Samenvatting Voeding en Dietetiek voor Ver-
pleegkundigen
Voedingsleer, Diëten en Voedingsinterventies bij Ziekte
Complete Samenvatting voor HBO Verpleegkunde
Versie: 2026
Geschikt voor: HBO Verpleegkunde, MBO Verpleegkunde niveau 4, Diëtetiek
Inhoud: Alle kernthema’s voeding in de zorg + begrippenlijst + tentamentips
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Inleiding Voedingsleer
2. Macronutriënten
3. Micronutriënten
4. Voedingsbehoeften en Richtlijnen
5. Voedingsstatus en Screening
6. Voeding bij Hart- en Vaatziekten
7. Voeding bij Diabetes Mellitus
8. Voeding bij Nierziekten
9. Voeding bij Maag-Darmziekten
10. Voeding bij Oncologie
11. Kunstmatige Voeding
12. Voeding bij Speciale Groepen
Hoofdstuk 1: Inleiding
1.1 Rol van de Verpleegkundige bij Voeding
Rol Beschrijving
Signaleren Ondervoeding, overgewicht, eetproblemen herkennen
Screenen SNAQ, MUST, MNA afnemen
Monitoren Voedingsinname, gewicht, lab (albumine, prealbumine)
Uitvoeren Dieetadviezen, voeding bestellen, sondevoeding
Voorlichten Patiënt en naasten informeren
Verwijzen Naar diëtist, logopedist
1
, 1.2 Energiebalans
Energie-inname = Energieverbruik → Stabiel gewicht
Energie-inname > Verbruik → Gewichtstoename
Energie-inname < Verbruik → Gewichtsverlies
Hoofdstuk 2: Macronutriënten
Nutriënt Energie Functies Bronnen
Koolhydraten 4 kcal/g Energievoorziening Brood, pasta,
(primair), rijst, fruit,
hersenen groente
Eiwitten 4 kcal/g Bouw en herstel, Vlees, vis, zuivel,
enzymen, peulvruchten,
antistoffen noten
Vetten 9 kcal/g Energie(reserve), Olie, boter,
isolatie, noten, vette vis
vitamineabsorptie
Vezels ~2 kcal/g Darmfunctie, Volkoren,
cholesterol, groente, fruit,
verzadiging peulvruchten
2.1 Koolhydraten
Type Kenmerk Voorbeeld
Mono- Snel opneembaar Glucose, sucrose, lactose
/disachariden
Polysachariden Langzaam opneembaar Zetmeel, vezels
Glycemische Snelheid Laag GI: volkoren; Hoog GI:
index (GI) bloedsuikerstijging witte brood
2.2 Eiwitten
Feit Detail
Essentiële aminozuren 9 stuks; moeten via voeding worden
ingenomen
Volledig eiwit Bevat alle essentiële aminozuren (dierlijk)
Onvolledig Mist één of meer (plantaardig) →
combineren
Stikstofbalans Positief (groei), negatief (ziekte,
ondervoeding)
2
pleegkundigen
Voedingsleer, Diëten en Voedingsinterventies bij Ziekte
Complete Samenvatting voor HBO Verpleegkunde
Versie: 2026
Geschikt voor: HBO Verpleegkunde, MBO Verpleegkunde niveau 4, Diëtetiek
Inhoud: Alle kernthema’s voeding in de zorg + begrippenlijst + tentamentips
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Inleiding Voedingsleer
2. Macronutriënten
3. Micronutriënten
4. Voedingsbehoeften en Richtlijnen
5. Voedingsstatus en Screening
6. Voeding bij Hart- en Vaatziekten
7. Voeding bij Diabetes Mellitus
8. Voeding bij Nierziekten
9. Voeding bij Maag-Darmziekten
10. Voeding bij Oncologie
11. Kunstmatige Voeding
12. Voeding bij Speciale Groepen
Hoofdstuk 1: Inleiding
1.1 Rol van de Verpleegkundige bij Voeding
Rol Beschrijving
Signaleren Ondervoeding, overgewicht, eetproblemen herkennen
Screenen SNAQ, MUST, MNA afnemen
Monitoren Voedingsinname, gewicht, lab (albumine, prealbumine)
Uitvoeren Dieetadviezen, voeding bestellen, sondevoeding
Voorlichten Patiënt en naasten informeren
Verwijzen Naar diëtist, logopedist
1
, 1.2 Energiebalans
Energie-inname = Energieverbruik → Stabiel gewicht
Energie-inname > Verbruik → Gewichtstoename
Energie-inname < Verbruik → Gewichtsverlies
Hoofdstuk 2: Macronutriënten
Nutriënt Energie Functies Bronnen
Koolhydraten 4 kcal/g Energievoorziening Brood, pasta,
(primair), rijst, fruit,
hersenen groente
Eiwitten 4 kcal/g Bouw en herstel, Vlees, vis, zuivel,
enzymen, peulvruchten,
antistoffen noten
Vetten 9 kcal/g Energie(reserve), Olie, boter,
isolatie, noten, vette vis
vitamineabsorptie
Vezels ~2 kcal/g Darmfunctie, Volkoren,
cholesterol, groente, fruit,
verzadiging peulvruchten
2.1 Koolhydraten
Type Kenmerk Voorbeeld
Mono- Snel opneembaar Glucose, sucrose, lactose
/disachariden
Polysachariden Langzaam opneembaar Zetmeel, vezels
Glycemische Snelheid Laag GI: volkoren; Hoog GI:
index (GI) bloedsuikerstijging witte brood
2.2 Eiwitten
Feit Detail
Essentiële aminozuren 9 stuks; moeten via voeding worden
ingenomen
Volledig eiwit Bevat alle essentiële aminozuren (dierlijk)
Onvolledig Mist één of meer (plantaardig) →
combineren
Stikstofbalans Positief (groei), negatief (ziekte,
ondervoeding)
2
