Forensische psychiatrie
Hoorcollege 1 Inleiding................................................................................................... 2
Hoorcollege 2 Pro Justitia Rapportage.............................................................................4
Hoorcollege 3 Psychotische stoornissen.........................................................................7
Hoorcollege 4 Stemmingsstoornissen en PTSS.............................................................10
Hoorcollege 5 Verslaving..............................................................................................13
Hoorcollege 6 Zorg in gerechtelijk/gedwongen kader...................................................18
Hoorcollege 7 Autismespectrumstoornissen en Parafilieën...........................................23
Hoorcollege 8 (wissel met week 9) Agressie en gedragsstoornissen............................29
Hoorcollege 9 (wissel met week 8) TBS........................................................................34
Hoorcollege 10 Persoonlijkheidsstoornissen.................................................................36
Hoorcollege 11 Risicotaxatie.........................................................................................41
1
,Hoorcollege 1 Inleiding
Erasmusschutter Fouad L, wraak op geen artsdiploma krijgen na 12 jaar studeren.
Levenslang veroordeeld, maar had wel een psychische stoornis.
Psychose: niet meer onderscheiden wat echt is en wat niet echt is, je gelooft er
wel zelf in, is hun realiteit. Gevaarlijkste patiënten, onvoorspelbaar. Is niet zo dat
je je de situatie niet kan herinneren, maar er zit wel hele andere betekenisgeving
aan, achteraf snappen ze het niet altijd.
Thijs H., mensen om het leven gebracht in een waan, maar heeft dit zo doordacht
gedaan, dat het duidt op keuzevrijheid die deels toerekenbaar was, 22 jaar en
TBS. Ouders hadden al wel gesmeekt om opname, werd toch ambulant geacht.
Ergün S., bioscoopmoorden, zocht dochter en dacht dat zij ontvoerd was
(complot) en in Groningen gevangen werd gehouden. Tijdens nacht in portiek
bioscoop gaan liggen, hij dacht dat schoonmakers hem zouden vermoorden,
heeft ze toen zelf vermoord. Was bekend met psychotische stoornis, gebruikte
medicatie niet goed en gebruikte marihuana.
Tristan van der V, schoot 5 mensen dood in winkelcentrum. Had
wapenvergunning, terwijl ouders hulp hadden gezocht en aangedrongen om dit
niet te doen.
Gino seksueel misbruikt, ontvoerd en om het leven gebracht door Donny M. Hij
was psychisch niet normaal, moorden was om het schreeuwen. Ook hij kreeg een
lange gevangenisstraf, 25 jaar en TBS. Ook al ontucht geweest en verspreiden
van kinderporno. Donny volgens omstanders ook nooit eerder de juiste zorg
gehad.
Anne Faber en Michael P., hij was veroordeeld voor SOG met 2 vrouwen, daar GS
voor gehad, maar geen TBS, had psychische zorg namelijk geweigerd. Bij VI zat
hij bij FPA, met verlof heeft hij toen Anne seksueel misbruikt en om het leven
gebracht. Had hij ook niet TBS gehad moeten krijgen, dat oz had hij geweigerd,
zorgt voor oproer en discussie. Bij PBC is men gaan kijken dat er eerder
vermoeden is van een psychische stoornis en rechters kunnen daar dan een
laatste klap op geven. Informatie opvragen bij behandelaren, ook zonder akkoord
verdachte, inmiddels. De informatie was er geweest, als deze regeling er ook was
geweest.
Bestuurder met zelfmoordpoging, met afscheidsbrief, heeft extreem
verkeersongeluk veroorzaakt. Ook moeder die zoontje doodde die zich niets meer
kon herinneren, weet wel dat ze het kind vermoord heeft, weet alleen niet hoe.
Moord Lisa, door vluchteling onderweg. Hij heeft al eerder ernstig seksueel delict
gepleegd in de weken ervoor, was waarschijnlijk ook ernstig verward.
Feminicide, intiem terreur, een man met zoveel controle op vrouw, dat het kan
leiden tot wraakacties met als gevolg het overlijden van een vrouw. Is in de
context van mensen die elkaar kennen, Lisa was door een onbekende, dat is dan
geen feminicide. Grootste kans dat vrouwen overlijden is door iemand die ze
2
,kennen. Gevaarlijkste plaats voor vrouwen is hun eigen woning en niet de
openbare weg. Moordenaar zegt zich niets meer te kunnen herinneren.
Dissociatie: bijvoorbeeld in de auto, zo erg in gedachten, herinner je het je niet
exact. Als dat bij moord zou gebeuren, zou je het wel herinneren, het zijn
routinematige dingen die moeilijk zijn te herinneren.
Alcoholgebruik (i.c.m. (slaap)middel): je kan nog handelen, maar je slaat het niet
op in je geheugen.
Man van 80, ging liggen op de bank ‘s avonds, werd om 10 wakker en zag dat zijn
vrouw overleden was met messteken. Hij kwam tot de conclusie dat hij het
gedaan moet hebben, maar kon het zich niet herinneren. Theoretische
mogelijkheid: in diepe slaap, begin van de nacht, kan je slaapwandelen/praten, je
slaapt, bent niet wakker te krijgen en je kan dan relatief complexe primitieve
handelingen verrichten.
Door trauma kan je ook iets verdringen, maar is niet helemaal weg, je kan het
niet ophalen, maar het is toch ergens opgeslagen.
Vader ziet 2 kinderen en vrouw in diepe slaap, had geluiden gehoord, met
gebarricadeerde deur. Zijn vrouw had zelfmoord willen plegen en ook over de 2
kinderen, wordt nu verdacht van poging tot moord, van 2 kinderen. Vrouw wordt
aangehouden voor nader onderzoek, maar zij was verward, had een groot
probleem.
Is dat voor reguliere GGZ of moet het via strafrecht; TBS is een maatregel in het
kader van strafrecht, dus niet reguliere ggz. Crisisdienst of PPC, krijgt hoe dan
ook hulp. Vrouw was wel eerst zelf op spoedeisende hulp, artsen moeten daar
ook denken aan de melding Veilig Thuis, dit moet wel bij ouders gemeld worden!
Zij kreeg TBS met voorwaarden, had goed meegewerkt, wilde terug naar
Enschede. Ex-man en dochter wilden niet dat zij terugkwam, een van haar zoons
had inmiddels zelfmoord gepleegd. Burgemeester vroeg toen dat moeder
wegbleef uit Enschede, rechter had hier niets over gezegd. Wat is de methode
voor vader en dochter, dat mevrouw wegblijft uit Enschede, zonder dat de
rechter zich hierover heeft geuit. Is dit een redelijk belang van de familie, zijn
naar civiele rechter gegaan, is gehonoreerd tot dochter meerderjarig was. Hoeft
niet altijd via strafrecht opgelost te worden.
Iemand wordt snel gezien door psycholoog/psychiater, is die detentiegeschikt, is
er een relevante psychische stoornis. Politie verzameld ondertussen bewijs, daar
kan ook psycholoog bij te pas komen. Alles wordt betrokken bij uiteindelijk
vonnis, 39 Sr, ontoerekenbaarheid en 16 Sv.
Gedragskundige rapportage pro Justitia:
- Toerekenen
- Risico recidive
- Behandeladvies
- Evt. procesbekwaamheid
Als iets iemand echt niet wordt toegerekend, is diegene niet schuldig, maar TBS
kan dan wel als maatregel. TBS kan met dwangverpleging of met voorwaarden,
3
, zo’n voorwaarde is bijvoorbeeld als je meewerkt op een bep. Afdeling, dan is het
oké en kan die terug in de samenleving en anders wordt het alsnog
dwangverpleging.
Tbs-dwang, terugkeer gaat stapje voor stapje.
Forensisch psychiatrische zorg, TBS is 1 van de 28. Bij Nederlands meest
voorkomende stoornissen (aflopend) zijn drugs, alcohol, persoonlijkheidsstoornis,
angst, ptss, adhd, psychotisch.
PBC > 7 weken onderzoek, begeleidende groep, nauwer overleg tussen
hulpverleners, milieuonderzoek. Anders dan ambulante rapportage. PBC-
onderzoek heeft veel meer second balances, het is dan verbazingwekkend dat dit
bijvoorbeeld bij Thijs H niet opgevolgd werd door rechter. Het is aan de rechter
om de stoornis vast te stellen, maar toch gek om PBC-rapport te negeren (zegt
de psychiater/professor).
Nederland erg gericht op resocialisatie, laagste detentiecijfer van Europa. Focus
op 5 basisvoorwaarden bij detentie, zorg, sociaal netwerk, onderdak, schulden,
werk.
Zorg in detentie:
- Psycho-medisch overleg/ Psycho-medische zorg (PMO/PMZ)
- Extra zorgvoorziening (EZV)
- Penitentiair psychiatrisch centrum (PPC) (meerderheid psychotische
stoornis)
- Inrichting stelselmatige daders (ISD) (doel is samenleving overlast
besparen, maximaal 2 jaar, vaak allerlei problemen, aanpak is goede
overdracht aan gemeente)
TBS zwaarste maatregel, gemiddelde behandelduur is rond de 9.5 jaar, wel
afnemend. 20% pleegt weer een misdrijf binnen 2 jaar, 4% een zwaar misdrijf. Dit
is het dubbele na detentie, een gevangenisstraf (26%).
Hoorcollege 2 Pro Justitia Rapportage
Zelfstudie-opdrachten zijn een beetje niveau van tentamen
1. Aanhouding, GGZ, Sepot, sepot met voorwaarden
2. Delict verdachte, HVB (pen. Psycholoog), NIFP (psycholoog en/of
psychiater)
3. Opsporingsonderzoek komt er eventueel recherche psycholoog
4. Gerechtelijk vooronderzoek komt er een gedragskundig pro-Justitia rapport
5. Vonnis, gevangenisstraf, combinatie TBS met gevangenisstraf, TBS,
zorgmachtiging art. 2.3.
39 Sr schulduitsluitingsgrond over ‘niet strafbaar is’, daarom relevant om op zoek
te gaan naar bijvoorbeeld een psychische stoornis.
Standaard vraagstelling Pro Justitia onderzoek was het ten laste gelegde
gevolg van stoornis, is er een risico op recidive ± stoornis, hoe is dit risico te
4
Hoorcollege 1 Inleiding................................................................................................... 2
Hoorcollege 2 Pro Justitia Rapportage.............................................................................4
Hoorcollege 3 Psychotische stoornissen.........................................................................7
Hoorcollege 4 Stemmingsstoornissen en PTSS.............................................................10
Hoorcollege 5 Verslaving..............................................................................................13
Hoorcollege 6 Zorg in gerechtelijk/gedwongen kader...................................................18
Hoorcollege 7 Autismespectrumstoornissen en Parafilieën...........................................23
Hoorcollege 8 (wissel met week 9) Agressie en gedragsstoornissen............................29
Hoorcollege 9 (wissel met week 8) TBS........................................................................34
Hoorcollege 10 Persoonlijkheidsstoornissen.................................................................36
Hoorcollege 11 Risicotaxatie.........................................................................................41
1
,Hoorcollege 1 Inleiding
Erasmusschutter Fouad L, wraak op geen artsdiploma krijgen na 12 jaar studeren.
Levenslang veroordeeld, maar had wel een psychische stoornis.
Psychose: niet meer onderscheiden wat echt is en wat niet echt is, je gelooft er
wel zelf in, is hun realiteit. Gevaarlijkste patiënten, onvoorspelbaar. Is niet zo dat
je je de situatie niet kan herinneren, maar er zit wel hele andere betekenisgeving
aan, achteraf snappen ze het niet altijd.
Thijs H., mensen om het leven gebracht in een waan, maar heeft dit zo doordacht
gedaan, dat het duidt op keuzevrijheid die deels toerekenbaar was, 22 jaar en
TBS. Ouders hadden al wel gesmeekt om opname, werd toch ambulant geacht.
Ergün S., bioscoopmoorden, zocht dochter en dacht dat zij ontvoerd was
(complot) en in Groningen gevangen werd gehouden. Tijdens nacht in portiek
bioscoop gaan liggen, hij dacht dat schoonmakers hem zouden vermoorden,
heeft ze toen zelf vermoord. Was bekend met psychotische stoornis, gebruikte
medicatie niet goed en gebruikte marihuana.
Tristan van der V, schoot 5 mensen dood in winkelcentrum. Had
wapenvergunning, terwijl ouders hulp hadden gezocht en aangedrongen om dit
niet te doen.
Gino seksueel misbruikt, ontvoerd en om het leven gebracht door Donny M. Hij
was psychisch niet normaal, moorden was om het schreeuwen. Ook hij kreeg een
lange gevangenisstraf, 25 jaar en TBS. Ook al ontucht geweest en verspreiden
van kinderporno. Donny volgens omstanders ook nooit eerder de juiste zorg
gehad.
Anne Faber en Michael P., hij was veroordeeld voor SOG met 2 vrouwen, daar GS
voor gehad, maar geen TBS, had psychische zorg namelijk geweigerd. Bij VI zat
hij bij FPA, met verlof heeft hij toen Anne seksueel misbruikt en om het leven
gebracht. Had hij ook niet TBS gehad moeten krijgen, dat oz had hij geweigerd,
zorgt voor oproer en discussie. Bij PBC is men gaan kijken dat er eerder
vermoeden is van een psychische stoornis en rechters kunnen daar dan een
laatste klap op geven. Informatie opvragen bij behandelaren, ook zonder akkoord
verdachte, inmiddels. De informatie was er geweest, als deze regeling er ook was
geweest.
Bestuurder met zelfmoordpoging, met afscheidsbrief, heeft extreem
verkeersongeluk veroorzaakt. Ook moeder die zoontje doodde die zich niets meer
kon herinneren, weet wel dat ze het kind vermoord heeft, weet alleen niet hoe.
Moord Lisa, door vluchteling onderweg. Hij heeft al eerder ernstig seksueel delict
gepleegd in de weken ervoor, was waarschijnlijk ook ernstig verward.
Feminicide, intiem terreur, een man met zoveel controle op vrouw, dat het kan
leiden tot wraakacties met als gevolg het overlijden van een vrouw. Is in de
context van mensen die elkaar kennen, Lisa was door een onbekende, dat is dan
geen feminicide. Grootste kans dat vrouwen overlijden is door iemand die ze
2
,kennen. Gevaarlijkste plaats voor vrouwen is hun eigen woning en niet de
openbare weg. Moordenaar zegt zich niets meer te kunnen herinneren.
Dissociatie: bijvoorbeeld in de auto, zo erg in gedachten, herinner je het je niet
exact. Als dat bij moord zou gebeuren, zou je het wel herinneren, het zijn
routinematige dingen die moeilijk zijn te herinneren.
Alcoholgebruik (i.c.m. (slaap)middel): je kan nog handelen, maar je slaat het niet
op in je geheugen.
Man van 80, ging liggen op de bank ‘s avonds, werd om 10 wakker en zag dat zijn
vrouw overleden was met messteken. Hij kwam tot de conclusie dat hij het
gedaan moet hebben, maar kon het zich niet herinneren. Theoretische
mogelijkheid: in diepe slaap, begin van de nacht, kan je slaapwandelen/praten, je
slaapt, bent niet wakker te krijgen en je kan dan relatief complexe primitieve
handelingen verrichten.
Door trauma kan je ook iets verdringen, maar is niet helemaal weg, je kan het
niet ophalen, maar het is toch ergens opgeslagen.
Vader ziet 2 kinderen en vrouw in diepe slaap, had geluiden gehoord, met
gebarricadeerde deur. Zijn vrouw had zelfmoord willen plegen en ook over de 2
kinderen, wordt nu verdacht van poging tot moord, van 2 kinderen. Vrouw wordt
aangehouden voor nader onderzoek, maar zij was verward, had een groot
probleem.
Is dat voor reguliere GGZ of moet het via strafrecht; TBS is een maatregel in het
kader van strafrecht, dus niet reguliere ggz. Crisisdienst of PPC, krijgt hoe dan
ook hulp. Vrouw was wel eerst zelf op spoedeisende hulp, artsen moeten daar
ook denken aan de melding Veilig Thuis, dit moet wel bij ouders gemeld worden!
Zij kreeg TBS met voorwaarden, had goed meegewerkt, wilde terug naar
Enschede. Ex-man en dochter wilden niet dat zij terugkwam, een van haar zoons
had inmiddels zelfmoord gepleegd. Burgemeester vroeg toen dat moeder
wegbleef uit Enschede, rechter had hier niets over gezegd. Wat is de methode
voor vader en dochter, dat mevrouw wegblijft uit Enschede, zonder dat de
rechter zich hierover heeft geuit. Is dit een redelijk belang van de familie, zijn
naar civiele rechter gegaan, is gehonoreerd tot dochter meerderjarig was. Hoeft
niet altijd via strafrecht opgelost te worden.
Iemand wordt snel gezien door psycholoog/psychiater, is die detentiegeschikt, is
er een relevante psychische stoornis. Politie verzameld ondertussen bewijs, daar
kan ook psycholoog bij te pas komen. Alles wordt betrokken bij uiteindelijk
vonnis, 39 Sr, ontoerekenbaarheid en 16 Sv.
Gedragskundige rapportage pro Justitia:
- Toerekenen
- Risico recidive
- Behandeladvies
- Evt. procesbekwaamheid
Als iets iemand echt niet wordt toegerekend, is diegene niet schuldig, maar TBS
kan dan wel als maatregel. TBS kan met dwangverpleging of met voorwaarden,
3
, zo’n voorwaarde is bijvoorbeeld als je meewerkt op een bep. Afdeling, dan is het
oké en kan die terug in de samenleving en anders wordt het alsnog
dwangverpleging.
Tbs-dwang, terugkeer gaat stapje voor stapje.
Forensisch psychiatrische zorg, TBS is 1 van de 28. Bij Nederlands meest
voorkomende stoornissen (aflopend) zijn drugs, alcohol, persoonlijkheidsstoornis,
angst, ptss, adhd, psychotisch.
PBC > 7 weken onderzoek, begeleidende groep, nauwer overleg tussen
hulpverleners, milieuonderzoek. Anders dan ambulante rapportage. PBC-
onderzoek heeft veel meer second balances, het is dan verbazingwekkend dat dit
bijvoorbeeld bij Thijs H niet opgevolgd werd door rechter. Het is aan de rechter
om de stoornis vast te stellen, maar toch gek om PBC-rapport te negeren (zegt
de psychiater/professor).
Nederland erg gericht op resocialisatie, laagste detentiecijfer van Europa. Focus
op 5 basisvoorwaarden bij detentie, zorg, sociaal netwerk, onderdak, schulden,
werk.
Zorg in detentie:
- Psycho-medisch overleg/ Psycho-medische zorg (PMO/PMZ)
- Extra zorgvoorziening (EZV)
- Penitentiair psychiatrisch centrum (PPC) (meerderheid psychotische
stoornis)
- Inrichting stelselmatige daders (ISD) (doel is samenleving overlast
besparen, maximaal 2 jaar, vaak allerlei problemen, aanpak is goede
overdracht aan gemeente)
TBS zwaarste maatregel, gemiddelde behandelduur is rond de 9.5 jaar, wel
afnemend. 20% pleegt weer een misdrijf binnen 2 jaar, 4% een zwaar misdrijf. Dit
is het dubbele na detentie, een gevangenisstraf (26%).
Hoorcollege 2 Pro Justitia Rapportage
Zelfstudie-opdrachten zijn een beetje niveau van tentamen
1. Aanhouding, GGZ, Sepot, sepot met voorwaarden
2. Delict verdachte, HVB (pen. Psycholoog), NIFP (psycholoog en/of
psychiater)
3. Opsporingsonderzoek komt er eventueel recherche psycholoog
4. Gerechtelijk vooronderzoek komt er een gedragskundig pro-Justitia rapport
5. Vonnis, gevangenisstraf, combinatie TBS met gevangenisstraf, TBS,
zorgmachtiging art. 2.3.
39 Sr schulduitsluitingsgrond over ‘niet strafbaar is’, daarom relevant om op zoek
te gaan naar bijvoorbeeld een psychische stoornis.
Standaard vraagstelling Pro Justitia onderzoek was het ten laste gelegde
gevolg van stoornis, is er een risico op recidive ± stoornis, hoe is dit risico te
4
