Systeem- en ketenmanagement samenvatting colleges (lessen) (CIJFER 7.3!)

Systeem- en ketenmanagement College 1

Introductie
Een keten geeft een proces weer. Aan het eind van de keten staat niet de basis, maar degene die het
afneemt, dat is wel de basis van een keten.

Als het om burgergericht gaat is het een vorm van dienstverlening. Basisgedachte is horizontalisering
van organisaties, zodat ze zich niet richten op de top, maar op degene voor wie ze werken.

Horizonaliseren = niet focussen op taken maar op processen  ontstaan ketens.

Bedrijfstak vs. bedrijfskolom
 Een bedrijfskolom geeft een schematisch overzicht van het proces waarin grondstoffen
afkomstig van een oerproducent stapsgewijs worden omgezet in een eindproduct dat via de
detailhandel op de consumentenmarkt wordt aangeboden. Dit is het basismodel van een
keten. In dit vak gebruiken we dit model ook als uitgangspunt om naar de integrale
veiligheidsketen te kijken.
 Een bedrijfstak is een verzamelnaam voor een groep organisaties/bedrijven binnen één
bepaalde branche.

Coördinatievormen(/-mechanismen)
 Is de manier hoe het allocatieprobleem in een economisch systeem wordt opgelost.

Er zijn drie coördinatiemechanismen.
• Het prijs- en marktmechanisme
 Mechanisme waarin vraag en aanbod bepalen welke producten worden
geproduceerd.
• Het budgetmechanisme
 Beslissingen over allocatieprobleem van de productiemiddelen kunnen ook op meer
centraal niveau worden genomen. Het gaat om vrij beperkte groep beslissers, die
hun besluiten vastleggen in een begroting of budget.
• Het planmechanisme
 Economisch systeem waarbij de overheid op centraal niveau vaststelt wat het
aanbod van goederen moet zijn.

 Allocatieprobleem = is het probleem hoe de productiefactoren zo goed mogelijk worden
benut.

Aangezien marktcoӧrdinatie hierin niet het enige afstemmingsmechanisme vormt, vullen we dit aan
met een ‘stakeholder’-perspectief (=alle belanghebbende die er zijn).

Stakeholders maken deel uit van de functionele relaties en processen rondom
veiligheidsvraagstukken. Het is noodzakelijk te weten wie bij het werken aan veiligheid een rol speelt
en door welke motieven deze belanghebbenden worden gedreven.

Hoe wordt er van oer naar consument gecoördineerd?
Door vraag en aanbod  via prijsmechanisme.
Het prijsmechanisme is een publieke omgeving. Werkt minder dan in een bedrijfsomgeving. In de
veiligheidsketen is dus sprake van netwerk coördinatie.

,Methodologie (ITO-proces)
• Methodologisch gezien is de eerste stap dat de relaties worden gemodelleerd in causale
verbanden of oorzaak-gevolgketens.
• Cursisten zullen hiermee ervaring opdoen met behulp van casestudy’s. De volgende stap is
dat door toepassing van het systeemdenken wordt gezocht naar onderliggende
waardepatronen die de samenwerking in een keten belemmeren of juist stimuleren, om zicht
te krijgen op mogelijke en adequate handelingsperspectieven

Coördinatiemechanismen
 Is de manier waarop men in een organisatie de taakuitvoering van de medewerkers op elkaar
afstemt.

Drie vormen:
• Marktcoördinatie (vraag en aanbod)
• Hiërarchische coördinatie (top-down)
• Netwerkcoördinatie (interdependentie = wederzijdse afhankelijkheid).
 Als je in een netwerk gemeenschappelijke veiligheidszorg hebt, staat het voor een
netwerk die gevormd is, een structuur van actoren die onderling afhankelijk zijn. Ze
kunnen elkaar geen opdrachten geven, het gaat dus om samenwerken.

In toets moet ik kunnen aangeven hoe een publieke waarde kan worden gecreëerd!!
Causaal schema kunnen maken!! 3 punten te behalen.

Samenleving en veiligheid
Wij zijn allemaal kwetsbaar voor veiligheid.
• Veiligheidsbehoefte  behoeften aan zekerheid, veiligheid, bescherming.
• Risicomaatschappij  aan elk proces kleven risico’s vast, ook al hebben ze niks met
veiligheid te maken.
• Wederzijdse afhankelijkheid  als wij onze krachten bundelen kunnen we iets beters
realiseren.
• Integrale veiligheid
 Dit is een antwoord op de risicomaatschappij. Het probeert ook een antwoord te zijn
op de toegenomen veiligheidsvraag.

Integrale veiligheid
 Veiligheid: De effectieve bescherming van mensen tegen persoonlijk leed, tegen de
aantasting van hun lichamelijke en geestelijke integriteit.
 Integraal: tijd, ruimte, netwerken, multidisciplinariteit. Tijd is hier het ketenproces, de ruimte
is het gebied waar het ketenproces plaatsvindt en het gerealiseerd wordt.

Verschil tussen keten en netwerk:
 Keten is het proces met een bepaald verloop, met bepaalde schakels waarbij je de basis kan
onderscheiden.
 Netwerk is de structuur van actoren.

Serieel geschakeld is van A naar B, naar C. Het kan ook parallel geschakeld zijn, dat is van D naar A,
van B naar C.

, Werkveld Integraal veiligheidskundige
We zitten in de binnenste cirkel met
systeem en ketenmanagement. We zitten
ook een klein beetje in Privaat.

Privaat is met cijfers werken
(prijsmechanisme).

Publiek is netwerk coördinatie.


Fysieke veiligheid:
De mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk leed door
ongevallen en tegen onheil van niet menselijk oorsprong.

Sociale veiligheid:
De mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk leed door
misdrijven (criminaliteit) , overtredingen en overlast door andere mensen.

Safety:
Het voorkomen of verminderen van bedreigingen van de onderneming, haar medewerkers of haar
omgeving als gevolg van natuurlijke risico’s (bijvoorbeeld overstroming) en risico’s die samenhangen
met de productieprocessen of logistiek.

Security:
Het voorkomen of verminderen van het moedwillig toebrengen van schade aan medewerkers en
bezittingen van de onderneming.

Integrale aanpak kan op 4 manieren:
Repressief
(enkelbandjes,
sluiten
risicolocaties)

Fysiek (herinrichten
publieke ruimten,
inrichten opvang
straatjeugd).

Sociaal (zero
tolerance, interventieteams).

Preventief (onderwijs, zorg en welzijn).