zwelling in de rechterborst.
Differentiaaldiagnose
• Goedaardige (Benigne) zwellingen
- mastopathie (verzamelnaam voor allerlei goedaardige
klachten aan borsten)
- cyste
- fibroadenoom (betreft een of meerdere goedaardige
knobbels in de borst)
• Kwaadaardige (Maligne) zwellingen
- carcinomen
Anamnese
• Leeftijd, vrouw, menstruatie/overgang
• Pijnlijk/niet pijnlijk
• Duurklachten
• Uitvloedtepel(helder/bloed)
, Risico factoren
• Familieanamnese
• Eerder carcinoomborst/ander carcinoom
• andere
Lichamelijk onderzoek
• Inspectie
- Huid
- Tepel intrekking
- Verschil borst (li/re)
• Palpatie
- Glad
- Elastisch
- Los van onderlaag
- Lymfeklieren
Daarna Beeldvormend onderzoek
• Echografie
• Mammografie
• CT -scan
Echografie
Mammografie
(fibroadenoom)
College “Diagnostiek bij Kanker”
• Algemeen
• Radiologie
• Nucleaire geneeskunde
Feiten….
• Kanker ontstaat uit één cel en ontwikkelt zich tot een massa van grammen tumorweefsel
• Ergens dan krijgt de patiënt symptomen, bezoekt hij/ zij een arts en wordt de diagnose
gesteld
• Tumor niet eerder symptomatisch dan bij een massa van 1 gram (een omvang van 1 cm³)
• Een dergelijke tumor bevat 109 cellen en bevindt zich dan, op driekwart van de tijd tussen
het ontstaan (1 cel) en de dood (1012 cellen)
• een tijdpad van meer dan 5 jaar
Feiten….
Bij meer dan 40% van de patiënten genezing met locoregionale behandeling mogelijk is Dit
betekent dat in een aantal patiënten een klinisch manifeste tumor nog niet gemetastaseerd
is! Van groot belang! ….
• goede algemene anamnese
• een compleet lichamelijk onderzoek
• kennis van (herkennen van) symptomen
• vragen naar gewoonten (roken, drinken, drugs), familie, sociale omstandigheden
• beroep
• noxen (schadelijke prikkels)
• en een aanvullend onderzoek!!!
Wat is dit?
Beide foto’s zijn thorax foto’s (borst, longen en
hart)
Beide foto’s zijn niet helemaal in orde. Bij foto 1
zie je een tumor, er word een biopt genomen en
het blijkt longkanker te zijn
Bij foto 2 zie je een abces, geen maligniteit
Een wat is dit?
Een foto van de longen.
Linkerkant is een rontgenfoto.
Rechterkant is een CT- scan.
Je ziet links dat er heel veel afwijkingen zijn en
rechts word dat door de CT-scan bevestigd.
,Diagnose?
• Hoe wordt de diagnose kanker gesteld?
Door volledige anamnese en volledig onderzoek met beeldvorming (CT-scan,
radiologie) maar doorslaggevend is punctie/bioptie. Zo wordt gezien of ze
kwaadaardig of goed zijn.
• Door wie en waar?
Een aantal specialisten: oncoloog, huisarts, met: radioloog, plastisch chirurg. Er zijn
heel veel disciplines nodig voor multidisciplinair overleg.
Diagnose....
Anamnese, lichamelijk en aanvullened onderzoek (beeldvoormig onderzoek), punctie/
biopsie
De diagnose van kanker wordt gesteld op basis van histopathologie (studie van
ziekteprocessen in weefsels) na biopsie of cytologie
Diagnostiek
• Klacht gericht
• Zonder klachten
• Bevolkingsonderzoek (welke zijn er?)
Bevolkingsonderzoek
• Mammacarcinoom (vrouwen vanaf 50 jaar; elke 2 jaar)
• Cervixcarcinoom (vrouwen vanaf 30 jaar; elke 5 jaar)
• Darm (vrouwen en mannen vanaf 55 jaar; elke 2 jaar)
• Prostaat (niet? /wel?) (word aan gewerkt, aangezien veel testen nog onbetrouwbare
informatie geven
Mammacarcinoom diagnose en onderzoek
Vrouw 53 jaar met zwelling in de rechterborst.
Differentiaaldiagnose
• Goedaardige (Benigne) zwellingen
- mastopathie (verzamelnaam voor allerlei goedaardige
klachten aan borsten)
- cyste
- fibroadenoom (betreft een of meerdere goedaardige
knobbels in de borst)
• Kwaadaardige (Maligne) zwellingen
- carcinomen
Anamnese
• Leeftijd, vrouw, menstruatie/overgang
• Pijnlijk/niet pijnlijk
• Duurklachten
• Uitvloedtepel(helder/bloed)
, Risico factoren
• Familieanamnese
• Eerder carcinoomborst/ander carcinoom
• andere
Lichamelijk onderzoek
• Inspectie
- Huid
- Tepel intrekking
- Verschil borst (li/re)
• Palpatie
- Glad
- Elastisch
- Los van onderlaag
- Lymfeklieren
Daarna Beeldvormend onderzoek
• Echografie
• Mammografie
• CT -scan
Echografie
Mammografie
(fibroadenoom)
