CASUS 1
HC ZELFMANAGEMENT
Zelfredzaamheid = iemands vermogen om zelfstandig te functioneren met zo min mogelijk
professionele ondersteuning en zorg.
Zelfmanagement = het zodanig omgaan met de chronische aandoening (symptomen,
behandeling, lichamelijke, psychische en sociale consequenties en bijbehorende
aanpassingen in leefstijl) dat de aandoening optimaal wordt ingepast in het leven.
Zelfmanagement betekent dat chronisch zieken zelf kunnen kiezen in hoeverre men de regie
over het leven in eigen hand wil houden en mede richting wil geven aan hoe beschikbare
zorg wordt ingezet, om een optimale kwaliteit van leven te bereiken of te behouden.
5A-model:
- Achterhalen
- Adviseren
- Afspreken
- Assisteren
- Arrangeren
Interventies liggen op gebied van:
- Educatie
- Kennisoverdracht
- Gedragsverandering
- Psychosociale vaardigheden
De zorgvrager moet: openstaan, begrijpen, willen, kunnen, doen en blijven doen.
Bijbehorende CanMeds rollen: zorgverlener, samenwerkingspartner en
gezondheidsbevorderaar.
Shared Decision Making = een proces waarbij zorgverleners en zorgvragers samen
werken om duidelijkheid te krijgen over de behandeling, het omgaan met de ziekte en de
zelfmanagement doelstellingen, waarbij ze informatie delen over behandelmogelijkheden en
voorkeuren van de zorgvrager over wenselijke uitkomsten, met als doel het bereiken van
wederzijdse overeenstemming over de te volgen weg. Bij gezamenlijke besluitvorming gaat
het om uitwisseling van informatie en ideeën tussen de zorgvrager en de zorgverlener en om
daadwerkelijke samenwerking in de besluitvorming zelf.
Paternalistische besluitvorming ''Informed Consent'' Gezamenlijke besluitvorming Geïnformeerde besluitvorming
= arts/verpleegkundige zegt wat = arts/verpleegkundige informeert = arts/verpleegkundige informeert, = arts/verpleegkundige informeert
de patiënt moet doen. patiënt en vraagt toestemming. patiënt deelt zorgen en geeft patiënt en patiënt neemt alleen
preferenties en samen wordt de beslissing.
behandeling bepaald.
AFPF
De grote en kleine circulatie van het bloed door het hart en de bloedvaten van het
lichaam beschrijven
Kleine circulatie ( = de longcirculatie) → de rechterhelft van het hart pompt bloed naar de
longen, waar gasuitwisseling tussen capillair bloed en lucht in de alveoli plaatsvindt.
Circulatie van bloed uit de rechterventrikel naar de longen en weer naar het linkeratrium.
RA-RV-Longslagader(a. pulmonalis)-Longen-Longader(v. pulmonalis)-LA-LV.
,Grote circulatie ( = de lichaamscirculatie) → de linkerhelft van het hart pompt bloed naar
de lichaamscirculatie, dat de rest van het lichaam voorziet. Afvalstoffen van de weefsels
worden aan het bloed afgegeven en lichaamscellen krijgen voedingsstoffen en zuurstof. Het
bloed dat uit de linkerventrikel wordt gepompt, wordt door takken van de aorta rond het
lichaam vervoerd en keert via de vena cava superior en -inferior terug naar het
rechteratrium. LA-LV-Aorta-Slagader-Orgaan-Ader-RA-RV
De structuur van het hart en de positie ervan in de thorax beschrijven
Positie → het hart ligt schuin in de thoraxholte in het mediastinum (= de
ruimte tussen de longen), ietswat aan de linkerkant van de borstkas.
Structuur → de hartwand bestaat uit 3 weefsellagen:
● Pericard → de buitenste laag en bestaat uit 2 zakjes. De
buitenste zak (pericardium fibrosum) bestaat uit een stevige
bindweefsellaag en de binnenste uit een dubbelbladige sereuze
laag (pericardium serosum).
● Myocard → bestaat uit gespecialiseerd dwarsgestreept
hartspierweefsel dat niet onder controle staat van van het
zenuwstelsel.
● Endocard → dun en glad membraan van platte endotheelcellen
(ook in bloedvaten) dat de kamers en kleppen van het hart
bedekt en maakt een soepele doorstroming van bloed mogelijk.
Het hart wordt in een rechter- en linkerhelft verdeeld door het septum (= een tussenschot
van myocard dat met endocard bedekt is). Elke harthelft wordt door een atrioventriculaire
klep verdeeld in het bovenste atrium (boezem) en de ventrikel (kamer) daaronder. De
atrioventriculaire kleppen openen en sluiten zich passief, in overeenstemming met de
drukverschillen in de kamers. Ze openen zich als de druk in de atria groter is dan in de
ventrikels. Tijdens de ventriculaire systole (contractie) wordt de druk in de ventrikels hoger
dan in de atria en sluiten de kleppen zich, zodat het bloed niet kan terugstromen.
De verschillende onderdelen van het hart benoemen/aanwijzen in (een afbeelding van)
het hart
Rechter atrium en ventrikel
Linker atrium en ventrikel
Septum (in afbeelding interventriculare)
Valva tricuspidalis en valva mitralis
Pulmonalisklep (in afbeelding venae pulmonales dextrae)
Aortaklep (in afbeelding valva aortae)
De arteriën: aorta ascendens, arteria coronaria en de truncus pulmonalis
De venen: vena cava superior (bovenste holle ader) en vena cava inferior (onderste holle
ader)
,CGO
Student kan globaal de ontwikkeling van de verpleegkundige professionaliteit
benoemen
Vrouwen uit kerkelijke gemeenschappen verzorgden de zieke mensen. Rond de
middeleeuwen waren er kloosters, waarin de gelovige zieken werden verzorgd (broeder en
zuster). De zieken die niet gelovig waren werden door familieleden verzorgd in een
‘’gasthuis’’. Zowel de gelovige vrouwelijke verzorgsters als de niet-gelovige vrouwelijke
verzorgsters waren niet geschoold. Preventieve zorg voor kinderen en hun ouders en de
verpleegkundige zorg voor zieken in hun eigen huis was van belang. Preventie was een zeer
belangrijke taak (voorlichting geven over hygiëne en voorkomen van besmettelijke ziektes).
Student kan de inhoud van de rollen en verantwoordelijkheden van de
(wijk)verpleegkundige van de 21ste eeuw benoemen
Gericht op het bevorderen van gezondheid en eigen regie van mensen, en het omgaan met
de uitdagingen van het leven. Om het mogelijk te maken dat mensen langer en verantwoord
thuis kunnen blijven wonen, gaat het om het zo effectief en doelmatig inzetten van de
benodigde zorg en wordt de nadruk gelegd op (alle vormen van) preventie. Zij staat in direct
contact met cliënten en hun omgeving.
Student kan benoemen welke niveaus binnen de verpleegkunde bestaan en wat de
verschillen zijn
Student kent de kenmerken van goede samenwerking volgens Belbin (1998, 1999) en
kan een persoonlijk samenwerkingsprofiel schetsen
Rekening houden met karakters en gebruik maken van verschillende teamrollen:
Bedrijfsman, brononderzoeker, plant, monitor, vormer, voorzitter, zorgdrager, groepswerker
en specialist.
CASUS 2
HC JEUGDGEZONDHEIDSZORG
Vormen van preventie:
- Universele, primaire preventie →
- Gericht op (deel van) algehele bevolking die nog geen symptomen hebben.
- Doel is voorkomen.
- Hulpmiddel is vaccineren, nudging en risicogedrag aanpassen.
- Selectieve en geïndiceerde secundaire preventie →
- Gericht op hoogrisicogroepen of mensen met beperkte symptomen.
, - Doel is opsporen.
- Hulpmiddel is screening en case-finding.
- Zorggerelateerde tertiaire preventie →
- Gericht op mensen met een aandoening.
- Doel is de gezondheidssituatie bij een aandoening te optimaliseren.
- Hulpmiddel is revalidatie en zelfmanagement.
Wijkscan = een hulpmiddel waarmee de externe factoren rondom zorgvragers worden
onderzocht. Veel hulpbronnen om gezondheid te ondersteunen zijn gelegen in de omgeving.
VTV
Meten van de bloeddruk (met stethoscoop) van de patiënt en de hartfrequentie tellen
en interpreteren aan de hand van de arteria radialis.
Bloeddruk: pomp de manchet op tot de polsslag niet meer voelbaar is. Pomp daarna nog
ongeveer 30 mmHg extra op 120/80 normaal.
Hartfrequentie: aantal slagen per minuut, de normale hartfrequentie ligt tussen de 60 en
100 slagen per minuut, dus ongeveer 72 slagen per minuut. Tel de polsslag gedurende 30
seconden en vermenigvuldig de uitkomst keer 2.
Benoemen welke aandachtspunten er bestaan ten aanzien van de begeleiding van de
patiënt voor, tijdens en na de uitvoering van het meten van bloeddruk en
hartfrequentie
Bloeddruk: leg de procedure aan de patiënt uit, help de patiënt te ontspannen
(achteroverliggende of zittende houding), benen niet gekruist, bereid de patiënt voor op het
meten van de bloeddruk (patiënt mag niet bewegen of spreken), ontbloot de bovenarm van
de patiënt en leg deze met de handpalm naar boven (de arm licht gebogen) waarbij de arm
op het niveau van het hart wordt ondersteund.
Hartfrequentie: plaats de patiënt in een comfortabele houding en vraag naar de mate van
inspanning gedurende de laatste 15 minuten.
CGO
De student kan benoemen wat de kenmerken zijn van verpleegkundige observatie
Een observatie in anamnese fase is objectief, doelgericht en gepland. Observeren is de
doelgerichte en systematische waarneming van gedragingen, kenmerken en uitingen van
een of meer personen of van een gebeurtenis. Voor de verpleegkundige betekent dit het
bewust en gericht waarnemen van feiten die voor het verplegen relevant zijn.
De student kan belangrijke zorgaspecten van zuigelingen benoemen
- Mictie → hoeveelheid, kleur en geur van de urine is belangrijk.
- Defecatie → borstvoeding luiers meestal vaker dan flesvoeding luiers.
- Slapen →
- Eerste maanden → zuigeling slaapt ongeveer 16 uur gelijkmatig verdeeld
over 24 uur.
- Na 4 maanden → zuigeling slaapt meestal ’s nachts door en overdag in 3
periodes.
- Op eenjarige leeftijd → zuigeling slaapt ongeveer 13 uur met 2 korte slaapjes
overdag.
- Huilen → betekent honger, vieze luier of aandacht (3 uur p/d bij jonge zuigeling).
HC ZELFMANAGEMENT
Zelfredzaamheid = iemands vermogen om zelfstandig te functioneren met zo min mogelijk
professionele ondersteuning en zorg.
Zelfmanagement = het zodanig omgaan met de chronische aandoening (symptomen,
behandeling, lichamelijke, psychische en sociale consequenties en bijbehorende
aanpassingen in leefstijl) dat de aandoening optimaal wordt ingepast in het leven.
Zelfmanagement betekent dat chronisch zieken zelf kunnen kiezen in hoeverre men de regie
over het leven in eigen hand wil houden en mede richting wil geven aan hoe beschikbare
zorg wordt ingezet, om een optimale kwaliteit van leven te bereiken of te behouden.
5A-model:
- Achterhalen
- Adviseren
- Afspreken
- Assisteren
- Arrangeren
Interventies liggen op gebied van:
- Educatie
- Kennisoverdracht
- Gedragsverandering
- Psychosociale vaardigheden
De zorgvrager moet: openstaan, begrijpen, willen, kunnen, doen en blijven doen.
Bijbehorende CanMeds rollen: zorgverlener, samenwerkingspartner en
gezondheidsbevorderaar.
Shared Decision Making = een proces waarbij zorgverleners en zorgvragers samen
werken om duidelijkheid te krijgen over de behandeling, het omgaan met de ziekte en de
zelfmanagement doelstellingen, waarbij ze informatie delen over behandelmogelijkheden en
voorkeuren van de zorgvrager over wenselijke uitkomsten, met als doel het bereiken van
wederzijdse overeenstemming over de te volgen weg. Bij gezamenlijke besluitvorming gaat
het om uitwisseling van informatie en ideeën tussen de zorgvrager en de zorgverlener en om
daadwerkelijke samenwerking in de besluitvorming zelf.
Paternalistische besluitvorming ''Informed Consent'' Gezamenlijke besluitvorming Geïnformeerde besluitvorming
= arts/verpleegkundige zegt wat = arts/verpleegkundige informeert = arts/verpleegkundige informeert, = arts/verpleegkundige informeert
de patiënt moet doen. patiënt en vraagt toestemming. patiënt deelt zorgen en geeft patiënt en patiënt neemt alleen
preferenties en samen wordt de beslissing.
behandeling bepaald.
AFPF
De grote en kleine circulatie van het bloed door het hart en de bloedvaten van het
lichaam beschrijven
Kleine circulatie ( = de longcirculatie) → de rechterhelft van het hart pompt bloed naar de
longen, waar gasuitwisseling tussen capillair bloed en lucht in de alveoli plaatsvindt.
Circulatie van bloed uit de rechterventrikel naar de longen en weer naar het linkeratrium.
RA-RV-Longslagader(a. pulmonalis)-Longen-Longader(v. pulmonalis)-LA-LV.
,Grote circulatie ( = de lichaamscirculatie) → de linkerhelft van het hart pompt bloed naar
de lichaamscirculatie, dat de rest van het lichaam voorziet. Afvalstoffen van de weefsels
worden aan het bloed afgegeven en lichaamscellen krijgen voedingsstoffen en zuurstof. Het
bloed dat uit de linkerventrikel wordt gepompt, wordt door takken van de aorta rond het
lichaam vervoerd en keert via de vena cava superior en -inferior terug naar het
rechteratrium. LA-LV-Aorta-Slagader-Orgaan-Ader-RA-RV
De structuur van het hart en de positie ervan in de thorax beschrijven
Positie → het hart ligt schuin in de thoraxholte in het mediastinum (= de
ruimte tussen de longen), ietswat aan de linkerkant van de borstkas.
Structuur → de hartwand bestaat uit 3 weefsellagen:
● Pericard → de buitenste laag en bestaat uit 2 zakjes. De
buitenste zak (pericardium fibrosum) bestaat uit een stevige
bindweefsellaag en de binnenste uit een dubbelbladige sereuze
laag (pericardium serosum).
● Myocard → bestaat uit gespecialiseerd dwarsgestreept
hartspierweefsel dat niet onder controle staat van van het
zenuwstelsel.
● Endocard → dun en glad membraan van platte endotheelcellen
(ook in bloedvaten) dat de kamers en kleppen van het hart
bedekt en maakt een soepele doorstroming van bloed mogelijk.
Het hart wordt in een rechter- en linkerhelft verdeeld door het septum (= een tussenschot
van myocard dat met endocard bedekt is). Elke harthelft wordt door een atrioventriculaire
klep verdeeld in het bovenste atrium (boezem) en de ventrikel (kamer) daaronder. De
atrioventriculaire kleppen openen en sluiten zich passief, in overeenstemming met de
drukverschillen in de kamers. Ze openen zich als de druk in de atria groter is dan in de
ventrikels. Tijdens de ventriculaire systole (contractie) wordt de druk in de ventrikels hoger
dan in de atria en sluiten de kleppen zich, zodat het bloed niet kan terugstromen.
De verschillende onderdelen van het hart benoemen/aanwijzen in (een afbeelding van)
het hart
Rechter atrium en ventrikel
Linker atrium en ventrikel
Septum (in afbeelding interventriculare)
Valva tricuspidalis en valva mitralis
Pulmonalisklep (in afbeelding venae pulmonales dextrae)
Aortaklep (in afbeelding valva aortae)
De arteriën: aorta ascendens, arteria coronaria en de truncus pulmonalis
De venen: vena cava superior (bovenste holle ader) en vena cava inferior (onderste holle
ader)
,CGO
Student kan globaal de ontwikkeling van de verpleegkundige professionaliteit
benoemen
Vrouwen uit kerkelijke gemeenschappen verzorgden de zieke mensen. Rond de
middeleeuwen waren er kloosters, waarin de gelovige zieken werden verzorgd (broeder en
zuster). De zieken die niet gelovig waren werden door familieleden verzorgd in een
‘’gasthuis’’. Zowel de gelovige vrouwelijke verzorgsters als de niet-gelovige vrouwelijke
verzorgsters waren niet geschoold. Preventieve zorg voor kinderen en hun ouders en de
verpleegkundige zorg voor zieken in hun eigen huis was van belang. Preventie was een zeer
belangrijke taak (voorlichting geven over hygiëne en voorkomen van besmettelijke ziektes).
Student kan de inhoud van de rollen en verantwoordelijkheden van de
(wijk)verpleegkundige van de 21ste eeuw benoemen
Gericht op het bevorderen van gezondheid en eigen regie van mensen, en het omgaan met
de uitdagingen van het leven. Om het mogelijk te maken dat mensen langer en verantwoord
thuis kunnen blijven wonen, gaat het om het zo effectief en doelmatig inzetten van de
benodigde zorg en wordt de nadruk gelegd op (alle vormen van) preventie. Zij staat in direct
contact met cliënten en hun omgeving.
Student kan benoemen welke niveaus binnen de verpleegkunde bestaan en wat de
verschillen zijn
Student kent de kenmerken van goede samenwerking volgens Belbin (1998, 1999) en
kan een persoonlijk samenwerkingsprofiel schetsen
Rekening houden met karakters en gebruik maken van verschillende teamrollen:
Bedrijfsman, brononderzoeker, plant, monitor, vormer, voorzitter, zorgdrager, groepswerker
en specialist.
CASUS 2
HC JEUGDGEZONDHEIDSZORG
Vormen van preventie:
- Universele, primaire preventie →
- Gericht op (deel van) algehele bevolking die nog geen symptomen hebben.
- Doel is voorkomen.
- Hulpmiddel is vaccineren, nudging en risicogedrag aanpassen.
- Selectieve en geïndiceerde secundaire preventie →
- Gericht op hoogrisicogroepen of mensen met beperkte symptomen.
, - Doel is opsporen.
- Hulpmiddel is screening en case-finding.
- Zorggerelateerde tertiaire preventie →
- Gericht op mensen met een aandoening.
- Doel is de gezondheidssituatie bij een aandoening te optimaliseren.
- Hulpmiddel is revalidatie en zelfmanagement.
Wijkscan = een hulpmiddel waarmee de externe factoren rondom zorgvragers worden
onderzocht. Veel hulpbronnen om gezondheid te ondersteunen zijn gelegen in de omgeving.
VTV
Meten van de bloeddruk (met stethoscoop) van de patiënt en de hartfrequentie tellen
en interpreteren aan de hand van de arteria radialis.
Bloeddruk: pomp de manchet op tot de polsslag niet meer voelbaar is. Pomp daarna nog
ongeveer 30 mmHg extra op 120/80 normaal.
Hartfrequentie: aantal slagen per minuut, de normale hartfrequentie ligt tussen de 60 en
100 slagen per minuut, dus ongeveer 72 slagen per minuut. Tel de polsslag gedurende 30
seconden en vermenigvuldig de uitkomst keer 2.
Benoemen welke aandachtspunten er bestaan ten aanzien van de begeleiding van de
patiënt voor, tijdens en na de uitvoering van het meten van bloeddruk en
hartfrequentie
Bloeddruk: leg de procedure aan de patiënt uit, help de patiënt te ontspannen
(achteroverliggende of zittende houding), benen niet gekruist, bereid de patiënt voor op het
meten van de bloeddruk (patiënt mag niet bewegen of spreken), ontbloot de bovenarm van
de patiënt en leg deze met de handpalm naar boven (de arm licht gebogen) waarbij de arm
op het niveau van het hart wordt ondersteund.
Hartfrequentie: plaats de patiënt in een comfortabele houding en vraag naar de mate van
inspanning gedurende de laatste 15 minuten.
CGO
De student kan benoemen wat de kenmerken zijn van verpleegkundige observatie
Een observatie in anamnese fase is objectief, doelgericht en gepland. Observeren is de
doelgerichte en systematische waarneming van gedragingen, kenmerken en uitingen van
een of meer personen of van een gebeurtenis. Voor de verpleegkundige betekent dit het
bewust en gericht waarnemen van feiten die voor het verplegen relevant zijn.
De student kan belangrijke zorgaspecten van zuigelingen benoemen
- Mictie → hoeveelheid, kleur en geur van de urine is belangrijk.
- Defecatie → borstvoeding luiers meestal vaker dan flesvoeding luiers.
- Slapen →
- Eerste maanden → zuigeling slaapt ongeveer 16 uur gelijkmatig verdeeld
over 24 uur.
- Na 4 maanden → zuigeling slaapt meestal ’s nachts door en overdag in 3
periodes.
- Op eenjarige leeftijd → zuigeling slaapt ongeveer 13 uur met 2 korte slaapjes
overdag.
- Huilen → betekent honger, vieze luier of aandacht (3 uur p/d bij jonge zuigeling).
