Doel van recht:
Rechtvaardigheid
Gelijkheid
Bescherming van de zwaksten
Conflictbeheersing
Ordenen van de samenleving
Geven van regels om conflicten te voorkomen
Rechtsgebieden:
Staatrecht de basisregels voor organisatie van de overheid. Geeft een
beschrijving van verschillende organen van de overheid (gemeente, provinciale
staat) en hun onderlinge verhoudingen. BELANGRIJKSTE: de grond wet.
Bestuursrecht houdt zich bezig met de overheid in actie geeft regels voor
de bestuurstaak van de overheid. BELANGRIJKSTE WET: algemene wet
bestuursrecht (AWB)
Strafrecht beschrijft verboden gedragingen (diefstal, moord). Rechtsorde de
rust en veiligheid van de samenleving. Strafrecht beschermt de recht orde door
mensen te straffen die er tegen in gaan. BELANGRIJKSTE WETBOEKEN:
wetboek van strafrecht en het wetboek van strafvordering.
wetboek van strafvordering regelt wat er moet gebeuren als er een strafbaar feit
is gepleegd
Burgerlijk recht rechtsverhoudingen tussen burgers onderling bestaat uit 3
onderdelen:
1. Personen- en familierecht
familierechtelijke relaties tussen mensen worden geregeld (ouderschap, huwelijk,
gezag en scheiding).
2. Vermogensrecht regelt zakelijke relaties tussen personen(koop, huur,
hypotheek).
3.rechtspersoon organisatie/ onderneming die een zelfstandig leven leidt in het
recht
Belangrijke wetboeken: het burgerlijke wetboek (rechten en plichten van burgers op
gebeid van burgerlijk recht) en het wetboek van burgerlijke rechtsvordering (procesrecht,
gang van zaken tijdens burgerlijk proces)
Jeugdrecht geheel van rechtsregels die de positie van jeugdigen (tot 18 jaar)
regelt. Dit is geen eigen rechtsgebied en valt niet onder 1 rechtsgebied.
Jeugdrecht val onder strafrecht en burgerlijk recht.
Voorbeeld: de jeugdwet
Materieel recht bevat rechten en plichten van burgers, het recht dat geld voor
iedereen. De inhoudelijke tegels waaraan wij ons allemaal moeten houden
(wetboek van strafrecht)
Formeel recht procesrecht, het recht handhaven (wetboek van straf
vordering). Formeel recht is de wijze waarop materieel recht wordt gehandhaafd.
Strafrecht, bestuursrecht en burgerlijk recht kennen een materieel en een formeel
deel.
, Nationaal recht regels die gelden op het grondgebied van een land. Ieder land
is vrij om zijn eigen rechtsregels te maken.
Internationaal recht rechtsrelaties tussen verschillende staten, vaak
vastgelegd in internationale verdragen (bevatten afspraken tussen landen) (EU,
AVG, IVRK)
H2 DE OUDERS VAN DE JEUGDIGE
Dit valt onder personen en familierecht (wat valt onder burgerlijk recht)
Ouderlijk gezag wettelijk de verantwoordelijkheid om het kind op te voeden en
te verzorgen. Moeder bijna altijd automatisch, net als gehuwde/geregistreerde
partner of de partner die het kind heeft erkend. Wanneer de relatie eindigt hebben
ze gezamenlijk gezag ouders nemen belangrijke beslissingen samen beide
ouders moeten toestemming geven
Juridisch ouderschap vastgelegd bij de juridische stand, een kind kan maar 2
juridische ouders hebben
Juridische moeder:
- de vrouw uit wie het kind is geboren (geldt ook als het een andere eicel is).
- heeft het kind geadopteerd
- gehuwd/geregistreerd partnerschap met vrouw
- heeft het kind erkend
- waarbij ouderschap gerechtelijk is vastgesteld.
Draagmoederschap:
de draagmoeder is de juridische moeder (uit haar wordt het kind geboren).
Wensmoeder is meestal biologische moeder, moet het kind erkennen/ adopteren.
Proces voor wensmoeder niet getrouwd is wensmoeder kan het kind erkennen,
bij de rechtbank een verzoek indienen om het gezag over te hevelen of na een
jaar het kind adopteren.
draagmoeder is wel getrouwd erkennen is niet mogelijk (gehuwde partner
draagmoeder is 2e juridische ouder), recht moet het gezag van de draagmoeder
en haar partner beëindigen, wensmoeder kan het kind als pleegkind in gezin
opnemen, na een jaar adopteren.
Juridische vader:
- die op tijdstip van geboorte getrouwd is met vrouw
- gehuwde partner is overleden voor geboorte (tijdens zwangerschap), partner is
de vader.
- heeft het kind erkend
- vaderschap is gerechtelijk vastgesteld
-heeft het kind geadopteerd
De man kan het vaderschap ontkennen, dit is alleen mogelijk als hij niet biologisch de
vader is.
Wanneer een vrouw op moment van geboorte geen formele relatie heeft (getrouwd,
geregistreerd partnerschap) krijgt het kind alleen een juridische moeder.
de vader kan dan het kind erkennen hij verklaart bij de burgerlijke stand dat hij de
juridische vader wil zijn.
,!! als de vader van een kind is over, kan een anderen NIET meer het kind erkennen. Ook
is erkenning niet mogelijk na echtscheiding.
Erkenning:
een jeugdige die geen juridische vader heeft kan door een man worden erkend
d.m.v. een akte van erkenning, door erkenning wordt de man juridisch vader.
Erkennen kan niet als er al 2 juridische ouders zijn.
Toestemming erkenning:
- kind jonger dan 12 alleen moeder
- tussen de 12 en 16 moeder en kind
- vanaf 16 alleen kind
wanneer er geen toestemming wordt gegeven gaat de erkenning niet door, tenzij
een man kan aantonen dat hij de biologische vader is. De rechter kan
toestemming geven voor erkenning wanner hij vindt:
- dat het de belangen van het kind niet zal schaden.
- dat het belangen niet zal schaden die de moeder heeft bij een ongestoorde
verhoudeng met haar kind.
Erkenning kan ongedaan worden gemaakt
- wanneer kind ontdekt dat erkennen niet biologische vader is.
- dwaling blijkt achteraf niet de vader te zijn
- bedrag opzettelijk voorgelogen.
- misbruik van omstandigheden
- dwang met geweld en of bedreigingen
Erkenning is niet mogelijk:
-door een man die geen huwelijk met de vrouw mag sluiten (familie)
-door iemand jonger dan 16
-door een man dei onder curatele staat
-als de jeugdige al twee juridische ouders heeft
Wanneer de verwekker van het kind weigert te erkennen kan de rechter hem dit
verplicht opleggen gerechtelijke vaststelling van het vaderschap alleen de
moeder en het kind hebben het recht om dit aan te vragen.
Bij duo- ouderschap heeft een vrouwelijke partner van de moeder vrijwel dezelfde positie
als een mannelijke partner.
Door adoptie ontstaat ook juridisch ouderschap voorwaarden voor adoptie:
- Is in belang van de jeugdige
- Jeugdige heeft van zijn ouders in hun ouderrol niets meer te verachten
- Jeugdige is nog geen 18
- Jeugdige vanaf 12 maakt geen bezwaar
- Biologische ouders hebben geen gezag meer en maken geen bezwaar
- Biologische moeder is minstens 16
- Adoptieouders zijn minstens 3 jaar samen, jeugdige woont tenminste 1 jaar bij
hen.
- Bij 1 adoptie ouder, jeugdige woont tenminste 3 jaar bij hem/haar
, Gevolgen van adoptie: adoptie ouders worden de juridische ouders en de juridische
banden met de biologische ouders worden verbroken.
Partneradoptie de partner van de ouder van de jeugdige adopteer het kind
Adoptie herroepen kan alleen het geadopteerde kind, de adoptie wordt achteraf
ongedaan gemaakt, kan vanaf 20e levensjaar tot 23e
de rechtbank wijst dit verzoek toe als:
- de herroeping in het belang van de geadopteerde is
-de rechter overtuigd is van de redelijkheid van het verzoek
Gevolgen van het ouderschap:
gezag juridische ouders hebben gezag over hun kind, of kunnen de rechter om
gezag vragen.
omgang wanneer een juridische ouder geen gezag heeft, heeft hij nog steeds recht
op omgang met kind.
onderhoud juridische ouders zijn onderhoudsplichtig, ze zijn verplicht om de
kosten te dragen van de verzorging en opvoeding van hun kind.
wanneer de jeugdige een opleiding volgt, loopt deze verplichting door te zijn 21 e
verjaardag.
De onderhoudsplicht vervalt als de jeugdige voor de 21e verjaardag trouwt of
geregistreerd partnerschap aangaat.
!!! geldt ook voor stiefouder en verwekker van het kind, ook al hebben die
het kind niet erkent.
Familienaam jeugdige draagt de achternaam (of namen) van zin juridische ouders.
wettelijke erfgenaam jeugdige is wettelijk erfgenaam van zijn juridische ouders.
nationaliteit wanneer een van de juridische ouders de Nederlandse nationaliteit
heeft, dan krijgt de jeugdige ook de Nederlandse nationaliteit.
positie in juridische procedures de juridische ouder heeft bepaalde rechten bij
juridische procedures (gezag, kinderbescherming), zij worden als belanghebbende
gezien.
Een zaad of eiceldonor die mee werkt aan kunstmatige bevruchting, kan meestal niet
anoniem blijven ten opzichte van de jeugdige, de jeugdige heeft dan recht op
bekendmaking van de identiteitsgegevens van de donor.
H3 HET GEZAG OVER DE JEUGDIGE
Gezag gaat over wie er verantwoordelijk si voor de verzorging en opvoeding en wie er
zeggenschap over de jeugdige heeft wettelijke vertegenwoordiger:
- opvoeden en verzorgen
- beheer van eventuele vermogen (bezittingen en schulden van de jeugdige)
- verrichten van juridische handelingen namens jeugdige (sluiten overeenkomst,
toestemming geven voor dingen, voeren van juridische procedures) kind
vertegenwoordigen in het juridisch verkeer.
Tot een 18 ben je minderjarig over alle minderjarige moet gezag worden uitgeoefend.
Ouderlijk gezag gezag is uitgevoerd door de ouders. Wanneer er geen ouders meer
zijn dan oefent een voogd hete gezag uit dit noem je voogdij