Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting Somatische Symptoomstoornissen | PSY4765 | Cijfer: 9,5

Beoordeling
-
Verkocht
-
Pagina's
281
Geüpload op
02-05-2026
Geschreven in
2025/2026

Zeer uitgebreide uitwerking van alle literatuur voor het blok Somatische Symptoomstoornissen, tentamen gehaald met een 9,5. ---- Uitgebreide studienotities voor het vak Somatische Symptoomstoornissen (PSY4765) aan Maastricht University, samengesteld door Femke van Goolen. De notities behandelen lichamelijke klachten zonder medische oorzaak, DSM-V criteria, functionele neurologische stoornissen, het biopsychosociale model, behandelingsmogelijkheden en diagnostische uitdagingen. Ook aan bod komen chronische pijn, het fear-avoidance model en psychosociale factoren in pijnuitkomsten. Ideaal voor voorbereiding op toetsen en tentamens - alle kernconcepten zijn helder uitgewerkt met theoretische modellen en praktische toepassingen.

Meer zien Lees minder
Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

SOMATISCHE SYMPTOOM
STOORNISSEN
PSY4765




Femke van Goolen
Faculty of Psychology and Neuroscience
Maastricht University

,Inhoudsopgave
TAAK 1: LICHAMELIJKE KLACHTEN ZONDER OORZAAK ................................................................... 6
DSM-V criteria ................................................................................................................................. 6
Somatische Symptoomstoornis ..................................................................................................... 6
Functionele Neurologische Symptoomstoornis/ Conversiestoornis................................................. 8
Factitious Disorder – Nagebootste Stoornis (Münchhausen) ......................................................... 10
Malingering vs. Somatische Symptoomstoornissen ......................................................................... 12
DSM-IV NAAR DSM-V ..................................................................................................................... 12
De voor- en nadelen van de wijzigingen ........................................................................................ 16
Het biopsychosociale model bij een Somatische Symptoomstoornis................................................ 17
Aannames en beperkingen van het biomedische model ................................................................ 18
De noodzaak van een biopsychosociaal model............................................................................. 18
Implicaties voor geneeskunde en psychiatrie ............................................................................... 19
Mechanismen binnen Somatische Symptoomstoornissen ............................................................ 19
Verklaringsmodel: symptoomversterking ..................................................................................... 23
De twee pijlers in de etiologie van somatische symptoomstoornissen (Henningsen) ...................... 25
Predicitive coding model ............................................................................................................. 26
Behandeling van een Somatische Symptoomstoornis ...................................................................... 26
Het zesstappenmodel van Barksy ................................................................................................ 26
Stepped-care aanpak afhankelijk van ernst (Henningsen) ............................................................. 30
Evidence Based berhandelingen .................................................................................................. 30
Behandeling op de mechanismen achter Somatische Symptoomstoornissen (Rief & Martin) .......... 31
Diagnostiek van Somatische Symptoomstoornissen ........................................................................ 32
Uitdagingen in diagnostiek van Somatische Symptoomstoornissen ............................................... 33
Verschillende benamingen in literatuur en klinische praktijk............................................................. 39
Bodily Distress Disorders en de ICD-11 ........................................................................................ 40

TAAK 2: WAT IS ER MIS MET MIJN RUG? .........................................................................................42
Chronische pijn ............................................................................................................................. 42
Chronische pijn vs. acute pijn ...................................................................................................... 42
De rol van psychosociale processen in CP ...................................................................................... 43
Het biopsychosociale model van pijn ........................................................................................... 43
Psychosociale bijdragen aan chronische pijn ............................................................................... 45
Psychosociale factoren die pijnuitkomsten beïnvloeden ............................................................... 46
Downstream routes die pijnuitkomsten beïnvloeden .................................................................... 51
Sociale reacties & pijngedragingen............................................................................................... 53
Het fear-avoidance model .............................................................................................................. 58
Cumulatieve risicolast ................................................................................................................ 60
Avoidance-Endurance Model (AEM) ............................................................................................. 61
Beperkingen van biomedische modellen ...................................................................................... 62
Mechanismen achter het Fear-Avoidance Model .......................................................................... 65
Angst & vrees .............................................................................................................................. 72
Componenten van fear-avoidance ............................................................................................... 75
De rol van pijn-gerelateerde angst in chronische pijn .................................................................... 77
Pijn-gerelateerde angst: adaptief of disfunctioneel? ..................................................................... 79
Beoordeling en behandeling van chronische pijn ............................................................................. 80
Beoordeling van pijn-gerelateerde angst ...................................................................................... 80
Extinction van pijn-gerelateerde angst.......................................................................................... 81
Interventies die pijn-gerelateerde angst verminderen .................................................................... 81




2

, Effectiviteit van behandelingen ....................................................................................................... 87

TAAK 3: SURFEN OP DE DERDE GOLF .......................................................................................... 104
De verschillende behandelingen voor CP .......................................................................................104
Drie generaties Cognitieve Gedragstherapie ............................................................................... 106
Mindfulness ..................................................................................................................................108
Mechanismen van mindfulness: intentie, attentie & aandacht ..................................................... 111
Vroegere modellen van aandacht en metacognitie...................................................................... 116
Conclusie IAA-model van mindfulness ....................................................................................... 117
Acceptance and Commitment Therapy ..........................................................................................118
Effectiviteit van de behandelingen ..................................................................................................125
Effectiviteit van act .................................................................................................................... 125
Effectiviteit van CBT, MBSR en ACT ............................................................................................ 129
Resilience/veerkracht ...................................................................................................................135
Positieve psychologie interventies en zelfcompassie .................................................................. 137
De rol van positieve affect .............................................................................................................139
Positieve affect: een conceptualisatie ........................................................................................ 140
Positieve affect als resilience factor voor (persisterende) pijn ..................................................... 141
Pathways van positieve affect t.o.v. pijn-gerelateerde uitkomsten ............................................... 142
Klinische implicaties ................................................................................................................. 145
De rol van positieve emoties ..........................................................................................................146
De Broaden-and-Build Theorie ................................................................................................... 148
De Undoing Hypothese.............................................................................................................. 150
Conclusie ................................................................................................................................. 151
De rol van positieve psychologie ....................................................................................................152

TAAK 4: WAT WERKT? ................................................................................................................. 155
Placebo & nocebo.........................................................................................................................155
Het Dodo-effect ............................................................................................................................159
Hoe placebo’s onderzocht worden ................................................................................................161
Werkzame mechanismen achter placebo-effecten .........................................................................165
Clinical theories of placebo-effects ........................................................................................... 166
Central sensitization, predictive coding, and Bayesian brain ....................................................... 166
Bayesian brain: probalistische berekeningen.............................................................................. 168
Predictive coding bij acute pijn .................................................................................................. 169
De psychosociale context bij placebo’s: verwachtingen ..................................................................172
Verwachtingen en actieve medische behandelingen ................................................................... 173
Psychologische determinanten van (behandel)verwachtingen .................................................... 174
Neurobiologische mechanismen van verwachtingen .................................................................. 175
Individuele verschillen in de effecten van verwachtingen ............................................................ 177
Verwachtingen inzetten in klinische settings .............................................................................. 178
De toekomst van verwachtingen ................................................................................................ 180
Verwachtingen als determinant van placebo-effecten ................................................................ 180
Response expectancies ............................................................................................................ 181
Het onderzoek .......................................................................................................................... 182
Resultaten ................................................................................................................................ 183
De rol van verbale instructies ..................................................................................................... 184
Verwachtingen en conditionering ............................................................................................... 184
Klinische implicaties van onderzoek naar placebo mechanismen ............................................... 184
De psychosociale context bij placebo’s: de therapeutische relatie ..................................................186



3

, De sociale context: warmte vs. competentie .............................................................................. 187
Het effect van verwachtingen in verschillende sociale contexten................................................. 191
Het placebo-effect in verschillende sociale contexten ................................................................ 192
Communicatie over placebo-effecten ............................................................................................193
Factoren die placebo- en nocebo-effecten beïnvloeden.............................................................. 194
Controverses rond placebo-effecten.......................................................................................... 194
Delphi-studie voor consensus over placebo-communicatie ........................................................ 195
De twee hoofdthema’s voor communicatie over placebo- en nocebo-effecten ............................ 196
Conclusie ................................................................................................................................. 198

TAAK 5: CHRONISCH-VERMOEIDHEIDSSYNDROOM - BEHANDELING ZONDER OORZAAK ............. 201
Chronisch-vermoeidheidssyndroom ..............................................................................................201
Chronisch vermoeidheidssyndroom vs. myalgische encefalomyelitis ..............................................202
Epidemiologie en prognose ....................................................................................................... 202
Klinische manifestaties ............................................................................................................. 203
Etiologie ................................................................................................................................... 204
Pathofysiologie: biologische oorzaken ....................................................................................... 206
De historische achtergrond van het chronisch-vermoeidheidssyndroom .........................................207
Diagnostiek van CVS .....................................................................................................................208
Diagnostische criteria CVS ........................................................................................................ 208
De weg naar de diagnose ........................................................................................................... 209
Het label CVS ...............................................................................................................................211
Vroege diagnoses ...................................................................................................................... 211
Sociale verspreiding van CVS ..................................................................................................... 212
Het labelen van CVS: voor- en nadelen ....................................................................................... 212
Wel of geen diagnose geven? ..................................................................................................... 213
Conclusies ............................................................................................................................... 213
Het belang van de classificatie CVS ........................................................................................... 214
Verschillende labels voor CVS .......................................................................................................215
Het biopsychosociale perspectief bij CVS ......................................................................................216
Ziekteperceptie ......................................................................................................................... 217
CVS als “meme” ....................................................................................................................... 217
Neurologisch vs. psychologisch ................................................................................................. 218
Biopsychosociale model ........................................................................................................... 221
Onderliggende mechanismen van CVS vanuit een biopsychosociaal perspectief .............................221
Biologische mechanismen ........................................................................................................ 222
Emotionele factoren.................................................................................................................. 222
Biopsychosociaal vs. biomedisch .............................................................................................. 222
Behandelingen en effectiviteit ........................................................................................................223
Cognitieve Gedragstherapie vs. Graded Exercise Therapy ........................................................... 223
Cognitieve gedragstherapie vs. ontspanningstherapie ................................................................ 225
Internetgebaseerde CGT voor volwassenen ................................................................................ 228
Internetgebaseerde CGT voor adolescenten ............................................................................... 234
Overzicht van behandelingen en hun effectiviteit ........................................................................ 239

TAAK 6: GELIJKAARDIG MAAR TOCH ANDERS .............................................................................. 241
Functionele Neurologische Stoornis ..............................................................................................241
Verschillende typen FNS ........................................................................................................... 245
Positieve symptomen ....................................................................................................................248
Hypnose en katalepsie ..................................................................................................................255
Hypnose en mishandeling in de kindertijd bij FNS ....................................................................... 256


4

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Geüpload op
2 mei 2026
Aantal pagina's
281
Geschreven in
2025/2026
Type
SAMENVATTING

Onderwerpen

$19.16
Krijg toegang tot het volledige document:

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Maak kennis met de verkoper
Seller avatar
femkepw

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
femkepw Maastricht University
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
-
Lid sinds
4 jaar
Aantal volgers
0
Documenten
2
Laatst verkocht
-

0.0

0 beoordelingen

5
0
4
0
3
0
2
0
1
0

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen