Masterclass Enterprise
Architectuur
(Bedrijf, 2025)
Het inrichten en borgen van Enterprise Architectuur binnen Bedrijf ter
ondersteuning van de digitale agenda en verbetering van processen en
informatievoorziening.
Een praktijkgericht onderzoek binnen de KAM-afdeling met focus op het afwijkingenproces.
(Enterprise Architectuur – Lionad, 2026)
Student
Studentnummer:
12-04-2026
NCOI Opleidingsgroep *VERTROUWELIJK *
Masterclass Enterprise Architectuur Docent: Dhr. I. Buzugbe
,Voorwoord
Mijn naam is student, 39 jaar. Ik ben vanaf 1 januari 2026 werkzaam als Enterprise Architect
(voorheen als financieel administratief medewerkster en KAM-adviseur) en werk in totaal al bijna 12
jaar bij bedrijf in Helmond. Bedrijf is een professionele technisch dienstverlener. Er worden technische
installaties ontworpen, gebouwd én onderhouden.
Dit is niet mijn eerste opleiding welke ik via NCOI volg. Zo heb ik in 2020 de opleiding HBO Bachelor
Bedrijfskunde met specialisatie verandermanagement, in 2024 de opleiding HBO Kort Technische
Bedrijfskunde 1 jaar en in 2025 de opleiding HBO Business IT afgerond. Door mijn functiewijziging
naar Enterprise Architect volg ik de studie Masterclass Enterprise Architectuur.
Tijdens mijn studie Masterclass Enterprise Architectuur heb ik deelgenomen aan de bijeenkomsten
Masterclass Enterprise Architectuur welke gegeven werden door de heer Buzugbe. De module
Masterclass Enterprise Architectuur sluit ik af met een eindopdracht. Ik wil de heer Buzugbe bedanken
voor zijn inspirerende bijeenkomsten en tips die hij heeft gegeven voor het schrijven van deze
eindopdracht.
,Samenvatting
Aanleiding en doelstelling
In dit rapport staat de volgende onderzoeksvraag centraal:
Hoe kan de Enterprise Architectuur (EA)-praktijk binnen bedrijf worden ingericht en geborgd, zodat
deze structureel bijdraagt aan de digitale agenda en de samenhang tussen processen en
informatievoorziening verbetert?
Aanleiding voor het onderzoek is de groeiende behoefte aan een meer gestructureerde en
datagedreven werkwijze binnen de organisatie, met name op het gebied van kwaliteits- en
veiligheidsprocessen.
Theoretisch kader
In het theoretisch kader wordt EA beschreven als een middel om samenhang te creëren tussen
business, informatievoorziening en technologie. Hierbij zijn onder andere het Strategic Alignment
Model (SAM) en het negenvlaksmodel gebruikt om de afstemming tussen deze domeinen te
analyseren. Daarnaast is aandacht besteed aan architectuurprincipes, governance, processen,
artefacten en tooling als belangrijke elementen binnen EA.
Huidige situatie en analyse
De huidige situatie binnen bedrijf is onderzocht aan de hand van het afwijkingenproces binnen de
afdeling KAM. Dit proces is recent verbeterd en gedigitaliseerd en vormt een representatieve casus
voor de toepassing van EA in de praktijk. Uit de analyse blijkt dat op operationeel niveau belangrijke
stappen zijn gezet. Het proces is gestandaardiseerd, digitaal ondersteund en efficiënter ingericht. Ook
worden architectuurprincipes toegepast en is governance beter georganiseerd.
De analyse laat zien dat de strategische en organisatiebrede borging van EA nog beperkt is. Met
name op strategisch en tactisch niveau ontbreekt samenhang tussen business, informatievoorziening
en IT. Er is geen formeel EA-raamwerk, de informatievoorziening is nog niet volledig geïntegreerd en
het gebruik van artefacten en tooling is niet uniform.
Aanbevelingen
Op basis van deze bevindingen zijn verschillende aanbevelingen geformuleerd. De belangrijkste
aanbevelingen zijn het versterken van de organisatiebrede toepassing van EA, het introduceren van
een lichtgewicht EA-raamwerk en het verder standaardiseren van processen en werkwijzen.
Daarnaast wordt aanbevolen om de samenhang in informatievoorziening te verbeteren, het gebruik
van artefacten te standaardiseren en de inzet van centrale EA-tooling te onderzoeken. Ook wordt
aandacht gevraagd voor governance, adoptie en het stimuleren van datagedreven werken.
Conclusie en beantwoording onderzoeksvraag
De conclusie van dit onderzoek is dat EA binnen bedrijf waarde toevoegt, met name op operationeel
niveau, maar nog onvoldoende strategisch is verankerd. Het afwijkingenproces laat zien dat EA
succesvol kan bijdragen aan procesverbetering en betere informatievoorziening. De uitdaging ligt in
het opschalen van deze werkwijze naar organisatieniveau en het versterken van de samenhang
tussen business en IT.
Door de voorgestelde verbeteringen door te voeren, kan EA zich ontwikkelen tot een samenhangende
en structureel verankerde functie binnen de organisatie, waarbij de huidige operationele toepassing
wordt doorontwikkeld naar strategische borging.
, Inhoudsopgave
Voorwoord ..................................................................................................................................................
Samenvatting ..............................................................................................................................................
1. INLEIIDING ..............................................................................................................................................1
1.1. AANLEIDING EN PROBLEEMSTELLING .................................................................................................1
1.2. DOELSTELLING.................................................................................................................................1
1.3. AFBAKENING ....................................................................................................................................1
2. THEORETISCH KADER ..............................................................................................................................2
2.1. DIGITALE STRATEGIE ........................................................................................................................2
2.2. ENTERPRISE ARCHITECTUUR ............................................................................................................2
2.3. INRICHTING EN STURING VAN ENTERPRISE ARCHITECTUUR.................................................................3
2.4. INTERNATIONALE TRENDS .................................................................................................................5
3. HUIDIGE SITUATIE....................................................................................................................................5
3.1. ORGANISATIE EN WERKOMGEVING ....................................................................................................5
3.2. DIGITALE AGENDA EN STRATEGIE ......................................................................................................6
3.3. HUIDIGE ROL VAN ENTERPRISE ARCHITECTUUR .................................................................................7
3.3.1. PROCES AFWIJKINGEN (IST-SITUATIE) .....................................................................................8
3.4. LOPENDE VERBETERINITIATIEVEN......................................................................................................8
3.4.1. KAM STRATEGIE, MISSIE, VISIE EN ROADMAP ...........................................................................8
3.4.2. VERBETERINITIATIEF AFWIJKINGENPROCES ..............................................................................9
3.4.3. TOEPASSING VAN ENTERPRISE ARCHITECTUUR..................................................................... 10
3.5. 4-LAGENMODEL HUIDIGE EN GEWENSTE SITUATIE ............................................................................ 10
4. ANALYSE VAN DE HUIDIGE SITUATIE ....................................................................................................... 11
4.1. HUIDIGE ROL VAN ENTERPRISE ARCHITECTUUR – NA VERBETERINITIATIEF AFWIJKINGEN ................... 11
4.2. ANALYSE OP BASIS VAN HET STRATEGIC ALIGNMENT MODEL ........................................................... 12
4.3. ANALYSE OP BASIS VAN HET NEGENVLAKSMODEL ............................................................................ 12
4.4. GAP-ANALYSE: HUIDIGE SITUATIE (IST) T.O.V. THEORIE ................................................................... 13
4.5. INTEGRALE ANALYSE (SAM + NEGENVLAKSMODEL + GAP)............................................................... 13
4.6. EVALUATIE VAN DE OPLOSSING (SOLL) T.O.V. THEORIE .................................................................. 14
4.7. SAMENVATTING BELANGRIJKSTE BEVINDINGEN ............................................................................... 14
4.8. CONCLUSIE................................................................................................................................... 15
5. AANBEVELINGEN .................................................................................................................................. 15
5.1. VERSTERK DE TOEPASSING VAN ENTERPRISE ARCHITECTUUR ORGANISATIEBREED .......................... 15
5.2. INTRODUCEER EEN LICHTGEWICHT EA-RAAMWERK ......................................................................... 15
5.3. STANDAARDISEER PROCESSEN EN WERKWIJZEN ORGANISATIEBREED .............................................. 16
5.4. VERBETER DE SAMENHANG IN INFORMATIEVOORZIENING EN APPLICATIES ......................................... 16
5.5. STANDAARDISEER EN HERGEBRUIK EA-ARTEFACTEN ...................................................................... 16
5.6. ONDERZOEK DE INZET VAN CENTRALE EA-TOOLING ........................................................................ 16
5.7. VERSTERK GOVERNANCE EN ADOPTIE ............................................................................................ 16