Arbeidsrecht Werkgroep
Week 1: kwalificatie arbeidsovereenkomst
Je moet altijd huiswerk inleveren!
Kwalificatievraag = heb ik nou een arbeidsovereenkomst of niet?
In arbeidsrecht twee kernen/uitgangspunten die met elkaar in balans moeten zijn:
1. Bescherming van de werkende
- Tijdens Industriële Revolutie hadden de werkende geen rechten, toen stakingen en
wetgeving om ze te beschermen
- Beschermingsmaatregelen zorgen ervoor dat de werkers niet worden uitgebuit
2. Ondernemersvrijheid
Balans is nodig, want bij alleen maar bescherming is het minder aanlokkelijk voor ondernemers om
een bedrijf op te starten, is dan super duur.
Alle regels arbeidsrecht staan ergens op de weegschaal tussen bescherming en vrijheid.
Arbeidsovereenkomst is het entreebiljet naar bescherming; bijv. ook vakantiedagen. ZZPer heeft dit
allemaal niet, zij hebben alleen bijstand. Maar sociale zekerheid, pensioenopbouw horen bij
arbeidsovereenkomst.
Arbeidsovereenkomstenrecht is civiel recht (heeft wel ook publiekrechten normen). Is geregeld in
Boek 7 titel 10. Boek 6 gaat over algemeen contractenrecht. In principe is boek 6 van toepassing,
maar boek 7 gaat voor bij strijdigheid als daar iets speciaals staat.
Overeenkomst aanneming van werk: bouw / aannemers (7:400). Heeft verschil met
opdrachtovereenkomst. Verschil hoef je niet perse te weten.
Verschil arbeidsovereenkomst en opdrachtovereenkomst is belangrijk. Bij opdracht is de persoon
eigen ondernemer, hebben vrijheid, bepalen zelf wanneer ze werken / vakantie hebben. In klassieke
zin van het woord: hoog betaald, want enorm belastingvoordeel. Maar opdrachtnemer heeft niet dat
entreebiljet naar bescherming .
Art. 7:610:
Loon (va 616)
- Art. 617: je mag op allerlei manieren betalen, maar niet in alcohol bijv.
- Minimumloon moet altijd giraal worden betaald, de rest kan ook in spullen.
- Zuiver onkostenvergoeding is geen loon
- Voorbeeld monnik – arrest IVA/Queijssen
Persoonlijke arbeid (7:659 lid)
- Als Pietje een krantenwijk heeft, maar het altijd Jantje laat doen, dan heeft Pietje geen
arbeidsovereenkomst als werkgever hier niets van weet.
- Stagiair: gaat om het werk dat je moet doen – moet actief bijdragen bij het primaire doel
van het bedrijf om arbeidsovereenkomst te zijn.
Gezag (in dienst)
- Tegenwoordig gezagsverhouding soms lastig: ICTer die meer weet dan manager, dan kan
manager die inhoudelijk aansturen.
- Imam arrest – Imam werd ziek, mede daardoor ontslagen. Zei: ik heb een
arbeidsovereenkomst, dus ik kan niet zomaar ontslagen worden. Moskee: wij hebben
geen gezag over jou, alleen God staat boven jou. Hoge Raad: je hebt materieel gezag
(inhoudelijk zeggen wat iemand moet doen) en formeel gezag (vakantiedagen, bepalen
wanneer iemand aanwezig moet zijn). Bij formeel gezag ook sprake van een
arbeidsovereenkomst.
‘zekere tijd’ is niet van belang, kan ook 10 minuten duren.
Je kan geen arbeidsovereenkomst hebben zonder één van deze 3 elementen.
, Belangrijkste punt van kwalificatievraag: wezen gaat voor schijn. Wat er werkelijk aan de hand is, is
belangrijker dan wat er op papier staat. Wezen gaat voor schijn komt uit afga/Schoolderman; was
oproepkracht, maar werd elke week voor een vast aantal uren opgeroepen. Toen stopte het ineens
en vond zij dat er een arbeidsovereenkomst was – in gelijk gesteld.
Groen/Schoevers arrest
Groen wilde in opdrachtovereenkomst werken. Toen stuurde Schoevers: we willen stoppen. Toen zei
Groen: maar ik heb een arbeidsovereenkomst. Hoge Raad: jij hebt heel bewust gekozen voor
opdrachtovereenkomst, maatschappelijke positie was goed en van belang bij kwalificatievraag: wat
partijen voor ogen hadden toen ze overeenkomst sloten.
Kwalificatie toetsing:
7:610 – arbeid, loon, gezag
Afga/Schoolderman: Wezen gaat voor schijn
Groen/Schoevers
Gouden Kooi arrest
Natasha werd uit huis gegooid. Ging ww uitkering aanvragen, maar dat kan alleen bij
arbeidsovereenkomst en zij had opdrachtovereenkomst. HR: er is een arbeidsovereenkomst.
Actueel: platformwerken. Iemand van Deliveroo gaat Deliveroo aanklagen. Bij Deliveroo werken
alleen maar ZZPers. Is goedkoper voor bedrijf. Waarom doen bezorgers het: ze verdienen relatief iets
meer. Maar dan bezorgen ze onverzekerd / fietsen onverzekerd – helemaal geen bescherming. Nu
vakbond die wil opkomen voor de bezorgers. Fietsers fietsen onverzekerd rond = onwenselijke
situatie. Waarom doet Deliveroo het: anders lijkt het te veel op een arbeidsovereenkomst en dan
kunnen de fietsers naar de rechter.
Voor werkgroepopdracht: minstens 1 A4tje.
Rechtsvermoeden (610 a)
Is een procesrechtelijk hulpmiddel in de rechtszaal.
Als een werknemer 3 maanden lang minstens 20 uur werkt, is er een vermoeden van een
arbeidsovereenkomst. Dan draait bewijsrecht (wie stelt moet bewijzen) zich om: moet de werkgever
bewijzen dat het niet zo is.
Dit mag je nooit gebruiken bij de kwalificatievraag. Is alleen voor de rechtszaal, zegt niks over wat er
daadwerkelijk is.
Bijzondere bedingen
Proeftijdbeding (652). Proeftijd is rechtenloze periode. Tijdens proeftijd is er geen
ontslagsbescherming, beide bpartijen kunnen elke minuut stoppen. Wordt ijzeren proeftijdbeding
genoemd. Ijzer: in wet staat hoe lang het mag. Bij korten dan 2 jaar 1 maand etc.
Stel je hebt contract 3 jaar en proeftijd 3 maanden. Je wordt ontslagen na 2,5 maand wordt je
eruitgegooid op basis proeftijdbeding. Proeftijdbeding is nietig – wanneer je afwijkt.
Als je na 1 maand wordt ontslagen: het is alsnog nietig. Je kan niet van een langer proeftijdbeding
een korter beding maken door eerder te ontslaan, het is ijzer = onbuigzaam.
Concurrentiebeding volgende week.
Casus
a) Arbeidsovereenkomst of opdrachtovereenkomst
Week 1: kwalificatie arbeidsovereenkomst
Je moet altijd huiswerk inleveren!
Kwalificatievraag = heb ik nou een arbeidsovereenkomst of niet?
In arbeidsrecht twee kernen/uitgangspunten die met elkaar in balans moeten zijn:
1. Bescherming van de werkende
- Tijdens Industriële Revolutie hadden de werkende geen rechten, toen stakingen en
wetgeving om ze te beschermen
- Beschermingsmaatregelen zorgen ervoor dat de werkers niet worden uitgebuit
2. Ondernemersvrijheid
Balans is nodig, want bij alleen maar bescherming is het minder aanlokkelijk voor ondernemers om
een bedrijf op te starten, is dan super duur.
Alle regels arbeidsrecht staan ergens op de weegschaal tussen bescherming en vrijheid.
Arbeidsovereenkomst is het entreebiljet naar bescherming; bijv. ook vakantiedagen. ZZPer heeft dit
allemaal niet, zij hebben alleen bijstand. Maar sociale zekerheid, pensioenopbouw horen bij
arbeidsovereenkomst.
Arbeidsovereenkomstenrecht is civiel recht (heeft wel ook publiekrechten normen). Is geregeld in
Boek 7 titel 10. Boek 6 gaat over algemeen contractenrecht. In principe is boek 6 van toepassing,
maar boek 7 gaat voor bij strijdigheid als daar iets speciaals staat.
Overeenkomst aanneming van werk: bouw / aannemers (7:400). Heeft verschil met
opdrachtovereenkomst. Verschil hoef je niet perse te weten.
Verschil arbeidsovereenkomst en opdrachtovereenkomst is belangrijk. Bij opdracht is de persoon
eigen ondernemer, hebben vrijheid, bepalen zelf wanneer ze werken / vakantie hebben. In klassieke
zin van het woord: hoog betaald, want enorm belastingvoordeel. Maar opdrachtnemer heeft niet dat
entreebiljet naar bescherming .
Art. 7:610:
Loon (va 616)
- Art. 617: je mag op allerlei manieren betalen, maar niet in alcohol bijv.
- Minimumloon moet altijd giraal worden betaald, de rest kan ook in spullen.
- Zuiver onkostenvergoeding is geen loon
- Voorbeeld monnik – arrest IVA/Queijssen
Persoonlijke arbeid (7:659 lid)
- Als Pietje een krantenwijk heeft, maar het altijd Jantje laat doen, dan heeft Pietje geen
arbeidsovereenkomst als werkgever hier niets van weet.
- Stagiair: gaat om het werk dat je moet doen – moet actief bijdragen bij het primaire doel
van het bedrijf om arbeidsovereenkomst te zijn.
Gezag (in dienst)
- Tegenwoordig gezagsverhouding soms lastig: ICTer die meer weet dan manager, dan kan
manager die inhoudelijk aansturen.
- Imam arrest – Imam werd ziek, mede daardoor ontslagen. Zei: ik heb een
arbeidsovereenkomst, dus ik kan niet zomaar ontslagen worden. Moskee: wij hebben
geen gezag over jou, alleen God staat boven jou. Hoge Raad: je hebt materieel gezag
(inhoudelijk zeggen wat iemand moet doen) en formeel gezag (vakantiedagen, bepalen
wanneer iemand aanwezig moet zijn). Bij formeel gezag ook sprake van een
arbeidsovereenkomst.
‘zekere tijd’ is niet van belang, kan ook 10 minuten duren.
Je kan geen arbeidsovereenkomst hebben zonder één van deze 3 elementen.
, Belangrijkste punt van kwalificatievraag: wezen gaat voor schijn. Wat er werkelijk aan de hand is, is
belangrijker dan wat er op papier staat. Wezen gaat voor schijn komt uit afga/Schoolderman; was
oproepkracht, maar werd elke week voor een vast aantal uren opgeroepen. Toen stopte het ineens
en vond zij dat er een arbeidsovereenkomst was – in gelijk gesteld.
Groen/Schoevers arrest
Groen wilde in opdrachtovereenkomst werken. Toen stuurde Schoevers: we willen stoppen. Toen zei
Groen: maar ik heb een arbeidsovereenkomst. Hoge Raad: jij hebt heel bewust gekozen voor
opdrachtovereenkomst, maatschappelijke positie was goed en van belang bij kwalificatievraag: wat
partijen voor ogen hadden toen ze overeenkomst sloten.
Kwalificatie toetsing:
7:610 – arbeid, loon, gezag
Afga/Schoolderman: Wezen gaat voor schijn
Groen/Schoevers
Gouden Kooi arrest
Natasha werd uit huis gegooid. Ging ww uitkering aanvragen, maar dat kan alleen bij
arbeidsovereenkomst en zij had opdrachtovereenkomst. HR: er is een arbeidsovereenkomst.
Actueel: platformwerken. Iemand van Deliveroo gaat Deliveroo aanklagen. Bij Deliveroo werken
alleen maar ZZPers. Is goedkoper voor bedrijf. Waarom doen bezorgers het: ze verdienen relatief iets
meer. Maar dan bezorgen ze onverzekerd / fietsen onverzekerd – helemaal geen bescherming. Nu
vakbond die wil opkomen voor de bezorgers. Fietsers fietsen onverzekerd rond = onwenselijke
situatie. Waarom doet Deliveroo het: anders lijkt het te veel op een arbeidsovereenkomst en dan
kunnen de fietsers naar de rechter.
Voor werkgroepopdracht: minstens 1 A4tje.
Rechtsvermoeden (610 a)
Is een procesrechtelijk hulpmiddel in de rechtszaal.
Als een werknemer 3 maanden lang minstens 20 uur werkt, is er een vermoeden van een
arbeidsovereenkomst. Dan draait bewijsrecht (wie stelt moet bewijzen) zich om: moet de werkgever
bewijzen dat het niet zo is.
Dit mag je nooit gebruiken bij de kwalificatievraag. Is alleen voor de rechtszaal, zegt niks over wat er
daadwerkelijk is.
Bijzondere bedingen
Proeftijdbeding (652). Proeftijd is rechtenloze periode. Tijdens proeftijd is er geen
ontslagsbescherming, beide bpartijen kunnen elke minuut stoppen. Wordt ijzeren proeftijdbeding
genoemd. Ijzer: in wet staat hoe lang het mag. Bij korten dan 2 jaar 1 maand etc.
Stel je hebt contract 3 jaar en proeftijd 3 maanden. Je wordt ontslagen na 2,5 maand wordt je
eruitgegooid op basis proeftijdbeding. Proeftijdbeding is nietig – wanneer je afwijkt.
Als je na 1 maand wordt ontslagen: het is alsnog nietig. Je kan niet van een langer proeftijdbeding
een korter beding maken door eerder te ontslaan, het is ijzer = onbuigzaam.
Concurrentiebeding volgende week.
Casus
a) Arbeidsovereenkomst of opdrachtovereenkomst
