Hoorcollege 1 – 10 september 2020
Doel van deze cursus: basiskennis kwalitatieve methoden
Na afloop van de cursus weten jullie hopelijk:
Wanneer kwalitatief onderzoek passend is
Iets van de theoretische grondslagen
Welke kwalitatieve methoden er zijn
En kunnen jullie
De juiste methode bij de juiste vraag inzetten
Kwalitatieve data verza melen en analyseren
Rapporteren over kwalitatief onderzoek
Artikelen op basis van kwalitatief onderzoek begrijpen en evalueren
Hoe gaan we die doelen bereiken? Het boek van Uwe Flick, hoef je niet helemaal uit je hoofd te kennen, als je
maar de basis weet van hoe je kwalitatief onderzoek moet doen,
Nu gaan we vanaf de opbouw van de cursus, naar het inhoudelijke deel van het vak. Vandaag de basis van
kwalitatief onderzoek.
Vandaag: de basis van kwalitatief onderzoek
Waarom en hoe?
Kwalitatief versus kwantitatief
Theoretische kaders
Methoden en data
Tekst als data
Het hoe en WAAROM van kwalitatief onderzoek
Wat is nou de toegevoegde waarde van kwalitatief onderzoek? Waarom soms verkiezen boven kwantitatief.
1. Pluralisatie van levenswerelden steeds meer verschillende levenswerelden
o Dat is aan de ene kant helemaal mooi, allemaal diversiteit. Maar voor het doen van onderzoek
is het wel lastig. Het is namelijk moeilijk om conclusies te trekken over een bevolking als die uit
heel veel verschillende subgroepen bestaat.
2. Weinig bekend over sommige doelgroepen the polisch peasant in America
o Ook als je onderzoek doet naar een groep waar nog niet zo veel bekend van is, dan is het beter
om een kwalitatief onderzoek te doen. En open vragen te stellen.
3. Beperkingen kwalitatieve methoden disenchentment of sciences i.p.v. world
o Bij kwantitatief onderzoek ben je eigenlijk alleen aan het tellen. Niet alles wat je kunt meten
doet er toe en niet alles wat er toe doet is meetbaar Albert Einstein.
o Voorbeeld: randomised controlled trials, waren lange tijd het summon van onderzoek. Op die
manier kwam je het dichtst bij de wetenschappelijke waarheid. Blijkt tegen te vallen omdat er
hele strenge criteria zijn.
o Als je kijkt naar depressie RCT dan worden hele depressieve mensen (geselecteerd), met een
hele gezonde mensen (echt hyper gezond nog nooit wat gehad), die worden met elkaar
vergeleken en dit kun je niet vergelijken met de populatie omdat je dan een soort van spectrum
hebt. = disenchantment of sciences
Het HOE en waarom van kwalitatief onderzoek
Het kan verduidelijkend zijn om het tegen kwantitatief onderzoek af te zetten.
, Kwalitatief Kwantitatief
Proces: hier hoeft niet naar voren te komen dat het Meetbare variabelen: met een vragenlijst. Of een
niet werkt. Misschien is er wel een verbetering. Hier bepaald iets succes heeft gehad. Bevinding: helemaal
kom je achter door met ze te praten. Het gedrag geen vermindering van probleemgedrag. In
hoeft niet te zijn veranderd, maar misschien gaan de kwantitatief onderzoek kan het dan conclusie zijn dat
ouders er wel beter mee om. het niet werkt.
Hoe ervaart iemand iets? Hoe werkt het?
Perspectief onderzochte Perspectief onderzoeker: heeft van te voren bepaald
welke dingen hij wel en niet meet
Micro level: het is heel erg lokaal, wat geldt er op Macro level: probeert iets over hele grote groepen te
deze plek, bij deze subgroep, op deze specifieke tijd? zeggen
Theoretische generalisatie (hoofdstuk 7): dan wordt Numerieke generalisatie: dat je bij heel veel mensen
het met verschillende methoden vanuit verschillende een bepaalde methode toepast.
perspectieven met verschillende manieren naar
casussen gekeken.
Circulaire processen (hoofdstuk 8): er wordt Lineaire processen: de te nemen stappen en de
begonnen met een casus, dan bevindingen en volgorde van de stappen staat al veel meer vast (met
ervaringen en dan wordt de volgende stap bepaald hypothese, etc.)
Evenly suspended attention (hoofdstuk 8): het idee is Hypothesen
dat hypothesen veel te veel richting geven aan je
denken, te veel vooronderstellingen. Hier heb je een
open blik en neem je alles mee in je onderzoek dat je
ziet
Van data naar theorie (hoofdstuk 8) Van theorie naar data
Inhoudelijk sampling (relevantie) (hoofdstuk 12): er Statistische sampling (representatieniveau): kijken
wordt gekeken, welke casussen zijn relevant voor het naar hoe de steekproef representatief is voor de
ding waar wij mee bezig zijn populatie waar we naar kijken
Constructivisme Positivisme
Theoretische kaders
Kwantitatief positivisme: we ontdekken de realiteit 1 waarheid
Een stroming die er vanuit gaat dat er 1 waarheid is, en wij mensen in staat zijn om dit bloot te leggen
en hier achter te komen
Kwalitatief constructivisme: we maken de realiteit meerdere waarheden, functionaliteit (viability)
belangrijker dan waarheid
Wij mensen, maken de realiteit en daardoor kunnen er verschillende realiteiten en waarheden naast
elkaar bestaan. De functionaliteit van een bepaalde manier van kijken is belangrijker dan die waarheid,
die we toch nooit vast kunnen stellen. Dus welke blik van kijken werpt wanneer de meeste vruchten af.
Psychopathologie: realisme/essentialisme (kwantitatief) versus nominalisme en pragmatisme (kwalitatief)
Realist: we hebben de stoornissen ontdekt (op een zeker ogenblik)
Nominalist: we zijn op zeker ogenblik somberheid, depressie gaan noemen en vanaf dat moment is
somberheid een stoornis.
o Kan kloppen want somberheid is op een bepaald moment in de geschiedenis goed geweest.
Pragmatist: gaat er tussen in zitten. We hebben de stoorniscategorieën gemaakt, maar er zit wel enige realiteit
in.
Kwalitatief En kwantitatief onderzoek
Hoe beleven kinderen een vechtscheiding? Hoeveel kinderen zijn jaarlijks betrokken bij een
vechtscheiding?
, Hoe ontaardt een scheiding in een vechtscheiding? Welke demografische kenmerken van ouders
verhogen het risico op een vechtscheiding?
Wat zijn de behoeften en ervaringen van ouders die Hoeveel kinderen uit een vechtscheiding belanden in
een vechtscheiding doormaken? jeugdzorg?
Kwalitatief en kwantitatief onderzoek de ene doet graag kwantitatief onderzoek, de andere doet
kwalitatief onderzoek
https://www.youtube.com/watch?time_continue=4&v=ddx9PshVWXI&feature=emblogo
Kwantitatief: kijkt heel erg naar scores en wil operationaliseren, zo kan hij iets zeggen over een
construct. Daarna operationaliseren naar de populatie. Hij wil dan iets zeggen over kinderen.
Kwalitatief: wil een kleine groep kinderen interviewen en wil op die manier thema’s ontdekken en kan
zo achter een bepaald perspectief komen.
Meestal niet meet OF OF maar EN EN triangulatie
Steeds gehad over het Verschil en wanneer je het ene doet, en wanneer je het andere doet. Maar je kunt ze ook
beide doen triangulatie
1. Verschillende kwalitatieve methoden in combinatie gebruiken
2. Kwalitatieve en kwantitatieve methoden in combinatie gebruiken
Onderzoek naar depressie: ik ga bij een aantal patiënten vragenlijsten doen, en een aantal interviewen en dat
ga ik naast elkaar leggen. Soms gaat het ene ook vooraf aan het andere. Je selecteert met kwantitatief een paar
hoog- of laag-scoorders en je gaat daarna de data uit de daarop volgende interviews met elkaar vergelijken.
Kan ook andersom, je gaat eerst studenten interviewen, dan kun je daarna zeggen: ik interview een aantal
studenten en na die interviews stel ik op basis daarvan een vragenlijst op die ik ga gebruiken op een grote
groep.
De resultaten van deze onderzoeken kunnen:
Bevestigend
Aanvullend: de ene resultaten vullen de andere resultaten aan
Elkaar tegensprekend
‘Een gemiddelde uitkomst op groepsniveau zegt niet alleen niks over het individu: die groepsbevinding kan zelfs
haaks staan op wat je aantreft als je onderzoek doet op individueel niveau’
Dr. Bertus Jeronimus VK 14 september 2018
Dit stukje uit de Volkskrant is alleen voor abonnees
Mixed methodes: vanaf begin en in iedere fase kwalitatief en kwantitatief integreren
Het is wijs om deze twee soorten onderzoek met elkaar te combineren.
Als je dit al vanaf het begin van de studie doet, dan mag je zeggen dat je mixed methodology hebt
gebruikt. Je moet dan echt van begin tot het eind van de studie zowel kwalitatieve als kwantitatieve
methoden met elkaar combineren.
, https://www.youtube.com/watch?
v=l5e7kVzMIfs&app=desktop voorbeeld van een mixed methods onderzoek
87 jarige vrouw die een best moeilijk leven heeft gehad. Haar gegevens kunnen op een hoop gegooid
worden en er kan kwantitatief onderzoek mee gedaan. Maar met kwalitatief onderzoek kan er gekeken
worden naar de verhalen.
Beide, kwantitatief en kwalitatief, zijn belangrijk.
Met kwalitatief kun je emoties in bijvoorbeeld spraak ook meenemen in je onderzoek. Dit kun je in
kwantitatief onderzoek NOOIT meenemen. Bij kwalitatief onderzoek heb je een andere reden om
onderzoek te doen.
Foto’s kunnen gebruikt worden in kwalitatief onderzoek, dan heb je een beter beeld en kunnen gebruikt
worden als perspectief.
Mixed methods baseball, het kwantitatieve perspectief is nummers. Het kwalitatieve is uitleg, het is
bijvoorbeeld commentaar waarom iemand een bepaalde gooi gebruikt.
Daarom hebben ze soms 2 man die commentaar geven. De een of de ander alleen geeft geen goed
beeld van het spel bij sport.
Theoretische kaders: kwalitatief onderzoek:
Er is niet een waarheid, maar er zijn verschillende manieren waarop je naar de werkelijkheid kunt kijken. Binnen
die constructivisme, zijn weer drie theoretische kaders.
1. Symbolisch interactionisme: betekenis die mensen geven aan situaties en
objecten voor de een is een boom een lekker stukje schaduw, voor de
ander is diezelfde boom een soort hotel voor alle beestjes en insecten. Deze
twee mensen hebben dus een heel ander idee van een object, en handelen
dus ook anders
o Thomas Theorem als je die boom ziet als een schaduwplek dan
heeft dat een andere consequentie dan wanneer je het ziet als een
spinnenhotel. Het gaat hier dus om het handelen.
2. Ethnomethodologie: Harold Garfunkel (1976):
mindeer aandacht voor het subjectieve individu,
maar er wordt gekeken naar het dagelijks leven en
hoe de interactie tussen mensen in het dagelijks
leven onze waarheid construeert.
o Interactie creëert sociale werkelijkheid
o Dagelijks leven bestuderen
o Discours analyse een belangrijke
methode, hier wordt heel systematisch
Doel van deze cursus: basiskennis kwalitatieve methoden
Na afloop van de cursus weten jullie hopelijk:
Wanneer kwalitatief onderzoek passend is
Iets van de theoretische grondslagen
Welke kwalitatieve methoden er zijn
En kunnen jullie
De juiste methode bij de juiste vraag inzetten
Kwalitatieve data verza melen en analyseren
Rapporteren over kwalitatief onderzoek
Artikelen op basis van kwalitatief onderzoek begrijpen en evalueren
Hoe gaan we die doelen bereiken? Het boek van Uwe Flick, hoef je niet helemaal uit je hoofd te kennen, als je
maar de basis weet van hoe je kwalitatief onderzoek moet doen,
Nu gaan we vanaf de opbouw van de cursus, naar het inhoudelijke deel van het vak. Vandaag de basis van
kwalitatief onderzoek.
Vandaag: de basis van kwalitatief onderzoek
Waarom en hoe?
Kwalitatief versus kwantitatief
Theoretische kaders
Methoden en data
Tekst als data
Het hoe en WAAROM van kwalitatief onderzoek
Wat is nou de toegevoegde waarde van kwalitatief onderzoek? Waarom soms verkiezen boven kwantitatief.
1. Pluralisatie van levenswerelden steeds meer verschillende levenswerelden
o Dat is aan de ene kant helemaal mooi, allemaal diversiteit. Maar voor het doen van onderzoek
is het wel lastig. Het is namelijk moeilijk om conclusies te trekken over een bevolking als die uit
heel veel verschillende subgroepen bestaat.
2. Weinig bekend over sommige doelgroepen the polisch peasant in America
o Ook als je onderzoek doet naar een groep waar nog niet zo veel bekend van is, dan is het beter
om een kwalitatief onderzoek te doen. En open vragen te stellen.
3. Beperkingen kwalitatieve methoden disenchentment of sciences i.p.v. world
o Bij kwantitatief onderzoek ben je eigenlijk alleen aan het tellen. Niet alles wat je kunt meten
doet er toe en niet alles wat er toe doet is meetbaar Albert Einstein.
o Voorbeeld: randomised controlled trials, waren lange tijd het summon van onderzoek. Op die
manier kwam je het dichtst bij de wetenschappelijke waarheid. Blijkt tegen te vallen omdat er
hele strenge criteria zijn.
o Als je kijkt naar depressie RCT dan worden hele depressieve mensen (geselecteerd), met een
hele gezonde mensen (echt hyper gezond nog nooit wat gehad), die worden met elkaar
vergeleken en dit kun je niet vergelijken met de populatie omdat je dan een soort van spectrum
hebt. = disenchantment of sciences
Het HOE en waarom van kwalitatief onderzoek
Het kan verduidelijkend zijn om het tegen kwantitatief onderzoek af te zetten.
, Kwalitatief Kwantitatief
Proces: hier hoeft niet naar voren te komen dat het Meetbare variabelen: met een vragenlijst. Of een
niet werkt. Misschien is er wel een verbetering. Hier bepaald iets succes heeft gehad. Bevinding: helemaal
kom je achter door met ze te praten. Het gedrag geen vermindering van probleemgedrag. In
hoeft niet te zijn veranderd, maar misschien gaan de kwantitatief onderzoek kan het dan conclusie zijn dat
ouders er wel beter mee om. het niet werkt.
Hoe ervaart iemand iets? Hoe werkt het?
Perspectief onderzochte Perspectief onderzoeker: heeft van te voren bepaald
welke dingen hij wel en niet meet
Micro level: het is heel erg lokaal, wat geldt er op Macro level: probeert iets over hele grote groepen te
deze plek, bij deze subgroep, op deze specifieke tijd? zeggen
Theoretische generalisatie (hoofdstuk 7): dan wordt Numerieke generalisatie: dat je bij heel veel mensen
het met verschillende methoden vanuit verschillende een bepaalde methode toepast.
perspectieven met verschillende manieren naar
casussen gekeken.
Circulaire processen (hoofdstuk 8): er wordt Lineaire processen: de te nemen stappen en de
begonnen met een casus, dan bevindingen en volgorde van de stappen staat al veel meer vast (met
ervaringen en dan wordt de volgende stap bepaald hypothese, etc.)
Evenly suspended attention (hoofdstuk 8): het idee is Hypothesen
dat hypothesen veel te veel richting geven aan je
denken, te veel vooronderstellingen. Hier heb je een
open blik en neem je alles mee in je onderzoek dat je
ziet
Van data naar theorie (hoofdstuk 8) Van theorie naar data
Inhoudelijk sampling (relevantie) (hoofdstuk 12): er Statistische sampling (representatieniveau): kijken
wordt gekeken, welke casussen zijn relevant voor het naar hoe de steekproef representatief is voor de
ding waar wij mee bezig zijn populatie waar we naar kijken
Constructivisme Positivisme
Theoretische kaders
Kwantitatief positivisme: we ontdekken de realiteit 1 waarheid
Een stroming die er vanuit gaat dat er 1 waarheid is, en wij mensen in staat zijn om dit bloot te leggen
en hier achter te komen
Kwalitatief constructivisme: we maken de realiteit meerdere waarheden, functionaliteit (viability)
belangrijker dan waarheid
Wij mensen, maken de realiteit en daardoor kunnen er verschillende realiteiten en waarheden naast
elkaar bestaan. De functionaliteit van een bepaalde manier van kijken is belangrijker dan die waarheid,
die we toch nooit vast kunnen stellen. Dus welke blik van kijken werpt wanneer de meeste vruchten af.
Psychopathologie: realisme/essentialisme (kwantitatief) versus nominalisme en pragmatisme (kwalitatief)
Realist: we hebben de stoornissen ontdekt (op een zeker ogenblik)
Nominalist: we zijn op zeker ogenblik somberheid, depressie gaan noemen en vanaf dat moment is
somberheid een stoornis.
o Kan kloppen want somberheid is op een bepaald moment in de geschiedenis goed geweest.
Pragmatist: gaat er tussen in zitten. We hebben de stoorniscategorieën gemaakt, maar er zit wel enige realiteit
in.
Kwalitatief En kwantitatief onderzoek
Hoe beleven kinderen een vechtscheiding? Hoeveel kinderen zijn jaarlijks betrokken bij een
vechtscheiding?
, Hoe ontaardt een scheiding in een vechtscheiding? Welke demografische kenmerken van ouders
verhogen het risico op een vechtscheiding?
Wat zijn de behoeften en ervaringen van ouders die Hoeveel kinderen uit een vechtscheiding belanden in
een vechtscheiding doormaken? jeugdzorg?
Kwalitatief en kwantitatief onderzoek de ene doet graag kwantitatief onderzoek, de andere doet
kwalitatief onderzoek
https://www.youtube.com/watch?time_continue=4&v=ddx9PshVWXI&feature=emblogo
Kwantitatief: kijkt heel erg naar scores en wil operationaliseren, zo kan hij iets zeggen over een
construct. Daarna operationaliseren naar de populatie. Hij wil dan iets zeggen over kinderen.
Kwalitatief: wil een kleine groep kinderen interviewen en wil op die manier thema’s ontdekken en kan
zo achter een bepaald perspectief komen.
Meestal niet meet OF OF maar EN EN triangulatie
Steeds gehad over het Verschil en wanneer je het ene doet, en wanneer je het andere doet. Maar je kunt ze ook
beide doen triangulatie
1. Verschillende kwalitatieve methoden in combinatie gebruiken
2. Kwalitatieve en kwantitatieve methoden in combinatie gebruiken
Onderzoek naar depressie: ik ga bij een aantal patiënten vragenlijsten doen, en een aantal interviewen en dat
ga ik naast elkaar leggen. Soms gaat het ene ook vooraf aan het andere. Je selecteert met kwantitatief een paar
hoog- of laag-scoorders en je gaat daarna de data uit de daarop volgende interviews met elkaar vergelijken.
Kan ook andersom, je gaat eerst studenten interviewen, dan kun je daarna zeggen: ik interview een aantal
studenten en na die interviews stel ik op basis daarvan een vragenlijst op die ik ga gebruiken op een grote
groep.
De resultaten van deze onderzoeken kunnen:
Bevestigend
Aanvullend: de ene resultaten vullen de andere resultaten aan
Elkaar tegensprekend
‘Een gemiddelde uitkomst op groepsniveau zegt niet alleen niks over het individu: die groepsbevinding kan zelfs
haaks staan op wat je aantreft als je onderzoek doet op individueel niveau’
Dr. Bertus Jeronimus VK 14 september 2018
Dit stukje uit de Volkskrant is alleen voor abonnees
Mixed methodes: vanaf begin en in iedere fase kwalitatief en kwantitatief integreren
Het is wijs om deze twee soorten onderzoek met elkaar te combineren.
Als je dit al vanaf het begin van de studie doet, dan mag je zeggen dat je mixed methodology hebt
gebruikt. Je moet dan echt van begin tot het eind van de studie zowel kwalitatieve als kwantitatieve
methoden met elkaar combineren.
, https://www.youtube.com/watch?
v=l5e7kVzMIfs&app=desktop voorbeeld van een mixed methods onderzoek
87 jarige vrouw die een best moeilijk leven heeft gehad. Haar gegevens kunnen op een hoop gegooid
worden en er kan kwantitatief onderzoek mee gedaan. Maar met kwalitatief onderzoek kan er gekeken
worden naar de verhalen.
Beide, kwantitatief en kwalitatief, zijn belangrijk.
Met kwalitatief kun je emoties in bijvoorbeeld spraak ook meenemen in je onderzoek. Dit kun je in
kwantitatief onderzoek NOOIT meenemen. Bij kwalitatief onderzoek heb je een andere reden om
onderzoek te doen.
Foto’s kunnen gebruikt worden in kwalitatief onderzoek, dan heb je een beter beeld en kunnen gebruikt
worden als perspectief.
Mixed methods baseball, het kwantitatieve perspectief is nummers. Het kwalitatieve is uitleg, het is
bijvoorbeeld commentaar waarom iemand een bepaalde gooi gebruikt.
Daarom hebben ze soms 2 man die commentaar geven. De een of de ander alleen geeft geen goed
beeld van het spel bij sport.
Theoretische kaders: kwalitatief onderzoek:
Er is niet een waarheid, maar er zijn verschillende manieren waarop je naar de werkelijkheid kunt kijken. Binnen
die constructivisme, zijn weer drie theoretische kaders.
1. Symbolisch interactionisme: betekenis die mensen geven aan situaties en
objecten voor de een is een boom een lekker stukje schaduw, voor de
ander is diezelfde boom een soort hotel voor alle beestjes en insecten. Deze
twee mensen hebben dus een heel ander idee van een object, en handelen
dus ook anders
o Thomas Theorem als je die boom ziet als een schaduwplek dan
heeft dat een andere consequentie dan wanneer je het ziet als een
spinnenhotel. Het gaat hier dus om het handelen.
2. Ethnomethodologie: Harold Garfunkel (1976):
mindeer aandacht voor het subjectieve individu,
maar er wordt gekeken naar het dagelijks leven en
hoe de interactie tussen mensen in het dagelijks
leven onze waarheid construeert.
o Interactie creëert sociale werkelijkheid
o Dagelijks leven bestuderen
o Discours analyse een belangrijke
methode, hier wordt heel systematisch
