Samenvatting Gedrag in Organisaties
Robbins & Judge
Complete Boeksamenvatting – Alle Hoofdstukken
Versie: 2026
Boek: Gedrag in Organisaties
Auteurs: Stephen P. Robbins & Timothy A. Judge
ISBN: 9789043036825
Geschikt voor: HBO HRM, Bedrijfskunde, Organisatiepsychologie, Manage-
ment, Toegepaste Psychologie
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Wat is Organisatiegedrag?
2. Diversiteit in Organisaties
3. Attitudes en Arbeidstevredenheid
4. Emoties en Stemmingen
5. Persoonlijkheid en Waarden
6. Perceptie en Individuele Besluitvorming
7. Motivatie: Basisconcepten
8. Motivatie: Toepassingen
9. Groepen en Teams
10. Communicatie
11. Leiderschap
12. Macht en Politiek
13. Conflicthantering en Onderhandelen
14. Organisatiestructuur
15. Organisatiecultuur
16. Organisatieverandering en Stressmanagement
Hoofdstuk 1: Wat is Organisatiegedrag?
1.1 Definitie
Organisatiegedrag (OB) is de studie van het gedrag van individuen en
groepen binnen organisaties, met als doel dat gedrag te begrijpen, te voorspellen
en te beïnvloeden.
1
,1.2 Drie Analyseniveaus
Niveau Focus Voorbeeld
Individu Persoonlijkheid, Waarom is Jan
motivatie, ongemotiveerd?
perceptie, attitudes
Groep Teamdynamiek, Waarom werkt team A beter
communicatie, dan team B?
leiderschap,
conflicten
Organisatie Structuur, cultuur, Waarom presteert organisatie
verandering X beter?
1.3 Bijdragende Disciplines
Discipline Bijdrage
Psychologie Individueel gedrag, motivatie, perceptie, leren
Sociale psychologie Groepsprocessen, attitudes, conformiteit
Sociologie Organisatiestructuur, cultuur, macht
Antropologie Cultuurverschillen, waarden, normen
1.4 Afhankelijke Variabelen in OB
Variabele Definitie
Productiviteit Output in relatie tot input (efficiëntie
+ effectiviteit)
Verzuim Afwezigheid op het werk
Verloop Vrijwillig of onvrijwillig vertrek uit de
organisatie
Deviant gedrag Gedrag dat afwijkt van
organisatienormen (diefstal, sabotage)
OCB Organizational Citizenship Behavior
(vrijwillig extra gedrag)
Arbeidstevredenheid Positieve houding ten opzichte van
het werk
Hoofdstuk 2: Diversiteit in Organisaties
2.1 Soorten Diversiteit
2
, Niveau Kenmerken Voorbeeld
Oppervlakteniveau Zichtbare verschillen Leeftijd, geslacht,
etniciteit, handicap
Diep niveau Onzichtbare verschillen Waarden, persoonlijkheid,
attitudes, voorkeuren
2.2 Discriminatie op de Werkplek
Vorm Voorbeeld
Discriminerend beleid Ongelijke beloning voor gelijk werk
Seksuele intimidatie Ongewenste seksuele aandacht
Intimidatie/pesten Systematisch negatief gedrag
Uitsluiting Buitensluiten van netwerken of informatie
Onburgerlijk gedrag Respectloos behandelen
2.3 Diversiteitsmanagement
Effectief diversiteitsbeleid: - Inclusief werving en selectie - Training in cul-
turele sensitiviteit - Mentoring en coaching programma’s - Flexibel werkbeleid
- Nultolerantie voor discriminatie
Hoofdstuk 3: Attitudes en Arbeidstevredenheid
3.1 Wat is een Attitude?
Een attitude is een evaluatieve uitspraak (positief of negatief) over objecten,
personen of gebeurtenissen.
Drie componenten:
Component Wat Voorbeeld
Cognitief Overtuiging/gedachte
“Mijn salaris is oneerlijk
laag”
Affectief Gevoel/emotie “Ik ben boos over mijn
salaris”
Gedragsmatig Intentie tot “Ik ga een ander baan
actie zoeken”
3.2 Cognitieve Dissonantie (Festinger)
Cognitieve dissonantie = onbehagen dat ontstaat wanneer je gedrag niet
overeenkomt met je attitudes.
3
Robbins & Judge
Complete Boeksamenvatting – Alle Hoofdstukken
Versie: 2026
Boek: Gedrag in Organisaties
Auteurs: Stephen P. Robbins & Timothy A. Judge
ISBN: 9789043036825
Geschikt voor: HBO HRM, Bedrijfskunde, Organisatiepsychologie, Manage-
ment, Toegepaste Psychologie
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Wat is Organisatiegedrag?
2. Diversiteit in Organisaties
3. Attitudes en Arbeidstevredenheid
4. Emoties en Stemmingen
5. Persoonlijkheid en Waarden
6. Perceptie en Individuele Besluitvorming
7. Motivatie: Basisconcepten
8. Motivatie: Toepassingen
9. Groepen en Teams
10. Communicatie
11. Leiderschap
12. Macht en Politiek
13. Conflicthantering en Onderhandelen
14. Organisatiestructuur
15. Organisatiecultuur
16. Organisatieverandering en Stressmanagement
Hoofdstuk 1: Wat is Organisatiegedrag?
1.1 Definitie
Organisatiegedrag (OB) is de studie van het gedrag van individuen en
groepen binnen organisaties, met als doel dat gedrag te begrijpen, te voorspellen
en te beïnvloeden.
1
,1.2 Drie Analyseniveaus
Niveau Focus Voorbeeld
Individu Persoonlijkheid, Waarom is Jan
motivatie, ongemotiveerd?
perceptie, attitudes
Groep Teamdynamiek, Waarom werkt team A beter
communicatie, dan team B?
leiderschap,
conflicten
Organisatie Structuur, cultuur, Waarom presteert organisatie
verandering X beter?
1.3 Bijdragende Disciplines
Discipline Bijdrage
Psychologie Individueel gedrag, motivatie, perceptie, leren
Sociale psychologie Groepsprocessen, attitudes, conformiteit
Sociologie Organisatiestructuur, cultuur, macht
Antropologie Cultuurverschillen, waarden, normen
1.4 Afhankelijke Variabelen in OB
Variabele Definitie
Productiviteit Output in relatie tot input (efficiëntie
+ effectiviteit)
Verzuim Afwezigheid op het werk
Verloop Vrijwillig of onvrijwillig vertrek uit de
organisatie
Deviant gedrag Gedrag dat afwijkt van
organisatienormen (diefstal, sabotage)
OCB Organizational Citizenship Behavior
(vrijwillig extra gedrag)
Arbeidstevredenheid Positieve houding ten opzichte van
het werk
Hoofdstuk 2: Diversiteit in Organisaties
2.1 Soorten Diversiteit
2
, Niveau Kenmerken Voorbeeld
Oppervlakteniveau Zichtbare verschillen Leeftijd, geslacht,
etniciteit, handicap
Diep niveau Onzichtbare verschillen Waarden, persoonlijkheid,
attitudes, voorkeuren
2.2 Discriminatie op de Werkplek
Vorm Voorbeeld
Discriminerend beleid Ongelijke beloning voor gelijk werk
Seksuele intimidatie Ongewenste seksuele aandacht
Intimidatie/pesten Systematisch negatief gedrag
Uitsluiting Buitensluiten van netwerken of informatie
Onburgerlijk gedrag Respectloos behandelen
2.3 Diversiteitsmanagement
Effectief diversiteitsbeleid: - Inclusief werving en selectie - Training in cul-
turele sensitiviteit - Mentoring en coaching programma’s - Flexibel werkbeleid
- Nultolerantie voor discriminatie
Hoofdstuk 3: Attitudes en Arbeidstevredenheid
3.1 Wat is een Attitude?
Een attitude is een evaluatieve uitspraak (positief of negatief) over objecten,
personen of gebeurtenissen.
Drie componenten:
Component Wat Voorbeeld
Cognitief Overtuiging/gedachte
“Mijn salaris is oneerlijk
laag”
Affectief Gevoel/emotie “Ik ben boos over mijn
salaris”
Gedragsmatig Intentie tot “Ik ga een ander baan
actie zoeken”
3.2 Cognitieve Dissonantie (Festinger)
Cognitieve dissonantie = onbehagen dat ontstaat wanneer je gedrag niet
overeenkomt met je attitudes.
3
