Ontwikkelingspsychologie Samenvatting

Ontwikkelingspsychologie Samenvatting

Bijeenkomst 1: Prenatale ontwikkeling en de geboorte
Ontwikkelingspsychologie boek: Hoofdstuk 1, 3 vanaf 3.3.4 en 4 vanaf 4.2
1. De student kan het begrip ‘ontwikkelingspsychologie’ beschrijven
- De wetenschappelijke studie van groei, verandering en stabiliteit van conceptie
tot ouderdom, maar met een accent op de jaren tot volwassenheid
- Richt zich op de menselijke ontwikkeling
o Groeien
o Veranderen
o Stabiliteit
o Gedrag
- Gebieden in de ontwikkelingspsychologie
o Fysieke ontwikkeling
o Cognitieve ontwikkeling
o Sociaal-emotionele ontwikkeling
o Persoonlijkheidsontwikkeling

2. De student kan de cognitieve-, sociale- en persoonlijkheidsontwikkeling
onderscheiden
- Fysieke/motorische ontwikkeling: heeft betrekking op de fysieke opbouw van het
lichaam: hersenen, zenuwstelsel, spieren, zintuigen en de behoefte aan eten,
drinken en slaap
o Rollen, zitten, kruipen, staan en lopen
o Bewegingen; grijpen naar kleine objecten
o Groei van de hersenen
o Wordt in de gaten gehouden door consultatiebureau
- Cognitieve ontwikkeling (Piaget): heeft betrekking op intellectuele vermogens
zoals denken, leren, geheugen en probleemoplossing
o Koppeling met gedrag
o Trauma, begrijpen wat anderen vertellen, besef van tijd en plaats
o Taalontwikkeling
- Sociale en persoonlijkheidsontwikkeling (Erikson en Vygotsky): betrekking op
sociale relaties, interacties, omgaan met emoties en karaktereigenschappen
o Sociaal/emotioneel
 Relatie, ervaren van emoties en omgaan met anderen
 Gezichtsuitdrukkingen
o Persoonlijkheid
 Karaktereigenschappen
 Hechtingstijl
- Invloed van de omgeving
o Plasticiteit = de mate waarin een zich ontwikkelend gedragspatroon of
fysieke structuur veranderbaar is
 Flexibeler zijn dan we denken, niet alle kritische perioden zijn
onomkeerbaar
 Achterstanden weer inhalen

1

, o Normatieve ontwikkelingsstappen: gemiddelden van consultatiebureau
o Gevoelige vs. kritische perioden
 Gevoelige periode = een bepaalde periode in de ontwikkeling waarin
mensen extra gevoelig zijn voor bepaalde gebeurtenissen
 Gevoeligheid voor bepaalde omgevingsstimuli
 Gevolgen kunnen wel verstoren, maar tijdelijk, het kan worden
ingehaald
 Hechting
 Taal
 Kritische perioden = specifieke tijd in de ontwikkeling waarin een
bepaalde gebeurtenis de grootste (en zelf onomkeerbare) gevolgen
heeft
 Aanwezigheid van omgevingsstimuli noodzakelijk voor een
normale ontwikkeling/blootstelling aan bepaalde stimuli die
abnormale ontwikkeling tot gevolg heeft
 Gevolgen zijn permanent en onomkeerbaar
 Rodehond tijdens zwangerschap
 Vroeger dachten ze dat er meer gebeurtenissen waren die in
een kritieke perioden tot onomkeerbare effecten leidden
- Continue verandering = geleidelijke kwantitatieve ontwikkeling, waarbij prestaties
op een bepaald niveau voortvloeien uit die op de vorige niveaus
- Discontinue verandering = ontwikkeling die in aparte stappen of stadia
plaatsvindt en waarbij elk stadium gedrag oplevert dat kwalitatief anders is dan
gedrag in eerdere stadia
- Nature en nurture
o Nature: genen
o Nurture: omgeving en opvoeding
 Biologisch: drank en drug van zwangerschap, voedsel
 Sociaal: opvoeding van ouders en vrienden
 Maatschappelijk: leefomgeving, financiële middelen

3. De student kan de bedreigingen voor zowel moeder als baby tijdens de prenatale
periode benoemen
- Stress van de moeder zorg voor hoge bloeddruk bij moeder en kind
- Slikken van medicatie tegen depressie
o Voordeel
 Depressie slechte invloed
 Geen suïcidale gedachten
o Nadeel
 Kind krijgt medicatie in de bloedomloop
- Bevalling – geboorte
o Te vroeg (prematuur < 37 weken)
o Te licht ( < 2500 gram)
o Te laat (2 weken na uitgerekende datum)
- Problemen bij te vroeg geboren kind
o Meer energie gaat naar lichamelijke overleving  niet naar de
prikkelverwerking/cognitieve ontwikkeling

2

, o Minder goed kunnen leren
o Aandachtsproblemen
o Lager IQ
o Gedragsproblemen
o Prikkelverwerking
- Na geboorte
o Moeder zit op roze wolk
o Moeder krijgt depressie
- Teratogene effecten die worden uitgelegd bij leerdoel 4 hieronder

4. De student kan de gevolgen van teratogene effecten benoemen
- Teratogeen effect = omgevingsfactor tijdens de zwangerschap, die kan leiden tot
een geboorteafwijking, bevallingsprobleem of miskraam
o Voedingspatroon van de moeder
 Niet gevarieërd  onvoldoende voedingsstoffen
 Ondervoeding
o Leeftijd van de moeder
 Ouder dan 30 jaar
 Tienermoeders
o Gezondheid van de moeder
 Rodehond tijdens zwangerschap zorgt voor ernstige afwijkingen van
de baby
 Voldoende bewegen en gezond eten
 Soa’s kunnen op de foetus overgebracht worden
o Drugs/medicijngebruik
 Als moeder verslaafd is aan drug tijdens zwangerschap, zijn vaak de
kinderen bij de geboorte ook verslaafd
o Alcohol, cafeïne, tabak
 Foetaal alcoholsyndroom (FAS)
o Sociale en culturele factoren
 Armoede  niet de juiste voeding/gebrek aan medische zorg
o Invloed vader
 Indirect effect op moeder: het stel rookt beide maar vrouw moet
stoppen en de man gaat door, is het voor de vrouw moeilijker om te
stoppen en de vrouw kan passief meeroken
 Misbruik
 Stress

5. De student integreert de mogelijkheden van pasgeboren baby’s in een zorgvisie
- Dit is een vraag de je zelf moet toepassen bij een casus met de bovenstaande
informatie

Aantekeningen
Cognitieve ontwikkeling: Piaget
Sociale/persoonlijkheidsontwikkeling: Erikson en Vygotsky



3